III SAB/Gl 238/24
WyrokWSA w Gliwicach2024-07-11
Skład orzekający: Magdalena Jankiewicz, Adam Gołuch, Adam Pawlyta
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ pozostaje w bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, jeśli odpowiedział na wniosek w ustawowym terminie, wezwał do wykazania interesu publicznego w przypadku informacji przetworzonej i przedłużył termin załatwienia sprawy, a następnie wydał decyzję odmowną w przedłużonym terminie?Ratio decidendi
Organ nie pozostaje w bezczynności, jeśli w ustawowym terminie odpowiedział na wniosek, wezwał do wykazania interesu publicznego w przypadku informacji przetworzonej, przedłużył termin załatwienia sprawy zgodnie z przepisami i wydał decyzję odmowną w przedłużonym terminie. Skarga na bezczynność w takiej sytuacji jest przedwczesna.Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o udostępnienie informacji publicznej w postaci kopii uchwał Rady Pedagogicznej. Organ odpowiedział, że wniosek dotyczy informacji przetworzonej i wezwał do wykazania interesu publicznego, przedłużając jednocześnie termin załatwienia sprawy. Skarżący wniósł skargę na bezczynność organu, zarzucając naruszenie przepisów Konstytucji, Paktu Praw Obywatelskich i ustawy o dostępie do informacji publicznej. Organ wniósł o oddalenie skargi, wskazując na terminowe działanie i przedłużenie terminu załatwienia sprawy.Rozstrzygnięcie
Sąd oddalił skargę na bezczynność organu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Adam Gołuch, Asesor WSA Adam Pawlyta, , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 11 lipca 2024 r. sprawy ze skargi J. K. na bezczynność Dyrektora Zespołu [...] w G. w przedmiocie wniosku o udostępnienie informacji publicznej oddala skargę.
Pismem z 8 listopada 2023r. skarżący J.K. wniósł skargę na bezczynność Dyrektora Zespołu [...] w G. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej.
W uzasadnieniu skargi stwierdził, że 24 października 2023 r. w Zespole [...] G. złożył drogą mailową wniosek o udostępnienie informacji publicznej tj., przesłanie kopii wszystkich uchwał Rady Pedagogicznej Szkoły Podstawowej nr [...] w G. z lat 2021, 2022 i 2023 i przesłanie wnioskowanych informacji na wskazany adres mailowy.
Dyrektor Szkoły w odpowiedzi z 30 października 2023 r. skierowanej do wnioskodawcy, zawiadomił go, że wniosek dotyczy udostępnienia informacji publicznej przetworzonej oraz że udostępnienie takiej informacji możliwe jest zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1) u.d.i.p. w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego. W związku z tym wezwał skarżącego do wykazania, że uzyskanie wnioskowanej informacji publicznej stanowiącej informację przetworzoną jest szczególnie istotne dla interesu publicznego - w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem wydania decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej w trybie art. 16 ust. 1 u.d.i.p. Jednocześnie organ powiadomił skarżącego, że zgodnie z art. 13 ust. 2 u.d.i.p. wniosek zostanie rozpoznany w terminie do dnia 22 grudnia 2023 r., a przyczyną tego jest konieczność umożliwienia skarżącemu wykazania przesłanki udostępnienia publicznej informacji przetworzonej, a następnie - analiza zebranego w sprawie materiału, która umożliwi przetworzenie i udostępnienie wnioskowanej informacji publicznej bądź przygotowanie i wydanie decyzji o odmowie udostępnienia informacji publicznej.
Pismem z 8 listopada 2023 r. wnioskodawca wniósł skargę na bezczynność organu w sprawie rozpatrzenia wniosku.
Skarżący w skardze zarzucił organowi naruszenie:
- art. 19 ust. 2 Międzynarodowego Paktu Praw Obywatelskich i Politycznych w zakresie w jakim przepis ten stanowi o prawie do swobodnego wyrażania opinii obejmującego swobodę poszukiwania, otrzymywania i rozpowszechniania wszelkich informacji i poglądów, bez względu na granice państwowe, ustnie, pismem lub drukiem, w postaci dzieła sztuki bądź w jakikolwiek inny sposób według własnego wyboru, poprzez jego niezastosowanie i nieudostępnienie na wniosek informacji podlegającej udostępnieniu, co w konsekwencji doprowadziło do nieuzasadnionego ograniczenia prawa człowieka do informacji,
- art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji podlegającej udostępnieniu na wniosek,
- art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej w zakresie, w jakim przepis ten stanowi o tym, że prawo do informacji publicznej obejmuje uprawnienie do uzyskiwania informacji przetworzonej w takim zakresie, w jakim jest to szczególnie istotne dla interesu publicznego, poprzez błędne uznanie, że przedmiotem złożonego przeze mnie wniosku było udostępnienie informacji przetworzonej,
- art. 16 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p. w zakresie, w jakim odmowa udostępnienia informacji następuje w drodze decyzji, poprzez niezastosowanie, skutkujące brakiem wydania decyzji administracyjnej w przypadku ograniczenia prawa do informacji.
Wskazując na powyższe wniósł o stwierdzenie, że organ dopuścił się bezczynności oraz o zobowiązanie organu do załatwienia wniosku niezwłocznie, nie później jednak niż w terminie 14 dni od uprawomocnienia się wyroku i zasądzenie od organu kosztów postępowania według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi podniósł, że organ pozostaje w bezczynności, gdyż nie załatwił sprawy w żadnej z form, w jakiej załatwia się wnioski o u.d.i.p., w szczególności nie wydał decyzji administracyjnej. Natomiast pismo organu doręczone mu 31 października 2023r. nie ma znaczenia, gdyż nie przybrało formy wymaganej przez prawo, tj. decyzji administracyjnej.
Powołując się na wyroki sądów administracyjnych stwierdził, że protokoły z posiedzeń Rady Pedagogicznej stanowią dane publiczne. Ponieważ są sporządzane w oparciu o art. 73 Prawa oświatowego, powinny znajdować się w dyspozycji szkoły, nie wymagają zatem przetworzenia. Natomiast informacje przetworzone to informacje, którymi organ dotychczas nie dysponował.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu wskazał, że w terminie odpowiedział na wniosek skarżącego, który inicjuje jako rodzic dziecka uczęszczającego do szkoły szereg postępowań w różnych sprawach.
Ponadto obszernie wyjaśnił, że informacja, której ujawnienia żąda skarżący jest informacją przetworzoną, co wynika z:
1. przedmiotowego i czasowego zakresu wniosku,
2. konieczności wyodrębnienia danych z różnych zbiorów,
3. znacznej liczby dokumentów,
4. konieczności przekształcenia informacji poprzez anonimizację w celu ochrony danych osobowych,
5. konieczności przeprowadzenia czynności analitycznych, intelektualnych, organizacyjnych i technicznych dla wytworzenia informacji w takiej formie, w jakiej mogłaby być udostępniona,
6. konieczności poniesienia ponadstandardowego nakładu pracy, wymagającego użycia dodatkowych sił, środków i zasobów personalnych dla wytworzenia informacji w takiej formie, w jakiej mogłaby być udostępniona,
7. znacznego nakładu czasu osób oddelegowanych do załatwienia wniosku,
8. rozmiaru i zakresu informacji, której ujawnienie wymaga uprzedniego zgromadzenia, przekształcenia i sporządzenia kopii wielu dokumentów i takiego zaangażowania środków osobowych, które zakłóci normalny tok działania i utrudni wykonywanie zadań.
W piśmie procesowym z 4 kwietnia organ wyjaśnił, że protokoły z posiedzeń obejmują 56 teczek.
Ponadto wskazał, że liczne wnioski składane przez skarżącego o udostępnienie informacji publicznej, inicjowane przez niego postępowania kontrolne Kuratorium Oświaty i proces sądowy świadczą o nadużywaniu prawa do informacji.
W piśmie procesowym z 4 kwietnia 2024r. organ wskazał, że obecnie toczą się przed WSA w Gliwicach dwie sprawy ze skargi strony: sprawa niniejsza, dot. protokołów z posiedzeń Rady Pedagogicznej za lata 2021-2023 oraz – pod sygn. akt III SAB/Gl 438/23 – sprawa dot. wniosku o udostępnienie szczegółowych informacji, jakie koszty w latach 2022 zawierają się w pozycji klasyfikacji budżetowej pod numerami paragrafu: 4700, 4740, 4750, 4190, 4300, 4280, 4240, 4800, 3030, w której skarżący prosił też o przesłanie faktur ewentualnie innych dokumentów, które te wydatki potwierdzają.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie jest uzasadniona.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t. j. Dz.U. z 2022 r. poz. 2492 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (legalności), jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Natomiast zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2023 r., poz. 1643 ze zm., dalej: p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a cytowanego art. 3 § 2 tej ustawy.
Celem skargi na bezczynność organu administracji jest zwalczanie braku działania (zwłoki) w załatwieniu sprawy administracyjnej. W doktrynie oraz orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że o bezczynności organu administracji możemy mówić wówczas, gdy w prawnie ustalonym terminie organ ten nie podejmuje żadnych czynności w sprawie lub wprawdzie prowadząc postępowanie, mimo istnienia ustawowego obowiązku, nie kończy go wydaniem w terminie decyzji, postanowienia lub innego aktu, czy też nie podejmuje innej stosownej czynności. Dla stwierdzenia bezczynności nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana, a w szczególności, czy bezczynność spowodowana została zawinioną lub niezawinioną opieszałością w ich podjęciu lub dokonaniu, czy też wiąże się z przeświadczeniem, że nie istnieje obowiązek wydania stosowanego aktu lub podjęcia określonej czynności. Skarga na bezczynność organu ma bowiem na celu przede wszystkim wymuszenie na organie administracji załatwienia sprawy.
