III SA/Gl 906/11

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Jolanta Skowronek po rozpoznaniu w dniu 9 sierpnia 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi K. R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: zwolnić stronę skarżącą od kosztów sądowych. U Z A S A D N l E N l E Wnioskiem z dnia 17 maja 2011 r. skarżący domagał się zwolnienia od kosztów sądowych. W jego uzasadnieniu podał, iż wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z żoną. Oboje są osobami bezrobotnymi bez prawa do zasiłku. W bieżącym utrzymaniu korzystają z pomocy rodziny, głównie syna, który udostępnia im nieodpłatnie wynajmowane mieszkanie. Poza oszczędnościami w kwocie 2.100,00 zł, innego majątku nie posiadają. Dane te znalazły potwierdzenie w przedłożonych do akt jako uzupełnienie złożonego wniosku dokumentach źródłowych obejmujących: - umowę najmu mieszkania położonego przy ul. [...] w K. o pow. [...]m2 wraz z rachunkami ponoszonych przez syna opłat za czynsz 479,49 zł), wodę (593,22 zł – rozliczenie za sześć miesięcy), gaz (42,53 zł), wywóz nieczystości (340,20 zł - wydatek roczny) i energię elektryczną (253,51 zł); - zaświadczenia wystawione przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w K., z których ustalono, iż skarżący oraz jego żona nie składali zeznań podatkowych za 2010 r.; - wezwanie do zapłaty zaległości z tytułu opłat za energię elektryczną wraz z aneksem do umowy najmu, zgodnie z którym ustalona kwota czynszu wynosić będzie 614,18 zł; - zaświadczenia wystawione przez PUP potwierdzające, iż od dnia 10 lutego 2010 r. oraz 22 stycznia 2010 r. skarżący i jego żona zarejestrowani są jako osoby bezrobotne bez prawa do zasiłku; - oświadczenie córki z dnia 17 lipca 2011 r. w przedmiocie udzielanej wspólnie z bratem - oficerem [...] - pomocy finansowej ich rodzicom, którzy znaleźli się w trudnej sytuacji materialnej; - pismo procesowe pełnomocnika z dnia 19 lipca 2011 r. wskazujące na posiadany przez wnioskodawcę stan oszczędności, który po sprzedaży kilku elektronarzędzi wynosi 2.100,00 zł; - zaświadczenia wystawione przez ZUS, z których wynika, iż w okresie ostatnich sześciu miesięcy skarżący oraz jego żona nie figurowali w Systemie Informatycznym ZUS jako osoby zgłoszone do ubezpieczeń społecznych. Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności zważono, co następuje. Stosownie do treści art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zgodnie z art. 245 § 3 cyt. ustawy zwolnienie strony skarżącej od kosztów sądowych następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ich ponieść bez uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny. Użyte w cytowanym wyżej przepisie pojęcie "wykazać" należy rozumieć jako udowodnić, przedstawić w sposób przekonywujący, pokazać, unaocznić. Odnosi się ono do wnioskodawcy, co oznacza, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, że zachodzą przesłanki przemawiające na rzecz przyznania prawa pomocy ciąży bezpośrednio na stronie, która powinna wyjaśnić w sposób nie budzący żadnych wątpliwości swoją sytuację finansową i możliwości płatnicze. Instytucja prawa pomocy ma bowiem charakter wyjątkowy dlatego też może być stosowana jedynie w wypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami, gdy wnioskodawca nie posiada żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania. Tylko bowiem w takim przypadku istnieją racjonalne powody do przerzucenia ciężaru dotyczącego danej osoby na pozostałych współobywateli. Z ich bowiem środków pochodzą dochody budżetu Państwa, z których pokrywa się koszty postępowania sądowego w razie zwolnienia strony skarżącej z obowiązku ich ponoszenia (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 stycznia 2005 r. sygn. akt FZ 478/04, LEX nr 393645). Dokonana w tym kontekście analiza stanu rodzinnego i majątkowego wnioskodawcy przemawia za uwzględnieniem zgłoszonego żądania. Nie można bowiem wymagać od skarżącego, który podobnie jak jego żona od roku 2010 figuruje w ewidencji osób bezrobotnych bez prawa do zasiłku, aby przeznaczył posiadane oszczędności w kwocie 2.100,00 zł na opłaty sądowe czy wydatki. Środki te pochodzą bowiem z wyprzedawanych przedmiotów w postaci książek, sprzętu narciarskiego oraz narzędzi (vide: oświadczenie córki z dnia 17 lipca 2011 r. złożone w tym zakresie), a to oznacza, iż pomoc oferowana stronie przez osoby bliskie nie jest wystarczająca na zaspokojenie bieżących potrzeb życiowych. Tym bardziej, że syn, z którego pomocy korzysta sam posiada zaległości w płatnościach (vide: wezwanie do zapłaty za energię elektryczną na łączną kwotę 519,53 zł wraz z podwyżką czynszu, który wynosić będzie 614,18 zł). Dlatego też działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 258 § 3 oraz art. 245 § 1 i § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono orzec jak w sentencji.