III SA/Gl 838/19
WyrokWSA w Gliwicach2019-12-04
Skład orzekający: Małgorzata Herman, Magdalena Jankiewicz, Barbara Orzepowska-Kyć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił przyznania uprawnienia do najmu lokalu socjalnego z powodu podania przez wnioskodawcę nieprawdziwych danych dotyczących jego sytuacji mieszkaniowej i materialnej?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo odmówiły przyznania skarżącej uprawnienia do najmu lokalu socjalnego. Skarżąca podała nieprawdziwe dane we wniosku, twierdząc, że jest osobą bezdomną, podczas gdy faktycznie zamieszkiwała w lokalu po swojej babci i prowadziła tam gospodarstwo domowe. Ponadto, opuściła poprzedni lokal, doprowadzając do jego dewastacji i zadłużenia, co stanowiło podstawę do odstąpienia od realizacji wniosku zgodnie z § 30 ust. 6 uchwały.Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o najem lokalu socjalnego, podając, że jest osobą bezdomną. Organy administracji odmówiły przyznania uprawnienia, ustalając, że skarżąca opuściła poprzedni lokal, doprowadziła do jego dewastacji i zadłużenia, a także nie jest osobą bezdomną, ponieważ faktycznie zamieszkuje w lokalu po swojej babci. Komisja Mieszkaniowa uznała, że skarżąca podała nieprawdziwe dane, co stanowiło podstawę do odmowy. Decyzja organu I instancji została utrzymana w mocy przez organ II instancji. Skarżąca wniosła skargę do sądu administracyjnego, zarzucając naruszenie przepisów prawa i niedokładne wyjaśnienie stanu sprawy.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz, Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć (spr.), Protokolant St. sekr. sąd. Joanna Spadek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 grudnia 2019 r. sprawy ze skargi E. K. na pismo Burmistrza Miasta C. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uprawnienia do lokalu socjalnego oddala skargę.
Komisja Odwoławcza decyzją z [...] r. nr [...], po rozpoznaniu odwołania E. K. (dalej: strona, skarżąca), utrzymała w mocy decyzję kwalifikacyjną Burmistrza Miasta C. z [...] r. nr [...], odmawiającą stronie uprawnienia do najmu lokalu mieszkalnego w zasobie Miasta C..
Decyzje te zapadły w następującym stanie faktycznym:
W dniu [...] r. skarżąca wystąpiła z wnioskiem o najem mieszkania socjalnego. W uzasadnieniu wniosku podała, że jest osobą bezdomną. Jej ostatni meldunek był w C. przy ul. [...]. Od [...] r. zamieszkiwała u swojej babci, która potrzebowała stałej opieki. Babcia zmarła [...] r. i głównym najemcą lokalu stała się siostra skarżącej. Skarżąca podała, że obecnie zamieszkuje u swojego brata, który wraz z partnerką i dzieckiem wynajmuje mieszkanie. Skarżąca oświadczyła, że jest osobą bezrobotną, otrzymuje dochód tylko z MOPS w C.. Zarejestrowana jest w PUP w B. bez prawa do zasiłku. Nie jest w stanie wynająć mieszkania. Nie może też mieszkać z siostrą, gdyż jest osobą schorowaną o zaniżonej odporności, a córka siostry ma wrodzoną wadę [...] i nie można jej narażać na infekcje.
Z akt administracyjnych wynika, że decyzją z [...] r. nr [...] przydzielono stronie docelowo lokal mieszkalny połażony przy ul. [...] składający się z 2 pokoi i kuchni. Według stanu na [...] r. zobowiązania skarżącej z tytułu opłat czynszowych wynosiły łącznie [...] zł. W [...] r. wszczęto wobec skarżącej postępowanie w sprawie rozwiązania umowy najmu, które nie doszło do skutku wobec braku dowodu skutecznego doręczenia pisma.
