III SA/Gl 996/10

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Leszek Wolny po rozpoznaniu w dniu 18 sierpnia 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I.J. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...], nr [...] w przedmiocie ulg w spłacaniu należności pieniężnych, do których nie stosuje się przepisów Ordynacji podatkowej w kwestii wniosku o przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego postanawia: ustanowić radcę prawnego dla skarżącej. Wraz ze skargą na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia [...], nr [...], I.J. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika procesowego z urzędu w osobie radcy prawnego. W uzasadnieniu swojego wniosku, skarżąca stwierdziła, że przedmiotowa sprawa jest skomplikowana, wielowątkowa oraz, że wymaga znajomości prawa i orzecznictwa. Sytuacja materialna wnioskodawcy nie pozwala jej na wynajęcie pełnomocnika, a dodatkowo, z uwagi na swój wiek, poważną chorobę i ciągłe leczenie, skarżąca nie jest w stanie sama występować w sprawie i bronić skutecznie swoich praw. Skarżąca z uwagi na nieuczciwe postępowanie byłej wspólniczki straciła już wszystko i coraz trudniej uzyskać jej jakąkolwiek pomoc finansową, czy to od rodziny, czy też od znajomych. Nikt spośród tych osób nie wierzy, że strona będzie w stanie kiedykolwiek coś zwrócić z tego, co pożyczyła. Skarżąca jest osobą samotną. Nie jest właścicielką mieszkania, zasobów pieniężnych, ani przedmiotów wartościowych o wartości przekraczającej 3.000 Euro. Stan majątkowy skarżącej jest według jej oświadczenia krytyczny. Nie stać jej na kupno leków, pokrycie kosztów badań i leczenia. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia [...] skarżąca nadesłała szereg dokumentów obrazujących jej aktualną i rzeczywistą sytuację majątkową. Strona nadesłała kserokopię decyzji o waloryzacji emerytury z dnia [...]. Z decyzji tej wynika, że emerytura skarżącej wynosi [...] zł, świadczenie to zmniejszone jest jednak z powodu egzekucji administracyjnej o kwotę [...] zł. Świadczenie emerytalne, które wnioskodawca faktycznie otrzymuje, zamyka się więc w kwocie [...] zł miesięcznie. Okoliczność ta jest potwierdzona wydrukiem z rachunku bankowego skarżącej, prowadzonego przez [...]. Jest to wydruk za trzy ostatnie miesiące. Wysokość dochodów skarżącej potwierdza także generalnie odpis zeznania podatkowego, złożonego za rok 2009. Strona wykazała również, że nieruchomość, której jest współwłaścicielką jest obciążona hipotekami. Na wydatki miesięczne skarżącej składają się następujące kwoty: [...] zł (czynsz); [...] zł (opłata za wodę); [...] zł (opłata za energię elektryczną); telefon ([...] zł) oraz kwartalne ubezpieczenie w [...] w kwocie około [...] zł na miesiąc. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej P.p.s.a. – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) lub obejmuje ustanowienie fachowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Na wstępie należy zaznaczyć, że skarżąca składając wniosek o prawo pomocy zażądała jedynie ustanowienia radcy prawnego z urzędu. Wniosek ten, obejmował więc jedynie żądanie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Mając to na uwadze, odnosząc się do wniosku I.J., należy przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którą, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli na zasadzie art. 245 § 3 P.p.s.a., mogącym obejmować zwolnienie od kosztów sądowych, na które składają się opłaty i wydatki) może nastąpić wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym kontekście należy uznać, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że wnioskodawca udokumentowała swój aktualny stan majątkowy w sposób rzetelny i wyczerpujący. Z analizy przedłożonych przez nią dokumentów wynika, że spełnia ona przesłanki przyznania jej prawa pomocy w zakresie częściowym. Skarżąca jest osobą samotną. Jej jedyny dochód, to świadczenie emerytalne, które po uwzględnieniu potrąceń dokonywanych w toku postępowania egzekucyjnego wynosi [...] zł. Z kolei jej wydatki miesięczne oscylują w granicach około [...] zł. Zaznaczyć należy, że te wydatki to czynsz i opłaty za media. W kwocie [...] zł nie mieszczą się wydatki związane z zakupem leków, czy też z kosztami leczenia. Mając na względzie powyższe uznano, iż wnioskodawca wykazała w sposób dostatecznie wiarygodny, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego, a także, że nie jest wstanie ustanowić we własnym zakresie pełnomocnika procesowego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skutkowało to ustanowieniem dla niej radcy prawnego z urzędu. Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.