III SA/Gl 833/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Kandut po rozpoznaniu w dniu 29 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi P. P. na decyzję Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie opłaty podwyższonej za wydobycie kopaliny bez wymaganej koncesji w zakresie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji. Pismem z dnia 2 sierpnia 2018 roku (data nadania) skarżący P. P. wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W motywach wniosku skarżący wskazał, iż kwota objęta ww. decyzją przekracza jakiekolwiek możliwości finansowe. Wskazał, iż nie jest osobą prowadzącą działalność gospodarczą, prowadzi natomiast wraz z rodziną gospodarstwo rolne, które nie stanowi ich własności, jedynie je użytkują, ponadto jest ono położone w terenie górzystym i z uwagi na ubogą klasę gruntów nie przynosi dochodów. W nakazie płatniczym określającym zobowiązanie tytułem podatku rolnego korzystają z ulgi z tego tytułu. Nie sprzedają płodów rolnych ponieważ jest ich zbyt mało, a ceny rynkowe są niskie. Dlatego płody rolne przeznaczane są na utrzymanie ich rodzin, w tym rodziny skarżącego, która liczy 5 osób. Ponadto wnioskodawca podkreślił, że nie ma żadnych oszczędności oraz majątku, który zabezpieczyłby ewentualny dług. Konsekwencje egzekucji kwoty mogą być trudne do odwrócenia, a późniejszy zwrot tej kwoty może nie przywrócić stanu sprzed egzekucji. Egzekucja kary pieniężnej pozbawi go bieżących środków do życia, zamknie perspektywę rozwoju i podwyższenia standardu materialnego rodziny, a przede wszystkim zmusi do skorzystania z niepewnych instytucji finansowych. Obawia się, że wpadnie w spiralę długu, którą będzie trudno zatrzymać. Te wszystkie powody skłaniają go, jak wskazał do złożenia wniosku o wstrzymanie wykonania w całości zaskarżonej decyzji z powodu niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków dla skarżącego i dla jego rodziny. Do wniosku dołączył informację z KRUS o objęciu ubezpieczeniem w KRUS w 2018 r. oraz decyzję – nakaz płatniczy za zobowiązanie pieniężne za 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Stosownie do treści art. 61 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 roku poz. 1302 t.j.) wniesienie skargi do sądu nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Jednakże sąd może na wniosek strony wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zaistnieją szczególne ku temu okoliczności uzasadniające takie orzeczenie, tj. gdy zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Powyższe oznacza, że o wstrzymaniu wykonania decyzji sąd może orzec tylko wtedy, jeżeli wykonanie tej decyzji rodzi niebezpieczeństwo spowodowania szkody (majątkowej, a także niemajątkowej), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Podkreślić należy także, że instytucja wstrzymania wykonania decyzji powołana została do tymczasowej ochrony przed negatywnymi i nieodwracalnymi skutkami, jakie mogłaby dla strony wywołać taka decyzja, zanim zostanie zbadana przez sąd administracyjny pod kątem legalności. Wniesienie wniosku nie oznacza jednak automatyzmu w blokowaniu realizacji praw i obowiązków wynikających z decyzji administracyjnej. Sąd ocenia jedynie, czy podane przez stronę okoliczności w istocie wskazują na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy Sąd stwierdził, że argumenty i okoliczności przytoczone przez stronę skarżącą we wniosku dają podstawy do stwierdzenia, iż w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki wskazane w art. 61 § 3 p.p.s.a. umożliwiające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Dokonując oceny zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania przedmiotowej decyzji Sąd wziął przede wszystkim pod uwagę wysokość opłaty określonej w decyzji podlegającej ocenie w niniejszej sprawie. Sąd wziął ponadto pod uwagę trudną sytuację finansową strony skarżącej i jego rodziny. Biorąc powyższe pod uwagę Sąd podzielił pogląd skarżącego, że wykonanie zaskarżonej decyzji może narazić jego i jego rodzinę na niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, zwłaszcza związanych z przymusowym wykonaniem świadczenia w postępowaniu egzekucyjnym. W ocenie Sądu potencjalna konieczność zapłaty należności wynikającej z zaskarżonej decyzji mogłaby doprowadzić do następstw trudnych do odwrócenia, w tym do pozbawienia środków na podstawowe potrzeby życiowe strony i jej rodziny. Powyższe uzasadnia wniosek, że wykonanie zaskarżonej decyzji przed rozpoznaniem skargi może spowodować wyrządzenie znacznej szkody i trudne do odwrócenia skutki. Ochrona sądowa w następstwie rozpoznania skargi może okazać się iluzoryczna, gdyż po wykonaniu decyzji nie będzie możliwy powrót do stanu pierwotnego, bez poniesienia znacznych kosztów i starań w tej mierze. Z powyższych względów i na podstawie powołanych przepisów należało orzec jak sentencji postanowienia.