III SA/Gl 966/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Kandut po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi S. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odpowiedzialności osoby trzeciej w kwestii wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji postanawia: odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W skardze, pełnomocnik procesowy skarżącego zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku stwierdził, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia skarżącemu znacznej szkody oraz spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Następnie zawarł w uzasadnieniu wniosku interpretację pojęcia "wyrządzenia znacznej szkody" oraz "trudnych do odwrócenia skutków". Pełnomocnik stwierdził, że kwota [...] zł wraz z odsetkami znacznie przekracza możliwości finansowe skarżącego, który praktycznie nie jest w stanie jej uiścić. Już sam ten fakt powinien przekonywać o tym, że wstrzymanie wykonania decyzji jest konieczne do momentu rozpatrzenia skargi przez Sąd. Z załączonego do skargi PIT-u za rok [...] wynika w sposób jednoznaczny, że cały ubiegłoroczny dochód skarżącego zamknął się w kwocie [...] zł. Jest to kwota, która z całą pewnością nie wystarcza na zapłatę nawet połowy zaległości podatkowej w przedmiotowej sprawie. Wnioskodawca ma na utrzymaniu dwójkę dzieci, w tym jedno niepełnosprawne – [...]. Ponadto skarżący spłaca kredyt gotówkowy w kwocie [...] zł, a opłaty za mieszkanie wynoszą łącznie [...] zł. Strona ponosi także koszty rehabilitacji dziecka. Wynika z tego, że strona nie ma środków na zapłatę tak wysokiej należności. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz.270 ze zmianami) – zwanej dalej "P.p.s.a." – wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Na mocy art. 61 § 3 P.p.s.a. po przekazaniu skargi sądowi przez organ, to wyłącznie sąd staje się właściwy do rozpoznania przedmiotowego wniosku, a postanowienie w tym przedmiocie może zostać wydane na posiedzeniu niejawnym (art. 61 § 5 P.p.s.a.) W celu zajęcia merytorycznego stanowiska wobec żądania strony skarżącej koniecznym jest odwołanie się do treści cytowanego wyżej przepisu, zgodnie z którym, po przekazaniu skargi sądowi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zestawiając treść tego przepisu z regulacją zawartą art. 61 § 1 P.p.s.a., należy stwierdzić, że zasadą jest, że akty lub czynności z zakresu administracji publicznej powinny być wykonywane. Wniosek o wstrzymanie ich wykonania może zostać uwzględniony jedynie wówczas, gdy zaistnieje – z wyjątkami przewidzianymi w tym przepisie – niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ocena przedstawionych okoliczności pozostaje w gestii sądu, natomiast obowiązkiem strony skarżącej jest nie tylko wskazanie na możliwość zaistnienia podanych zdarzeń, ale również uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. W przedmiotowej sprawie został złożony wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wniosek ten zawiera stosunkowo obszerne uzasadnienie. Nie budzi wątpliwości, że zasadą jest, że zaskarżone rozstrzygnięcie, w tym w szczególności decyzja administracyjna, powinno być wykonane. Natomiast zastosowanie instytucji wstrzymania wykonania, przewidzianej w art. 61 § 3 P.p.s.a., stanowi wyjątek od tej reguły i może nastąpić tylko wtedy, gdy ujawnione zostaną szczególne okoliczności uzasadniające skorzystanie z tej instytucji procesowej. Obowiązek ich wykazania spoczywa na wnioskodawcy. Nie wystarczy samo przywołanie przepisu, ponieważ wniosek powinien zawierać motywy odnoszące się do konkretnych zdarzeń świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione (tak w postanowieniach NSA: z dnia 13 grudnia 2004 r. sygn. akt FZ 496/04, Lex nr 799468, z dnia 22 listopada 2004 r. sygn. akt FZ 474/04, Lex nr 1405434 oraz z dnia 31 sierpnia 2004 r. sygn. akt FZ 267/04 – niepubl.). W ocenie Sądu okoliczności takie nie zostały, w rozpoznawanej sprawie, w żaden sposób wskazane. Uwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji prowadzi do wyłomu od zasady jej wykonalności, wobec czego strona nie może ograniczyć się w uzasadnieniu wniosku do ogólnikowego stwierdzenia żądania, lecz precyzyjnie musi wskazać na zagrożenie płynące z jej wykonania (postanowienie NSA z dnia 11 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OSK 768/12, LEX nr 1145639). W pierwszej kolejności podkreślić należy, że za wstrzymaniem wykonania decyzji nie może przemawiać konieczność spłaty zobowiązania wynikającego z decyzji wydanej w niniejszej sprawie. Każdy akt zobowiązujący do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym (postanowienie NSA z dnia 28 stycznia 2011 r., sygn. akt II GSK 49/11, LEX nr 742913). Argumentacja pełnomocnika skarżącego w tym zakresie nie może zatem prowadzić do uwzględnienia wniosku. Pełnomocnik procesowy wnioskodawcy stwierdził, że wykonanie zaskarżonej decyzji doprowadzi jego mandanta i jego rodzinę do całkowitej ruiny finansowej. W istocie jednak pełnomocnik nie wykazał, że wykonanie decyzji spowoduje skutki, o jakich mowa we wniosku. Co istotne, wskazując w uzasadnieniu na całkowitą ruinę finansową grożącą stronie, nie dowiódł jednak, by mogła ona w rzeczywistości doprowadzić do powstania sytuacji określonych w art. 61 § 3 P.p.s.a. Nie podano wysokości ponoszonych kosztów utrzymania, kosztów rehabilitacji – nie uprawdopodobniono przy tym faktu niepełnosprawności dziecka. Wnioskodawca nie wykazał wysokości dochodów gospodarstwa domowego, które należałoby zestawić z ponoszonymi wydatkami. Podnieść przy tym trzeba, że ogólnie wskazana trudna sytuacja finansowa – sama w sobie – nie może stanowić przesłanki do wstrzymania wykonania decyzji. Taka argumentacja powinna zostać połączona z niezbędnym odwołaniem się do materiałów źródłowych oraz skonkretyzowanych wystarczająco danych obrazujących sytuację strony (postanowienie NSA z dnia 16 kwietnia 2009 r., sygn. akt II GSK 257/09, LEX nr 575347). Tymczasem jedynym materiałem źródłowym w tej sprawie jest kserokopia informacji o dochodach wnioskodawcy (PIT-11) za 2014 r. Należy zaznaczyć, że w uzasadnieniu wniosku, w żadnym miejscu nie podniesiono, że w tej sprawie zostało już wszczęte postępowanie egzekucyjne. Brak jednocześnie informacji o tym, że toczy się obecnie przeciwko stronie postępowanie egzekucyjne. W tym miejscu podkreślić należy, że zgodnie art. 8-10 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnymi w administracji (t.j. w Dz.U. z 2012 r., poz. 1015 ze zm.) dopuszczalność prowadzenia egzekucji ograniczona jest do zakresu, w jakim nie zostanie zagrożone minimum utrzymania dłużnika i osób pozostających według ustawowego obowiązku na jego utrzymaniu. Ponadto ustawa ta przewiduje również możliwość modyfikowania egzekwowania zobowiązań pieniężnych poprzez zawieszenie, bądź też umorzenie postępowania egzekucyjnego (art. 56 – 61 cytowanej ustawy). Fakt egzekwowania obowiązku pieniężnego wynikającego z ostatecznej decyzji, nawet przy istnieniu trudnej sytuacji materialnej strony, nie może być automatycznie utożsamiany z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody, czy spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Trudna sytuacja materialna skarżącego może mieć niewątpliwie wpływ na przyznanie prawa pomocy, nie jest zaś wystarczającą okolicznością do wstrzymania wykonania zaskarżonych aktów (postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 28 listopada 2011 r., II FSK 2752/11, LEX nr 1069889). W tym stanie rzeczy należy stwierdzić, że strona w rzeczywistości nie wykazała występowania w sprawie realnych i rzeczywistych przesłanek skutkujących uwzględnieniem wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Co istotne, również z analizy akt administracyjnych nie wynika, aby takie przesłanki w sprawie występowały. Ogólne skutki i następstwa wykonania zaskarżonej decyzji mają charakter odwracalny. Strona w żaden sposób nie wykazała, że wykonanie decyzji pociągnie za sobą rzeczywiście niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Strona jedynie zacytowała przesłanki ustawowe, których wystąpienie w sprawie skutkuje uwzględnieniem wniosku i hipotetycznie powiązała ich prawdopodobne wystąpienie ze swoją sytuacją w przyszłości. Tymczasem, jeżeli strona skarżąca nie uprawdopodobniła realnego niebezpieczeństwa wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków, to trudno przecież przyjąć, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje takie skutki. Mając na uwadze wskazane wyżej okoliczności Sąd, działając na podstawie wskazanych wyżej przepisów, na mocy art. 61 § 3 i § 5 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.