W kontrolowanej sprawie skarżący domagał się udostępnienia informacji w trybie ustawy z 6 września 2001r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz.U. z 2022r., poz. 902, dalej: u.d.i.p.) Ustawa ta reguluje zarówno zakres podmiotowy i przedmiotowy jej stosowania, jak i procedurę i tryb udostępniania informacji publicznej.
Zgodnie z art. 1 ust. 1 u.d.i.p., każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie.
W świetle art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p. nie budzi wątpliwości, że adresat wniosku jest podmiotem zobowiązanym do udzielenia informacji publicznej, a informacje dotyczące funkcjonowania jednostki organizacyjnej, która wykonuje zadania publiczne i dysponuje majątkiem publicznym są informacjami publicznymi.
Na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej, bezczynność polega na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, nie podejmuje takiej czynności, ani nie wydaje decyzji o odmowie udzielenia informacji publicznej bądź decyzji o umorzeniu postępowania (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Jedynie w przypadku, gdy żądana informacja nie ma charakteru informacji publicznej, załatwienie sprawy może nastąpić poprzez pisemne poinformowanie wnioskodawcy o tym fakcie. Udostępnienie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku (art. 13 ust. 1 u.d.i.p.). Termin ten może być jednak przedłużony nie dłużej niż o 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.
Należy przypomnieć, że niniejsze postępowanie zainicjował wniosek skarżącego z 24 października 2023 r., na który organ odpowiedział już 30 października 2023 r., zakreślając skarżącemu 7-dniowy termin do wykazania, że pozyskanie informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego. Organ jednocześnie przedłużył termin rozpoznania wniosku do 22 grudnia 2023 r.
Z powyższego wynika, że organ, wbrew postawionym zarzutom, niezwłocznie udzielił odpowiedzi i zakreślił skarżącemu termin do wykazania szczególnie istotnego interesu publicznego w uzyskaniu informacji.
Nadto, skoro termin rozpoznania wniosku został przedłużony do 22 grudnia 2023 r., to uznać należy, że skarga na bezczynność organu z 8 listopada 2023 r. jest przedwczesna. Przeciwnie, to skarżący wykazał bezczynność w wykazaniu interesu w otrzymaniu informacji objętych wnioskiem.
Już ta okoliczność świadczy o tym, że skarga – jako przedwczesna – jest nieuzasadniona.
Przy czym wyjaśnić należy, że organ ma prawo przedłużyć termin załatwienia sprawy na okres nie przekraczający dwóch miesięcy niezależnie od tego, czy wiosek dotyczy informacji prostej czy przetworzonej. Zgodnie bowiem z art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2.
Natomiast w myśl art. 13 ust. 2 u.d.i.p., jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku.
Z powyższego wynika, że niezależnie od tego, czy stanowisko organu o przetworzonym charakterze informacji było zasadne, to skarga i tak jest przedwczesna. To właśnie był powód, dla którego organ nie załatwił sprawy decyzją administracyjną, co bezzasadnie zarzucał skarżący w skardze – po prostu termin załatwienia sprawy był jeszcze otwarty.
Nadto Sąd wyjaśnia, że w aktach sądowych (karta 115) znajduje się kopia decyzji organu z 22 grudnia 2023r., odmawiającej udostępnienia informacji publicznej obejmującej kopie uchwał Rady Pedagogicznej z lat 2021-2023. Oznacza to, że organ załatwił sprawę w terminie wynikającym z dopuszczalnego jego przedłużenia. Czyni to skargę strony nieuzasadnioną. Natomiast kwestia zgodności z prawem tej decyzji pozostaje poza granicami niniejszej sprawy, która dotyczy jedynie bezczynności i mogłaby być badana jedynie w toku rozpoznania skargi na tę decyzję.
Podsumowując: w kontrolowanej sprawie organ z zachowaniem ustawowego 14 - dniowego terminu odpowiedział na wniosek skarżącego, zakreślił mu termin do wykazania interesu w pozyskaniu informacji oraz przedłużył termin załatwienia sprawy i w przedłużonym terminie załatwił sprawę. Prowadzi to do wniosku, że organ nie pozostawał w bezczynności.
Podsumowując, podniesione w skardze zarzuty okazały się całkowicie nieuzasadnione.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło