III SA/Gl 818/18
WyrokWSA w Gliwicach2018-12-07
Skład orzekający: Barbara Orzepowska-Kyć, Barbara Brandys-Kmiecik, Małgorzata Jużków
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy ponowna negatywna ocena merytoryczna wniosku o dofinansowanie projektu została dokonana zgodnie z zasadami przejrzystości, rzetelności i bezstronności określonymi w ustawie wdrożeniowej?Ratio decidendi
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że ponowna negatywna ocena merytoryczna wniosku została przeprowadzona w sposób naruszający prawo, gdyż nie spełniała wymogów przejrzystości, rzetelności i bezstronności. Ocena ekspertów była niekompletna i niespójna, co miało istotny wpływ na wynik oceny, dlatego sprawa została przekazana do ponownego rozpatrzenia przez organ.Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła wniosek o dofinansowanie projektu w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2014-2020. Wniosek został oceniony negatywnie w ocenie merytorycznej, a po wniesieniu protestu i ponownej ocenie przez ekspertów, projekt ponownie nie uzyskał wymaganej liczby punktów. Skarżąca zarzuciła naruszenie zasad przejrzystości, rzetelności i bezstronności oceny oraz niewłaściwe rozpatrzenie protestu.Rozstrzygnięcie
Stwierdził, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny; przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez Śląskie Centrum Przedsiębiorczości; zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego na rzecz skarżącej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik (spr.), Sędzia WSA Małgorzata Jużków, Protokolant Specjalista Anna Wandoch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 grudnia 2018 r. sprawy ze skargi "A" Sp. z o.o. Sp.k. w K. na ocenę [...]Centrum Przedsiębiorczości w C. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie negatywnej oceny merytorycznej wniosku o dofinasowanie środkami unijnymi w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa [...] na lata 2014-2020. 1. stwierdza, że ocena projektu została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i naruszenie to miało istotny wpływ na wynik oceny; 2. przekazuje sprawę do ponownego rozpatrzenia [...] Centrum Przedsiębiorczości w C.; 3. zasądza od [...] Centrum Przedsiębiorczości w C. na rzecz strony skarżącej kwotę [...] zł (słownie: [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżonym aktem z [...] r., nr [...], Śląskie Centrum Przedsiębiorczości w C. (dalej jako: SCP, organ) ponownie dokonało negatywnej oceny merytorycznej wniosku A spółka z o.o. spółka komandytowa z siedzibą w K. (dalej: Spółka, Wnioskodawca, Skarżąca) o dofinansowanie zawnioskowanego projektu.
Powyższe rozstrzygnięcie zapadło w następującym stanie faktycznym.
W dniu [...]r. Śląskie Centrum Przedsiębiorczości w C. ogłosiło konkurs nr [...] na dofinansowanie projektów ze środków EFRR w ramach Osi Priorytetowej III "Konkurencyjność MSP", Działania 3.2 "Innowacje w MŚP" Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2014 - 2020, Typ projektu 1. Wdrożenie i komercjalizacja innowacji produktowych oraz procesowych. Zgodnie z warunkami konkursu, opisanymi w Regulaminie konkursu (Rozdział 4. Kryteria wyboru projektów). Śląskie Centrum Przedsiębiorczości jako Instytucja Organizująca Konkurs (10 K), dokonuje oceny i wyboru projektów w oparciu o kryteria zatwierdzone przez Komitet Monitorujący RPO WSL na lata 2014 - 2020. Kryteria wyboru projektów dla działania 3.2 określone zostały jako oddzielny dokument stanowiący załącznik do ogłoszenia o konkursie; ocena podzielona została na dwa etapy - etap oceny formalnej (w oparciu o kryteria formalne) oraz etap oceny merytorycznej (w oparciu o kryteria merytoryczne tj.: punktowe zerojedynkowe: kryteria dopuszczające, których spełnienie jest warunkiem dalszej oceny projektu; punktowe podstawowe: punktowane w zależności od stopnia ich wypełnienia; punktowe strategiczne - dodatkowe: oceniane po osiągnięciu w kryteriach punktowych podstawowych minimum 21 punktów). Zatem aby wniosek uzyskał dofinansowanie koniecznym jest uzyskanie minimum 21 punktów w ramach oceny merytorycznej.
Zgodnie z Kryteriami wyboru projektów dla działania 3.2. "Innowacje w MSP", na etapie oceny merytorycznej każdy z wniosków złożonych w konkursie poddany został ocenie pod kątem siedmiu kryteriów punktowych zerojedynkowych, które zostały spełnione przez Spółkę. Wskazać przy tym należy, że kryteria punktowe podstawowe i dodatkowe nie podlegają weryfikacji w przypadku niespełnienia kryteriów punktowych zerojedynkowych. W ramach kryteriów punktowych podstawowych projekt podlega weryfikacji pod względem aspektów:
1. "Potencjał Wnioskodawcy i gotowość do realizacji projektu" (możliwa pkt 0-3);
2. "Rozwój ekonomiczno - społeczny regionu" (możliwa punktacja 0-6);
3. "Utworzenie nowych miejsc pracy w przedsiębiorstwie w wyniku realizacji projektu" (możliwa punktacja 0-2);
4. "Poziom innowacyjności projektu (możliwa punktacja 0-8);
5. "Rozwój inteligentnych specjalizacji" (możliwa punktacja 0-2) w ramach tego kryterium oceniający weryfikują aspekty:
- projekt wpisuje się w RIS (dotyczy inteligentnych specjalizacji). Ocena będzie przeprowadzone w oparciu o listy kodów PKD zamieszczone w ogłoszeniu o konkursie — 1 pkt;
- znaczenie projektu dla rozwoju inteligentnych specjalizacji - (ocena potencjału projektu dla rozwoju inteligentnych specjalizacji - ocenie podlegać będzie oryginalność rozwiązania proponowanego jako rezultat projektu w stosunku do rozwiązań istniejących na rynku tj. m. in. czy rozwiązanie wprowadzone na rynku jest konkurencyjne dla istniejących już rozwiązań, czy stanowi potencjał dla dalszych badań i wdrożeń w adekwatnym dla rezultatu projektu zakresie oraz czy ma potencjał implementacji) - 1 pkt.
6. "Efektywność projektu" (możliwa punktacja 0-6) - jest to kryterium otwarte, nie stanowi katalogu zamkniętego; oceniane będzie, czy planowane efekty (m.in. finansowe) są proporcjonalne w stosunku do planowanych do poniesienia lub zaangażowania nakładów inwestycyjnych, zasobów infrastrukturalnych, ludzkich, know-how itp. Ocenie podlegać będzie nie tylko kwestia ilościowa efektów projektu wykazanych np. w postaci liczby wdrożonych produktów, czy utworzonych miejsc pracy, ale również kwestia jakościowa otrzymanego produktu oraz rezultatu.
7. "Zasada dodatkowości funduszy strukturalnych" (możliwa punktacja 0-2)
8. "Dodatkowe efekty projektu" (możliwa punktacja 0-6). Kryterium otwarte, nie stanowi katalogu zamkniętego; oceniane będzie m.in. poprawa BHP, pozytywny wpływ na realizację polityk horyzontalnych (która nie wynika wprost z prawa, lecz stanowi rozwiązania dodatkowe), zastosowanie rozwiązań TIK, wprowadzenie nowych rozwiązań organizacyjnych lub marketingowych (innowacji nietechnologicznych), wprowadzenie/rozwój działalności eksportowej w przedsiębiorstwie, wejście na nowe rynki zbytu, wzrost konkurencyjności, komplementarność z innymi zrealizowanymi projektami.
W dniu [...] r. Spółka złożyła wniosek o dofinansowanie projektu o nadanym identyfikatorze [...]; [...] r. został złożony wniosek uwzględniający uzupełnienie/poprawę wniosku o braki formalne, oczywiste omyłki o numerze [...]. W części H wniosku o dofinansowanie (Oświadczenia Beneficjenta -pkt 12), złożono oświadczenie, iż Wnioskodawca zapoznał się z treścią Regulaminu konkursu i akceptuje jego zapisy.
W trakcie pierwotnej oceny wniosek ten został oceniony negatywnie w trakcie oceny merytorycznej, w ramach której nie uzyskał wymaganej liczby punktów, o czym został Wnioskodawca poinformowany pismem z, dnia [...] r. o numerze [...].
Od powyższej negatywnej oceny w zakresie kryteriów: "Rozwój inteligentnych specjalizacji", "Efektywność projektu" oraz "Dodatkowe efekty projektu" Spółka wniosła [...] r. protest - na podstawie art. 53 i nast. ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014 - 2020 (t.j.: Dz. U. z 2018 r., poz. 1431 ze zm.; dalej: ustawa wdrożeniowa) - w celu weryfikacji prawidłowości oceny projektu w zakresie kryteriów i zarzutów w nim wskazanych.
Instytucja Pośrednicząca (IP RPO WSL), weryfikując wyniki dokonanej przez siebie oceny projektu w zakresie kryteriów i zarzutów, stwierdziła, iż Wnioskodawca nie otrzymał kart oceny merytorycznej od obydwu Oceniających, a jedynie otrzymał dwie kopie karty oceny merytorycznej tego samego Oceniającego. W konsekwencji Wnioskodawca nie miał możliwości zapoznania się z całością oceny i nie mógł odnieść się do wszystkich jej aspektów w proteście z dnia [...]r.
W związku z powyższym, [...]r. Instytucja Pośrednicząca skierowała sporny projekt do właściwego etapu oceny, celem prawidłowego przekazania informacji o wyniku oceny wraz z pełnym uzasadnieniem oceny obydwu Ekspertów, a IOK [...]r. w sposób prawidłowy przekazała informację o wyniku oceny wraz z pełnym uzasadnieniem oceny obydwu Ekspertów.
Od wskazanej negatywnej oceny w zakresie kryteriów: "Rozwój inteligentnych specjalizacji" "Efektywność projektu" oraz "Dodatkowe efekty projektu" Skarżący wniósł [...] r. protest ponownie.
W wyniku jego rozpatrzenia Instytucja Zarządzająca RPO WSL [...] r. poinformowała Spółkę, że uwzględniła złożony przez niego protest i przekazała sprawę do ponownego rozpatrzenia przez SCP. W uzasadnieniu IZ RPO WSL sformułowała następujące rekomendacje dla Organu w zakresie Kryterium:
1. "Rozwój inteligentnych specjalizacji" wskazała, że Ekspert 1 nie przeprowadził prawidłowo oceny projektu w ramach niniejszego kryterium; Ekspert 2 nie przeprowadził prawidłowo oceny projektu w zakresie wpisywania się w RIS, natomiast prawidłowo przeprowadził ocenę w zakresie znaczenie projektu dla rozwoju inteligentnych specjalizacji.
2. "Efektywność projektu" wskazała, że obaj Eksperci nie podali wyczerpujących uzasadnień swoich ocen w związku z czym przeprowadzonych ocen nie można uznać za rzetelne i prawidłowe.
3. "Dodatkowa efekty projektu" wskazała, że Ekspert 1 nie przeprowadził prawidłowo oceny projektu w ramach przedmiotowego kryterium w zakresie wejścia na nowe rynki zbytu; Ekspert 2 nie przeprowadził prawidłowo oceny projektu w zakresie poprawy BHP.
Uwzględniając rekomendacje IZ, w wyniku ponownie przeprowadzonej oceny wniosku, po powyższej procedurze odwoławczej, w ramach zakwestionowanych kryteriów, Projekt Wnioskodawcy otrzymał odpowiednio :
1. w ramach kryterium: "Rozwój inteligentnych specjalizacji" - 0 pkt (Ekspert nr 1) oraz 1 pkt (Ekspert nr 2);
2. w ramach kryterium: "Efektywność projektu" - po 4 pkt (obydwaj Eksperci);
3. w ramach kryterium: "Dodatkowe efekty projektu" -po 2 pkt (obydwaj Eksperci).
Po ponownej ocenie merytorycznej przyznana punktacja ogólna wniosku wyniosła 19 pkt (Ekspert: nr 1) oraz 20 pkt (Ekspert nr 2). W konsekwencji przedmiotowy wniosek ponownie nie uzyskał wymaganej dla oceny pozytywnej minimalnej liczby 21 punktów. Stanowiska, wskazujące z jakiego powodu w danych kryteriach przyznano ww. wartości punktowe, uzasadnione zostały w kartach oceny merytorycznej po procedurze odwoławczej przez oceniających wniosek Ekspertów:
Kryterium z pkt. 5: "Rozwój inteligentnych specjalizacji"
Oceniający I przyznaną punktację uargumentował w następujący sposób: "Przed dokonaniem ponownej oceny wniosku, zapoznano się z kartami oceny poprzednich oceniających oraz z dokumentacją powstałą w wyniku procedury odwoławczej. Podtrzymuję brak przyznanych punktów w kontekście wpisywania się projektu w RSI. Przedstawiony PKD projektu nie dotyczy żadnej z wymienionych inteligentnych specjalizacji. Wskazany PKD projektu C.25.62 Obróbka mechaniczna elementów metalowych nie jest obszarem punktowanym. Opis przedstawiony w pkt B.20 dotyczy wpływu projektu dla rozwoju inteligentnych specjalizacji. Rzeczywiście Wnioskodawca w pkt. B.20 opisuje jak w wyniku wdrożenia innowacji procesowej Wnioskodawca będzie produkował asortyment produktów dla PKD związanych z inteligentną specjalizacją - ENERGETYKA. Nie przyznano punktów.".
Natomiast Oceniający II przyznaną punktację uargumentował w następujący sposób.: "Po zapoznaniu się z dokumentacją odwoławczą oraz konkursową w opinii Oceniającego po przeanalizowaniu przedłożonych dokumentów' oraz wyjaśnieniach w piśmie odwoławczym Wnioskodawcy nie zmienia faktu, że PKD projektu C.25.62 Obróbka mechaniczna elementów metalowych, nie znajduje się na liście kodów PKD przyjętych przez [...] Radę Innowacji wpisujące się w inteligentne specjalizacje Regionalnej Strategii Innowacji Województwa [...] na lata 2014-2020) skłania Oceniającego do przyznania ww. kwestii - 0 pkt. W opinii Oceniającego realizacja projektu przyczyni się do rozwoju inteligentnych specjalizacji - energetyka - Wnioskodawca opisuje w wniosku w pkt B.20 cyt: "W wyniku wdrożenia innowacji procesowej Wnioskodawca będzie produkował asortyment produktów dla PKD związanych z inteligentną specjalizacją ENERGETYKA: 1.25.30/07 Produkcja wytwornic z pary z wyłączeniem kotłów do centralnego ogrzewania gorącą wodą, 2.27.12/07 Produkcja aparatury rozdzielczej i sterowniczej energii elektrycznej, 3.28.21/07 Produkcja pieców i palników piecowych. Projekt niewątpliwie ma znaczenie dla rozwoju inteligentnej specjalizacji "Energetyka" - wdrożenie innowacji w przedsiębiorstwie A przyczyni się do wprowadzenia nowej jakości oferowanych produktów i usług" oraz w opinii o innowacyjności, że projekt poprzez zastosowanie technologii przyczyni się do wykorzystania nowoczesnych rozwiązań w zakresie energetyki, przedstawione argumenty oraz uzasadnienie w przedłożonej dokumentacji aplikacyjnej skłania Oceniającego do przyznania ww. kwestii -1 pkt. W opinii Oceniający po przeanalizowaniu przedłożonych dokumentów oraz wyjaśnieniach w piśmie odwoławczym Wnioskodawcy zmienia fakt, że w ramach kryterium przyznano 1 punkt."
Kryterium z pkt. 6: "Efektywność projektu"
Oceniający I przyznaną punktację uargumentował w następujący sposób: "Po zapoznaniu się z zapisami wniosku o dofinansowanie, wcześniejszymi ocenami ekspertów oraz rozstrzygnięciem protestu podtrzymuję w ramach tego kryterium 4 pkt. Sam opis kryterium definiuje je jako kryterium otwarte a opisane w nim rozwiązania nie stanowią katalogu zamkniętego. Kryterium to pozwala ocenić projekt jako całokształt. Wskazane przez wnioskodawcę argumenty jako wdrażanie wyników B+R czy współpraca z IOB gdzie odbiór wnioskodawcy traktowany jest jako podwójna kara, gdyż za to samo nie zostały już przyznane punkty. Z drugiej strony wnioskodawca jako efekt dodatni wskazuje ochronę środowiska naturalnego co nie zostało dostrzeżone przez oceniających. Oceniający jednak analizowali tę kwestię przy okazji innych kryteriów, które dotyczyły polityk horyzontalnych. Przedstawione argumenty nie zostały uznane jako pozytywny wpływ na ochronę środowiska. Niestety sam Wnioskodawca nie wskazał żadnych konkretnych elementów' wniosku za które bezwzględnie w tym kryterium powinny zostać przyznane punkty. Na tym właśnie polega otwartość oceny tego kryterium. Wymienione elementy które były wskazane jako argumenty do przyznania punktów w ramach tego kryterium są słuszne. Jako pozytywne efekty, za które należy przyznać punkty to: planowane efekty w zakresie opłacalności finansowej są proporcjonalne do poniesienia nakładów inwestycyjnych i zaangażowania zasobów infrastrukturalnych i ludzkich. Projekt jednak nie przewiduje jako jednego z elementów know-how. Projekt przewiduje zatrudnienie 1 osoby. Wdrożony zostaje nowy produkt. Dzięki zakupowi zautomatyzowanych urządzeń do obróbki powierzchni zostaną uzyskane produkty, które bez dodatkowych procesów technologicznych będą się nadawały do dalszej przeróbki podnosząc jakość i estetykę oraz spełniając najwyższe standardy jakościowe w procesach zabezpieczenia antykorozyjnego. Oceniając jednak całokształt zapisów wniosku nie jest to projekt unikatowy, który wdrożyłby rewolucyjne rozwiązania o których nikt nie słyszał i nikt nie widział. Maksymalna ilość punktów należy się dla projektów, które są unikatowe w których opisany pomysł stanowi rewolucyjne rozwiązania. Otwartość kryterium daje możliwość dokonania takiej oceny. Jak widać Wniosek nie zostaje oceniony w pozostałych kryteriach na maksymalną ilość punktów, zatem również w tym kryterium nie można przyznać 6 punktów."
Natomiast oceniający II przyznaną punktację uargumentował w następujący sposób: "Po zapoznaniu się z dokumentacją odwoławczą oraz konkursową w opinii Oceniającego po przeanalizowaniu przedłożonych dokumentów oraz wyjaśnieniach w piśmie odwoławczym Wnioskodawcy nie zmienia faktu, że Wnioskodawca otrzymuje w ramach kryterium 4 punkty za: - Planowane efekty w zakresie wprowadzenia nowych produktów/usług na rynek nie są proporcjonalne do poniesienia nakładów inwestycyjnych i zaangażowania zasobów infrastrukturalnych i ludzkich z uwagi na wprowadzenie jedynie 1 nowej usługi na rynek przy średnich nakładach rzędu [...] PLN (koszty kwalifikowalne), za co nie przyznano 2 punktów. Planowane efekty w zakresie opłacalności finansowej są proporcjonalne do poniesienia nakładów inwestycyjnych i zaangażowania zasobów infrastrukturalnych im ludzkich 1 pkt. - za efekty produktu/ usługi/ procesu i rezultatu m.in:
• zdobycie doświadczenia w realizacji projektów współfinansowanych ze środków UE; • zaangażowanie prywatnego/własnego kapitału w procesy inwestycyjne (uznano na podstawie wskaźnika w pkt. F.l WoD); wprowadzenie nowych rozwiązań wykonywania operacji: gratowania krawędzi, zatępiania krawędzi, zaokrąglania krawędzi oraz usuwania tlenków z powierzchni bocznych, (uznano na podstawie opisu w pkt. B.9.1, B.9.2 WoD); • zdobycie doświadczenia we wdrażaniu innowacyjnego produktu/usługi (uznano na podstawie opisu w pkt. B.9.1 B.9.2 WoD) - przyznaję 3 punkty; W ramach poniższych kwestii Oceniający nie przyznaje punktów za: ♦ nie zostanie wprowadzony wysoki stopień innowacyjności w stosunku do produktu/proces. Cyt: "technologii zautomatyzowanego procesu obróbki wykańczającej elementów wypalanych" (uznano na podstawie opisu w pkt. B.9.1, B.9.2, B.22 WoD);
• nie zostało utworzonych w dużo miejsc pracy w firmie przy nakładach inwestycyjnych rzędu [...] PLN tylko jedno nowe miejsc pracy - 1 etat (uznano na podstawie opisu i wskaźnika w pkt. F.3 WoD); Podsumowując w ramach kryterium przyznano 4 punkty".
Kryterium z pkt. 8: "Dodatkowe efekty projektu"
Oceniający I przyznaną punktację uargumentował w następujący sposób: "Po zapoznaniu się z zapisami wniosku o dofinansowanie, wcześniejszymi ocenami ekspertów oraz rozstrzygnięciem protestu podtrzymuję w ramach tego kryterium 2 pkt. Kryterium jest otwarte w opisie wymienione są elementy które będą podlegały punktacji. Nie wskazano jednak wagi punktowej za każdy wymieniony element, gdyż projekt może być doceniony również za inne pozytywne aspektu które nie zostały wymienione w opisie kryterium. Z wymienionych elementów do uznania punktów kwalifikuje się to, że projekt polega jednocześnie na wdrożeniu innowacyjności produktowej oraz procesowej, wprowadzenia/ rozwoju działalności eksportowej w przedsiębiorstwie oraz wejście na nowe rynki zbytu. Nie uznano pozostałych elementów wymienionych w opisie kryterium. licząc proporcjonalnie, że maksymalna możliwa ilość przyznania punków w ramach tego kryterium wynosi 6, zatem spełnienie co najmniej połowy tj. wskazanych elementów pozwoliłoby na przyznanie 3 punktów. Uwzględniłam jedynie trzy elementy. Nie traktuję realizowanego projektu jako stanowiącego poprawę warunków B HP. Jednak jeśli nawet element ten zostałby uwzględniony to dalej nie zostałaby zachowana proporcja do przyznania większej ilości punktów ponieważ dalej nie uwzględniono by połowy rozwiązań wskazanych w opisie kryterium. Wnioskodawca w punkcie dotyczącym poprawy BHP wyjaśnia na czym będzie polegało udogodnienie pracy przez wdrożenie nowego procesu. W punkcie tym jednak nie ma mowy o tym że ręczna obróbka całkowicie zostanie wyeliminowana z produkcji. Zakupione urządzenia stanowią pewne normy, które pozwalają na dopuszczenie ich do sprzedaży. Przedstawiony we wniosku opis jest bardzo ogólny. Wnioskodawca pisze o zmniejszeniu zapylenia i zmniejszeniu poziomu hałasu na stanowiskach pracy. Brak jednak wskazania konkretnych parametry jakie są obecnie a jakie zostaną osiągnięte po realizacji projektu. Bez wskazania konkretnych wartości nie można odnieść się do przedstawionego opisu w sposób pozytywny.".
Natomiast Oceniający II przyznaną punktację uargumentował w następujący sposób: "Po zapoznaniu się z dokumentacją odwoławczą oraz konkursową w opinii Oceniającego po przeanalizowaniu przedłożonych dokumentów oraz wyjaśnieniach w piśmie odwoławczym Wnioskodawcy nie zmienia faktu, że Wnioskodawca otrzymuje w ramach kryterium tylko 2 punkty. W ramach poniższych kwestii Oceniający przyznaje 2 punkty za: - wejście na nowe rynki zbytu (uznano na podstawie opisu w pkt. B.22 WoD ) - projekt polega jednocześnie na wdrożeniu innowacyjności produktowej oraz procesowej (uznano na podstawie opisu w pkt. B.9.1 B9.2 WoD); - wprowadzenia/rozwoju działalności eksportowej w przedsiębiorstwie (uznano na podstawie opisu w pkt. B.22 WoD, Wnioskodawca wykazuje na jakie rynki międzynarodowe będzie eksportował na rynek Czechy, Słowacja, Węgry, Litwa, Łotwa, Estonia). W ramach poniższych kwestii Oceniający nie przyznaje punktów za: - poprawę warunków BHP w przedsiębiorstwie (w pkt. B.22 WoD Wnioskodawca nie opisał nowego urządzenia, co jest rozumiane jako dotrzymanie standardów związanych z BHP, a nie z poprawą warunków BHP cyt: "Jedną z korzyści z wdrożenia zautomatyzowanego procesu obróbki będzie znaczne polepszenie warunków pracy - głównie poprzez zmniejszenie hałasu oraz zapylenia. Zastosowanie rozwiązań dostępnych na rynku poprawią jakość wykonywanych usług oraz w znaczący sposób podniosą komfort pracy na stanowisku i jego otoczeniu minimalizując natężenie dźwięku." Zastosowanie przepisów BHP wynikających z przepisów jest: obowiązkiem Wnioskodawcy, a nie jego dobrą wolą. Wnioskodawca wskazuje jakie dodatkowe zasady bezpieczeństwa wdroży w wyniku realizacji projektu, co jest rozumiane jako dotrzymanie standardów związanych z BHP): - pozytywny wpływu na realizację polityk horyzontalnych - (w pkt B.21 WoD Wnioskodawca przedstawił dane, które wskazują, iż projekt ma neutralny wpływ. W uzasadnieniu nie zostały wymienione konkretne działania, jakie zostaną podjęte w projekcie w ramach realizacji zasad horyzontalnych. - nie zostaną wprowadzone zastosowania rozwiązań TIK - (na podstawie pkt. B.22 oceniono brak zastawania TIK w projekcie, które zgodnie z definicją dotyczyć powinno zarówno tworzenia/ przetwarzania informacji jak i przesyłania jej pomiędzy poszczególnymi stronami w relacji B2A, B2B, B2C, B2E - np. precyzując, B2B to stosunki zachodzące pomiędzy firmami, pośrednikami, dostawcami, dystrybutorami, punktami sprzedaży i świadczenia usług oraz innymi partnerami biznesowymi. Model B2B może funkcjonować w układzie dostawca-odbiorca, producent-dystrybutor. dystrybutorzy-punkty sprzedaży, itp.) brak komplementarności z innymi zrealizowanymi projektami - (uznano na podstawie opisu w pkt. B.6.1 WoD Wnioskodawca wykazuje informacji, że nie); - brak wprowadzenia nowych rozwiązań organizacyjnych lub marketingowych tj. innowacji nietechnologicznych (uznano na podstawie opisu w pkt. B.9.1 WoD Wnioskodawca wykazuje informacji, że nie); W opinii Oceniający po przeanalizowaniu przedłożonych dokumentów oraz wyjaśnieniach w piśmie odwoławczym Wnioskodawcy nie zmienia faktu, że nie przyznaje punktów za inne dodatkowe efekty, gdyż ekspert takowych nie dostrzega. Podsumowując w ramach kryterium przyznano 2 punkty. Oceniający podkreśla, iż zgodnie z rozstrzygnięciem ocenie podlegał wskazany przez IZ element dotyczący wejście na nowe rynki, a w pozostałych elementach nie zmieniono pierwotnych decyzji dotyczących uznania lub nie poszczególnych elementów. Jedynie informacyjnie wykazuje całość ocenianych elementów w danym kryterium".
O powyższej ponownej negatywnej ocenie merytorycznej Skarżący powiadomiony został pismem z dnia [...] r. nr [...] , doręczonym mu w dniu [...] r. W przedmiotowym piśmie Organ zawarł pouczenie o możliwości wniesienia skargi do sądu administracyjnego zgodnie z art. 3 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2017 r. poz. 2188, ze zm.; dalej jako: p.ps.a.).
Kwestionując powyższą ocenę Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach podnosząc zarzuty względem przeprowadzonej przez Organ ponownej oceny merytorycznej wniosku:
1. naruszenie zasady przejrzystości, rzetelności i bezstronności określonych w art. 37 ust. 1 i 2 ustawy wdrożeniowej z uwagi na to, że SCP dokonując, w piśmie z dnia [...] r. negatywnej oceny wniosku o dofinansowanie zignorowało wytyczne Instytucji Zarządzającej zawarte w piśmie z dnia [...] r., w szczególności w zakresie punktacji spornych kryteriów, a mianowicie w zakresie kryteriów: "Rozwój inteligentnych specjalizacji", "Efektywność projektu" oraz "Dodatkowe efekty projektu"; w załącznikach do pisma z dnia [...] r. nie została w sposób należyty wyjaśniona przyjęta przez SCP punktacja spornych kryteriów w kontekście propozycji punktacji zawartych w piśmie Instytucji Zarządzającej z dnia [...] r., w związku z czym powstała niewyjaśniona rozbieżność pomiędzy zaproponowaną przez Instytucję Zarządzającą punktacją w piśmie z [...] r., a punktacją [...] zawartą w załącznikach do pisma z dnia [...] r.;
2. dokonana przez SCP ocena w zakresie spornych kryteriów była niepełna i w znacznej mierze nie odpowiadała zasadom logiki i doświadczenia życiowego;
3. został niewątpliwie przekroczony, określony w § 7 ust. 2 regulaminu procedury odwoławczej termin rozpatrzenia protestu, a ponadto treść załączników nr 1 i 2 do pisma ŚCP z dnia [...] r. może uzasadniać przypuszczenie, że ocena wniosku o dofinansowanie z dnia [...] r. została dokonana przez tych samych ekspertów, którzy dokonywali pierwotnej oceny w [...] r.
W odpowiedzi na skargę Organ podkreślił bezzasadność zarzutów. Odnośnie kryterium: "Rozwój inteligentnych specjalizacji" wskazano, że Eksperci w ramach ponownej oceny merytorycznej Eksperci uzasadnili przyznaną przez siebie punktację dla przedmiotowego kryterium odnosząc się do kwestii wskazanych w Kryteriach wyboru projektów; wzięli pod uwagę informacje zamieszczone w punkcie B.20 wniosku, odnieśli się do nich - jednakże nie uznali, że na ich podstawie mogą przyznać punkt za aspekt "Projekt wpisuje się w RIS"; stwierdzili, że podany w pkt B.4. PKD projektu, tj. C.25.62 Obróbka mechaniczna elementów metalowych, nie wpisuje się w listę kodów PKD określających inteligentne specjalizacje Regionalnej Strategii Innowacji Województwa [...], co również potwierdza organ, który dokonał weryfikacji w przedmiotowym zakresie. Eksperci zgodnie z zapisami dokumentacji konkursowej rozgraniczyli dwie kwestie, tj. PKD projektu (zakup maszyny) oraz PKD efektów realizacji projektu czyli asortymentu produktów wytwarzanych na maszynie będącej głównym przedmiotem dofinansowania ze środków unijnych, dlatego nie przyznali punktu za spełnienie wymogu polegającego na PKD wpisującym się w ww. listy kodów.
Natomiast odnosząc się do drugiej kwestii ocenianej w ramach niniejszego kryterium, tj.: "znaczenie projektu dla rozwoju inteligentnych specjalizacji" należy zauważyć, że Instytucja Zarządzająca w ramach rozpatrzenia protestu wskazała, na brak stosownego uzasadnienia przez jednego z Ekspertów oceny przedmiotowego aspektu. W ramach ponownej oceny tej kwestii Instytucja potwierdza, że w ocenie tego aspektu doszło do uchybienia, jednakże ze względu na fakt, iż suma punktów przyznanych przez Eksperta nr 1 łącznie wynosi 19 — przyznanie dodatkowego punktu za spełnienie przedmiotowego aspektu - nie zmieni sytuacji Skarżącego, gdyż zgodnie z zapisami Kryteriów wyboru projektów7 "Projekty, które uzyskają mniej niż 21 punktów nie kwalifikują się do wsparcia". Ekspert nr 2 przyznał punkt za spełnienie przedmiotowego aspektu i szeroko uargumentował przyznaną punktację.
Zaakcentowano, że to członkowie KOP dokonują oceny wniosków o dofinansowanie na podstawie swojej wiedzy i doświadczenia. Jak wynika z kart oceny merytorycznej Eksperci zapoznali się z rekomendacjami Instytucji Zarządzającej zamieszczonymi w Rozpatrzeniu protestu z dnia [...] r. Obydwaj Eksperci odnieśli się do zapisów wniosku o dofinansowanie, wskazali, że zapoznali się z dokumentacją powstałą w wyniku procedury odwoławczej oraz przedstawili uzasadnienie dla przeprowadzonej oceny - zatem IOK nie zgadza się z zarzutem wskazującym, iż ŚCP zignorowało wytyczne Instytucji Zarządzającej zawarte w piśmie z dnia [...] r. gdyż obaj Eksperci wzięli pod uwagę oba aspekty oceniane w ramach kryterium, natomiast Instytucja Zarządzająca w rozstrzygnięciu protest nie wskazała, iż projekt powinien otrzymać określoną ilość punktów, tylko konieczność uwzględnienia wszystkich zapisów wniosku oraz dokonania wyczerpującego uzasadnienia oceny.
Organ odpowiadając na zarzuty Skarżącego wyjaśnia, że IZ RPO WSL uwzględniła protest jedynie w zakresie oceny trzech kryteriów, wskazując ich niewłaściwą ocenę i jedynie hipotetyczna ilość punktów, którą projekt mógłby uzyskać w ramach eksperckiej oceny. Nadto pouczyła, że dokonując analizy możliwości ewentualnego przyznania odpowiadającej ocenie punktacji (...); po ewentualnej ponownej ocenie merytorycznej ilość punktów w ramach KOMI może wynieść (...) W związku z powyższym zapisem, Organ nie może się zgodzić z zarzutem braku przyznania maksymalnej liczby punktów za spełnienie przedmiotowego kryterium, gdyż powyższa ocena dokonana przez Instytucję Zarządzającą tego nie gwarantowała. Zatem Instytucja Zarządzająca w rozstrzygnięciu protest nie wskazała, iż projekt powinien otrzymać określoną ilość punktów, ale z treści rozpatrzenia protestu wynika jedynie, iż hipotetycznie możliwe, a nie obowiązkowe było przyznanie większej liczby punktów przez niezależnych ekspertów w ramach przedmiotowej, ponownej oceny.
