III SAB/Gl 364/25
PostanowienieWSA w Gliwicach2025-12-01
Skład orzekający: Sędzia WSA Dorota Fleszer
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w zakresie nadzoru nad wykonywaniem kary podlega kognicji sądu administracyjnego?Ratio decidendi
Sądy administracyjne nie są powołane do sprawowania nadzoru nad działalnością sądów powszechnych, a konstytucyjny model sądownictwa zakłada odrębność sądownictwa powszechnego i sądów administracyjnych. Skarga na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w przedmiocie nadzoru nad wykonywaniem kary pozostaje poza kognicją sądów administracyjnych, co skutkuje jej niedopuszczalnością i odrzuceniem.Stan faktyczny
Skarżący R. K. wniósł skargę na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w G. w kwestii nadzoru nad wykonywaniem kary. Organ wniósł o odrzucenie skargi, wskazując, że postępowania dotyczące skarżącego toczyły się zgodnie z przepisami, a wnioski były rozpoznawane. Sąd administracyjny rozpoznał sprawę i postanowił odrzucić skargę.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w związku z art. 58 § 3 p.p.s.a.Pełny tekst orzeczenia
1 P O S T A N O W I E N I E Dnia 1 grudnia 2025 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Fleszer po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2025 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi R. K. na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w G. w przedmiocie nadzoru nad wykonywaniem kary postanawia: odrzucić skargę. 5
Pismem z 6 czerwca 2025 r. skarżący wniósł skargę na bezczynność Prezesa Sądu Okręgowego w G. w kwestii nadzoru nad wykonywaniem kary.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej. Organ podkreślił, że skarga jest bezzasadna, albowiem z akt spraw wskazanych przez skarżącego ([...]) wynika, iż każdorazowo inicjowane przez skarżącego postępowania toczyły się w oparciu o obowiązujące przepisy kodeksu karnego wykonawczego, rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 26.08.2003 r. w sprawie sposobu, zakresu i trybu sprawowania nadzoru penitencjarnego oraz rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14.09.2022 r. w sprawie sposobu załatwiania wniosków, skarg i próśb osób osadzonych w zakładach karnych i aresztach śledczych i dotyczyły m.in. rozpoznania złożonych przez niego skarg na decyzje organów postępowania wykonawczego. Również wnioski skarżącego o wyznaczenie obrońcy z urzędu były rozpoznawane. Skarżący był pouczany o przysługujących mu środkach odwoławczych stosownie do przepisów kodeksu karnego wykonawczego. W ramach tych postępowań nie były wydawane żadne decyzje administracyjne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje:
Rozpoznając sprawę sąd administracyjny w pierwszej kolejności bada, czy przedmiot skargi podlega kontroli tego sądu. Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne został określony w ustawie z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.) – dalej powoływanej jako p.p.s.a., zgodnie z którą sądy administracyjne w zakresie swej właściwości sprawują kontrolę pod względem legalności, to jest zgodności z prawem, działań lub zaniechań organów administracji publicznej.
Kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne ma charakter ograniczony, gdyż objęte są nią jedynie działania administracyjne wskazane w ustawie.
Zgodnie z art. 3 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne;
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 i 803), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651, z późn. zm.), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2023 r. poz. 615, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;
4b) opinie, o których mowa w art. 119zzl § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa, i odmowy wydania tych opinii;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
9) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.
Sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. (art. 3 § 2a p.p.s.a.), a także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art. 3 § 3 p.p.s.a.).
Mając na uwadze tak określony zakres właściwości sądów administracyjnych, stwierdzić należy, że objęta skargą bezczynność nie mieści się w katalogu spraw podlegających kontroli sądów administracyjnych wymienionym w ww. przepisie. Sądy administracyjne nie są bowiem powołane do sprawowania nadzoru nad działalnością sądów powszechnych. Podkreślić należy, że konstytucyjny model sądownictwa zakłada całkowitą odrębność sądownictwa powszechnego i innych sądów (np. sądów administracyjnych) oraz konieczność wyraźnego rozgraniczenia zadań i właściwości pomiędzy tymi sądami. Słusznie zauważył organ w odpowiedzi na skargę, że zgodnie z art. 41b § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (tj. Dz.U. z 2024 r., poz. 334 z późn. zm.- zwana dalej; "p.u.s.p") organem właściwym do rozpatrzenia skargi lub wniosku, dotyczących działalności sądu powszechnego, jest prezes sądu. Ponadto zgodnie z art. 41b § 3 p.u.s.p organem właściwym do rozpatrzenia skargi dotyczącej działalności prezesa sądu rejonowego jest prezes sądu okręgowego, działalności prezesa sadu okręgowego - prezes sadu apelacyjnego, a działalności prezesa sądu apelacyjnego - Krajowa Rada Sądownictwa.
W świetle powyższych rozważań należy uznać, że niniejsza sprawa objęta skargą pozostaje poza kognicją sądów administracyjnych. W konsekwencji skargę należało uznać za niedopuszczalną i odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a. w związku z art. 58 § 3 p.p.s.a., o czym orzeczono w sentencji postanowienia.
-----------------------
3
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło