III SAB/Gl 187/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Herman Asesor WSA Piotr Pyszny (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 9 grudnia 2021 r. sprawy ze skargi M.B. na bezczynność A S.A. w J. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej postanawia: umorzyć postępowanie sądowe. M. B. (dalej jako strona, skarżący) złożył do tutejszego Sadu skargę na bezczynność "A" S.A. z siedzibą w J. (dalej jako spółka) w udostępnieniu informacji publicznej zarzucając spółce naruszenie art. 13 ust. 1 w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 2176 - dalej jako udip). W oparciu o powyższe wniósł o: - zobowiązanie spółki do udzielenia żądanej informacji publicznej, tj. udostępnienia skarżącemu informacji dotyczących realizacji umowy zawartej z A. S. w wyniku rozstrzygnięcia postępowania o udzielenie zamówienia publicznego prowadzonego przez spółkę w oparciu o przepisy Prawa zamówień publicznych na dostawę do kopalń spółki spoiw górniczych z terminem realizacji 12 miesięcy od daty zawarcia umowy, w zakresie zadania nr [...] (sygnatura postępowania [...]), zgodnie z postanowieniami specyfikacji istotnych warunków zamówienia (dalej jako SIWZ), obejmującego dostawę spoiw mineralno-cementowych zbrojonych do torkretowania z włóknami polimerowymi w ilości [...] t, w terminie 14 dni od daty uprawomocnienia się wyroku, - zasądzenia od spółki na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi wskazał, że 31 maja 2021 r. zwrócił się do spółki o podanie wymienionych wyżej informacji. W odpowiedzi na wniosek spółka 29 czerwca 2021 r. poinformowała o odmowie udostępnienia informacji z uwagi na brak realizacji zakresu podmiotowego i przedmiotowego trybu wnioskowego udostępnienia informacji publicznej. Spółka wskazała, że żądana informacja nie jest informacją publiczną i nie podlega udostepnieniu w trybie udip. Żądana informacja nie była związana z realizacją przez spółkę zadań publicznych. Strona pismem z 15 lipca 2021 r. wniosła o ponowne rozpatrzenie złożonego wniosku. Pismem z 2 sierpnia 2021 r. spółka podtrzymała swoje stanowisko wskazując, że nawet jeśli żądana informacja jest informacją publiczną, to spółka jej nie udostępni z uwagi na tajemnicę przedsiębiorcy. W ocenie skarżącego stanowisko spółki było błędne, albowiem spółka jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia informacji publicznej, a wnioskowane dane taką informację stanowią. W dalszej części uzasadnienia skargi skarżący przedstawił obszerną argumentację dotyczącą charakteru żądanych danych, przytaczając poglądy wynikające z orzecznictwa sądów administracyjnych. W odpowiedzi na skargę spółka wniosła przede wszystkim o jej odrzucenie podnosząc, iż nie pozostawała w bezczynności, a w przedmiocie wniosku wydała rozstrzygnięcie o odmowie udostępnienia informacji. Po złożeniu przez stronę wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, spółka podtrzymała zaprezentowane wcześniej stanowisko. Z ostrożności procesowej spółka domagała się oddalenia skargi przedstawiając argumentację zmierzającą do wykazania, że żądane dane nie podlegają udostępnieniu w trybie udip. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje: Postępowanie sądowoadministracyjne podlega umorzeniu. Zgodnie z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2021 r. poz. 137), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 ustawy 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej jako ppsa) kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na bezczynność w przypadkach określonych w pkt 1- 4 ppsa. W tym zakresie przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Instytucja skargi na bezczynność organu ma na celu ochronę praw strony przez doprowadzenie do wydania w sprawie rozstrzygnięcia lub podjęcia innej czynności wynikającej z przepisów prawa, przez zobowiązany do tego organ. Celem skargi na bezczynność organu administracji jest zwalczanie braku działania (zwłoki) w załatwianiu sprawy administracyjnej. W literaturze i w orzecznictwie zgodnie przyjmuje się, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia wówczas, gdy w terminie ustalonym przez prawo organ ten nie podjął żadnych czynności w sprawie lub nie zakończył postępowania wydaniem decyzji, postanowienia lub też innego aktu lub nie podjął czynności, do której był prawnie zobowiązany (por. wyrok NSA z dnia 13 listopada 1998 r. sygn. akt IV SAB 124/98 Lex nr 43729). W przypadku skargi na bezczynność organu administracyjnego kontrola sądu sprowadza się zatem do sprawdzenia, czy rzeczywiście organ pozostaje w zwłoce z załatwieniem sprawy. Rozpoznając skargę na bezczynność, sąd bierze pod uwagę jedynie sam fakt, czy w danej sprawie zostało wydane orzeczenie lub czy z innych powodów organowi administracji nie można zarzucić bezczynności. Istotą żądania dochodzonego w skardze na bezczynność jest zobowiązanie organu przez sąd administracyjny do załatwienia sprawy w wyznaczonym terminie (art. 149 ppsa). Uwzględniając skargę na bezczynność organu w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 sąd zobowiązuje bowiem organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności albo stwierdzenia bądź uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Z przepisu tego wynika a contrario, że wydanie przez organ decyzji lub innego aktu lub podjęcie czynności wyłącza możliwość uwzględnienia skargi przez sąd. W niniejszej sprawie spółka w odpowiedzi na wniosek o udostępnienie informacji publicznej 29 czerwca 2021 r. odmówiła udostępnienia informacji publicznej podnosząc, że żądane dane nie podlegają udostępnieniu w trybie udip. Wskazała w uzasadnieniu, że informacją publiczną nie jest każda informacja będąca w posiadaniu podmiotów określonych w art. 4 ust. 1 pkt 5 udip, ale informacja o sprawach publicznych, a w szczególności o sprawach wymienionych w art. 6 ustawy. Żądane dane nie dotyczą spraw publicznych i nie są związane z wykonywaniem przez spółkę zadań publicznych. Dotyczą bowiem wyłącznie komercyjnej działalności spółki. Nadto wskazano, że przepis art. 139 ust. 3 Prawa zamówień publicznych stanowi, że umowy są jawne i podlegają udostępnieniu na zasadach określonych w przepisach o dostępie do informacji publicznej, a w konsekwencji informacje związane z realizacją umowy nie są jawne i nie podlegają udostępnieniu. Po złożeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy spółka pismem z 2 sierpnia 2021 r. ponownie odmówiła udostępnienia informacji żądanych przez stronę powołując taką samą argumentację jak we wcześniejszym piśmie skierowanym do strony. Oceniając zaistniały w sprawie stan faktyczny Sąd doszedł do przekonania, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej został merytorycznie rozpatrzony przez spółkę, która 29 czerwca 2021 r. wydała rozstrzygnięcie w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej, o którym mowa w art. 17 ust. 2 udip. Po złożeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy spółka ponownie wydała rozstrzygnięcie o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Oba te rozstrzygnięcia zawierały omówienie wniosku, jednoznaczne rozstrzygnięcie co do treści żądania, podstawę prawną i zostały opatrzone podpisami osób dwóch dyrektorów-pełnomocników zajmujących stanowisko w sprawie. Sprawa na etapie procedowania wniosku została zatem zakończona przez spółkę rozstrzygnięciem w przedmiocie odmowy udostępnienia żądnych informacji. Tok postępowania administracyjnego został wyczerpany. W konsekwencji skoro w sprawie zapadło rozstrzygnięcie merytoryczne, to spółka nie pozostawała w bezczynności. Wydanie w sprawie rozstrzygnięcia na podstawie art. 17 ust. 1 udip ma istotne znaczenie w sprawie ze skargi na bezczynność organu. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 22 czerwca 2020 r., sygn. akt II OPS 5/19 orzekł, że wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania poprzez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 ppsa. Uchwała ta zachowuje swoją aktualność w stanie faktycznym niniejszej sprawy, albowiem do rozstrzygnięć podmiotów obowiązanych do udostepnienia informacji publicznej, o których mowa w art. 17 ust. 1 udip, stosuje się odpowiednio przepisy art. 16 udip dotyczące decyzji organów administracji wydawanych w sprawach udostepnienia informacji publicznej. Skarżący zaś nie poddał kontroli wydanego rozstrzygnięcia, lecz żądał stwierdzenia bezczynności w sytuacji, w której procedowanie w przedmiocie wniosku zostało prawomocnie zakończone. Od wydanego przez spółkę rozstrzygnięcia nie przysługiwał bowiem żaden inny środek zaskarżenia poza skargą do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Z tej możliwości jednak skarżący nie skorzystał. W uzasadnieniu powołanej uchwały II OPS 5/19 Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że orzekanie ze skargi na bezczynność stanowi kontrolę stanu niewydania rozstrzygnięcia mimo przewidzianego prawem obowiązku podjęcia przez organ działania w określonej formie i czasie. Zakończenie postępowania, którego sposób prowadzenia jest skarżony, skutkuje ustaniem stanu podlegającego kontroli sądowej, tj. stanu bezczynności. A skoro tak, to postępowanie w niniejszej sprawie jest bezprzedmiotowe. Z tego względu Sąd orzekł jak w postanowieniu na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 ppsa.