III SA/Gl 767/10

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Jużków, Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć, Protokolant Starszy referent Anna Tymowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 kwietnia 2010 r. przy udziale – sprawy ze skargi J. B. na informację Zarządu Województwa S. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie negatywnej oceny formalnej wniosku o dofinansowanie środkami unijnymi w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa S. na lata 2007-2013 postanawia: odrzucić skargę. J.B. w skardze z dnia [...] na pismo Zarządu Województwa [...] z dnia [...] nr [...], którym ta instytucja zarządzająca, działając na podstawie art. 30b ust. 5 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. Nr 227, poz. 1658 z późn. zm.), pozostawiła bez rozpatrzenia protest strony z dnia [...] ze względu na nie wskazanie tytułu wniosku o dofinansowanie projektu, numeru konkursu, w ramach którego został złożony wniosek o dofinansowanie. Protest został złożony w wyniku otrzymania informacji [...] Centrum Przedsiębiorczości z dnia [...] oceniającej negatywnie wniosek strony o dofinansowanie środkami unijnymi w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2007 – 2013. W odpowiedzi na skargę Zarząd Województwa [...] wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej, nie należącej do właściwości sądów administracyjnych. W tym zakresie powołał się na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 18 grudnia 2009 r. wydane w sprawie o sygn. III SA/Gl 1356/09. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W punkcie wyjścia wskazać należy, że w myśl art.175 ust. 1 ustawy z dnia 2 kwietnia 1997 Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. nr 78, poz. 483) wymiar sprawiedliwości w Rzeczypospolitej Polskiej sprawują Sąd Najwyższy, sądy powszechne, sądy administracyjne oraz sądy wojskowe. Przy czym, zgodnie z art. 177 Konstytucji sądy powszechne sprawują wymiar sprawiedliwości we wszystkich sprawach nie zastrzeżonych do właściwości innych sądów. Natomiast w świetle art. 184 Konstytucji oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm., zwaną dalej P.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosowanie środków w sprawach ustawowo zastrzeżonych do ich właściwości. Zakres spraw podległych kognicji sądów administracyjnych określa art. 3 § 2 i 3 oraz art. 4 P.p.s.a. Zatem, zgodnie z art. 3 § 2 P.p.s.a., kontroli sądów administracyjnych poddane zostały szeroko rozumiane akty i czynności z zakresu administracji publicznej. Z przepisu tego wyraźnie wynika, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1/ decyzje administracyjne; 2/ postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3/ postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4/ inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a/ pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5/ akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6/ akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7/ akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8/ bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Po drugie, sąd administracyjny rozstrzyga spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej (art. 4 P.p.s.a.). Wreszcie orzekają w sprawach nie objętych powyższymi przepisami, lecz w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę. Wówczas ma obowiązek stosować środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 P.p.s.a.). Przepis ten musi być interpretowany w powiązaniu z przytoczoną już normą art. 177 Konstytucji RP poddającą kognicji sądów powszechnych wszystkie sprawy za wyjątkiem spraw nie zastrzeżonych dla innych sądów. Dlatego też przepis szczególny ustawy kierujący określoną w nich kategorię spraw do rozpoznania przez sądy administracyjne musi to czynić w sposób jasny i wyraźny. Kompetencja sądu administracyjnego nie może być dorozumiana. Może się zdarzyć, że sprawa przedstawiona do rozstrzygnięcia przez sąd administracyjny nie będzie sprawą cywilną ani w ujęciu materialnym, ani formalnym, ani też nie będzie sprawą toczącą się według przepisów kodeksu postępowania administracyjnego czy przepisów Ordynacji podatkowej jednocześnie ustawa nie zastrzeże dla jej rozpoznania właściwości sądu administracyjnego; wówczas, zgodnie z art. 177 Konstytucji, sprawę tę - mimo niedostatków unormowań prawnoprocesowych - rozpozna sąd powszechny w postępowaniu cywilnym. W konkluzji należy stwierdzić, że w przypadku, gdy przepisy szczególne poddają kontroli sądowoadministracyjnej dany rodzaj spraw, to ich zakres stosowania, w tym rodzaje aktów objętych kontrolą na drodze sądowoadministracyjnej, musi wynikać tylko z tych przepisów, nie może być dorozumiany. Przepisem szczególnym, o jakim mowa w art. 3 § 3 p.p.s.a jest art. 30c ust. 1 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. Nr 227, poz. 1658 z późn. zm., zwanej dalej u.z.p.p.r.), który wszedł w życie od dnia 20 grudnia 2008 r. na mocy art. 6 pkt 27 ustawy z dnia 7 listopada 2008 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z wdrażaniem funduszy strukturalnych i Funduszu Spójności (Dz. U. Nr 216, poz.1370). Regionalny Program Operacyjny Województwa [...] na lata 2007 – 2013, zatwierdzony decyzją Komisji Europejskiej z dnia [...] i przyjęty uchwałą Zarządu Województwa [...] z dnia [...] nr [...] (Dz. Urz. Woj. [...]. z 2007 r., Nr 164, poz. 3036) wprawdzie został przyjęty przed wejściem w życie powyższej nowelizacji, ale jest programem, o którym mowa w art. 15 ust. 1 i 4 pkt 1 u.z.p.p.r., czyli programem operacyjnym, a nie programem rozwoju, dlatego nie będą miały do niego zastosowania ograniczenia wynikające z przepisów przejściowych art. 8 ust. 1 powołanej ustawy zmieniającej. Przepis art. 30c ust. 1 u.z.p.p.r. stanowi, że po wyczerpaniu środków odwoławczych przewidzianych w systemie realizacji programu operacyjnego i po otrzymaniu informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego, o której mowa w art. 30b ust. 4, wnioskodawca może w tym zakresie wnieść skargę do wojewódzkiego sądu administracyjnego, zgodnie z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.). Z treści tego przepisu wyraźnie wynika, że po wyczerpaniu środków odwoławczych przewidzianych w systemie realizacji programu operacyjnego zaskarżalny do sądu administracyjnego jest jedynie akt wydany w trybie art. 30b ust. 4 u.z.p.p.r. w postaci informacji o negatywnym wyniku procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego. Wydając taki akt, zgodnie z ostatnio powołanym przepisem, właściwa instytucja informuje wnioskodawcę na piśmie o wynikach procedury odwoławczej przewidzianej w systemie realizacji programu operacyjnego wraz z pouczeniem o możliwości wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego, na zasadach określonych w art. 30c. Aktem takim nie jest natomiast czynność pozostawienia środka odwoławczego bez rozpatrzenia przez właściwą instytucję na podstawie art. 30b ust. 5 u.z.p.p.r., gdy środek ten, np. protest, został wniesiony, mimo prawidłowego pouczenia: 1/ po terminie, 2/ w sposób sprzeczny z pouczeniem, 3/ do niewłaściwej instytucji. Tym samym nie jest dopuszczalna droga sądowoadministracyjna na czynność właściwej instytucji zarządzającej polegająca na pozostawieniu bez rozpatrzenia środka odwoławczego w postaci protestu na podstawie art. 30b ust. 5 ustawy z dnia 6 grudnia 2006 r. o zasadach prowadzenia polityki rozwoju (Dz. U. Nr 227, poz. 1658 z późn. zm.). Za takim wnioskiem przemawia także i to, że w przepisie art. 30b ust. 5 u.z.p.p.r. ustawodawca nie wskazał na obowiązek pouczenia o możliwości wniesienia skargi do sądu administracyjnego na czynność pozostawienia protestu bez rozpatrzenia, a więc odmiennie niż w art. 30b ust. 4 u.z.p.p.r. Dalej zauważyć także należy, że do postępowania w zakresie ubiegania się oraz udzielania dofinansowania na podstawie ustawy ze środków pochodzących z budżetu państwa lub ze środków zagranicznych nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego - art. 37 u.z.p.p.r. Informacje otrzymywane przez wnioskodawcę dotyczące oceny jego wniosku, a także w trakcie trwania procedury odwoławczej, nie stanowią decyzji administracyjnej - art. 30g u.z.p.p.r. Oznacza to, że czynności pozostawienia bez protestu rozpatrzenia nie można też uznać za akt z zakresu administracji stwierdzający uprawnienie bądź obowiązek, podlegający zaskarżeniu, o którym mowa w art. 3 § 2 P.p.s.a. Przepis art. 30e u.z.p.p.r. stanowiący, że w zakresie nieuregulowanym w ustawie do postępowania przed sądami administracyjnymi stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi określone dla aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 z wyłączeniem art. 52-55, art. 61 § 3-6, art. 115-122, 146, 150 i 152 tej ustawy, należy rozumieć w kontekście odesłania z art. 3 § 3 P.p.s.a. do przepisu szczególnego i treści takiego przepisu, tj. art. 30c ust. 1 u.z.p.p.r. Mianowicie do aktów lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., na zasadzie odpowiedniego stosowania, można się odwoływać w zakresie nieuregulowanym jedynie w przypadku aktu, na który przysługuje skarga, czyli aktu z art. 30b ust. 4 u.z.p.p.r. zawierającego informację o negatywnym wyniku procedury odwoławczej, a nie czynności pozostawienia środka bez rozpatrzenia. Tym samym nie można przyjmować dopuszczalności skargi na czynność pozostawienia środka odwoławczego bez rozpatrzenia bezpośrednio na podstawie art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. Art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a. ma odpowiednie zastosowanie tylko poprzez art. 30e u.z.p.p.r. w związku z art. 3 § 3 P.p.s.a. Na koniec raz jeszcze zauważyć należy, że zgodnie z brzmieniem art. 30 b i art. 30c u.z.p.p.r kognicji sądów administracyjnych poddano procedurę kwalifikowania wniosków do otrzymania dofinansowania w ramach regionalnych programów operacyjnych jedynie zakończoną wyczerpaniem środków odwoławczych i uzyskaniem negatywnego wyniku oceny wniosku. Mając na uwadze powyższe wywody Sąd, badając w pierwszej kolejności dopuszczalność skargi w przedmiotowej sprawie, stwierdził, że zachodzi jej niedopuszczalność, ponieważ skarga strony skarżącej obejmowała swym zakresem czynność Zarządu Województwa [...] z dnia [...] o pozostawieniu protestu bez rozpatrzenia, która to czynność nie podlega zaskarżeniu w rozumieniu art. 30c ust. 1 u.z.p.p.r. w zw. z art. 3 § 3 P.p.s.a. Dlatego na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 P.p.s.a skargę odrzucił.