III SA/Gl 927/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędzia WSA Małgorzata Jużków (spr.), Protokolant starszy referent Anna Tymowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2009 r. przy udziale - sprawy ze skargi C.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie obrotu alkoholami oddala skargę. U Z A S A D N I E N I E. Decyzją z dnia [...] nr [...] Burmistrz P. cofnął C.M. zamieszkałemu w S. i prowadzącemu w tej miejscowości działalność gospodarczą, na podstawie art. 18 ust. 10 pkt 2 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (t.j. Dz. U. z 2007 r., Nr 70, poz. 473 ze zm..), w związku z art. 18 ust. 7 pkt 4 tej ustawy, zezwolenie Nr [...] z [...] na sprzedaż napojów alkoholowych zawierających do 4,5% oraz piwa, przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży, udzielone dla punktu sprzedaży detalicznej, sklepu w S. przy ul [...]. Jak wskazał w uzasadnieniu organ rozstrzygnięcie to wydane zostało w związku z naruszeniem przez wyżej wymienionego przedsiębiorcę określonych w ustawie o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi warunków sprzedaży napojów alkoholowych. Zgodnie z art. 18 ust. 7 pkt 4 powołanej ustawy, warunkiem prowadzenia sprzedaży napojów alkoholowych do spożycia w miejscu lub poza miejscem sprzedaży jest w terminach do 1 lutego, 1 czerwca, 1 października każdego roku kalendarzowego objętego zezwoleniem okazanie przedsiębiorcy zaopatrującemu dany punkt sprzedaży napojów alkoholowych odpowiedniego zaświadczenia potwierdzającego dokonanie opłaty za korzystanie z zezwoleń na sprzedaż napojów alkoholowych. Zaświadczenia wydanego przez gminę na wniosek przedsiębiorcy. C.M. nie złożył takiego wniosku, w związku z czym nie posiadał wymaganego prawem zaświadczenia warunkującego prowadzenie sprzedaży napojów alkoholowych. C.M. odwołał się od powyższej decyzji podnosząc, że opłacił koncesję za cały rok 2009. Na dowód powyższego załączył kserokopię Zaświadczenia nr [...] z [...]. Decyzją nr [...] z [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B., działając na podstawie art. 1, art. 2, art. 17, art. 18 i art. 21 ust. 1 ustawy z 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tj. Dz. U. z 2001 r., Nr 79, poz.856) i art. 138 § 1 pkt 2 Kpa oraz art. 18 ust. 10 pkt 2 w związku z art.18 ust. 7 pkt 4 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (tj. Dz. U. z 2007 r., Nr 70, poz.473) uchyliło zaskarżoną decyzję i umorzyło postępowanie przed organem I instancji. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż bezspornym jest, że C.M. uiścił należną opłatę za korzystanie z zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, co potwierdza przedstawione zaświadczenie. Organ wskazał też na niespójność przepisów ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, a w szczególności art. 18 ust. 7 pkt 2 i 4 oraz jego sprzeczności z art. 220 § 1 Kpa, którego intencją jest ograniczenie wydawania zaświadczeń. Dalej Kolegium wykazało, że zaświadczenie może zastąpić dowód zapłaty, jak również to, że termin do uzyskania takowego zaświadczenia przez przedsiębiorcę nie jest terminem zawitym. Zdaniem Kolegium w przedmiotowej sprawie, ze względu na wątpliwości co do wykładni art. 18 ust. 7 pkt 2 wskazanej ustawy, uiszczenie opłaty i późniejsze wystąpienie skarżącego o zaświadczenie spowodowały, że nie naruszono warunków sprzedaży napojów alkoholowych. Sam organ I instancji wnioskował o uchylenie wydanej decyzji. Organ odwoławczy uznał, że brak było podstaw faktycznych do przyjęcia, iż nie są przestrzegane określone w ustawie warunki sprzedaży napojów alkoholowych, a postępowanie wszczęto z urzędu, to jego dalsze prowadzenie jest bezprzedmiotowe i należy go umorzyć. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach C.M. podniósł, że uchylając niekorzystną dla niego decyzję organ odwoławczy przyznał mu rację, a mimo to musiał zapłacić 17 zł opłaty za wydanie zaświadczenia. Zarzucił organowi koncesyjnemu, iż za pomocą cofania zezwolenia zmusza przedsiębiorców do wykupywania zbędnych zaświadczeń. Chodzi więc wyłącznie o wzbogacanie kasy gminy. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, gdyż w skardze C.M. nie wskazał przyczyn zaskarżenia korzystnej dla niego decyzji. Podkreślił, że organ koncesyjny nie miał uprawnień do pozbawienia go koncesji i nie może takimi metodami zmuszać przedsiębiorców do wykupywania spornych zaświadczeń. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest bezzasadna, a zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny, zgodnie z treścią art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej, i w tym trybie kontroli została poddana, wydana w niniejszej sprawie decyzja. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd administracyjny nie ocenia rozstrzygnięcia organu administracji pod kątem jego słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd nie może wydać orzeczenia na niekorzyść skarżącego, chyba że stwierdzi naruszenie prawa skutkującego stwierdzeniem nieważności zaskarżonego aktu lub czynności (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej także: p.p.s.a.). W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga C.M. nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. - nie narusza prawa materialnego, w tym przede wszystkim przepisów ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałania alkoholizmowi. Według Sądu brak jest również jakichkolwiek istotnych dla ostatecznego wyniku sprawy uchybień formalnoprawnych (proceduralnych), które uzasadniałyby uchylenie zaskarżonej decyzji lub stwierdzenie jej nieważności. Przepisem materialnoprawnym regulującym wydanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia na miejscu lub poza miejscem sprzedaży jest art.18 pkt 1 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, który stanowi, ze może być ona prowadzona tylko na podstawie zezwolenia wydanego przez właściwego wójta lub burmistrza (prezydenta), po zasięgnięciu opinii zarządu gminy. Warunkiem prowadzenia sprzedaży napojów alkoholowych do spożycia w miejscu lub poza miejscem sprzedaży jest:, zgodnie z zapisem art. 18 pkt 7: 1) posiadanie zezwolenia, o którym mowa w ust. 1; 2) wniesienie opłaty, o której mowa w art. 11(1); 3) zaopatrywanie się w napoje alkoholowe u producentów i przedsiębiorców posiadających odpowiednie zezwolenie na sprzedaż hurtową napojów alkoholowych; 4) w terminach do dnia 1 lutego, 1 czerwca, 1 października każdego roku kalendarzowego objętego zezwoleniem, okazanie przedsiębiorcy zaopatrującemu dany punkt sprzedaży napojów alkoholowych odpowiedniego zaświadczenia potwierdzającego dokonanie opłaty, o której mowa w art. 11(1), wydanego przez gminę; 5) posiadanie tytułu prawnego do korzystania z lokalu, stanowiącego punkt sprzedaży; 6) wykonywanie działalności gospodarczej w zakresie objętym zezwoleniem tylko przez przedsiębiorcę w nim oznaczonego i wyłącznie w miejscu wymienionym w zezwoleniu; 7) zgłaszanie organowi zezwalającemu zmian stanu faktycznego i prawnego, w stosunku do danych zawartych w zezwoleniu, w terminie 14 dni od dnia powstania zmiany; 8) prowadzenie sprzedaży w punkcie sprzedaży spełniającym wymogi określone przez radę gminy, na podstawie art. 12 ust. 1 i 2; 9) przestrzeganie innych zasad i warunków określonych przepisami prawa. Nadto w art. 18 pkt 10 ustawy określono, że zezwolenie organ zezwalający cofa w przypadku: 1) nieprzestrzegania określonych w ustawie zasad sprzedaży napojów alkoholowych, a w szczególności: a) sprzedaży i podawania napojów alkoholowych osobom nieletnim, nietrzeźwym, na kredyt lub pod zastaw; b) sprzedaży i podawania napojów alkoholowych z naruszeniem zakazów określonych w art. 14 ust. 3 i 4; 2) nieprzestrzegania określonych w ustawie warunków sprzedaży napojów alkoholowych; 3) powtarzającego się co najmniej dwukrotnie w okresie 6 miesięcy, w miejscu sprzedaży lub najbliższej okolicy, zakłócania porządku publicznego w związku ze sprzedażą napojów alkoholowych przez dany punkt sprzedaży, gdy prowadzący ten punkt nie powiadamia organów powołanych do ochrony porządku publicznego; 4) wprowadzenia do sprzedaży napojów alkoholowych pochodzących z nielegalnych źródeł; 5) przedstawienia fałszywych danych w oświadczeniu, o którym mowa w art. 111 ust. 4; 6) popełnienia przestępstwa w celu osiągnięcia korzyści majątkowej przez osobę odpowiedzialną za działalność przedsiębiorcy posiadającego zezwolenie; 7) orzeczenia, wobec przedsiębiorcy będącego osobą fizyczną albo wobec osoby odpowiedzialnej za działalność przedsiębiorcy posiadającego zezwolenie, zakazu prowadzenia działalności gospodarczej objętej zezwoleniem. Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela wątpliwości interpretacyjne, które przedstawił organ uzasadniając uchylenie decyzji organu I instancji. W rozpoznawanym przypadku wątpliwości co do interpretacji przepisów prawa dotyczących cofnięcia zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych są niewątpliwie uzasadnione. Regulacje prawne zawarte w ustawie z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. z 2007 r. Nr 70, poz. 473 ze zm.) nie są klarowne i ten stan wynika w dużej mierze z częstych, fragmentarycznych nowelizacji ustawy, nie zawsze uwzględniających ich korelacje z pozostałymi, nienowelizowanymi przepisami tego aktu prawnego. Niejasność prawa powoduje z kolei rozbieżności interpretacyjne, ujawniające się w orzecznictwie organów administracji oraz sądów administracyjnych, w tym w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego. Sąd nie mógł poddać kontroli zarzutów dotyczących opłaty za wymagane prawem zaświadczenie, gdyż nie dotyczyły one zaskarżonej decyzji. Zaświadczenia wydaje organ administracji publicznej, zgodnie z wymogami przepisów art. 217 do 220 K.p.a. Organ winien udzielić także niezbędnych wyjaśnień. Nadto wszystkie zarzuty, bądź żądania zwrotu uiszczonej opłaty należy kierować do tego organu. Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji wyroku.