III SA/Gl 761/19

PostanowienieWSA w Gliwicach2020-01-09

Skład orzekający: Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dotyczące potrącenia ze świadczeń z zakresu ubezpieczeń społecznych, w którym skarżący kwestionuje niedopuszczalność egzekucji sądowej z emerytury, podlega kognicji sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Sąd administracyjny odrzuca skargę, jeśli sprawa nie należy do jego właściwości. Pismo ZUS dotyczące potrąceń ze świadczeń z ubezpieczeń społecznych, w którym skarżący podnosi zarzuty dotyczące egzekucji sądowej z emerytury, nie jest aktem ani czynnością podlegającą kognicji sądu administracyjnego, gdyż tego typu sprawy należą do właściwości sądów powszechnych (sądów ubezpieczeń społecznych).
Stan faktyczny
Skarżący L.B. wniósł skargę na pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. dotyczące potrącenia ze świadczeń z ubezpieczeń społecznych. Skarżący zarzucił niedopuszczalność egzekucji sądowej z emerytury i domagał się zwrotu potrąconych kwot oraz zaprzestania dalszych egzekucji. Organ ZUS wniósł o odrzucenie skargi, wskazując na właściwość sądów powszechnych do rozstrzygania tego typu spraw.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć po rozpoznaniu w dniu 9 stycznia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi L.B. na pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie potrącenia ze świadczeń z zakresu ubezpieczeń społecznych postanawia: odrzucić skargę. Pismem z dnia 25 czerwca 2019 r. skarżący L.B. wniósł skargę na pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie potrącenia ze świadczeń z zakresu ubezpieczeń społecznych, zarzucając w skardze niedopuszczalność egzekucji sądowej z jego emerytury, zaś w oparciu o powyższe skarżący wniósł o nakazanie Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych, zwrot z depozytu ZUS potrąconych [...] zł oraz nakazanie Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych zaprzestania wszelkich egzekucji z jego emerytury, jak również zwrot potrąconych kwot z odsetkami ustawowymi. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej, podkreślając, że właściwe dla rozstrzygania spraw, wskazanych w skardze są sądy powszechne zaś, ewentualne zarzuty dotyczące wysokości potrąceń dokonywanych na podstawie art.139 i art.140 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, mogą być rozstrzygane w ramach sprawy o wysokość świadczenia emerytalnego, dlatego do ich rozpoznania właściwy jest sąd powszechny - sąd ubezpieczeń społecznych. Organ, biorąc pod uwagę treść skargi, jej zarzuty i wnioski, wskazał że sprawa, nie ma charakteru sprawy sądowoadministracyjnej, a sprawy cywilnej czy to w znaczeniu materialnym, czy też w znaczeniu formalnym w zakresie w jakim skarżący kwestionuje wysokość dokonywanych potrąceń. Wyjaśnił dodatkowo, że wobec skarżącego Dyrektor Oddziału ZUS jako organ egzekucyjny nie prowadzi żadnej egzekucji administracyjnej, a obecnie prowadzi jedynie akta emerytalno - rentowe L.B., zawierające dokumenty związane z przyznaniem i wysokością świadczenia, które nie mają bezpośredniego związku z zarzutami rzekomej niedopuszczalności egzekucji sądowej, zaś w związku z zajęciem świadczenia emerytalnego L.B. przez Komornika Sądowego przy Sądzie Rejonowym [...] w K. R.D., w sprawie [...] i [...], ZUS prowadzi jedynie podręczną teczkę, w której gromadzi dokumenty związane z zajęciem emerytury. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i art. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. 2017 r., poz. 2188), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, o ile ustawy nie stanowią inaczej, przy czym art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325; dalej: p.p.s.a.) stanowi, że kontrola ta dotyczy także innych niż decyzje, czy postanowienia aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. Na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego. Zgodnie natomiast z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Warunkiem merytorycznego rozpatrzenia skargi jest złożenie jej na akt lub czynność objętą zakresem właściwości rzeczowej sądu administracyjnego, określonej w art. 3 § 2 i § 3 p.p.s.a. W myśl art. 3 § 2 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na; 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie, z wyłączeniem postanowień wierzyciela o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu oraz postanowień, przedmiotem których jest stanowisko wierzyciela w sprawie zgłoszonego zarzutu; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego k.p.a., postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2018 r. poz. 800, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2018 r. poz. 508, 650, 723, 1000 i 1039), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a; 9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Ponadto, zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach. Zatem kognicja sądów administracyjnych odnosi się jedynie do spraw określonych przepisami prawa. Przedmiotem skargi jest pismo Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w C. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie potrącenia ze świadczeń z zakresu ubezpieczeń społecznych. Stwierdzić należy, że pismo z dnia [...] r. nie znajduje się w katalogu aktów administracyjnych i czynności podejmowanych przez organy administracji publicznej, podlegających kognicji sądów administracyjnych. Wynika z tego, że przedmiotowa skarga jest niedopuszczalna, jako nie podlegająca kognicji sądów administracyjnych. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z § 3 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło