III SA/Gl 964/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman, Sędziowie Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć, Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.), Protokolant Specjalista Beata Kujawska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 stycznia 2020 r. sprawy ze skargi M. P. na decyzję Rektora "A" w R. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy studentów 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) zasądza od Rektora "A" w R. na rzecz strony skarżącej kwotę 697 złotych (słownie: sześćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzja nr [...] z dnia [...]r. Rektor ,,A’’ w R. – dalej Rektor, organ -działając na podstawie art. 108 ust. 2 pkt 3 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce z dnia. 20 lipca 2018 r. (Dz.U. poz. 1668 z dn. 30 sierpnia 2018 r.) w zw. z § 30 ust. 10 pkt 2 Regulaminu Studiów ,,A’’ w R. (załącznik do Uchwały Nr [...] Senatu ,,A’’ w R. z dnia [...]r.) oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst Jedn. z dnia 5 listopada 2018 r. Dz. U. 2018 poz. 2096) skreślił J. P. – dalej strona- z listy studentów ,,A’’ z dniem 30-08-2019 W uzasadnieniu organ wskazał, iż w związku z nieuzyskaniem zaliczenia semestru VII w roku akademickim 2018/2019 w określonym terminie na kierunku Architektura podjął decyzję o wskazanej treści. Wskazał przy tym, iż skreślenie z listy studentów ,,A’’ nie zwalnia Studenta z obowiązku uregulowania ciążących na nim naliczonych opłat. W pouczeniu wskazał, iż w związku z wydaniem decyzji przysługuje prawo złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy przez Rektora ,,A’’ w R. w terminie 14 dni od daty otrzymania niniejszej decyzji. Dodał iż strona jest także uprawniona do złożenia bezpośrednio skargi na tą decyzją do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach za pośrednictwem Rektora ,,A’’ w R. w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji - bez skorzystania z prawa do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Strona korzystając z pouczenia wniosła skargę decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach za pośrednictwem Rektora ,,A’’ w R. rezygnując z prawa do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W skardze podniosła zarzuty naruszenia przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy a to: art.7 , art.77, art. 80, art., 8, art.79 w zw. z art. 10, art. 107 w zw. Z art. 11 i art. 140 kodeksu postępowania administracyjnego jak i naruszenie przepisów prawa materialnego: a to art. 190 ust. 2 pkt 2 ustawy o szkolnictwie wyższym i art.30 Regulaminu Studiów poprzez przekroczenie uznania administracyjnego i skreślenie z listy studentów pomimo braku podstaw ku temu a uprzednio bez zwrócenia się o zaopiniowanie decyzji przez prowadzącego zajęcia oraz pomimo istnienia przesłanek za pozytywnym rozpatrzeniem wniosku. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie . Wskazał przy tym na to, iż Skarżący nie uzyskał zaliczenia semestru VII w roku akademickim 2018/2019 w określonym terminie na kierunku Architektura i tym samym jego skreślenie z listy studentów było zasadne. Opisał przy tym chronologię zdarzeń poprzedzających wydanie spornej decyzji. W tym względzie wskazał, iż w dniu [...] r. Decyzją Dyrektora Instytutu Architektury odmówiono skarżącemu przedłużenia sesji egzaminacyjnej w semestrze zimowym w roku akademickim 2018/2019, gdzie skarżący złożył odwołanie od przedmiotowej decyzji, a decyzją z dnia [...] r. po rozpoznaniu odwołania ,,A’’ w R. utrzymał ją w mocy. Z decyzją tą nie zgodził się skarżący i w dniu 9 maja 2019 r. złożył wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Rektor ,,A’’ w R. nie znalazł podstaw do zmiany decyzji. Organ podkreślił, iż w przedmiotowej sprawie istotne znaczenia ma fakt, ze zgodnie z Zarządzeniem Rektora nr [...] r. z dnia [...] r. w sprawie organizacji roku akademickiego 2018/2019 zajęcia dydaktyczne w semestrze zimowym odbywały się o okresie od 1 października 2018 r. do 27 stycznia 2019 r. Zgodnie zaś z procedurą P-IA-5.7-1 "Proces dyplomowania dla kierunku architektura" podstawowym terminem zakończenia projektu dyplomowego jest styczeń. Istotnym jest, że skarżący pojawił się u promotora dopiero w 12 -stym tygodniu zajęć tj. po upływie 2/3 semestru. Do tego dnia prowadzący seminarium nie miał żadnego kontaktu ze skarżącym, który nie wykazywał zainteresowania swoją pracą dyplomową. Za nie bez znaczenia dla organu pozostawał fakt, że projekt dyplomowy jest przedmiotem obowiązkowym, zaś z uwagi na przyjęte metody jego realizacji wymaga aktywnego udziału studenta w zającach, co wynika wprost z obowiązującego Regulaminu studiów. Projekt dyplomowy