Dokonując weryfikacji danych wskazanych przez skarżącą, na podstawie przedłożonej dokumentacji oraz dokumentacji będącej w posiadaniu Wydziału ustalono, że:
- lokal mieszkalny znajdujący się w C. przy ul. [...] został opuszczony przez skarżącą, która nie interesowała się jego losem, dopuszczając do ingerencji osób trzecich, skutkiem czego lokal został zdewastowany. Stan dewastacji potwierdza ocena stanu technicznego lokalu mieszkalnego z [...] r. wykonana przez Inspektora Nadzoru ds. Budowlanych;
- skarżąca nie poinformowała administratora o opuszczeniu lokalu, ani nie podała nowego adresu zamieszkiwania;
- skarżąca nie uiszczała opłat za w.w. lokal, skutkiem czego doszło do jego zadłużenia;
- w [...] r. Zakład Budynków Komunalnych w C. zabezpieczył w.w. lokal przed dostępem osób trzecich i ponowną jego dewastacją;
- skarżąca nie wystąpiła do administratora z wnioskiem o umożliwienie jej dostępu do lokalu, do którego posiada ważną umowę najmu.
Na podstawie tych ustaleń sporządzono arkusz kwalifikacyjny, w którym wskazano nieścisłości dotyczące adresów zamieszkiwania, tj. wskazano, że od [...] r. skarżąca zamieszkiwała pod adresem [...] wraz z babcią (główny najemca) oraz siostrą, która w [...] r. weszła w stosunek najmu po zmarłej w [...] r. babci.
Całość materiałów dowodowych wraz z arkuszem kwalifikacyjnym przedłożono pod ocenę Komisji Mieszkaniowej, która stwierdziła, że:
- wnioskodawca spełnia warunek dochodowy, gdyż jego dochód wynosi [...] zł/ m-c przy dochodzie maksymalnym w wysokości [...] zł (zgodnie z § 4 ust. 1 uchwały),
- wnioskodawca nie spełnia następujących warunków, które stały się podstawą do wydania negatywnej opinii:
• nie została objęta programem o wychodzeniu z bezdomności i nie jest osoba bezdomną, zamieszkuje w lokalu przy ul. [...] ( zgodnie z § 6 ust. 2 pkt 4 uchwały),
• w zajmowanym lokalu nie występuje nadmierne zagęszczenie, bowiem powierzchnia mieszkalna wynosi [...] m2 przy wymaganej powierzchni mieszalnej maksymalnej [...]m2 ( zgodnie z § 6 ust. 2 pkt 2 uchwały),
• posiada tytuł prawny do innego lokalu mieszkalnego położonego w C. przy ul. [...].
Ponadto:
- posiada zadłużenie z tytułu najmu lokalu przy ul. [...] w C. -opuściła lokal mieszkalny co doprowadziło do jego dewastacji.
Biorąc pod uwagę powyższe oraz przepis § 30 ust. 6 uchwały, w myśl którego: "wykazanie przez wnioskodawcę nieprawdziwych danych mających wpływ na sposób rozstrzygnięcia jego wniosku o najem mieszkania, albo zatajenie danych dotyczących sytuacji mieszkaniowej i materialnej w zakresie wymaganym uchwałą lub niezbędnym do prawidłowej oceny faktycznej sytuacji mieszkaniowej i finansowej wnioskodawcy, może skutkować odstąpieniem od realizacji wniosku", Komisja Mieszkaniowa odstąpiła od innych czynności sprawdzających, wywiadów środowiskowych oraz terenowych wizji zespołów wizytujących.
Na podstawie opinii Komisji Mieszkaniowej w oparciu o § 35 ust. 3 uchwały Burmistrz Miasta C. decyzją nr [...] z [...] r. odmówił przyznania uprawnienia do najmu lokalu socjalnego w mieszkaniowym zasobie Miasta.
Po rozpoznaniu odwołania organ drugoinstancyjny utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu wskazał, że skarżąca w odwołaniu nie wniosła żadnych istotnych zmian, które mogły wpłynąć na zmianę decyzji Komisji Mieszkaniowej.
W skardze do sądu administracyjnego skarżąca wniosła o uchylenie obu decyzji, zarzucając wydanie ich z naruszeniem przepisów prawa, poprzez nie podjęcie wszelkich czynności i niedokładne wyjaśnienie stanu sprawy oraz nieprawidłowe zbadanie materiału dowodowego w sprawie. Zarzuciła też obrazę przepisów prawa poprzez nie wskazanie skarżącej sposobu i terminu odwołania bądź skargi.
W uzasadnieniu podniosła, że nie zniszczyła, ani nie zdemolowała mieszkania. Zamieszkała u babci, gdyż ta potrzebowała całodobowej opieki. Obecnie zamieszkuje u siostry, która ma chore dziecko, potrzebujące własnego pokoju.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (2019 r., poz. 125), sądy administracyjne powołane są do kontroli zgodności z prawem działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 - dalej p.p.s.a.). Orzekanie - w myśl art. 135 p.p.s.a. - następuje w granicach sprawy będącej przedmiotem kontrolowanego postępowania, w której został wydany zaskarżony akt lub czynność i odbywa się z uwzględnieniem wówczas obowiązujących przepisów prawa. Z istoty bowiem kontroli wynika, że zasadność zaskarżonego aktu podlega ocenie przy uwzględnieniu stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dacie podejmowania zaskarżonego rozstrzygnięcia. Niezwiązanie zarzutami i wnioskami skargi oznacza, że sąd administracyjny bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności, czy bezczynności organu administracji publicznej.
Wady skutkujące koniecznością uchylenia decyzji/aktu, stwierdzenia jej nieważności bądź wydania z naruszeniem prawa, przewidziane są w przepisie art. 145 § 1 p.p.s.a. W przypadku nieuwzględnienia skargi, sąd ją oddala - art. 151 p.p.s.a.
Dokonując kontroli pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
W pierwszej kolejności podkreślić należy, że przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Komisji Odwoławczej z [...] r. nr [...], utrzymująca w mocy decyzję kwalifikacyjną Burmistrza Miasta C. z [...] r. nr [...], odmawiająca stronie uprawnienia do najmu lokalu mieszkalnego w zasobie Miasta C.. Powyższy akt nie zawierał pouczenia o prawie do zaskarżenia go do sądu administracyjnego. Tym niemniej skarga na tę decyzję wpłynęła do sądu w ustawowym terminie, zatem brak pouczenia o sposobie i terminie wniesienia skargi, nie wywołał dla skarżącej ujemnych skutków prawnych.
Podstawą prawną działań organów podjętych w reakcji na wniosek skarżącej są przepisy uchwały nr [...] z [...] r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Miasta C. oraz tymczasowych pomieszczeń opublikowana w Dz. Urz. Woj. śląskiego z [...] r., zwanej dalej w skrócie "uchwałą".
Uchwała ta reguluje zasady weryfikacji wniosku (§ 34). Podstawą rozpatrzenia sprawy był wniosek złożony przez skarżącą. Wniosek przyjmowała i weryfikowała Komisja Mieszkaniowa (§ 33 ust. 4). Weryfikacji podlegały wymagania formalne wniosku oraz merytoryczne. Weryfikacja merytoryczna, a zatem ocena spełnienia kryteriów udzielenia pomocy mieszkaniowej dzieliła się na weryfikację wstępną, po której następował etap wydania decyzji kwalifikacyjnej. (§ 35 ust. 3 i ust. 10).
Warunkiem przejścia do kolejnych etapów weryfikacji wniosku, kończących się ewentualnym wydaniem decyzji pozytywnej najmu lokalu, była pozytywna weryfikacja wniosku. Wstępna merytoryczna weryfikacja polegała na stwierdzeniu, czy wnioskodawca spełnia kryteria określone uchwałą w sprawie zasad wynajmowania lokali.
W rozpoznawanej sprawie skarżąca we wniosku nie podała, że posiada zadłużenie z tytułu najmu lokalu przy ul. [...] w C. w kwocie [...] zł, opuściła lokal mieszkalny co doprowadziło do jego dewastacji. Ponadto nie została objęta programem o wychodzeniu z bezdomności.
Wbrew temu co podała skarżąca we wniosku, nie jest ona osobą bezdomną, gdyż zamieszkuje w lokalu przy ul. [...] , w zajmowanym lokalu nie występuje nadmierne zagęszczenie, bowiem powierzchnia mieszkalna wynosi [...] m2 przy wymaganej powierzchni mieszalnej maksymalnej [...] m2 ( zgodnie z § 6 ust. 2 pkt 2 uchwały). W aktach administracyjnych sprawy na str. 3, znajduje się "Poświadczenie lokatorów wspólnego zamieszkiwania wnioskodawcy z głównym najemcą lokalu stanowiącego przedmiot sprawy o wstąpieniu w stosunek najmu", podpisane przez [...] lokatorów, potwierdzające, że skarżąca od [...] r. do nadal zamieszkuje w lokalu swojej babci i prowadzi tam swoje gospodarstwo domowe.
Zgodnie z § 6 ust. 2 pkt 4 uchwały osobą bezdomną jest osoba na skutek braku jakiegokolwiek miejsca zamieszkania i zameldowania, jeżeli została objęta indywidualnym programem wychodzenia z bezdomności.
Ponadto definicja osoby bezdomnej określona została w art. 6 ust. 8 ustawy o pomocy społecznej, która przewiduje dwa odrębne stany faktyczne pozwalające na uznanie osoby za bezdomną. Pierwszy odnosi się do osoby, która nie mieszka w lokalu mieszkalnym i jednocześnie nie posiada stałego zameldowania. Drugi dotyczy osoby niezamieszkującej w lokalu mieszkalnym, posiadającej stałe zameldowanie w lokalu, w którym nie ma możliwości zamieszkania. W przypadku każdego z tych stanów, przesłanki muszą występować kumulatywnie. Definicja osoby bezdomnej, zawarta w art. 6 pkt 8 ustawy o pomocy społecznej, koncentruje się zatem na kwestii możliwości zaspokajania potrzeb życiowych połączonej z zamiarem pobytu.
Również tej definicji skarżąca nie spełnia, gdyż jak wynika z wskazanego wyżej "Poświadczenia lokatorów...." Skarżąca mieszka wraz ze swoją siostrą w mieszkaniu po babci i prowadzi tam swoje gospodarstwo domowe.
Zatem słusznie Komisja Mieszkaniowa uznała, że zastosowanie w sprawie ma przepis § 30 ust. 6 uchwały, w myśl którego: "wykazanie przez wnioskodawcę nieprawdziwych danych mających wpływ na sposób rozstrzygnięcia jego wniosku o najem mieszkania, albo zatajenie danych dotyczących sytuacji mieszkaniowej i materialnej w zakresie wymaganym uchwałą lub niezbędnym do prawidłowej oceny faktycznej sytuacji mieszkaniowej i finansowej wnioskodawcy, może skutkować odstąpieniem od realizacji wniosku" i odstąpiła od innych czynności sprawdzających, wywiadów środowiskowych oraz terenowych wizji zespołów wizytujących.
W oparciu o tę opinię zasadnie organy obu instancji uznały, że skarżąca podała we wniosku nieprawdziwe dane i odmówiły przyznania jej uprawnienia do najmu lokalu mieszkalnego.
Sąd z urzędu stwierdził, że w zaskarżonym postępowaniu nie naruszono podstawowych zasad działania organów administracji publicznej. W tym miejscu przypomnieć trzeba, że toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, z urzędu lub na wniosek stron podejmują wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz, U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm., dalej: k.p.a.), a ponadto prowadzą one postępowanie w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej, kierując się zasadami proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania (art. 8 k.p.a.). Zasadom tym organy sprostały.
Mając na uwadze powyższe w oparciu o art. 151 p.p.s.a. Sąd oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło