III SA/Gl 951/08

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Jolanta Skowronek po rozpoznaniu w dniu 10 listopada 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi Z. Ł. (Ł.) na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług w zakresie wniosku o przyznanie prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata lub doradcy podatkowego z urzędu postanawia: 1) zwolnić stronę skarżącą z obowiązku uiszczania kosztów sądowych; 2) ustanowić dla strony skarżącej adwokata z urzędu. Dnia [...] r. (data stempla pocztowego) skarżący Z. Ł. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług. W treści powyższej zamieścił dodatkowy wniosek o przyznanie prawa pomocy, który powtórzył następnie na urzędowym formularzu druk PPF. W jego uzasadnieniu wskazał, iż domaga się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia w sprawie fachowego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata lub doradcy podatkowego z urzędu (vide: rubryka nr 4 formularza). Natomiast w złożonym oświadczeniu o stanie rodzinnym, majątku i dochodach podał, iż gospodarstwo domowe prowadzi razem z żoną. Oboje nie posiadają żadnego majątku, tj. nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych czy przedmiotów o wartości powyżej 3000 euro. Jedynym źródłem ich utrzymania są świadczenia [...] w kwocie [...] zł i [...] zł. Tymczasem z uwagi na stan zdrowia zmuszony jest ponosić znaczne wydatki na leki. Ponadto posiada zadłużenie wobec firm zachodnich z tytułu prowadzonej w [...] r. działalności gospodarczej, która została zlikwidowana (vide: zaskarżona decyzja - str. 3). Dodatkowo jako uzupełnienie złożonego wniosku do akt sprawy nadesłano kserokopie: - dokumentów obrazujących wielkość ponoszonych z tytułu utrzymania mieszkania wydatków w postaci opłat za czynsz ([...] zł), usługi telekomunikacyjne ([...] zł, [...] zł i [...] zł), energię elektryczną ([...] zł), gaz ([...] zł) oraz leki (ok. [...] zł); - zaświadczenia o pobycie w [...] wraz z kartą wypisową; - potwierdzenia przelewu pobieranego przez skarżącego i jego żonę świadczenia [...] w kwocie [...] zł i [...] zł netto; - umowy najmu lokalu mieszkalnego położonego przy ul. [...] w L.; - zeznań podatkowych, z których ustalono, iż w [...] r. Z. Ł. osiągnął dochód w kwocie [...] zł oraz poniósł stratę z tytułu prowadzonej wówczas działalności gospodarczej w wysokości [...] zł, natomiast jego żona uzyskała dochód w kwocie [...] zł. Mając na uwadze wszystkie podniesione wyżej okoliczności zważono, co następuje. Stosownie do treści art. 245 § 1 w zw. z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) strona może ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 ustawy). Przysługuje ono osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (art. 246 § 1 pkt 1 ustawy). Natomiast prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje – stosownie do treści art. 245 § 3 ustawy - zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego z urzędu. Przyznaje się je takim osobom, które wykażą, że nie są w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (art. 246 § 1 pkt 2 ustawy). Odnosząc przywołaną wyżej regulację prawną do realiów rozpatrywanej sprawy, w której wybór pełnomocnika pozostawiono rozpoznającemu wniosek, stwierdzić należy, że przewidziana w art. 246 § 1 pkt 1 ustawy przesłanka przyznania Z. Ł. prawa pomocy obejmującego zwolnienie od kosztów sądowych (tj. opłat sądowych i wydatków) oraz ustanowienie - z uwagi na rodzaj i stopień zawiłości sprawy - fachowego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata z urzędu została spełniona w stopniu pozwalającym na uwzględnienie złożonego wniosku. Analiza stanu rodzinnego i majątkowego wnioskodawcy dokonana w oparciu o podniesione okoliczności oraz załączone do akt kserokopie dokumentów prowadzi do wniosku, iż miesięczny dochód skarżącego oraz jego żony w łącznej kwocie [...] zł netto (vide: potwierdzenia przelewu z września [...] r.) po potrąceniu niezbędnych, udokumentowanych wydatków związanych z leczeniem i utrzymaniem nie jest wystarczający na poniesienie występujących w sprawie kosztów postępowania, w tym na opłacenie fachowego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata. Tym bardziej, że sprawa będąca przedmiotem skargi nie jest jedyną zawisłą w tut. Sądzie. Wobec powyższego, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 w zw. z art. 258 § 3 oraz art. 245 § 1 i § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono orzec jak w sentencji.