Podkreślono, że Oceniający wniosek w ramach Kryterium: "Efektywność projektu" Oceniający w ramach wskazanych w rozpatrzeniu protestu kryteriów, zgodnie ze wskazaniami Instytucji Zarządzającej dotyczącymi konieczności uwzględnienia wszystkich zapisów wniosku oraz dokonania wyczerpującego uzasadnienia oceny przedstawili wyczerpujące uzasadnienia dla swoich ocen poparte konkretnymi zapisami wniosku. Obydwaj Eksperci w ramach przedmiotowego kryterium przyznali po 4 punkty. Ponadto Organ zwrócił uwagę na fakt, że Oceniający nr 1 wprost odniósł się do tej kwestii i wskazał, że "Oceniający jednak analizował tę kwestię przy okazji innych kryteriów, które dotyczyły polityk horyzontalnych. Przedstawione argumenty nie zostały uznane jako pozytywny wpływ na ochronę środowiska’'.
Dokonujący oceny wniosku w ramach Kryterium: "Dodatkowe efekty projektu" Oceniający zapoznali się z zapisami wniosku o dofinansowanie, wcześniejszymi ocenami Ekspertów oraz rozpatrzeniem protestu z dnia [...] r. i wzięli powyższe pod uwagę dokonując ponownej oceny wniosku; przedstawili wyczerpujące uzasadnienia dla swoich ocen poparte konkretnymi zapisami wniosku. Obydwaj Eksperci w ramach przedmiotowego kryterium przyznali po 2 punkty, odnieśli się do kwestii dotyczącej poprawy warunków BHP i przedstawili stosowne uzasadnienia, z których wynika z jakich powodów nie przyznali punktu za spełnienie przedmiotowej kwestii. Wbrew twierdzeniu Skarżącego Instytucja Zarządzająca nie wskazała w rozpatrzeniu protestu na obligatoryjne przyznanie przez Ekspertów maksymalnej liczby punktów za spełnienie przedmiotowego kryterium, a jedynie wskazała na możliwość ewentualnego danej liczby punktów.
Również kolejny zarzut Skarżącego w zakresie dotyczącym wejścia na nowe rynki zbytu – zdaniem organu - nie jest zasadny, bowiem obydwaj Eksperci przyznali punkty w tym zakresie. Przytoczono orzecznictwo wskazując, że sąd administracyjny nie ma kompetencji do merytorycznej weryfikacji oceny projektu, dokonanej na podstawie opinii ekspertów, na przykład poprzez odmienną ocenę założeń tego projektu w kontekście przestrzegania zasad tej oceny wynikających z prawa unijnego takich jak równość, przejrzystość, bezstronność, niezmienność i rzetelność.
W konsekwencji wniesiono o oddalenie skargi.
W piśmie z [...] r. "Replika na odpowiedź na skargę" Spółka podtrzymała swoje stanowisko akcentując nierzetelne postępowanie organu i rażąco niedbałą ponowną ocenę wniosku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest rozstrzygnięcie czy prawidłowo organ nie uwzględnił protestu Skarżącej Spółki na negatywną ocenę merytoryczną projektu wobec przyznania niższej ilości punktów niż oczekiwana przez Wnioskodawcę za trzy sporne kryteria, w oparciu o opinie ekspertów – kwestionowane przez Stronę.
Na wstępie należy wyjaśnić, że zasady postępowania obowiązujące podczas rozpatrywania wniosków o dofinansowanie projektów, określone zostały w ustawie wdrożeniowej, normującej zasady realizacji programów w zakresie polityki spójności, finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020. W związku z tym, że wedle art. 6 ust. 2 ustawy wdrożeniowej podstawę systemu realizacji programu operacyjnego mogą stanowić w szczególności: przepisy prawa powszechnie obowiązującego, wytyczne horyzontalne, wytyczne, o których mowa w art. 7 (tj. wytyczne dotyczące kwestii szczegółowych dla danego programu operacyjnego zgodne z wytycznymi horyzontalnymi), szczegółowy opis osi priorytetowych programu operacyjnego, opis systemu zarządzania i kontroli oraz instrukcje wykonawcze zawierające procedury działania właściwych instytucji - podstawę przeprowadzanej przez sąd kontroli zgodności z prawem, dokonanej oceny projektu, stanowią odpowiednie przepisy prawa powszechnie obowiązującego oraz akty i dokumenty, należące do tzw. systemu realizacji programu. Pomimo, że te ostatnie nie są źródłami prawa powszechnie obowiązującego, w orzecznictwie zaprezentowano stanowisko, że bez nich nie jest możliwe dokonanie oceny i wyboru projektów, a zatem stanowią one bezpośrednią podstawę praw i obowiązków wnioskodawców oraz beneficjentów. W tym względzie uznano, że dokumenty składające się na system realizacji programu operacyjnego są źródłami prawa administracyjnego w szerokim znaczeniu, bowiem zawierają określone regulacje (normy) obowiązujące zarówno instytucje (na które ustawodawca nałożył określone obowiązki oraz uprawnienia), jak i podmioty decydujące się na wystąpienie ze stosownym wnioskiem (vide: wyroki NSA: z 28 października 2010 r., sygn. akt II GSK 1178/10; z 18 listopada 2010 r., sygn. akt II GSK 1252/10).
W związku z powyższym, w ramach prowadzonego postępowania sądowego należało rozważyć czy w sprawie dochowane zostały wymagane zasady dokonania oceny wniosku o dofinansowanie, złożonego przez Skarżącą Spółkę, wynikające z obowiązujących przepisów prawa oraz z przyjętej na ich podstawie procedury wyłaniania projektów.
