III SA/Gl 864/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Jużków, Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz, Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.), Protokolant specjalista Ewa Olender, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi A. K. na czynność Prezydenta Miasta S. w przedmiocie skreślenia z listy oczekujących na przydział najmu lokalu mieszkalnego 1) stwierdza bezskuteczność zaskarżonej czynności, 2) zasądza od Prezydenta Miasta S. na rzecz strony skarżącej kwotę 200 zł (słownie: dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Zaskarżonym pismem z [...] r. nr [...] Naczelnik Wydziału Gospodarki Lokalowej Urzędu Miasta S. poinformował A. K. – dalej skarżący-, że po uzyskaniu opinii Społecznej Komisji Mieszkaniowej oraz zgodnie z §17 pkt 14 Uchwały Nr [...] Rady Miasta S. z dnia [...]r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy S., Uchwałą Nr [...] Rady Miasta S. z dnia [...]r. w sprawie częściowej zmiany Uchwały [...] Rady Miasta S. z dnia [...]r., Uchwałą Nr [...] Rady Miasta S. z dnia [...]r. w sprawie częściowej zmiany Uchwały [...] Rady Miasta S. z dnia [...]r. wniosek skarżącego został skreślony z listy osób oczekujących na lokal socjalny ze względu na brak zainteresowania tj. nie dostarczono wymaganych dokumentów. Czynność tę podjęto w poniższym stanie faktycznym i prawnym. Wnioskiem z dnia 22.07.2009r. skarżący zwrócił się do Urzędu Miasta S. o przydział mieszkania kwaterunkowego, w odpowiedzi na co Wydział Gospodarki Lokalowej –Urzędu Miasta S. pismem z dnia 02.09.2009r. poinformował skarżącego, iż wniosek opiniuje pozytywnie, a aktualna pozycja na liście oczekujących to numer 517. Pismem z dnia 05.06.2017r. w oparciu o art. 50 Kodeksu postępowania administracyjnego- dalej kpa, Urząd Miasta S. wezwał skarżącego pismem skierowanym na adres S. ul. [...] do weryfikacji złożonego wniosku o przydział mieszkania . W piśmie wskazał, iż w przypadku osób pełnoletnich ubiegających się o przydział mieszkania prosi o dostarczenie dokumentów potwierdzających wysokość osiągniętych dochodów za okres 3 poprzednich miesięcy z wyszczególnieniem: wysokości przychodu, wysokości kosztów uzyskania przychodu, wysokości składki rentowej, składki emerytalnej oraz składki chorobowej. Zaznaczył, iż w przypadku uzyskiwania dochodu z MOPS-u, ZUS-u, PUP-u, świadczeń rodzinnych, funduszu alimentacyjnego (alimentów) prosi o dostarczenie decyzji lub zaświadczeń potwierdzających wysokość dochodów za ww. okres, w przypadku zaś uzyskiwania dochodu z innego źródła prosi o dostarczenie innych dokumentów potwierdzających wysokość dochodów za ww. okres. Pouczył, iż w przypadku niestawienia się w wyznaczonym terminie, wniosek o przydział mieszkania zostanie przedstawiony Społecznej Komisji Mieszkaniowej celem skreślenia z listy osób oczekujących na mieszkanie. Pismo skierowane na adres S. ul. [...] było dwukrotnie awizowane i nie zostało odebrane pod tym adresem a organ przyjął fikcję doręczenia zastępczego w trybie art. 44 kpa co do odebrania przesyłki pod tym adresem przez skarżącego. Pismem z dnia 21.07.2016r. kierowanym z Zakładu Karnego w R. skarżący zwrócił się o podanie nr miejsca jako osoby oczekującej na lokal socjalny, gdzie organ pismem z 28.07.2016r. kierowanym do Zakładu Karnego w R. poinformował, iż aktualna pozycja to numer 33. Jednocześnie przesłano skarżącemu Regulamin procedur wynajmowania lokali mieszkalnych socjalnych i do remontu gdzie min. kwota brutto na 1 osobę to [...] zł. Kolejnym pismem z dnia 24.09.2018r. kierowanym z adresu Zakładu Karnego we W. skarżący zwrócił się o podanie numeru na liście oczekujących na lokal socjalny. Wydział Gospodarki Lokalowej Urzędu Miasta S. pismem z dnia 29.10.2018r. poinformował, że po wejściu w życie Uchwały Nr [...] Rady Miasta S. z dnia [...]r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy S. skarżący nie zweryfikował swojego wniosku o przydział lokalu mieszkalnego z zasobów Gminy S. Zgodnie zaś z § 17 pkt 4 Uchwały Nr [...] Rady Miasta S. z dnia [...]r. osoba oczekująca na przydział lokalu mieszkalnego z zasobów Gminy S. jest zobowiązana do: corocznej aktualizacji wniosku bez dodatkowego wezwania tj. dostarczenia dokumentów potwierdzających wysokość osiągniętych dochodów za okres trzech ostatnich miesięcy, złożenia pisemnego oświadczenia czy osoby ujęte we wniosku posiadają tytuł prawny do lokalu mieszkalnego, niezwłocznego zawiadamiania Wydziału Gospodarki Lokalowej UM S. o istotnych zmianach mających wpływ na realizację wniosku (zmiana miejsca zamieszkania, sytuacji materialnej lub rodzinnej). Kolejnymi pismami z dnia 18.04.2019r i 28.05.2019r skarżący zwrócił się z zapytaniami dot. informacji na temat mieszkania socjalnego i zażaleniem na skreślenie go z listy oczekujących. W odpowiedzi organ po raz kolejny pismem kierowanym na adres ul. [...] S. poinformował o skreśleniu w dniu [...]r z listy oczekujących na lokal socjalny z uwagi na niedostarczenie wymaganych dokumentów. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżący zakwestionował skreślenie go listy oczekujących na lokal socjalny wskazując, iż do 2015 przebywał na wolności i sprawdzał miejsce na liście oczekujących na lokal socjalny, a począwszy od 20.10.2015 do 28.11.2021 r. przebywa w zakładzie karnym. Prezydent Miasta S. przekazując odpowiedź na skargę A. K. w sprawie skreślenia z listy oczekujących na przydział najmu lokalu mieszkalnego wskazał, iż skargę uwzględnił poprzez przywrócenie skarżącego na listę oczekujących na najem socjalny lokalu. Stwierdził przy tym, iż pisma kierowane do skarżącego były omyłkowo wysyłane pod niewłaściwy adres. A. K. składając wniosek 21.07.2009 r. podawał adres do korespondencji przy ul. [...] w S. podczas, gdy w dalszych pismach jak z dnia 21.07.2016 r. kierowanych z Zakładu Karnego w R. nie zmieniono adresu do korespondencji. Dalsza korespondencja z Urzędu Miasta S. zawierająca informacje o skreśleniu wniosku skarżącego z listy osób oczekujących oraz o możliwości jego przywrócenia, złożenia nowego wniosku kierowana była na adres w S. co ostatecznie skutkowało tym, iż organ uznając swe działanie za nieprawidłowe co do kierowania korespondencji na adres w S. ul. [...] w dniu 11.09.2019r. dokonał wpisu A. K. na listę osób oczekujących na najem socjalny lokalu pouczając o konieczności aktualizacji wniosku w myśl § 17 ust. 4 Uchwały Nr [...] Rady Miasta S. z dnia [...]r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy S. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga okazała się zasadna. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn.: Dz.U. z 2016 r. poz. 1066), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy). Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie stosownie do zapisu art. 3 § 2 pkt 4 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., w skrócie ppsa) kontrola działalności administracji publicznej przez sady administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r. poz. 23, 868, 996, 1579 i 2138 oraz z 2017 r. poz. 935), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201, 648, 768 i 935), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. poz. 1947, ze zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. W art. 146 § 1 ppsa ustawodawca wskazał, że sąd, uwzględniając skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, uchyla ten akt, interpretację, opinię zabezpieczającą lub odmowę wydania opinii zabezpieczającej albo stwierdza bezskuteczność czynności. Przepis art. 145 § 1 pkt 1 stosuje się odpowiednio. W sprawach skarg na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, sąd może w wyroku uznać uprawnienie lub obowiązek wynikające z przepisów prawa (art. 146 § 2 ppsa). Natomiast w myśl art. 151 ppsa, w razie nieuwzględnienia skargi w całości albo w części sąd oddala skargę odpowiednio w całości albo w części. Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie jest czynność Prezydenta Miasta S. z [...] r. którą skreślono z listy osób oczekujących na lokal socjalny z zasobów Gminy S. z uwagi na fakt nie dostarczenia przez skarżącego żądanych dokumentów wymaganych postanowieniami §17 pkt 14 Uchwały Nr [...] Rady Miasta S. z dnia [...]r. w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy S., uchwały Nr [...] Rady Miasta S. z dnia [...]r. w sprawie częściowej zmiany Uchwały [...] Rady Miasta S. z dnia [...]r., uchwały Nr [...] Rady Miasta S. z dnia [...]r. w sprawie częściowej zmiany Uchwały [...] Rady Miasta S. z dnia [...]r. U podstaw dokonanego skreślenia z listy oczekujących na lokal socjalny legło stwierdzenie organu, iż skarżący nie dostarczył wymaganych dokumentów do przedłożenia których został skutecznie wezwany w myśl obowiązujących przepisów uchwały nr [...] z dnia [...]r w sprawie zasad wynajmowania lokali wchodzących w skład mieszkaniowego zasobu Gminy S. Zgodnie z § 17 uchwały nr [...] Osoby ubiegające się o zawarcie umowy najmu lokalu na czas nieoznaczony lub lokalu socjalnego powinny złożyć odpowiedni wniosek o najem lokalu w Urzędzie Miasta S. (ust. 1.) Wnioski, o których mowa w ust. 1 podlegają sprawdzeniu pod względem kompletności i są wpisywane do rejestru wniosków.(ust 2.) W przypadku braków formalnych wniosku, pisemnie wzywa się wnioskodawcę do jego uzupełnienia w terminie 7 dni od dnia otrzymania wezwania z pouczeniem, że nieusunięcie braków wniosku w terminie oznaczonym w wezwaniu spowoduje pozostawienie wniosku bez rozpoznania. (ust 3). Wnioskodawca zobowiązany jest do niezwłocznego zawiadamiania Gminy o istotnych zmianach mających wpływ na realizację wniosku (zmiana miejsca zamieszkania, sytuacji materialnej lub rodzinnej) oraz corocznej aktualizacji wniosku bez dodatkowego wezwania. (ust 4.) Wnioski o najem lokalu rozpatruje się zgodnie z kryteriami przyjętymi w uchwale celem ustalenia uprawnień wnioskodawców do zawarcia umowy najmu.(ust 5). (.......) Skreśla się z listy osób ubiegających się o najem lokalu, osoby które w wyniku przeprowadzonej weryfikacji przestały spełniać kryteria umożliwiające udzielenie im pomocy mieszkaniowej przez gminę.(ust.14). Obowiązki Gminy S. w zakresie dokonywania wynajmu lokali z mieszkaniowego zasobu Gminy: zostały sformułowane jednoznacznie i wynika z nich, iż z zasobu Gminy lokale socjalne mogą być wynajmowane przy czym o najem lokalu socjalnego, mogą ubiegać się osoby będące członkami wspólnoty samorządowej gminy S., które nie mają tytułu prawnego do lokalu i osiągają średni miesięczny dochód na jednego członka gospodarstwa domowego, w okresie ostatnich 3 miesięcy poprzedzającym datę złożenia wniosku nie przekraczający 75% najniższej emerytury w gospodarstwie jednoosobowym i 50% w gospodarstwie wieloosobowym. Tryb rozpatrywania i załatwiania wniosków o najem lokali zawierany na czas nieoznaczony i o najem lokali socjalnych także został unormowany we wskazanej uchwale gdzie wskazano, iż wnioskodawca zobowiązany jest do niezwłocznego zawiadamiania Gminy o istotnych zmianach mających wpływ na realizację wniosku (zmiana miejsca zamieszkania, sytuacji materialnej lub rodzinnej) oraz corocznej aktualizacji wniosku bez dodatkowego wezwania. Zaznaczenia wymaga nadto, iż organ prowadząc postępowanie z wnioskodawcami o najem lokali socjalnych i wypełniając wymagania wynikające ze wskazanej uchwały w zakresie wynajmu lokali z mieszkaniowego zasobu Gminy jest obowiązany procedować w sprawie z zachowaniem przepisów wynikających z Kodeksu postępowania administracyjnego. Istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do zagadnienia, czy słusznie postąpił organ dokonując skreślenia skarżącego z listy oczekujących na lokal socjalny z uwagi na to, iż przyjął że korespondencja doń kierowana na adres S. ul. [...], w tym wezwanie z dnia 05.06.2017r została doręczona w trybie fikcji doręczenia określonej w art. 44 kpa . Następstwem tego było bowiem przyjęcie nie spełnienia żądania przedłożenia wymaganych dokumentów wynikających z w/w uchwały nr [...] Rady Miasta S. Zdaniem Sądu organ działał w sprawie z naruszeniem obowiązujących przepisów prawa a to art. 6, art. 7, art. 8 a w konsekwencji z naruszeniem art. 44 kpa Wprawdzie art. 50 kpa stanowi, iż organ administracji publicznej może wzywać osoby do udziału w podejmowanych czynnościach i do złożenia wyjaśnień lub zeznań osobiście, przez pełnomocnika, na piśmie lub w formie dokumentu elektronicznego, jeżeli jest to niezbędne dla rozstrzygnięcia sprawy lub dla wykonywania czynności urzędowych jednak wezwanie to winno być skierowane na adres pod którym osoba wzywana do udziału w czynnościach przebywa . W tym zaś zakresie, jak wynika z akt sprawy organ po wystosowaniu wezwania o przedłożenie dokumentów z 05.06.2017r. na adres S. ul. [...], które nie zostało odebrane pod tym adresem i po dwukrotnym awizowaniu wróciło w dniu 23.06.2017r. do organu, a następnie otrzymaniu korespondencji od skarżącego z 21.07.2016r z Zakładu Karnego w R., gdzie na ten adres udzielono odpowiedzi pismem z 28.07.2016 r., w dniu [...]r nr [...] wystosował pismo z informacją o skreśleniu z listy oczekujących na lokal socjalny. Zdaniem Sądu podjęta czynność w tak ukształtowanym stanie faktycznym i prawnym organu była nieprawidłowa i uchybiała wskazanym wyżej normom prawa procesowego a to zasadzie praworządności, prawdy obiektywnej, pogłębiania zaufania obywateli do władzy publicznej unormowanym w kpa. Obowiązkiem organu było w sytuacji powzięcia wiedzy, iż skarżący pozostaje w 2017 r. w Zakładzie Karnym w R. kierować korespondencję na adres Zakładu Karnego w R. Odmienne postępowanie organu doprowadziło do naruszenia praw strony, nieinformowania strony o podejmowanych w jej sprawie czynnościach – skreślenie z listy oczekujących na lokal socjalny co uzasadnia wydane w sprawie orzeczenie. Sąd zauważa, iż pomimo ujętej w odpowiedzi na skargę informacji o uwzględnieniu skargi skarżącego co, ma wynikać z pisma organu z dnia 11.09.2019r. nr [...] o wpisaniu wniosku na listę osób oczekujących na najem socjalny nie uwzględnił tego faktu przy orzekaniu w sprawie. Z pisma tego nie wynika bowiem jakie jest miejsce skarżącego na liście oczekujących na lokal socjalny z zasobów Gminy i czy uwzględnia ono miejsce sprzed daty niezgodnej z prawem daty czynności skreślenia z listy oczekujących. Zaznaczenia także wymaga, iż informacji w tym zakresie nie udzielił organ pomimo wyraźnego wezwania w tym zakresie ze strony Sądu. W tym stanie rzeczy w ocenie Sądu skreślenie z listy oczekujących na lokal socjalny nie znajdowało oparcia w przepisach prawa, a zatem na podstawie art. 146 § 1 ppsa, należało stwierdzić bezskuteczność zaskarżonej czynności. Sąd zasądził zwrot kosztów postępowania sądowego w postaci zwrotu uiszczonego wpisu od skargi w kwocie 200 zł, zgodnie z art. 200 ppsa.