III SAB/Gl 110/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik Sędziowie Sędzia WSA Marzanna Sałuda (spr.) Asesor WSA Aleksandra Żmudzińska po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 7 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi J. L. na bezczynność Wojewody Śląskiego w przedmiocie zasiłku dla bezrobotnych oddala skargę. Przedmiotem skargi J. L. – dalej strona, skarżący jest bezczynność organu polegająca na braku merytorycznego rozpatrzenia jego pism, wniosków dotyczących decyzji ostatecznej w przedmiocie prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Stan niniejszej sprawy jest następujący; W dniu 18.01.2021r. Wojewoda Śląski wydał decyzję, którą na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 33 ust. 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] uchylającą ostateczną decyzję dotyczącą utraty wobec strony z dniem 30.06.2020r. prawa do zasiłku dla bezrobotnych oraz orzekającą o utracie prawa do zasiłku dla bezrobotnych z dniem 25.06.2020r. J. L. pismem z dnia 13.04.2021r. i 4.03.2021r. skierowanym do Wojewody Śląskiego wniósł skargę, odwołanie na działanie reprezentanta Skarbu Państwa . Pisma te przekazane do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach zostały zwrócone Wojewodzie Śląskiemu z uwagi na okoliczność, iż WSA uznało, iż pisma te adresowane są do Wojewody Śląskiego i nie stanowią skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Wojewoda Śląski wobec powyższego pismem z 30.06.2021r. wezwał J. L. do wskazania co było intencją strony w związku ze złożeniem ww. pism, w szczególności, czy stanowią one wniosek o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją Wojewody Śląskiego z 18.01.2021 r. nr [...] w przedmiocie prawa do zasiłku dla bezrobotnych. W w/w piśmie Wojewoda Śląski wyjaśnił Stronie na podstawie jakich przesłanek może domagać się wznowienia postępowania oraz jakie musi spełnić warunki, by organ mógł wznowić postępowanie w tej sprawie. Pismo z 30.06.2021 r. zawierało również pouczenie o tym, że nieudzielenie odpowiedzi spowoduje pozostawienie pisma bez rozpoznania. Strona pozostawiła bez odpowiedzi wezwanie organu i nie odniosła się w jakikolwiek sposób do wezwania Wojewody Śląskiego z dnia 30.06.2021r., co skutkowało pozostawieniem pism strony bez rozpoznania pismem z dnia 18.08.2021r. W skardze do WSA w Gliwicach strona zakwestionowała sposób postępowania wyrażony w/w pismem organu. Jej zdaniem organ nieprawidłowo postąpił pozostawiając pismo bez rozpoznania. W ocenie strony nastąpiło naruszenie przepisów procesowego i materialnego. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Podkreślił, że organ administracji obowiązany był do uzyskania od strony jednoznacznej informacji dotyczącej wskazania konkretnej przesłanki z art. 145 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego, na podstawie której strona domaga się rozpatrzenia sprawy. W ocenie organu udzielenie odpowiedzi na pytanie zawarte w piśmie z 30.06.2021 r. nie wymagało wiedzy prawniczej, bowiem w piśmie z 30.06.2021 r. Strona została szczegółowo pouczona o przesłankach dających podstawę do wznowienia postępowania. Zważywszy, że skarżący działa na swój wniosek, wyraźne wskazanie przez zainteresowanego konkretnej przesłanki z art. 145 § 1 k.p.a. było niezbędne w celu wznowienia postępowania. Wobec nieudzielenia odpowiedzi na pytania zawarte w wezwaniu z 30.06.2021 r. tj. niewskazania przesłanki z art. 145 § 1 k.p.a., w ocenie organu nie miał możliwości prawnych wznowienia postępowania odnośnie decyzji Wojewody Śląskiego. Organ nie znalazł także żadnych podstaw do uruchomiania postępowania z innych procedur, w szczególności nie znalazł podstaw do wznowienia postępowania z urzędu. Wojewódzki Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę zważył co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność w przypadkach określonych w pkt. 1-4 cyt. ustawy, a więc na bezczynność organu w sprawie załatwianej decyzją lub postanowieniem. Przedmiotem kontroli Sądu pozostaje sposób rozpatrzenia podania, którym skarżący zwrócił się do Wojewody Śląskiego w związku z wydaną decyzją z 18.01.2021r. na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 33 ust. 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, którą organ ten utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] uchylającą ostateczną decyzję dotyczącą utraty przez stronę z dniem 30.06.2020r. prawa do zasiłku dla bezrobotnych oraz orzekającą o utracie prawa do zasiłku dla bezrobotnych z dniem 25.06.2020r. Taki przedmiot podania wskazuje, że odnosiło się ono do sprawy administracyjnej załatwianej w formie decyzji administracyjnej, odpowiada zatem zakresowi bezczynności, która może stanowić przedmiot skargi do sądu administracyjnego (art. 3 § 2 pkt 1 p.p.s.a.). Dokonując kontroli zarzucanej przez skarżącego bezczynności Sąd uznał, że wniesiona skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Jak już nadmieniono, co wynika z akt administracyjnych przedstawionych Sądowi skarżący wystąpił do organu z wnioskiem dotyczącym decyzji Wojewody Śląskiego z 18.01.2021r. wydanej na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 33 ust. 4 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, którą organ ten utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] uchylającą ostateczną decyzje dotycząca utraty przez stronę z dniem 30.06.2020r. prawa do zasiłku dla bezrobotnych oraz orzekającą o utracie prawa do zasiłku dla bezrobotnych z dniem 25.06.2020r. Z akt administracyjnych wynika, że Wojewoda Śląski uznał, że pisma - wnioski skarżącego nie były jednoznacznie sprecyzowane albowiem nie wskazano w nich, czy strona wnioskuje o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z 18.01.2021r. nr [...] i na jakiej podstawie prawnej. Okoliczności te spowodowały sporządzenie i wystosowanie do skarżącego pisma - wezwania z dnia 30.06.2021 r. do usunięcia braków wniosku w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia bez rozpoznania. Jakkolwiek w wezwaniu nie podano jako podstawy prawnej działania organu art. 64 k.p.a. nie mniej jednak należy przyjąć, iż w tym trybie organ w sprawie procedował. Skarżący nie odniósł się do wezwania organu, nie wyjaśnił czego żąda i na jakiej podstawie prawnej opiera swoje żądanie Brak odpowiedzi w tym zakresie doprowadził do poinformowania skarżącego – pismem z dnia 18.08.2021r. o pozostawieniu wniosku bez rozpoznania. W dniu 15 września 2021r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach wpłynęła skarga na bezczynność organu, którą skarżący upatruje w braku rozpatrzenia jego wniosku i nie wydania decyzji rozstrzygającej sprawę co do istoty. Wskazać w tym miejscu należy, że zgodnie z uchwałą składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 września 2013 r. (sygn. akt I OPS 2/13; publ. ONSAiWSA 2014/1/2) pozostawienie podania bez rozpoznania następuje w drodze czynności materialno-technicznej, o podjęciu której należy powiadomić wnoszącego podanie na piśmie. W uchwale tej wyjaśniono także, iż od czynności takiej nie przysługuje żaden ze zwyczajnych środków zaskarżenia regulowanych w k.p.a. (odwołanie, zażalenie, wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy). Pismo takie nie jest, bowiem ani decyzją, ani postanowieniem. Ponadto przesądzono w uchwale, iż pozostawienie podania bez rozpoznania jest formą zakończenia postępowania administracyjnego w sytuacji, gdy strona nie usunęła braków podania w terminie, mimo prawidłowego wezwania i pouczenia. Jeżeli więc organ prowadzący postępowanie pozostawia podanie bez rozpoznania, mimo że nie zachodzą przesłanki warunkujące podjęcie tej czynności materialno-technicznej, to pozostaje on w bezczynności, bo odmawia rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji. Przenosząc powyższe rozważania na grunt kontrolowanej sprawy stwierdzić należało, iż skarżący w sposób uprawniony skorzystał z możliwości wystąpienia ze skargą do sądu administracyjnego na bezczynność organu, zaś do Sądu należało w pierwszej kolejności ustalenie tego, czy w stanie faktycznym niniejszej sprawy zachodziły przesłanki do skorzystania przez Wojewodę Śląskiego z trybu określonego w art. 64 § 2 k.p.a. Zbadanie tego, czy organ dopuścił się bezczynności pomimo wystosowania wezwania w omawianym trybie, wymaga dokonania oceny zasadności takiego wezwania w świetle przepisów prawa. Regulacje zawarte w art. 64 k.p.a. mają następujące brzmienie: "(§ 1) Jeżeli w podaniu nie wskazano adresu wnoszącego i nie ma możności ustalenia tego adresu na podstawie posiadanych danych, podanie pozostawia się bez rozpoznania. (§ 2) Jeżeli podanie nie spełnia innych wymagań ustalonych w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków w wyznaczonym terminie, nie krótszym niż siedem dni, z pouczeniem, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie podania bez rozpoznania". Przywołane regulacje pozostają w korelacji z przepisami art. 63 § 2 – 3a k.p.a., które wskazują wymogi formalne podania, jakim m.in. jest wniosek o wszczęcie postępowania. Wymagają one mianowicie, aby podanie zawierało wskazanie osoby od której pochodzi, jej adresu i żądania oraz podpis osoby wnoszącej. Tryb przewidziany w art. 64 § 2 k.p.a. może więc dotyczyć np. kwestii niepodpisania podania, podpisania podania niezgodnie ze sposobem reprezentacji bądź bez wykazania odpowiednim dokumentem uprawnienia osoby podpisującej podanie do reprezentowania, czy też braku pełnomocnictwa w przypadku, gdy podanie składa pełnomocnik. Nie może jednak budzić wątpliwości, że art. 64 § 2 k.p.a. dotyczy wyłącznie tego rodzaju braków podania, których nieusunięcie nie pozwala na nadanie temu podaniu dalszego biegu. Wezwanie wystosowane w trybie art. 64 k.p.a. powinno bowiem służyć wyłącznie usunięciu braków których istnienie stoi na przeszkodzie nadaniu sprawie biegu i jej merytoryczne załatwienie. Innymi słowy, tryb określony w art. 64 § 2 k.p.a. daje organowi możliwość zobligowania autora podania do usunięcia brakujących elementów podania, które są niezbędne do nadania temu podaniu – wnioskowi dalszego biegu. Dokonując kontroli działań Wojewody Śląskiego po złożeniu przez skarżącego pism dotyczących decyzji ostatecznej z 18.01.2021r. nr [...] w przedmiocie prawa do zasiłku dla bezrobotnych uznać należy, że działania te były zgodne z prawem. W ocenie Sądu orzekającego nie można podzielić stanowiska strony, że wniosek skarżącego złożony został w taki sposób, iż nie był obarczony takimi brakami, które nie uprawniały organ do zastosowania trybu określonego w art. 64 § 2 k.p.a. Jak to już wskazano powyżej, wniosek nie został złożony z jednoznacznie wyartykułowanym żądaniem strony, nie podano w nim czego strona się domaga i na jakiej podstawie prawnej . Wystosowując wezwanie z dnia 18 sierpnia 2021r. o podanie czego w istocie się strona domaga, czy wnioskuje o wznowienie postępowania administracyjnego zakończonego w/w decyzją ostateczną i w oparciu o jaką przesłankę prawną z art. 145 k.p.a. organ działał w zgodzie z prawem . W ocenie Sądu lektura wezwania prowadzi do wniosku, że dotyczyło ono kwestii, które determinowały sposób postępowania przez organ w sprawie, a bez tej wiedzy organ w istocie nie miał wiedzy co do zakresu żądania strony. Wezwanie zatem było decydującym o możliwości nadania pism skarżącego dalszego biegu. Wezwanie odnosiło się bowiem wprost do okoliczności ważnych z punktu widzenia rozstrzygnięcia sprawy, a zatem wkraczało w fazę merytoryczną rozpatrzenia wniosku. Wskazać tym samym należy, iż okoliczność nie odniesienia się przez skarżącego do przedłożenia żądanego przez organ wyjaśnienia i wypowiedzenia czego żąda i na jakiej podstawie prawnej oznacza, że pisma, wnioski skarżącego dotknięte były brakami uniemożliwiającymi organowi procedowanie w sprawie . Skoro skarżący żądanego wyjaśnienia nie złożył i nie zastosował się do wezwania pismom, pismom strony i wnioskom w nim zawartych nie można było nadać dalszego biegu. W konsekwencji Sąd uznał, że Wojewoda Śląski pozostawiając pisma, wnioski skarżącego bez rozpoznania nie dopuścił się zarzucanej przez skarżącego bezczynności. Z bezczynnością organu administracji publicznej, w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a., mamy bowiem do czynienia wówczas, gdy organ nie załatwił sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a. lub w przepisach szczególnych ani w terminie wskazanym zgodnie z art. 36 § 1 k.p.a. Taka sytuacja nie miała miejsce w realiach rozpatrywanej sprawy, co prowadziło do nie uwzględnienia skargi. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach orzekł jak w sentencji wyroku.