III SA/Gl 95/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz po rozpoznaniu w dniu 10 lipca 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od postanowienia referendarza sądowego z dnia 25 kwietnia 2018 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. F. na decyzję Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie solidarnej opłaty podwyższonej za wydobycie kopaliny bez wymaganej koncesji postanawia: utrzymać w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 25 kwietnia 2018 r. Za skargą z 4 stycznia 2018 r. (data wpływu do organu) skarżący A.F. przesłał wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W treści formularza podał, iż nie posiada żadnego majątku. Wspólne gospodarstwo domowe prowadzi z żoną A. oraz dwójką małoletnich dzieci. Ponieważ jedynym źródłem utrzymania jego rodziny jest – jak wskazano - pobierane przez skarżącego wynagrodzenie za pracę na 1/3 etatu, które wynosi ok. 500,00 zł, a raty zaciągniętego kredytu ustalone zostały na poziomie 1.250,00 zł, pismem z dnia 27 marca 2018 r. referendarz sądowy wezwał ustanowionego w sprawie pełnomocnika do uzupełnienia złożonego wniosku, wskazując szczegółowo dokumenty źródłowe, które należało nadesłać. W odpowiedzi na powyższe do akt sprawy przedłożono: - zaświadczenie z Miejsko Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w S. potwierdzające, iż żona skarżącego nie pobiera świadczenia wychowawczego na dzieci; - wydruk z CEIDG potwierdzający fakt zaprzestania prowadzenia działalności gospodarczej z dniem 10 lipca 2017 r.; - zaświadczenie z zakładu pracy, z którego wynika, iż skarżący zatrudniony jest jako kierowca na ¼ etatu za wynagrodzeniem rzędu 525,00 zł brutto, to jest 437,79 zł netto; - wydruk z elektronicznej bazy ksiąg wieczystych dotyczący lokalu mieszkalnego o pow. 69,20 m2, którego właścicielem jest żona skarżącego; - zeznanie podatkowe PIT-37 za 2016 r., z którego wynika, iż skarżący wypracował w tym okresie dochód ze stosunku pracy rzędu 4.215,00 zł; - wezwanie do spłaty zadłużenia w kwocie 7.807,84 zł; - akt notarialny z dnia 8 grudnia 2010 r., na mocy którego ustanowiono między małżonkami umowę majątkową małżeńską; - harmonogramy spłat zaciągniętych w ,,A.’’ kredytów, których raty wynoszą: 1.201,72 zł i 1.939,26 zł; - rozliczenie zużycia gazu za ostatni miesiąc na kwotę 242,48 zł. Postanowieniem z 25 kwietnia 2018 r. referendarz sądowy odmówił stronie skarżącej przyznania prawa pomocy. W uzasadnieniu wskazał, że materiały do akt zostały nadesłane wybiórczo a z nadesłanej dokumentacji wynika, że wydatki skarżącego przewyższają dochody. W zakreślonym terminie strona skarżąca pismem z dnia 28 maja 2018 r. (data wpływu do Sądu) wniosła sprzeciw (opisany jako zażalenie), zaskarżając w całości postanowienie z 25 kwietnia 2018 r. oraz wniosła o jego uchylenie. W uzasadnieniu skarżący reprezentowany przez fachowego pełnomocnika w osobie adwokata podjął próbę polemizowania z wywodami referendarza, jednakże w żaden sposób nie odniósł się do zarzutów podniesionych przez referendarza w zaskarżonym postanowieniu, nie wyjaśnił rozbieżności a także nie nadesłał brakującej dokumentacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić, iż w myśl art. 260 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zmianami) – zwanej dalej w skrócie "P.p.s.a." rozpoznając sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. W sprawach, o których mowa w § 1, wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 P.p.s.a.). Sąd rozpoznaje sprawę na posiedzeniu niejawnym (art. 260 § 3 P.p.s.a.). Stosownie do art. 243 § 1 P.p.s.a. – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika procesowego z urzędu w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) albo obejmuje ustanowienie fachowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Należy zaznaczyć, że skarżący składając wniosek o prawo pomocy, zażądał przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Mając to na uwadze, odnosząc się do wniosku skarżącego, należy przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którą, przyznanie osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W ocenie Sądu sprzeciw nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności stwierdzić należy, że do wykazania aktualnej sytuacji majątkowej wnioskodawcy nie wystarcza jedynie samo jego oświadczenie. Rozpoznając wniosek o prawo pomocy, należy ocenić stan majątkowy wnioskodawcy, a następnie podjąć stosowną decyzję w przedmiocie przyznania, bądź odmowy przyznania prawa pomocy. Dla dokonania rzetelnej oceny stanu majątkowego potrzebne jest jego wykazanie przez wnioskodawcę za pomocą stosownych dokumentów, materiałów źródłowych czy też zaświadczeń. Materiały te powinny korespondować z informacjami zawartymi w oświadczeniach złożonych na druku urzędowego formularza PPF. Jak słusznie stwierdził referendarz sądowy, skarżący nie wypełnił właściwie wezwania z 27 marca 2018 r. co za tym idzie nie dołożył należytej staranności w wykazaniu swojej aktualnej sytuacji finansowej. W dokumentacji są luki a złożone oświadczenia pozostają w sprzeczności z przedłożoną dokumentacją. Również do sprzeciwu pełnomocnik skarżącego nie dołączył brakującej dokumentacji ani nie wyjaśnił zaistniałych rozbieżności akcentowanych przez referendarza. Pełnomocnik skupił się na przedstawieniu w sprzeciwie orzecznictwa w sądownictwie cywilnym a także ogólnym wyjaśnianiu przesłanek przyznania prawa pomocy. Zdaniem Sądu referendarz właściwie dokonał analizy przedłożonego materiału i słusznie uznał, że skarżący nie wykazał właściwie aby zasługiwał na pomoc Skarbu Państwa w postaci przyznania prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 260 P.p.s.a. w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.