III SA/Gl 81/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym Przewodniczący: Sędzia WSA Mirosław Kupiec po rozpoznaniu w dniu 1 marca 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w C. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego w kwestii wniosku z dnia [...] r. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia [...] r. "A" Sp. z o.o. z siedzibą w C. (zwana dalej "A" lub Spółka) wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wniosek o wstrzymanie wykonalności decyzji Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] r. nr [...], która to organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzje organu pierwszej instancji określającą Spółce wysokość zobowiązania podatkowego, a zarazem zaległość podatkową za miesiąc styczeń 2009 r. w kwocie [...] zł. Uzasadniając złożony wniosek Spółka stwierdziła, iż wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji jest zasadne z uwagi na wysokość kwoty zobowiązania podatkowego wynikającej z ostatecznej decyzji organu odwoławczego, której wyegzekwowanie może doprowadzić do niewypłacalności, a nawet upadłości Spółki. Wskazała, iż "A" jako spółka zajmująca się handlem hurtowym i detalicznym paliw płynnych poważnie odczuła spadek rentowności sektora paliwowego. Wskazała, że w [...] r. Spółka wykazała stratę z prowadzonej działalności w wysokości [...] zł., natomiast za [...] r. "A" wygenerowała stratę w wysokości [...] zł. Podkreśliła, iż wyegzekwowanie w całości kwoty wynikającej z zaskarżonej decyzji tj. [...] zł oraz decyzji Dyrektora Izby Celnej w K. nr [...] (III SA/Gl 80/13) – [...] zł mogłoby poważnie zachwiać stabilnością finansową Spółki, przy czym zachodzi ryzyko, że egzekucja opisanych kwot może doprowadzić do niewypłacalności, a nawet upadłości "A". Do wniosku Spółka dołączyła Rachunek zysków i strat "A" za okres od [...] r. do [...] r. uwzględniający dane finansowe za rok [...] oraz bilans na dzień [...] r. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zważył co następuje: Na mocy art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270; zwanej dalej: P.p.s.a.) wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności, jednakże zgodnie z art. 61 § 2 P.p.s.a., w razie wniesienia skargi na decyzję lub postanowienie organ, który wydał zaskarżony akt, może wstrzymać z urzędu lub na wniosek skarżącego jego wykonanie w całości lub w części, chyba, że zachodzą przesłanki, od których w postępowaniu administracyjnym uzależnione jest nadanie decyzji lub postanowieniu rygoru natychmiastowej wykonalności, albo gdy ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Z kolei art. 61 § 3 P.p.s.a. stwierdza, że po przekazaniu skargi sądowi przez organ, to wyłącznie sąd staje się właściwy do rozpoznania przedmiotowego wniosku, a postanowienie w tym przedmiocie może zostać wydane na posiedzeniu niejawnym (art. 61 § 5 P.p.s.a.) W celu zajęcia merytorycznego stanowiska wobec żądania Strony skarżącej koniecznym jest odwołanie się do treści cytowanego wyżej przepisu, zgodnie z którym, po przekazaniu skargi sądowi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zestawiając treść tego przepisu z regulacją zawartą art. 61 § 1 P.p.s.a., należy stwierdzić, że zasadą jest, że akty lub czynności z zakresu administracji publicznej powinny być wykonywane. Wniosek o wstrzymanie ich wykonania może zostać uwzględniony jedynie wówczas, gdy zaistnieje – z wyjątkami przewidzianymi w tym przepisie – niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Pojęcia "znacznej szkody" i "trudnych do odwrócenia skutków" jako zwroty niedookreślone wymagają konkretyzacji w danych sytuacjach. Przyjmuje się, że przy przesłance "znacznej szkody" chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem, a jego wartość nie przedstawiałaby znaczenia dla skarżącego lub gdyby zachodziło niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu (postanowienie NSA z dnia 20.12.2004 r. sygn. akt GZ 138/04 oraz B. Dauter [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze, 2005, komentarz do art. 61). Sąd wydając orzeczenie w przedmiocie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności winien oprzeć swoje rozstrzygnięcie zarówno na ocenie wniosku skarżącego, jak i materiale dowodowym zgromadzonym w aktach sprawy w zakresie zbadania zaistnienia przesłanek wstrzymania wykonania. Konieczność natomiast uprawdopodobnienia okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu lub czynności spoczywa na wnioskodawcy. To na nim ciąży obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą ocenić, czy w danej sprawie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżąca Spółka stwierdziła, iż egzekucja kwoty wynikającej z zaskarżonych decyzji (w sumie [...] zł) w kontekście nie rokującej poprawy sytuacji na rynku paliwowym może doprowadzić do niewypłacalności, a nawet upadłości Spółki "A". Do przedmiotowego wniosku dołączono jedynie bilans oraz rachunek zysków i strat, z których wynika, że Spółka na dzień [...] r. przynosiła straty. Sąd stanął na stanowisku, iż opisane dokumenty nie obrazują w sposób wystarczający sytuacji finansowej Strony skarżącej, nie wystarczają one do przyjęcia, że wykonanie skarżonej decyzji pociągnie za sobą trudne do odwrócenia skutki lub niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. Jak bowiem należy domniemywać, to właśnie zła kondycja finansowa Spółki miałaby stanowić podstawę uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Poza tym z zasady sama szkoda mogąca powstać z tytułu czynności egzekucyjnych ma charakter restytucyjny, ponieważ wiąże się świadczeniem pieniężnym, które ze swej natury jest świadczeniem odwracalnym. Oznacza to, że w razie ewentualnego prawomocnego uwzględnienia skargi, po merytorycznym rozpoznaniu sprawy, jeśli Strona poniesie szkodę z powodu niezgodnego z prawem działania organu, to przysługuje jej roszczenie o naprawienie szkody. Podkreślić należy, iż sama możliwość uchylenia zaskarżonej decyzji przez Sąd, a także możliwość prowadzenia egzekucji nie stanowi podstawy do wstrzymania zaskarżonej decyzji, gdyż na tym etapie postępowania Sąd nie bada zasadności samej skargi. Niniejsza odmowa wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu nie pozbawia Strony skarżącej prawa do składania kolejnego takiego wniosku wraz ze stosownym jego uzasadnieniem. Mając na uwadze powyższe okoliczności Sąd, działając na podstawie wskazanych wyżej przepisów, orzekł jak na wstępie