Rozważając zasadność wniesionej skargi, na względzie mieć należy przede wszystkim, wyrażoną w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, zasadę przejrzystości reguł oceny projektów. Przepis ten stanowi, że właściwa instytucja przeprowadza wybór projektów do dofinansowania w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny oraz zapewnia wnioskodawcom równy dostęp do informacji o warunkach i sposobie wyboru projektów do dofinansowania. Zasada ta realizuje się przede wszystkim w obowiązku powszechnie dostępnej i kompletnej informacji o trybie i warunkach wyboru projektów. Pozostaje przy tym w ścisłej korelacji z zasadą rzetelności, nakazującą ustanowienie jasnych i zrozumiałych dla wnioskodawców kryteriów wyboru projektów, zgodność postępowania z ustanowionymi w danym trybie regułami oraz wszechstronne i wyczerpujące uzasadnienie wyboru projektu i dokonanej jego oceny. Nakaz zachowania bezstronności z kolei ustanawia zakaz preferencyjnego traktowania określonych grup lub rodzajów wnioskodawców albo projektów. Co należy jeszcze raz podkreślić - zachowany w tym względzie być powinien równy dostęp do informacji, będący emanacją traktatowej zasady równości w dostępie do pomocy w zakresie ubiegania się o dofinansowanie projektów, a reguły i kryteria wyboru projektów powinny być jasne i jednoznaczne, określające w sposób przejrzysty i precyzyjny konsekwencje określonego działania lub zaniechania uczestników konkursu. Zasady określone w art. 37 ust. 1 ustawy wdrożeniowej mają charakter normatywny i stanowią gwarancję równego traktowania wszystkich potencjalnych beneficjentów pomocy unijnej.
Kontrola sądowoadministracyjna sprowadza się zatem do zbadania, czy dokonana ocena wniosku oraz negatywne rozpatrzenie protestu nie narusza powyższych reguł. Oznacza to, że sąd nie jest uprawniony do weryfikacji merytorycznej wniosku (projektu). Kontrola zaś powinna zmierzać do analizy, czy argumentacja oceniającego oraz organu, w zaskarżonym negatywnym rozpatrzeniu protestu, nie jest dowolna i mieści się w granicach logicznego rozumowania, a przy tym czy jest spójna, wyczerpująca (kompletna), odpowiada generalnym standardom prawa, zasadom doświadczenia życiowego, pozostaje w związku z dokumentacją konkursową i ustalonymi kryteriami.
Przenosząc powyższe na grunt niniejszej sprawy, Sąd stwierdził, że ponowna negatywna ocena nie została dokonana w sposób prawidłowy. Eksperci ponownie oceniający projekt podkreślali, że przed dokonaniem tej oceny wniosku zapoznali się z kartami oceny poprzednich oceniających oraz z dokumentacją powstałą w wyniku procedury odwoławczej jednak dokonana ocena – zdaniem składu orzekającego w niniejszej sprawie – nie została przeprowadzona w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny. Doprowadziła ona do przyznania dodatkowych punktów m.in. za kryterium nr 5 "Rozwój inteligentnych specjalizacji" (możliwa było punktacja 0-2 pkt). Natomiast z pierwotnej łącznej punktacji 0 przy ponownej ocenie 1 pkt przyznany został przez Eksperta 2, który wprawdzie wskazał, że projekt opisuje wdrożenie innowacji procesowych ale pominął ocenę przyczynienia się tychże rozwiązań w zakresie energetyki. Zaś Ekspert 1 zupełnie pominął jakiekolwiek rozważania w kwestii innowacyjności i ograniczył się jedynie do analizy PKD.
Natomiast przy ocenie ponownej kryterium nr 6 "Efektywność projektu" (możliwa punktacja 0-6) obaj eksperci całkowicie pominęli załączoną "opinię o innowacyjności" sporządzoną przez przedstawiciela Politechniki [...]. Ekspert 1 podkreślił brak unikatowości projektu, a Ekspert 2 nie przyznał punktu za wysoki stopień innowacyjności – co stoi w sprzeczności z w/w opinią. Podczas gdy otwartość tego kryterium daje możliwość dokonania oceny co do projektowanego rozwiązania technologicznego, jego rezultatów.
Odnosząc się do kryterium nr 8 "Dodatkowe efekty projektu" i możliwej punktacji 0-6 zauważyć należy, że przy pierwotnej ocenie przyznano 2 pkt, gdyż nie oceniono pozytywnie wymogu wejścia na nowe rynki zbytu. Natomiast oceniając ponownie wniosek eksperci zgodnie z zaleceniami IZ, wydanymi w trybie odwoławczym, uwzględnili ten wymóg zdobycia nowych rynków zbytu i wejścia na nie, a mimo to przyznana uprzednio punktacja nie uległa zmianie. Jak wynika z Kart oceny merytorycznej obaj eksperci nie przyznali punktu w tym spornym kryterium mimo, że jak zostało zaznaczone w katalog oceny tego kryterium obejmuje ono 6 aspektów, a trzy oceniono pozytywnie.
Nadto Sąd także zauważa, że w odpowiedzi na skargę organ wskazał, że doszło wprawdzie do uchybienia w ocenie (str. 20) jednak pozostaje to bez wpływu na sytuację Skarżącego bowiem uwzględnienie aspektu w kwestii "znaczenie projektu dla inteligentnych specjalizacji" i przyznanie punktu przez Eksperta nr 1 w efekcie i tak nie zmieniłoby łącznej sumy spełniającej warunek do przyznania wnioskowanego wsparcia. Powyższe stwierdzenie jest nie do zaakceptowania wobec wymogu dokonania oceny w sposób przejrzysty, rzetelny i bezstronny. Eksperci zobowiązani są bowiem do przestrzegania konkretnych reżimów przy dokonywaniu ocen przedłożonego im projektu; a organ stojąc na straży praworządności zobligowany jest do wnikliwego i wszechstronnego badania przestrzegania naczelnych zasad warunkujących przyznawanie wnioskowanego wsparcia.
Mając na uwadze powyższe rozważania należy stwierdzić, iż ocena projektu w omawianym zakresie została przeprowadzona w sposób naruszający prawo i powinna być przeprowadzona ponownie. Zatem orzeczono jak w sentencji stosownie do art. 61 ust. 8 pkt 1 lit. a) ustawy wdrożeniowej.
-----------------------
2
7
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło