III SA/Gl 912/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć, Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch, Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.), Protokolant Monika Rał, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 stycznia 2022 r. sprawy ze skargi L. K. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zwrotu pobranego równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego za 2016, 2017 oraz 2018 rok uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Miejskiego Policji w B. z dnia [...] r. nr [...]. Zaskarżoną decyzją z [...]r. nr [...] Komendant Wojewódzki Policji w K. po rozpatrzeniu odwołania L. K. – dalej strona, skarżacy od decyzji nr [...] Komendanta Miejskiego Policji w B. z dnia [...]r., zobowiązującej wymienionego do zwrotu pobranego równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego za lata 2016,2017, 2018 utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W podstawie prawnej powołał art. 138 § 1 pkt 1, art. 127 § 2, art. 268 a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2020 r., poz. 256 z poźn. zm.), art, 91 ust.l art. 97 ust. 5 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (tekst jednolity Dz. U. z 2020 r., poz. 360 z późn. zm.), § 1 ust. 1, § 2 ust. 1 pkt 1, § 9 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia MSWiA z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego (t.j: Dz. U z 2014 r., poz. 192). W uzasadnieniu przedstawił stan faktyczny sprawy. Stwierdził iż skarżący do dnia [...] 2018r. był funkcjonariuszem Policji. Służbę pełnił w Komendzie Miejskiej Policji w B. na Komisariacie [...] – B.. W dniu zwolnienia ze służby w Policji wystąpił z oświadczeniem mieszkaniowym do ustalenia uprawnień do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz jego wysokości za okres "od [...]2015 do [...]2018". Oświadczył, iż od [...]2013r. zamieszkuje w lokalu położonym w S. przy ul. [...]. W powyższym lokalu zamieszkuje wraz z żoną A. oraz synem A.. Do oświadczenia dołączony został rozkłady jazdy komunikacji miejskiej, gdzie wykazane zostało, iż czas przejazdu z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby i z powrotem przekracza dwie godziny w obydwie strony, w związku z czym wnioskował on o przyznanie świadczenia. Żądane uprawnienie zostało wymienionemu przyznane, po wcześniejszym zbadaniu sprawy przez WSA w Gliwicach wyrokiem z dnia 9.06.2020r. sygn. akt III SA/Gl 113/20, decyzją nr [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w K. z dnia [...]r. Komendant Miejski Policji w B. został zobowiązany do sporządzenia listy wypłat świadczenia i lista została sporządzona w 11.2020r., przekazana do realizacji i wypłacona gdzie wypłata obejmowała okres od [...]2018r.do [...]2018r. Wskazał iż skarżący w latach 2013 - 2018 występował do organu z oświadczeniami mieszkaniowymi do ustalenia uprawnień do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego oraz jego wysokości, które były rozpatrywane pozytywnie poprzez coroczne przyznawanie mu uprawnień do wnioskowanego świadczenia. Wymieniony oświadczał, że zamieszkuje w S. przy ulicy [...], a czas przejazdu nie przekracza dwóch godzin w obydwie strony. Dlatego też były funkcjonariusz otrzymał równoważnik pieniężny za remont lokalu mieszkalnego w wysokości: za rok 2016 w wysokości [...]zł brutto - 2 normy mieszkaniowe ([...]zł/1 norma), za rok 2017 w wysokości [...] zł brutto - 3 normy mieszkaniowe ([...]zł/1 norma) za rok 2018 w wysokości [...] zł brutto - 3 normy mieszkaniowe ([...]zł/1 norma) Wykazano powyżej przyznane uprawnienia za remont lokalu mieszkalnego jedynie za te lata, które obejmowały okres przyznanego później równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego. Komendant Miejski Policji w B. decyzją nr [...] z dnia [...] zobowiązał skarżącego do zwrotu wymienionych wyżej kwot. W odwołaniu skarżący nie zgodził się z decyzją zarzucając organowi naruszenie przepisów prawa materialnego. W ocenie strony w sposób nieprawidłowy został zobowiązany do zwrotu pobranego równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego, ponieważ świadczenie to otrzymał na podstawie decyzji administracyjnych nr: [...], [...] oraz [...], a decyzje te w żaden sposób nie zostały uchylone, co skutkuje tym, że mają moc wiążącą . Dodatkowo skarżący wskazując na treść art. 107 ustawy o Policji podniósł zarzut przedawnienia, co do żądania zwrotu równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego za lata 2016, 2017 12018. Organ odwoławczy po rozpatrzeniu odwołania uznał, iż decyzja jest prawidłowa. Wskazał iż zgodnie z art. 91 ust. 1 ustawy o Policji, policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych. Zgodnie z art. 91 ust. 2 ustawy o Policji, Minister właściwy do spraw wewnętrznych, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych, określi, w drodze rozporządzenia, wysokość oraz szczegółowe zasady przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania równoważnika, o którym mowa w ust. 1 , uwzględniając podmioty uprawnione do jego otrzymania, wzory wymaganych dokumentów, organy właściwe do jego przyznania, wypłaty, cofania albo żądania jego zwrotu oraz sposób postępowania w przypadku zbiegu uprawnień do jego otrzymania. Zgodnie z § 1 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia MSWiA z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego (t.j.: Dz. U z 2014 r., poz. 192), równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego przyznaje się policjantowi, który zajmuje spółdzielczy lokal mieszkalny, w tym lokatorski lub własnościowy, oraz spółdzielczy lokal mieszkalny zajmowany na podstawie umowy najmu. Jak wynika z oświadczeń mieszkaniowych do ustalenia uprawnień do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego oraz jego wysokości jakie skarżący składał za lata : 2013, 2014, 2015, 2016, 2017 i 2018 (wszystkie te dokumenty pozostają w dokumentacji sprawy - karty nr: 1, 3, 5, 7, 9 i 11), przez te wszystkie lata zamieszkiwał skarżący w lokalu spółdzielczym własnościowym usytuowanym w S., przy ulicy [...], do którego tytuł prawny posiadali małżonkowie A. i L. K. (strona postępowania wraz z żoną). Dodatkowo w każdym z tych dokumentów były policjant wykreślał informację dotyczącą czasu przejazdu pomiędzy jego miejscem zamieszkania, a miejscem pełnienia służby, przekraczającym dwie godziny w obydwie strony. Wymienione wyżej oświadczenia skarżącego były prawidłowo kwalifikowane pozytywnie i skarżący za lata od 2013 do 2019 miał corocznie przyznawane uprawnienia do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego, a przyznawane świadczenia finansowe były wypłacane. Sytuacja uległa jednak zmianie w momencie przyznania wymienionemu uprawnień do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego za okres od [...]08.2015r. do [...].08.2018r. Organ zaznaczył, iż jak wynika z postanowień § 2 pkt 2 rozporządzenia równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego nie przyznaje się jeżeli policjant lub jego małżonek otrzymuje równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego. W wyniku nowych okoliczności ujawnionych przez stronę postępowania oświadczeniem mieszkaniowym do ustalenia uprawnień do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego oraz jego wysokości z dnia [...]08.2018r. (karta nr 13), w związku z czasem przejazdu przekraczającym dwie godziny z miejsca zamieszkania do miejsca pełnienia służby i z powrotem, przyznano stronie uprawnienia do wnioskowanego świadczenia, a skoro uzyskał uprawnienia do równoważnika pieniężnego za brak lokalu mieszkalnego, utracił jednocześnie uprawnienia do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego za lata 2016, 2017 , 2018. Organ odwoławczy podniósł, iż skarżący zachował uprawnienia do równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego za rok 2015, ponieważ zgodnie z § 3 ust. 2 rozporządzenia ustalenia uprawnienia policjanta do otrzymania równoważnika pieniężnego, o którym mowa w ust. 1 (za remont zajmowanego lokalu) oraz do liczby norm zaludnienia przysługujących zamieszkałym z nim członkom rodziny dokonuje się według stanu na dzień 1 stycznia danego roku kalendarzowego na podstawie corocznie składanego oświadczenia mieszkaniowego. Równoważnik pieniężny za brak lokalu mieszkalnego został stronie przyznany od dnia [...].08.2015r., zatem na dzień 1 stycznia 2015r., takowego uprawnienia on nie posiadał, więc zachował tym samym uprawnienie do równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. W konsekwencji zdaniem organu odwoławczego organ I instancji prawidłowo postąpił sporna decyzją zobowiązując stronę do zwrotu równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego za lata 2016, 2017 oraz 2018. Zdaniem organu decyzje przyznające stronie świadczenia za remont lokalu nie podlegają uchyleniu albowiem nowy stan faktyczny i prawny reguluje decyzja o zwrocie. Odnośnie podniesionego zarzutu przedawnienia wyjaśnił, że zapis art. 107 ustawy o Policji odnosi się do uprawnień policjanta, a nie dotyczy obowiązku zwrotu nienależnie pobranego świadczenia, zatem organ I instancji prawidłowo wezwał skarżącego do zwrotu kwoty [...]zł. W skardze do WSA w Gliwicach skarżący organowi zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię - art. 107 ustawy o policji i wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji administracyjnej. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie . Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Na wstępie należy zaznaczyć, że zgodnie z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2019 r. poz. 2325; zwanej w skrócie "p.p.s.a.") Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1) uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2) stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3) stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Przy wydaniu spornej decyzji oraz decyzji ja poprzedzającej doszło naruszenia prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy i przepisów materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy a to art. 107 ust. 1 ustawy o Policji. Na wstępie zaznaczenia wymaga, iż zaskarżona decyzja nie czyni zadość wymogom art. 107 kodeksu postępowania administracyjnego w myśl którego organ winien podać podstawę prawną swego działania i uzasadnienie faktyczne i prawne . W tym zakresie organ II instancji wskazał w podstawie prawnej art. 91 ust.1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji, który stanowi, iż policjantowi przysługuje równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego, z uwzględnieniem liczby członków rodziny oraz ich uprawnień wynikających z przepisów odrębnych, art. 97 ust. 5 stanowiący o tym, iż przydział i opróżnianie mieszkań oraz załatwianie spraw, o których mowa w art. 91, 92, 94 i 95 ust. 2-4, (żadna z tych regulacji nie normuje kwestii zwrotu równoważnika za remont lokalu mieszkalnego ) następuje w formie decyzji administracyjnej. Wskazano także na § 1 ust. 1, § 2 ust. 1 pkt 1, § 9 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia MSWiA z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont lokalu mieszkalnego które to przepisy stanowią iż; równoważnik pieniężny za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego przyznaje się policjantowi, który zajmuje: lokal mieszkalny przydzielony na podstawie decyzji administracyjnej; równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego nie przyznaje się: w razie podnajmowania lokalu, o którym mowa w § 1 ust. 1 pkt 1-4, w całości lub jego części; organami właściwymi do wydawania decyzji w sprawach przyznawania, odmowy przyznania, cofania albo zwrotu równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego są: komendanci powiatowi (rejonowi, miejscy) Policji dla policjantów pełniących służbę w komendzie powiatowej (rejonowej, miejskiej) Policji, komisariatach Policji i innych podległych im jednostkach organizacyjnych Policji. Żaden ze wskazanych przez organ przepisów nie normuje kwestii kiedy wydaje się decyzję o zwrocie wypłaconego równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. W konsekwencji organ uchybił normie art. 107 § 1 pkt 4 i 6 k.p.a. albowiem żaden z powołanych przepisów nie stanowi podstawy prawnej do wydanej w sprawie decyzji. Tymczasem organ winien w sposób jednoznaczny zarówno podać podstawę prawną swego działania oraz dokonać subsumcji zastosowanego przepisu w odniesieniu do ustalonego stanu faktycznego w sprawie. Ustawodawca unormował sytuacje w jakich następuje podjęcie przez organ decyzji w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego równoważnika za remont zajmowanego lokalu i zostało to unormowane w treści § 7 wymienionego rozporządzenia w sprawie wysokości i szczegółowych zasad przyznawania, odmowy przyznania, cofania i zwracania przez policjantów równoważnika pieniężnego za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego. Dalej zauważenia wymaga iż przy wydaniu spornej decyzji doszło do naruszenia art. 107 ustawy o Policji. Zgodnie z tym przepisem roszczenia z tytułu prawa do uposażenia i innych świadczeń oraz należności pieniężnych ulegają przedawnieniu z upływem 3 lat od dnia, w którym roszczenie stało się wymagalne. Sąd podziela stanowisko zaprezentowane w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 maja 2020 r. (sygn. I OSK 451/19, publ. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych dostępnej poprzez stronę internetową http://orzeczenia.nsa.gov.pl/), że ogólna formuła użyta w treści art. 107 ust. 1 ustawy o Policji posługująca się pojęciem roszczenia z tytułu "innych świadczeń oraz należności pieniężnych" pozwala uznać, iż regulacja ta odnosi się, oprócz roszczeń z tytułu prawa do uposażenia, także do roszczeń z tytułu świadczeń oraz należności pieniężnych, które wynikają ze stosunku służby w Policji, nie wyłączając z tego jakichkolwiek świadczeń lub należności pieniężnych. Konsekwencją powyższego jest uznanie, że przedawnienie roszczeń, o którym mówi art. 107 ust. 1 ustawy o Policji winno obejmować roszczenie z tytułu prawa do równoważnika pieniężnego i to zarówno wtedy gdy policjant domaga się przyznania tego prawa, jak i gdy organ Policji żąda zwrotu świadczenia wypłaconego z tego tytułu, uznając je za nienależnie pobrane. Z powyższego wynika, że organy z naruszeniem art. 107 ust. 1 ustawy o Policji orzekały w sprawie uznając, że w sprawie przedawnienie roszczeń w tej regulacji zawarte nie ma zastosowania do zwrotu wypłaconego równoważnika za remont zajmowanego lokalu mieszkalnego i dotyczy jedynie uprawnień policjanta . Ze względu na powyższe naruszenia, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ) p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję i decyzję ją poprzedzającą . W ponownym postępowaniu organ ustali, czy w sprawie nie doszło do przedawnienia roszczenia o zwrot nienależnie pobranego świadczenia i po dokonaniu oceny w tym zakresie podejmie decyzję mając na uwadze konieczność zastosowania w sprawie przepisów regulujących sytuacje w jakich organ jest uprawniony do wydania decyzji w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego równoważnika za remont zajmowanego lokalu.