wymaga regularnych konsultacji w celu ukierunkowania i odnotowania postępów pracy studenta. W początkowej fazie zajęć ustalane są tematy zakresy prac, a także omówione zostają szczegóły podjętych badań, stanowiących podstawę opracowania wytycznych projektowych. Tym samym uczestnictwo w zajęciach ma kluczowe znaczenie i pozwala uniknąć merytorycznych błędów na dalszych, kolejnych etapach opracowania projektu dyplomowego. Obowiązkiem dyplomanta jest uczestnictwo w seminarium dyplomowym, podczas którego weryfikacji podlegają przyjęte dla pracy założenia projektowe. Skarżący w zajęciach tych nie uczestniczył, a projekt dyplomowy na kierunku architektura nie może być wykonany systemem klauzurowym lub warsztatowym w skróconym czasie, bowiem orientacyjna liczba godzin pracy studenta jest określona w planie studiów dla każdego z cyklów kształcenia oraz ujęta w karcie przedmiotu i warunkuje osiągnięcie zakładanych efektów kształcenia. Organ wskazał, iż z początkiem stycznia 2019 r. prowadzący zajęcia promotor zgodził się na skonsultowanie przygotowanej przez skarżącego koncepcji - projektu o adaptacji i rozbudowie gimnazjum nr [...] w R. lecz koncepcja ta została opracowana bez niezbędnego dla całego etapu badań co skutkowało przyjęciem błędnych założeń projektowych. Stąd prowadzący zajęcia zaproponował skarżącemu przeprowadzenie analiz terenu i zmianę kierunku działań do których nie doszło, gdyż skarżący pojawił się u prowadzącego zajęcia dopiero z końcem lutego 2019 r. celem dokonania wpisu w indeksie — oceny niedostatecznej. Ocena ta uwarukowana była brakiem osiągnięcia wszystkich zakładanych w przedmiocie efektów kształcenia. Z uwagi na wysoką rangą wagę punktową przedmiotu — 15 ECTS semestr nie został przez skarżącego zaliczony. W zakresie zarzutów skarżącego organ wskazał, że decyzja o odmowie przedłużenia sesji jest decyzja ważną. Ocena niedostateczna została wystawiona z zachowaniem terminu wynikającego z organizacji roku akademickiego 2018/2019. Wpis do indeksu został zaś dokonany z datą przedłożenia przez student promotorowi indeksu do wpisu tj. 21 lutego 2019 r., co nie oznacza, że ocena ta została wystawiona niezgodnie z obowiązującym Regulaminem studiów, albowiem w dacie tej została jedynie fizycznie wpisana do przedłożonego indeksu zaś w arkuszach ocen widniała już wcześniej. Wskazał organ, że wbrew twierdzeniom skarżącego zgodnie z obowiązującym wówczas Regulaminem studiów uzyskanie zgody na przedłużenie sesji egzaminacyjnej nie było obligatoryjne. Uzyskanie takowej zgody zgodnie § 30 ust 2 obowiązującego wówczas Regulaminu studiów uzależnione było od spełnienia następujących przestanek: uzyskania pozytywnej opinii prowadzącego zajęcia - takowej w przedmiotowej sprawie brak oraz złożenia wniosku o przedłużenie sesji do ostatniego dnia sesji poprawkowej. Organ nadmienił, iż w związku ze złożonym przez skarżącego wnioskiem o ponowne rozpoznanie sprawy w dniu 9.05.2019 r. odbyło się spotkanie ze skarżącym by przedstawić studentowi propozycję ugodowego rozwiązania sprawy, co nie spotkało się z zainteresowaniem ze strony skarżącego, który podczas rozmowy domagał się uchylenia decyzji o odmowie przedłużenia sesji egzaminacyjnej oraz wyciągnięcia konsekwencji służbowych względem swojego promotora dr. inż arch. J. F., którego w całości obwiniał za zaistniałą sytuację. W związku z powyższym na podstawie ponownego rozpoznania sprawy w sposób kompleksowy i po weryfikacji wszystkich dostępnych w sprawie dokumentów Rektor ,,A’’ w R. stwierdził brak przesłanek do zmiany decyzji z dnia [...] r. podtrzymującej decyzję Dyrektora ,,B’’ z dnia [...] r. o odmowie przedłużenia sesji egzaminacyjnej w semestrze zimowym w roku akademickim 2018/2019. Z uwagi na niezaliczenie semestru decyzją nr [...] Rektora ,,A’’ w R. z dnia [...] r. skreślono z listy studentów ,,A’’ w R. skarżącego M. P.. Organ wskazał na orzecznictwo z którego wynika, iż już niezaliczenie jednego z zajęć lub niezłożenie jednego z egzaminu może stanowić podstawę skreślenia studenta z listy studentów" (tak wyrok WSA w Lublinie z dnia 22.02.2007 r., sygn. akt III SA/Lu 597/06). Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje : Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2018r., poz. 2107), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast według art. 3 § 1 i 2 pkt. 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje, między innymi orzekanie w sprawach skarg na decyzje, postanowienia administracyjne. Tylko zatem stwierdzenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, z naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub z innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy, może skutkować uchyleniem przez Sąd zaskarżonego aktu (art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a, b, c ustawy). Sąd uwzględniając skargę stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.). Natomiast przeprowadzone w określonych na wstępie ramach badanie zgodności z prawem zaskarżonej decyzji wykazało, że skarga zasługuje na uwzględnienie, bowiem organ naruszył przepisy prawa procesowego w stopniu uniemożliwiającym zbadanie legalności wydanej decyzji. Przede wszystkim zauważyć należało, że w postępowaniu administracyjnym wydanie prawidłowej decyzji to takiej decyzji, która spełnia wymogi określone w art.107 kodeksu postępowania administracyjnego. Regulacja ta określa podstawowe części składowe, jakie powinna decyzja zawierać. Do tych części ustawodawca zalicza między innymi uzasadnienie faktyczne i prawne. Uzasadnienie zatem stanowi integralną cześć decyzji i jego zadaniem jest wyjaśnienie rozstrzygnięcia, stanowiącego dyspozytywną część decyzji. Bez wątpienia w sytuacji, gdy organ podejmuje decyzję istotną dla niej, to podejmując rozstrzygnięcie, winien stanowisko szczegółowo uzasadnić, stosownie do wymogów z art. 107 § 3 kpa, czego zabrakło w badanej sprawie. Orzeczenie winno więc rzetelne i oparte na kompletnym materiale dowodowym omówiony w jego treści. Zawierać jasną sumbsumpcję; nie może ograniczać się do lakonicznych stwierdzeń, lecz winno zawierać wszechstronne wyjaśnienie wątpliwości i uzasadnienie przekonujące, dostępne i zrozumiałe dla stron i innych organów czy sądów ewentualnie powiązanych z prowadzonym postępowaniem. Uzasadnienie decyzji przedstawiać powinno przebieg procesu decyzyjnego stosowania przepisów prawa administracyjnego materialnego jak i procesowego prezentując rozumowanie, które było udziałem organu administracji na etapie ustalania podstaw prawnych właściwych dla sprawy, czynności i rozumowanie organu administracji na etapie ustalania okoliczności faktycznych sprawy oraz przesłanki, które według organu zadecydowały o rozstrzygnięciu zawartym w decyzji ( wyrok WSA w Krakowie z 18.10.2019 r. sygn. akt III SA/Kr 908/19, wszystkie powołane dostępne: orzeczeniansa.gov.pl). Uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie zawiera takich elementów. Przede wszystkim wskazać należy, iż podstawą materialno-prawną wydanej decyzji był art.108 ust.2 pkt 3 ustawy Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce – dalej ustawa- (Dz. U. poz. 1668 z 30.08.2018r.) w związku z załącznikiem do Uchwały NR [...] Senatu w R. z dnia [...]r. Zgodnie z art.108 st.1 ustawy studenta skreśla się z listy studentów w przypadku ;1. niepodjęcia studiów, 2. Rezygnacji ze studiów, 3. niezłożenia w terminie pracy dyplomowej lub egzaminu dyplomowego, 4. Ukarania kara dyscyplinarną wydalenia z uczelni. W myśl zaś ust. 2 student może być skreślony z listy studentów w przypadku ;1. stwierdzenia braku udziału w obowiązkowych zajęciach , 2. stwierdzenia braku postępu w nauce , 3. nieuzyskania zaliczenia semestru lub roku w określonym terminie ,4. niewniesienia opłat związanych z odbywaniem studiów. Przywołane regulacje zarówno z ust. 1 jak i ust. 2 art. 108 ustawy wskazują, iż różne tryby skreślenia z listy studentów ta regulacja obejmuje. I tak w ust. 1 art. 108 organ jest zobowiązany do dokonania skreślenia z listy studentów w przypadkach tam określonych, zaś na mocy ust. 2 art. 108 organ może dokonać takiego skreślenia, przy czym, w tym przypadku warunkiem takiej możliwości jest zaistnienie którejś z przesłanek tam wskazanych. Oznacza to, iż w trybie art. 108 ust. 2 ustawy organ działa w warunkach możliwości, nie zaś obowiązku, co nakłada nań obowiązek podania przesłanek, które zadecydowały, iż przy spełnieniu ustawowej przesłanki fakultatywnego skreślenia z listy studentów z tej możliwości skorzystał. Organ nie podał co legło u podstaw podjęcia decyzji za wyjątkiem wskazania zaistnienia ustawowej przesłanki co jest warunkiem niezbędnym do możliwości podjęcia takiej decyzji. W tym zakresie organ nie podał jakiejkolwiek argumentacji uzasadniającej sporną decyzję. W ocenie Sądu organ nie zrealizował zatem obowiązku wynikającego z art.107 § 3 kpa co do podania uzasadnienia faktycznego i prawnego i naruszył zasadę przekonywania wyznaczoną art. 11 kpa. Te z kolei naruszenia mogące mieć istotny wpływ na wynik sprawy powodują, iż sporna decyzja wymyka się spod kontroli Sądu i jako taka nie może się ostać w obrocie prawnym. Biorąc pod uwagę powyższe Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. uchylił zaskarżona decyzję. O kosztach postępowania (Sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 p.p.s.a. Wskazania co do dalszego procedowania w sprawie wynikają wprost z treści uzasadnienia.