III SAB/Gl 4/18

WyrokWSA w Gliwicach2018-04-19

Skład orzekający: Barbara Brandys-Kmiecik, Adam Nita, Barbara Orzepowska-Kyć

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy prowadzenie postępowania podatkowego przez organ w sposób przewlekły, ale bez rażącego naruszenia prawa, uzasadnia nałożenie grzywny lub innych sankcji na organ?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania, rozumianego jako nieefektywne wykonywanie czynności w dużych odstępach czasu, jednak przewlekłość ta nie miała znamion rażącego naruszenia prawa. Wobec braku rażącego naruszenia prawa, sąd oddalił wniosek o nałożenie grzywny i innych sankcji dyscyplinarnych, zasądzając jedynie zwrot kosztów postępowania.
Stan faktyczny
Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął postępowanie podatkowe wobec B. K. dotyczące podatku VAT za maj 2015 r. Sprawa dotyczyła transakcji zakupu i sprzedaży maszyn, które nie zostały fizycznie przewiezione, a były przechowywane przez firmę w likwidacji. Strona skarżąca zarzuciła przewlekłość postępowania i niepodejmowanie działań zmierzających do wydania decyzji, wskazując na rażące naruszenie prawa przez organ.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ, ale bez rażącego naruszenia prawa; oddalił wniosek o nałożenie grzywny i sankcji dyscyplinarnych; zasądził od organu zwrot kosztów postępowania na rzecz skarżącego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Brandys-Kmiecik, Sędziowie Sędzia WSA Adam Nita, Sędzia WSA Barbara Orzepowska-Kyć (spr.), Protokolant Specjalista Anna Wandoch, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 kwietnia 2018 r. przy udziale - sprawy ze skargi B. K. na przewlekłe prowadzenie postepowania przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w C. w przedmiocie podatku od towarów i usług 1. stwierdza, że organ dopuścił się przewlekłego prowadzenia postępowania; 2. stwierdza, że przewlekłe prowadzenie postepowania nie miało miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. oddala wniosek o nałożenie grzywny; 4. zasądza od Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w C. na rzecz strony skarżącej kwotę [...] zł (słownie: [...] złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w C. postanowieniem z [...] r. wszczął wobec B. K., prowadzącego działalność gospodarczą jako "A" B. K., postępowanie podatkowe w sprawie podatku od towarów i usług za maj 2015 r. Podstawę do wszczęcia postępowania stanowił materiał dowodowy zgromadzony w toku kontroli podatkowej przeprowadzonej w zakresie transakcji zakupu maszyn i urządzeń w tym okresie rozliczeniowym. W toku kontroli podatkowej stwierdzono, iż w badanym okresie B. K. [...] r. zakupił maszyny za kwotę: [...] zł netto, podatek VAT: [...] zł od "B" J. P. na podstawie faktury VAT nr [...] , na której wskazano płatność przelewem w terminie 7 dni. W dniu [...] r. za tę samą kwotę sprzedał maszyny dla firmy "C" S.A. na podstawie faktury nr [...] - płatność przelewem w terminie 7 dni. Zakup - jak wynika z przedłożonych umów dotyczyła maszyn - wtryskarek (13 szt) oraz innych maszyn obsługujących wtryskarki. Sprzedaż dotyczyła tylko części zakupionych maszyn - wtryskarek w ilości 12 szt. Zapłaty za zakupione maszyny J. P. dokonano w tym samym dniu, w którym otrzymano zapłatę od firmy "C" S.A., tj. w dniu [...] r. Maszyny nie zostały przewiezione z miejsca zakupu, ani przez B. K., ani też przez "C" S.A.; obie firmy podpisały umowy przechowania z firmą "D" w likwidacji. Zarówno strona, jak i "C" S.A. oświadczyli, że planują podjęcie ewentualnej produkcji na zakupionych maszynach. Pismem z [...] r. strona, działając przez pełnomocnika, złożyła na podstawie art. 141 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015r., poz. 613 ze zm., dalej: O.p.) ponaglenie zarzucając organowi, że przedłuża postępowanie skupiając się od kilku miesięcy na zabezpieczeniu majątku skarżącego nie podejmując niezbędnych działań w celu dokładnego i szybkiego wyjaśnienia sprawy. Organ prowadzi postępowanie w sposób przewlekły, działając tym samym na szkodę strony, która po przeszło roku od wszczęcia kontroli podatkowej przybrała już realną postać. Takie działania organu rażąco godzą w podstawowe zasady prawa, z czym nie można się zgodzić. Strona wniosła o podjęcie realnych działań zmierzających do zakończenia sprawy. Postanowieniem z [...] r. Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach uznał złożone ponaglenie za nieuzasadnione. Organ stwierdził, że Naczelnik Urzędu Skarbowego dokonał wnikliwej analizy materiału dowodowego zgromadzonego w toku kontroli podatkowej i podjął wszelkie niezbędne czynności zmierzające do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, chociaż działania te niewątpliwie przyczyniły się do wydłużenia prowadzonego postępowania podatkowego. W tym zakresie organ stwierdził, że zarówno analiza zgromadzonego materiału dowodowego, jak i oczekiwanie na odpowiedź w związku z wysłanymi zapytaniami skierowanymi do innego organu może wydłużyć czas trwania postępowania podatkowego. Jest to niezależne od Naczelnika Urzędu Skarbowego, a jednocześnie niezbędne dla ustalenia stanu faktycznego oraz zgromadzenia i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego. Jednocześnie organ zauważył, że Naczelnik Urzędu Skarbowego wypełnił dyspozycję wskazaną w art. 140 § 1 O.p., tj. kolejnymi postanowieniami zawiadomił o niedochowaniu terminu zakończenia postępowania podatkowego, a także wskazał przyczyny przedłużenia terminu zakończenia sprawy oraz wyznaczył nowy termin jej zakończenia. W konsekwencji nie można mówić o bezczynności, jak również o przewlekłości działania przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w okresie od [...] r. (tj. od dnia wszczęcia postępowania podatkowego, doręczonego [...] r.) do [...] r. (tj. do dnia złożenia przez stronę ponaglenia na niezałatwienie sprawy we właściwym terminie). Wobec przedstawionych okoliczności, w ocenie organu odwoławczego nie doszło do naruszenia przez organ podatkowy pierwszej instancji terminu załatwienia sprawy, gdyż w konkretnym przypadku nie zaszła żadna z przesłanek określonych w art. 141 § 1 O.p. W skardze na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w C. - wszczętego przez ten organ postanowieniem z [...] r., w sprawie określenia wysokości podatku od towarów i usług za maj 2015 r., strona wniosła o: 1. zobowiązanie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w C. do wydania odpowiedniego aktu administracyjnego w terminie czternastu dni od daty doręczenia akt organowi, 2. dokonanie kontroli przewlekłości postępowania administracyjnego, którego dotyczy skarga, 3. zobowiązanie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w C. do ukarania dyscyplinarnego pracownika winnego niezałatwienia sprawy w terminie, 4. na podstawie art. 6 ustawy z 20.01.2011 r. o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy publicznych za rażące naruszenie prawa w związku z art 149 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.) o orzeczenie, czy przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa, mimo że będą podstawy do umorzenia postępowania sądowego w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu, jeśli taki zostanie wydany przez organ po wniesieniu skargi do sądu, 5. na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. o przyznanie od organu na rzecz skarżącego sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a., tj. w wysokości pięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, 6. zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa prawnego. W skardze pełnomocnik strony zarzucił organowi rażące naruszenie: - art. 120, art. 121 § 1, art. 122 art. 125, art. 139 § 1 i 2, art. 140 § 1 O.p., poprzez rażące przekroczenie terminów do załatwienia sprawy w postępowaniu oraz prowadzenie postępowania w sposób mało efektywny, opieszały, ukierunkowany przede wszystkim na dokonanie zabezpieczenia mienia skarżącego a następnie wydanie niekorzystnej dla skarżącego decyzji. Uzasadniając skargę pełnomocnik wskazał, że prowadzona przez organ podatkowy sprawa obejmuje swym zakresem dwie faktury VAT. W toku kontroli podatkowej przeprowadzono postępowanie dowodowe, mimo to jednak organ podatkowy nie jest w stanie wydać decyzji w mało skomplikowanej sprawie, która w myśl art. 139 O.p. powinna być rozstrzygnięcia w przeciągu miesiąca od dnia wszczęcia postępowania. Strona wskazała też, że Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Katowicach postanowieniem z [...] r. uznał jej ponaglenie za nieuzasadnione. W uzasadnieniu wskazując na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego oraz konieczność szczegółowej analizy zgromadzonego materiału dowodowego. Pomimo powołania się na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego w sprawie i upływie kolejnego okresu - Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w C. nie podjął działań zmierzających do rozstrzygnięcia sprawy i wydania decyzji, lecz swoje postępowanie ukierunkował głównie na zabezpieczenie mienia skarżącego. Tym samym w sposób rażący organ naruszył art. 139 § 1 i 2 O.p., a także zasadę zaufania do organów administracji zawartą art. 121 O.p. oraz zasadę szybkości postępowania zawartą w art. 125 O.p. Nawiązując do istoty sprawy, podatnik wyjaśnił, iż okresie objętym kontrolą nabył od "B" J. P., za cenę [...] zł netto (+ [...] zł podatku VAT) 41 maszyn i urządzeń. Nabycie maszyn i urządzeń, a tym samym przeniesienie własności, nastąpiło na podstawie umowy sprzedaży z [...] r. Transakcja ta udokumentowana została fakturą VAT nr [...] z [...]r. Podatnik zapłacił za nabyte od Firmy "B" J. P. maszyny i urządzenia - umówioną cenę [...] zł ([...] zł netto plus [...] zł podatku VAT) - co zostało udokumentowane potwierdzeniem transakcji z [...]r. Przesłuchany w charakterze świadka, [...] r. - J. P. - prowadzący działalność gospodarczą pod firmą "B" J. P. - potwierdził sprzedaż maszyn i urządzeń na rzecz Podatnika, potwierdził również że otrzymał za nie od Podatnika zapłatę w pełnej kwocie ([...] zł brutto). J. P. potwierdził, że transakcja udokumentowana fakturą nr [...] z dnia [...] r. miała faktycznie miejsce. Wskazał dodatkowo źródło pochodzenia maszyn - tj. zbywcę, od którego sam nabył maszyny i urządzenia - Komornika Sądowego, od którego nabył maszyny w drodze licytacji komorniczej. Zdaniem skarżącego w zebranym w sprawie materiale dowodowym znajdują się dokumenty potwierdzające przedmiotową transakcję, przez co stanowisko organu podatkowego, że przedmiotowa transakcja nie miała miejsca jest niezrozumiałe a wręcz kuriozalne i irracjonalne. Podatnik odniósł się także do pozostałych zgromadzonych w sprawie dowodów, akcentując, że zakwestionowane transakcje miały faktycznie miejsce. Dodatkowo wskazał, że zeznania świadków są spójne, logiczne, wzajemnie się uzupełniają i potwierdzają oraz w pełni korespondują z przedstawionym przez podatnika materiałem dowodowym. Podatnik przedłożył wszelkie dokumenty potwierdzające przedmiotową transakcję, przedmiotowa transakcja została potwierdzona przez kupującego - "C" S.A. W odpowiedzi na skargę Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w C. wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu organ wskazał, że w toku prowadzonego postępowania podatkowego zebrano następujący materiał dowodowy: - pismo Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w C. z [...] r. (data wpływu do urzędu) wraz z protokołem z czynności sprawdzających z załącznikami, przeprowadzonych w firmie "B" J. P. (wystosowane w odpowiedzi na pismo Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w C. z dnia [...] r.) - pismo Naczelnika Urzędu Skarbowego W. z [...] r. (data wpływu [...] r.) wraz z protokołem z czynności sprawdzających z załącznikami (wystosowane w odpowiedzi na pismo Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w C. z [...] r.), - pismo komornika sądowego z dnia [...]r. (data wpływu [...] r.) wraz z wyceną maszyn przygotowaną przez likwidatora Spółki "D" SA w likwidacji, - odpowiedź z [...]r. (data wpływu [...]r.) na wezwanie z [...]r. wniesioną przez Radcę Prawnego Panią D. P., bez pełnomocnictwa, - pełnomocnictwo szczególne wraz z pismem z dnia [...] r. (data wpływu [...]r.). Ponadto w sprawie wystąpiono z prośbą do Naczelnika Urzędu Skarbowego W. o pomoc prawną w postaci przesłuchania w charakterze świadka likwidatora Spółki "D" S.A. w likwidacji. Wystąpiono także do Działu Czynności Analitycznych i Sprawdzających oraz Wymiany Informacji Międzynarodowej tutejszego urzędu o przeprowadzenie czynności sprawdzających w odniesieniu do złożonych przez B. K. deklaracji VAT-7 za 04/2017r. i 12/2017r., w związku z wykazanymi wysokimi kwotami przychodów. Podatnik zgłosił zawieszenie działalności od [...] r. - [...]r., [...]r. -[...]r., w pozostałych miesiącach wykazuje znikomą aktywność w działalności. Organ zaakcentował też, że wobec faktu, iż zeznania B. K. oraz świadków P.S., P.S. nie są spójne, maszyny pomimo kilku transakcji stoją w jednym miejscu, nie były demontowane, przewożone i jak wynika ze zgromadzonego materiału - nie były też remontowane, a wartość tych maszyn wzrasta z każdą transakcją, organ podatkowy podjął czynności w celu rzetelnego zbadania sprawy. Ponadto organ przytoczył powzięte ustalenia, z których wynika, że maszyny sprzedane zostały z wolnej ręki przez komornika sądowego na podstawie wyceny dokonanej przez likwidatora "D" S.A. w likwidacji za kwotę [...] zł netto - pierwszemu nabywcy J.P. w czerwcu 2014r. Po upływie roku, bez ponoszenia nakładów, te same maszyny zostały sprzedane B. K. za kwotę netto [...] zł, a następnie B. K. sprzedał część tych maszyn za tożsamą kwotę [...] zł, kolejne maszyny jak wynika ze złożonych wyjaśnień zbył w [...] r. (w deklaracji wykazano sprzedaż [...] zł, ale i zakup na kwotę [...] zł.). Wyjaśnił też, że w tym okresie nie dokonał żadnych nakładów na maszyny. W ocenie organu ustalenia te wskazują, że: • maszyny pomimo kilku transakcji znajdują się w K. przy ul. [...], • umowę sprzedaży z [...]r. sporządzono następnego dnia po zakupie, • fakturę sprzedaży z [...]r. wystawiono następnego dnia po dniu wystawienia faktury zakupu, • zapłata za faktury zakupu i sprzedaży nastąpiła w tym samym dniu, • B. K. nie był zainteresowany tym, czy i kto dokonuje odbioru maszyn i urządzeń, • strona nie pamięta szczegółów jedynej transakcji, której wartość wynosi [...] zł. Kolejne ustalenia wskazują, że: • strona pomimo podpisanej umowy przechowania z "D" SA w likwidacji nie dokonuje jej rozliczenia, okazuje kolejną umowę przechowania z nową firmą "E" Sp. z o.o., • podatnik nie ubezpiecza maszyn, nie wykorzystuje ich, nie ponosi na nie nakładów. W ocenie organu te okoliczności wskazują, że prowadzonego postępowania podatkowego nie można było rozpatrzeć w oparciu o materiały przedłożone przez stronę, w związku z brakiem możliwości oceny stanu faktycznego ponad wszelką wątpliwość. Podejmowane przez organ podatkowy czynności mają na celu ustalenie rzetelnego stanu faktycznego w sprawie. O zmianach terminu załatwienia sprawy organ podatkowy informował stronę wskazując nowy termin załatwienia oraz powód przesunięcia terminu. Zebranie kompletnego materiału dowodowego jest podstawą do oceny stanu faktycznego w celu wydania prawidłowego rozstrzygnięcia. Zatem podejmowane przez organ czynności są zasadne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył co następuje: Skarga okazała się zasadna. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017r. poz. 1369 - dalej jako p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a. Jak zapisano w art. 3 § 1 p.p.s.a., Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Zgodnie z art. 149 Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu, interpretacji albo do dokonania czynności; 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa; 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności lub przewlekłego prowadzenia postępowania (§ 1). Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność organu lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa (§ 1a). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1 pkt 1 i 2, może ponadto orzec o istnieniu lub nieistnieniu uprawnienia lub obowiązku, jeżeli pozwala na to charakter sprawy oraz niebudzące uzasadnionych wątpliwości okoliczności jej stanu faktycznego i prawnego (§1b). Sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 (§ 2). Sąd wyjaśnia, że przez pojęcie przewlekłe prowadzenie postępowania należy rozumieć sytuację prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź wykonywaniu czynności pozornych, powodujących, że formalnie organ nie jest w bezczynności (J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2012), ewentualnie mnożenie przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikająca z istoty sprawy (W. Borkowski, B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego, Komentarz, Warszawa 2011). Pojęcie przewlekłość postępowania obejmuje zatem opieszałe, niesprawne i nieskuteczne działanie organu w sytuacji, gdy sprawa mogła być załatwiona w terminie krótszym (por. wyrok NSA z dnia 13 sierpnia 2013 r., sygn. akt II OSK 549/13). Ma miejsce również w przypadku przeprowadzania czynności (w tym dowodowych) pozbawionych dla sprawy jakiegokolwiek znaczenia. Przewlekłość postępowania zachodzi zatem, gdy jest ono długotrwałe, prowadzone rozwlekle i trwa ponad konieczność wyjaśnienia okoliczności faktycznych i prawnych niezbędnych do finalnego rozstrzygnięcia. Terminy określone w ustawie O.p., istotne dla sprawy określono w art. 139 O.p., który stanowi, że załatwienie sprawy wymagającej przeprowadzenia postępowania dowodowego powinno nastąpić bez zbędnej zwłoki, jednak nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej - nie później niż w ciągu 2 miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, chyba że przepisy niniejszej ustawy stanowią inaczej (§ 1). Niezwłocznie powinny być załatwiane sprawy, które mogą być rozpatrzone na podstawie dowodów przedstawianych przez stronę łącznie z żądaniem wszczęcia postępowania lub na podstawie faktów powszechnie znanych i dowodów znanych z urzędu organowi prowadzącemu postępowanie (§ 2). Załatwienie sprawy w postępowaniu odwoławczym powinno nastąpić nie później niż w ciągu 2 miesięcy od dnia otrzymania odwołania przez organ odwoławczy, a sprawy, w której przeprowadzono rozprawę lub strona złożyła wniosek o przeprowadzenie rozprawy - nie później niż w ciągu 3 miesięcy (§ 3). Do terminów określonych w § 1-3 nie wlicza się terminów przewidzianych w przepisach prawa podatkowego dla dokonania określonych czynności, okresów zawieszenia postępowania oraz okresów opóźnień spowodowanych z winy strony albo z przyczyn niezależnych od organu (§ 4). Stosownie do art. 140 § 1 i § 2 O.p. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy we właściwym terminie organ podatkowy obowiązany jest zawiadomić stronę, podając przyczyny niedotrzymania terminu i wskazując nowy termin załatwienia sprawy i ten sam obowiązek ciąży na organie podatkowym również w przypadku, gdy niedotrzymanie terminu nastąpiło z przyczyn niezależnych od organu. Przechodząc na grunt rozpoznawanej sprawy wskazać przyjdzie, że nie ma sporu co do tego jakie czynności zostały poczynione do tej pory. Opis podejmowanych przez organ działań zarówno ze skargi jak i odpowiedzi na skargę pokrywa się z załączonymi aktami. Spornym pozostaje ocena, czy działania te były działaniami przewlekłymi w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 i 149 p.p.s.a. Zatem do oceny, Sąd przyjął czy czynności znajdujące swe odzwierciedlenie w materiale dowodowym ujętym w aktach opisanych w odpowiedzi na skargę były prowadzone w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności w dużym odstępie czasu, bądź były to czynności pozorne, powodujące jedynie, że formalnie organ nie był w bezczynności oraz nie wystąpiło zjawisko mnożenia przez organ czynności dowodowych ponad potrzebę wynikającą z istoty sprawy. W tym miejscu wskazać przyjdzie, że Sąd podziela stanowisko organu odwoławczego zawarte w uzasadnieniu postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z [...] r. uznającego ponaglenia skarżącego za nieuzasadnione. Słusznie wskazał organ odwoławczy, że wbrew argumentom podniesionym w ponagleniu organ podatkowy w trwającym blisko 9 miesięcy postępowaniu nie skupił się wyłącznie na zabezpieczeniu majątku podatnika. Z zebranych w sprawie dowodów bezspornie wynika, że zakres czynności podjętych w tym okresie przez organ pierwszej instancji jest współmierny do przedziału czasowego od daty wszczęcia postępowania podatkowego w przedmiotowej sprawie tj. od [...] r. do dnia wydania postanowienia tj. do [...] r. Zasadnie w celu sprawdzenia wszelkich okoliczności mogących mieć wpływ na wynik postępowania, Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w C. wystąpił do urzędów skarbowych właściwych dla sprzedającego i kupującego o przeprowadzenie czynności sprawdzających. W toku czynności u J. P. ustalono, że maszyny nabyte zostały w drodze sprzedaży przez komornika sądowego M. G., dlatego słusznie wystąpiono do komornika z prośbą o informacje dotyczące wyceny maszyn przed sprzedażą dla firmy "B" J. P.. Z akt administracyjnych przekazanych do Sądu wynika, że organ pierwszoinstancyjny otrzymał żądaną informację od komornika [...] r. W dniu [...] organ otrzymał akta z Izby Skarbowej wraz z wydanym postanowieniem z [...] r. Kolejnym postanowieniem z [...] r. organ przedłużył postępowanie podatkowe do [...] r., w związku z koniecznością uzupełnienia materiału dowodowego m.in. o informacje dotyczące okoliczności zawarcia umowy przechowania maszyn z "D" w likwidacji i jej rozliczenia, wyjaśnienia kwestii ubezpieczenia maszyn po zakupie oraz konieczności szczegółowej analizy zgromadzonego materiału dowodowego. Tymczasem już na etapie kontroli było wiadomo, że skarżący zawarł taką umowę z "D" w likwidacji. Mając powyższe na względzie, zdaniem Sądu w sprawie wystąpiła przewlekłość postępowania, gdyż prowadzono postępowanie w sposób nieefektywny poprzez wykonywanie czynności istotnych w dużym odstępie czasu. Niemożność ustalenia adresu likwidatora, celem wezwania go na przesłuchanie w charakterze świadka, spowodowała dalsze opóźnienie w prowadzonym postępowaniu i wygenerowała kolejne postanowienia: z [...] r. o przedłużeniu postępowania do [...] r. i z [...] r. o przedłużeniu postępowania do [...] r. Ponadto w sprawie wystąpiono do Działu Czynności Analitycznych i Sprawdzających oraz Wymiany Informacji Międzynarodowej urzędu o przeprowadzenie czynności sprawdzających w odniesieniu do złożonych przez B. K. deklaracji VAT-7 za 04/2017r. i 12/2017r., w związku z wykazanymi wysokimi kwotami przychodów. W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że w kwietniu 2017r. skarżący zbył kolejne maszyny. Tymczasem czynności dowodowe dotyczące innych okresów rozliczeniowych nie mieszczą się w istocie sprawy, która dotyczy rozliczenia podatku VAT za maj 2015 r. Reasumując w ocenie Sądu wystąpiła przewlekłość postępowania. Rozkładanie w czasie poszczególnych czynności musi wynikać wraz z pojawianiem się w czasie wątpliwości, co do poprawności działań podatnika. Przeciągnięcie w czasie czynności, które można było poczynić w terminie, o którym mowa w art. 139 § 1 O.p., oznacza, że termin ten przekroczono w sposób nieuzasadniony, a to czyni zasadnym zarzut przewlekłego postępowania. Organy bez uzasadnienia zwłoki dopiero w [...] r. dokonują efektywnej czynności pozyskania umowy przechowania istniejącej od [...]r., o której piszą w protokole kontroli z [...] r. Organ nie uzasadnił w żaden sposób dlaczego czynności te zostały tak rozciągnięte w czasie. Nie wiadomo dlaczego dopiero [...] r. organ zaczął poszukiwać likwidatora "D" w likwidacji celem przesłuchania w charakterze świadka i dopiero w tej dacie wystosował pismo do Naczelnika Urzędu Skarbowego w K.. Ponadto zupełnie niezrozumiałe jest prowadzenie postępowania dowodowego w zakresie transakcji dotyczących innych okresów rozliczeniowych nie objętych protokołem kontroli z [...] r. Zdaniem Sądu przedmiotowa sprawa nie miała skomplikowanego stanu faktycznego, dotyczy jedynie dwóch transakcji przeprowadzonych w maju 2015 r. Na żadnym etapie nie wykazano działalności przestępczej, czy innej wymagającej współpracy z instytucjami spoza organów podatkowych. Jednak powyższe obiektywnie niepotrzebne rozciągnięcie postępowania w czasie, w wyniku rozkładania w czasie czynności, które można było przeprowadzić wcześniej, nie posiada znamion rażącego naruszenia prawa przez organ. Analiza całości dokumentacji pozwala na stwierdzenie, że wynika ono z nieumiejętności oceny problemu niejako z góry, tj. zakreślenia istotnych faktów z punktu widzenia zastosowanych przepisów ustawy z dnia 11 marca 2004r. o podatku od towarów i usług (Dz.U. z 2011r., nr 177, poz. 1054 ze zm.). Skoro powody przeprowadzenia poszczególnych dowodów nie wypływały z sekwencji kolejnych wydarzeń, a organ ostatecznie uznał, że były one konieczne, to sprawnym działaniem byłoby przeprowadzenie ich w jednym czasie, na początku postępowania. Zatem nie jest zasadnym zarzut rażącego naruszenia prawa, gdyż działaniu organu zmierzającemu do realizacji tej zasady mimo przekroczenia terminu do załatwienia sprawy i braku realizacji obowiązku wynikającego z O.p. przy uwzględnieniu charakteru sprawy, konieczności oczekiwania na dokumenty niezbędne do wyjaśnienia sprawy znajdujące się w posiadaniu innych organów, podejmowaniu dalszych czynności po otrzymaniu wymaganych dokumentów i ich analizie nie można przypisać tego, że przewlekłość miała kwalifikowaną postać, tj. nastąpiła z rażącym naruszeniem prawa. Z kolei grzywna opisana w art. 149 § 2 p.p.s.a. jest dodatkowym środkiem o dyscyplinująco-represyjnym, które powinien być stosowany w szczególnie drastycznych przypadkach zwłoki organu w załatwieniu sprawy, gdy oceniając całokształt działań organu można dojść do przekonania, że noszą one znamiona celowego unikania podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie, a przy tym istnieje uzasadniona obawa, że bez tych dodatkowych sankcji organ nadal nie będzie respektować obowiązków wynikających z przepisów prawa. Sąd obecnie nie stwierdził powyższych rygorów dla wymierzenia tej kary. Podobnie należy ocenić wniosek o zasądzenie sumy pieniężnej i wnioski o ukaranie pracownika i orzeczenie zgodnie z ustawą o odpowiedzialności majątkowej funkcjonariuszy. Sąd nie wyznaczył też 14 dniowego terminu do załatwienia sprawy, gdyż nie uzyskał informacji, czy został przesłuchany w drodze pomocy prawnej likwidator firmy "D" w likwidacji. Mając na względzie powyższe orzeczono jak w sentencji. O kosztach rozstrzygnięto stosownie do art. 200 i art. 205 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło