III SA/Gl 789/25

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Machcińska, Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 17 marca 2026 r. sprawy ze skargi B. z o.o. S.K.A. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach z dnia 26 czerwca 2025 r. nr SKO.OS/41.9/474/2025/8770/KS w przedmiocie odmowy uchylenia, w wyniku wznowienia postępowania, decyzji w sprawie zatwierdzenia dokumentacji geologiczno-inżynierskiej 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach na rzecz strony skarżącej kwotę 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Przedmiotem sporu jest decyzja Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Katowicach z – dalej SKO z 26.06.2025R. nr SKO.OS/41.9/474/2025/8770/KS którym organ ten na podstawie art. 1 i art. 2 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tj.: Dz. U. z 2018 r. poz. 570), art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1965r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tj.: Dz. U. z 2024 r. poz.572) dalej K.p.a. po rozpatrzeniu odwołania B Sp. z o.o. S.K.A. – dalej strona od decyzji Prezydenta Miasta M. z dnia 8 maja 2025 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji Prezydenta Miasta M. z dnia 07.11.0203 r. znak [...] w sprawie zatwierdzenia dla J Sp. z o.o. "Dokumentacji geologiczno-inżynierskiej określającej warunki geologiczno-inżynierskie na potrzeby budowy budynków produkcyjno- magazynowych z zapleczami biurowo-socjalnymi wraz z niezbędną infrastrukturą", dla. z siedzibą przy ul. [...] w T." utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Stan sprawy jest następujący; W dniu 13 listopada 2024 r. do Urzędu Miasta M. wpłynął wniosek B Sp. z o.o. S.K.A. w sprawie wznowienia postępowania administracyjnego zakończonego ostateczną decyzją Prezydenta Miasta M. z dnia 7 listopada 2023 r., (znak: [...] ), zatwierdzającą "Dokumentację geologiczno-inżynierską określającą warunki geologiczno-inżynierskie na potrzeby budowy budynków produkcyjno- magazynowych z zapleczami biurowo-socjalnymi wraz z niezbędną infrastrukturą", dla J Sp. z o.o. z siedzibą przy ul. [...] w T. Decyzją z dnia 8 maja 2025 r. Nr [...] organ pierwszej instancji odmówił uchylenia decyzji Prezydenta Miasta M. z dnia 07.11.0203 r. znak [...] . W uzasadnieniu wskazał na treść art. 28 k.pa. zaznaczając, iż by interes prawny mógł być zaspokojony, musi być on osobisty, własny, indywidualny i mieć podstawę w konkretnym przepisie prawa materialnego oraz potwierdzenie w okolicznościach faktycznych. Zdaniem Organu I instancji wnioskodawca nie wykazał, by posiadał interes prawny (w szczególności polegający na obciążeniu go obowiązkiem), uzasadniającym wznowienie postępowania dotyczącego zatwierdzenia przez Prezydenta Miasta M. "Dokumentacji geologiczno-inżynierskiej określającej warunki geologiczno-inżynierskie na potrzeby budowy budynków produkcyjno-magazynowych z zapleczami biurowo-socjalnymi wraz z niezbędną infrastrukturą". Organ wskazał na treść art. 91 ust. 2 ustawy prawo geologiczne i górnicze (dalej Pgig), zaznaczając, iż samo sporządzenie dokumentacji geologiczno inżynierskiej a następnie jej zatwierdzenie , na podstawie art. 93 ust. 2 Pgig, nie kreuje praw i obowiązków podmiotów. Dlatego też decyzja w tym zakresie nie wywiera bezpośredniego wpływu na sytuację prawną strony. Stosując art. 93 ust. 2 Pgig organ dokonuje zatem jedynie zatwierdzenia przedłożonej dokumentacji po jej uprzednim zbadaniu. W ramach decyzji zatwierdzającej organ nie nakłada zatem żadnych obowiązków na strony postępowania, gdyż komentowany przepis nie daje mu takiego uprawnienia. Analiza sentencji decyzji Prezydenta Miasta M. z dnia 7 listopada 2023 r., (znak: [...]), jasno wskazuje, że zawiera ona zatwierdzenie przedłożonej dokumentacji geologiczno-inżynierskiej, a zalecenia skierowane do inwestora, jako jedynego mającego status strony w tym postępowaniu (pkt 4, i 5 tiret pierwszy, drugi i trzeci) zostały zawarte w części "charakterystyka dokumentacji." i nie były dla strony postępowania wiążące (nie stanowiły elementu rozstrzygnięcia). Sentencją (rozstrzygnięciem) decyzji było zatem jedynie zatwierdzenie przedłożonej dokumentacji - gdyż organ jedynie takie rozstrzygnięcie jest władny wydać w oparciu o art. 93 ust. 2 Pgig. Zdaniem organu I instancji w rozpoznawanej sprawie brak jest przepisów prawa materialnego, z których strona mogłaby wyprowadzić swój interes prawny. Nie można go upatrywać w przywołanym w wniosku art. 144 Pgig i kolejne, które regulują sprawy odpowiedzialności za szkody spowodowane ruchem zakładu górniczego. Przepis art. 144 Pgig w żaden sposób nie koresponduje z faktem wydania decyzji zatwierdzającej dokumentację na podstawie art. 93 ust. 2 Pgig. Art. 93 ust. 2 Pgig służy jedynie sprawdzeniu przedłożonej dokumentacji i jej zatwierdzeniu - nie powoduje on zatem powstania sytuacji, która mogłaby mieć wpływ na powstanie odpowiedzialności przedsiębiorcy prowadzącego ruch zakładu górniczego - w niniejszej sytuacji strony w oparciu o art. 144 i nast. Pgig. Przepisy art. 144 i nast. Pgig określają stosunki między przedsiębiorcą górniczym a właścicielem nieruchomości podlegające k.c. Nadto Art. 144 ustawy PgIg wskazuje, że właściciel (nieruchomości) nie może sprzeciwić się zagrożeniom spowodowanym ruchem zakładu górniczego, który jest prowadzony zgodnie z ustawą. Może on jednak żądać naprawienia wyrządzonej tym ruchem szkody, na zasadach określonych ustawą. Odpowiedzialność za szkody spowodowane ruchem zakładu górniczego wynika z powszechnie obowiązujących przepisów prawa, a zgodnie z art. 150 Pgig przepisy o naprawianiu szkód stosuje się odpowiednio do zapobiegania tym szkodom. Przepisy nie wskazują przy tym dla jakich kategorii wpływów robót górniczych zakładu górniczego odpowiedzialność przedsiębiorcy górniczego miałaby być wyłączona czy ograniczona. Nadto przyjdzie zauważyć, że zgodnie z art. 148 ustawy Pgig. odszkodowanie ustala się z uwzględnieniem wartości uzasadnionych nakładów, jeżeli poszkodowany poniósł nakłady na naprawienie szkody. Organ zaznaczył, że zgodnie z danymi zawartymi w publicznej wyszukiwarce RwDZ (wyszukiwarka Rejestru Wniosków, Decyzji i Zgłoszeń) prowadzonej przez Główny Urząd Nadzoru Budowlanego (https://wvszukiwarka.gunb.gov.pl/) J Sp. z o.o.: - w dniu 09.07.2024 r. otrzymał decyzję odmowną dot. udzielenia pozwolenia na budowę budynku produkcyjno-magazynowego z zapleczem biurowo-socjalnym wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną na działkach [...] w M., - w dniu 04.10.2024 r. otrzymał decyzję pozytywną dot. budowy budynku centrum logistycznego z funkcją magazynową i drobną wytwórczością oraz zapleczem biurowo socjalnym wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną tj. otwartym szczelnym zbiornikiem retencyjnym, zbiornikiem przeciwpożarowym, dwoma naziemnymi zbiornikami na gaz, zewnętrzną oraz wewnętrzną instalacją gazową i murami oporowymi na działkach [...] w M.; decyzja ta została zmieniona decyzją z dnia 10.01.2025 r. Nie godząc się z takim załatwieniem sprawy strona wniosła odwołanie do SKO, które decyzją z dnia 26.06.2025r utrzymało w mocy sporną decyzję podzielając w całości pogląd organu I instancji, iż stroną postępowania w przedmiocie zatwierdzeni "Dokumentacji geologiczno - inżynierskiej określającej warunki geologiczno - inżynierskie na potrzeby budowy budynków produkcyjno - magazynowych z zapleczami biurowo - socjalnymi wraz z niezbędną infrastrukturą" zakończonego decyzją Prezydenta Miasta M. z dnia 07.11.2023 r. znak [...] jest jedynie inwestor. Zatem nieuznanie statusu strony – B Sp. z o.o. S.K.A. w przedmiotowym postępowaniu przez organ jest prawidłowe. W skardze do WSA w Gliwicach strona postawiła zarzuty przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.: 1. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w zw. z art. 28 k.p.a. w zw. z art. 88 ust. 2 pkt 3 Pgig. poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji Organu I instancji, wskutek błędnego uznania, że "B" Sp. z o. o. S.K.A. nie może upatrywać interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym, którego wznowienia domagała się Skarżąca, gdyż zatwierdzenie dokumentacji geologicznej nie wpłynęło na jej prawa bądź obowiązki, bez odniesienia się do konkretnych okoliczności rozpatrywanej sprawy administracyjnej, 2. art. 7, art. 77, art. 80 w zw. z art. 11 i 107 § 3 k.p.a. poprzez brak wyczerpującego, rzetelnego i wszechstronnego rozpatrzenia materiału sprawy, dokonanie błędnej (dowolnej), a nie swobodnej oceny dowodów i pominięcie zarzutów podnoszonych przez Skarżącą, a przez to poczynienie przez organ II instancji w zaskarżonej decyzji całkowicie dowolnych, nieuprawnionych i nieopartych w materiale dowodowym ustaleń faktycznych, oraz wydanie zaskarżonej decyzji z naruszeniem reguł wynikających z art. 107 § 3 k.p.a., polegających na braku odniesienia się do wszystkich argumentów wskazywanych przez Skarżącą w toku postępowania, podczas gdy twierdzenia, zarzuty i wnioski mieszczą się w pojęciu materiału dowodowego, który musi zostać rozpatrzony przez Organ, a odzwierciedlenie tego procesu musi zostać uwzględnione w treści decyzji organu administracji, a w konsekwencji wydanie rozstrzygnięcia w oderwaniu od okoliczności niniejszej sprawy wskutek poprzestania na teoretycznych rozważaniach dotyczących modelu postępowania w przedmiocie zatwierdzenia dokumentacji geologiczno-inżynierskiej, w sytuacji w której Organ zobowiązany był do zbadania w jaki sposób rozstrzygnięcie dotyczące Inwestora w postępowaniu zakończonym Decyzją Prezydenta Miasta M. z dnia 07.11.2023 r. znak: [...] odniosło skutek wobec praw i obowiązków Skarżącej, 3. art. 7, 77 k.p.a. w zw. z art. 15 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania przejawiające się w uznaniu, że Skarżąca nie posiada interesu prawnego w postępowaniu wznowionym, z uwagi na fakt, że zatwierdzenie sporządzonej dokumentacji nie stanowi samoistnej podstawy do rozpoczęcia eksploatacji, podczas gdy przedmiotem rozstrzygnięcia przed Organem I instancji była sprawa dotycząca zatwierdzenia dokumentacji geologiczno - inżynierskiej dla inwestycji polegającej na budowie budynków produkcyjno - magazynowych z zapleczami biurowo - socjalnymi wraz z niezbędną infrastrukturą, co wskazuje, że doszło do naruszenia prawa Skarżącej do dwukrotnego merytorycznego rozpoznania sprawy administracyjnej, zaś Organ odwoławczy orzekał w okolicznościach innej sprawy niż ta, której dotyczyło postępowanie pierwszoinstancyjne, 4. art. 107 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez uznanie za prawidłowe stanowiska Organu I instancji, że ustalenia zawarte w części "charakterystyka dokumentacji" nie są wiążące, zaś sentencja zawiera jedynie zatwierdzenie przedłożonej dokumentacji, podczas gdy o uznaniu wypowiedzi Organu za rozstrzygnięcie w sprawie przesądza treść, która kształtuje obowiązek Strony nie zaś miejsce, w którym Organ ujmie ją w strukturze dokumentu, a w konsekwencji utrzymanie w mocy wadliwej decyzji Organu I instancji, 5. naruszenie art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 11 k.p.a. poprzez nienależyte uzasadnienie zaskarżonej decyzji z uwagi na fakt, iż organ nie odniósł się do zarzutów odwołania w zakresie dotyczącym okoliczności niniejszej sprawy, a także poprzez sformułowanie uzasadnienia w sposób lakoniczny, oparty o przytoczenie treści przepisów prawa i pozbawiony wyjaśnienia w jaki sposób zostały one zastosowane w niniejszej sprawie. W konsekwencji wniesiono o uchylenie w całości decyzji SKO z dnia 26.06.2025r. znak: SKO.OS/41.9/474/2025/8770/KS, uchylenie decyzji Prezydenta Miasta M. z dnia 8 maja 2025 r., o zasądzenie na rzecz Skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie aczkolwiek nie z przyczyn w niej wymienionych. Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że badaniu w postępowaniu sądowoadministracyjnym podlega prawidłowość zastosowania przepisów prawa w odniesieniu do istniejącego w sprawie stanu faktycznego oraz trafność wykładni tych przepisów. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2025 r. poz. 634, dalej: p.p.s.a.). Spór w niniejszej sprawie dotyczy ustalenia, czy SKO dokonało prawidłowej oceny w sprawie, iż B Sp. z o.o. S.K.A. nie ma przymiotu strony w sprawie zakończonej decyzją Prezydenta Miasta M. z dnia 7 listopada 2023 r., znak: [...] którą zatwierdzono "Dokumentację geologiczno-inżynierską określającą warunki geologiczno-inżynierskie na potrzeby budowy budynków produkcyjno-magazynowych z zapleczami biurowo-socjalnymi wraz z niezbędną infrastrukturą", dla J sp. z o.o. z siedzibą przy ul. [...] w T. W decyzji tej, jak twierdzi strona, w pkt 5 wskazano, iż teren obejmujący projektowaną inwestycję zlokalizowany jest w granicach Terenu Górniczego "B 3" oraz Terenu Górniczego "B 1" W związku z tym inwestor winien zabezpieczyć obiekty budowlane na wpływy eksploatacji górniczej (...). Organ obu instancji po wznowieniu postępowania w sprawie zakończonej tą decyzją na podstawie art. 149, art. 145, art. 148 k.pa. doszły zgodnie do przekonania iż w odniesieniu do B Sp. z o.o. S.K.A. nie można upatrywać interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym, którego wznowienia domagała się Skarżąca, gdyż zatwierdzenie dokumentacji geologicznej nie wpłynęło na jej prawa bądź obowiązki. W szczególności SKO stwierdziło, że w myśl art. 93 ust. 3 ustawy postępowanie w sprawie zatwierdzenia dokumentacji geologicznej polega na badaniu jej zgodności z wymogami prawa oraz zgodności z prawem, działań prowadzących do jej powstania. Samo zatem jej sporządzenie, a następnie zatwierdzenie na podstawie art. 93 ust. 2 p.g.g., nie wykreowało żadnych praw i obowiązków żadnego z podmiotów w tym obowiązku podnoszonego przez stronę w zakresie możliwości wystąpienia przez Inwestora z roszczeniem wobec strony skarżącej związanym ze zwrotem kosztów dokonanych zabezpieczeń. co ma wynikać z treści pkt 5 decyzji z dnia 07.11.2023r . Prezydenta Miasta M. Nr [...]. W konsekwencji zdaniem SKO brak jest podstaw do przyjęcia, że "B" Sp. z o.o. S.K.A. winna zostać uznana za stronę postępowania zakończonego ta decyzją . Na wstępie zauważyć należy że podmiot występując do właściwego organu o uzyskanie aprobaty swych działań poprzez rozpoznanie wniosku i wydanie decyzji w tym przedmiocie, jak to miało miejsce w niniejszej sprawie, pozostaje pod ochroną prawa w zakresie konieczności stosowania do tego wniosku przepisów normujących zasady procedury wynikające z K.p.a. Zdaniem Sądu te zasady nie zostały w sprawie zrealizowane. SKO oceniając w postępowaniu odwoławczym prawidłowość oceny prawnej organu I instancji w zakresie ustalenia, iż skarżąca nie jest stroną postępowania zakończonego decyzją Prezydenta Miasta M. z dnia 07.11.2023r. w przedmiocie zatwierdzenia "Dokumentacji geologiczno-inżynierskiej określającej warunki geologiczno-inżynierskie na potrzeby budowy budynków produkcyjno- magazynowych z zapleczami biurowo-socjalnymi wraz z niezbędną infrastrukturą", dla J Sp. z o.o. z siedzibą przy ul. [...] w T." nie działało w zgodzie z obowiązującymi zasadami określonymi przepisami K.p.a. W szczególności zaznaczenia wymaga, iż w aktach sprawy brak jest oryginału decyzji Prezydenta Miasta M. z dnia 07.11.2023r. w przedmiocie zatwierdzenia "Dokumentacji geologiczno-inżynierskiej określającej warunki geologiczno-inżynierskie na potrzeby budowy budynków produkcyjno- magazynowych z zapleczami biurowo-socjalnymi wraz z niezbędną infrastrukturą" przy czym w aktach sprawy wprawdzie kserokopia decyzji (vide k13 akt adm.). Jednak jest to jedynie jej fragment i został przesłany przez stronę do organu jako załącznik do strony o wznowienie postępowania. Powyższe zdaniem Sadu oznacza, iż rozstrzygając w sprawie organ II instancji orzekał na podstawie nieustalonego w sprawie stanu faktycznego. Nie załączając bowiem decyzji w przedmiocie której, strona skarżąca wnioskowała o wznowienie postępowania w istocie rzeczy podjął orzeczenie dowolne nie znajdujące potwierdzenia w aktach sprawy. Prowadząc w ten sposób postępowanie administracyjne związane z wydaniem zaskarżonej decyzji organ nie podjął czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego (art. 7 K.p.a). Organ winien dążyć do załatwienia sprawy w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej (art. 8 Kpa), co nie miało jednakże miejsca w rozpoznawanej sprawie, a o czym świadczy już wspomniany fakt orzekania w sprawie dot. decyzji której w aktach sprawy przedłożonych tu. Sądowi do kontroli wraz ze skargą brak. Ustalenia organu I instancji zostały zaakceptowane przez organ odwoławczy, który dokonał oceny stanowiska organu I instancji uznając je za prawidłowe jednak bez dokumentu podstawowego w postaci decyzji Prezydenta Miasta M. z dnia 07.11.2023r. Powyższe oznacza także naruszenie zasady dwuinstancyjności postępowania bowiem SKO dokonało oceny legalności decyzji organu I instancji bez dysponowania podstawowym aktem w przedmiocie którego orzekało. W konsekwencji wskazanego uchybienia organu II instancji doszło także do uchybienia art. 80 k.p.a albowiem jako dowolne należy potraktować ustalenia faktyczne organu nieznajdujące potwierdzenie w materiale dowodowym zebranym w aktach sprawy nadesłanych tut. Sadowi. Zarzut dowolności zostaje wykluczony dopiero ustaleniami dokonanymi w całokształcie materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), a więc przy podjęciu wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, jako niezbędnego warunku wydania rozstrzygnięcia o przekonującej treści" (tak również NSA w wyrokach: z 28.03.2012 r., I OSK 563/11, LEX nr 1145120, oraz z 1.12.2011 r., I OSK 135/11, LEX nr 1149158); popartymi pełną dokumentacją stanowiącą dowód przeprowadzonych przez organy administracyjne czynności prawnomaterialnych i procesowych pozwalających na kontrolę prawidłowości ustaleń poczynionych w sprawie przez organ prowadzący postępowanie administracyjne. Podstawą orzekania przez sąd administracyjny jest zatem - co do zasady - materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania przed tym organem. Orzekanie przez sąd administracyjny możliwe jest tylko na podstawie całości akt sprawy. Wskazane uchybienie uniemożliwia kontrolę legalności zaskarżonej decyzji wydanej w przedmiocie wniosku strony. Okoliczności zaś na które organ II instancji się powołuje muszą zostać wykazane przez organ. Sąd nadmienia przy tym, iż nie jest jego rzeczą uzupełnianie dowodów w sprawie, gdyż Sąd orzeka na podstawie akt sprawy. Jak stanowi art. 133 p.p.s..a Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. Orzekanie "na podstawie akt sprawy" oznacza, iż Sąd przy ocenie legalności aktu bierze pod uwagą materiał dowodowy zgromadzony przez organ administracji publicznej w toku postępowania, na podstawie stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Sąd nie ma obowiązku ustalania okoliczności sprawy. (por. wyrok NSA I OSK 1664/17z dnia 31 października 2017 r.) publ. LEX nr 2400692 Mając na względzie powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję. Zasądził na rzecz skarżącej spółki kwotę 680 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego z uwzględnieniem uiszczonego wpisu od skargi oraz wynagrodzenia pełnomocnika . Ponownie orzekając w sprawie organ II instancji uwzględni uwagi wskazane w treści wydanego orzeczenia.