III SAB/Gl 5/05
PostanowienieWSA w Gliwicach2005-06-23
Skład orzekający: Barbara Orzepowska – Kyć
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu pierwszej instancji w sprawie rozgraniczenia nieruchomości jest dopuszczalna przed sądem administracyjnym bez wcześniejszego wyczerpania toku instancyjnego w administracji?Ratio decidendi
Skarga do sądu administracyjnego na bezczynność organu pierwszej instancji jest niedopuszczalna, jeśli nie zostały wyczerpane środki zaskarżenia w postępowaniu administracyjnym. W przypadku bezczynności organu pierwszej instancji, organem wyższego stopnia jest samorządowe kolegium odwoławcze, do którego należy wnieść skargę przed skierowaniem sprawy do sądu administracyjnego.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na bezczynność Prezydenta Miasta S. w sprawie rozgraniczenia nieruchomości, wskazując na brak działań geodety i błędne pouczenia organu. Prezydent Miasta w odpowiedzi wniósł o oddalenie skargi, twierdząc, że nie ma wpływu na działania geodety. Sąd administracyjny rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę jako niedopuszczalną.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym Przewodniczący Asesor WSA Barbara Orzepowska – Kyć po rozpoznaniu w dniu 23 czerwca 2005 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi D. i P. K. na bezczynność Prezydenta Miasta S. w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości postanawia odrzucić skargę.
[...] D. i P. K., wnieśli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę w przedmiocie rozgraniczenia nieruchomości na bezczynność organu Prezydenta Miasta S..
W uzasadnieniu skargi wskazali, że Prezydent Miasta S. postanowieniem z dnia [...] na wniosek S. M. wszczął postępowanie rozgraniczeniowe. Do przeprowadzenia czynności rozgraniczeniowych wyznaczył uprawnionego geodetę. Jednakże geodeta nie dokonał żadnych czynności prawem przewidzianych. W tej sytuacji skarżący [...] złożyli do Prezydenta Miasta S. zażalenie na bezczynność geodety. Pismem z dnia [...] Prezydent Miasta poinformował skarżących, że nie jest organem kontrolnym uprawnionych geodetów. W tej sytuacji skarżący [...] wystąpili do Prezydenta o usunięcie naruszenia prawa. [...] otrzymali odpowiedź, że Prezydent Miasta sprawuje kontrolę nad prawidłowością prowadzenia postępowań dotyczących rozgraniczenia nieruchomości w zakresie wynikającym z ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), natomiast sposób i terminowość działania geodety podlega kontroli [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. Stosownie do tego pouczenia skarżący [...] wnieśli skargę na bezczynność geodety do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego. [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego poinformował skarżących, że zgodnie z ustawą z 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz.U. Nr 16, poz. 95, ze zm.) oraz art. 29 ust. 3 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. Z 2000 r. Nr 100, poz. 1086, z późn. zm.) prowadzenie postępowań o rozgraniczenie nieruchomości należy do zadań własnych gminy, dla których organem wyższego stopnia są samorządowe kolegia odwoławcze. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w myśl art. 7b ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne jest organem wyższego stopnia w stosunku do organów wykonujących zadania administracji rządowej, w tej sytuacji nie posiada kompetencji do kontrolowania prowadzonych przez organ I instancji postępowań rozgraniczeniowych. Na zakończenie skarżący wskazali, że okres bezczynności Prezydenta trwa blisko rok i w tym stanie rzeczy skarga jest zasadna.
W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta S. wniósł o jej oddalenie i wskazał, że nie ma wpływu na przyspieszenie, czy też wykonanie czynności przez uprawnionego geodetę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zakres kognicji sądu administracyjnego określa przepis art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Przepis ten stanowi w § 1, iż sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Z kolei w § 2 tego przepisu przewiduje, iż kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
1) decyzje administracyjne
2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4.
W § 3 natomiast przepis ten stanowi, że sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
Mając powyższe na uwadze należy wskazać, iż niedopuszczalna jest skarga do sądu administracyjnego na bezczynność organu administracji I instancji, bez wyczerpania trybu instancyjnego w administracji.
Odnosząc to do realiów niniejszej sprawy należy wskazać skarżącemu, a przede wszystkim organowi, na brzmienie art. 1 ust. 1 ustawy z 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych, ( Dz.U. z 2001 r. Nr 79 poz. 856) zgodnie z którym: "Samorządowe kolegia odwoławcze są organami wyższego stopnia w rozumieniu przepisów kodeksu postępowania administracyjnego w indywidualnych sprawach z zakresu administracji publicznej należących do właściwości jednostek samorządu terytorialnego, jeżeli przepisy szczególne nie stanowią inaczej." Zgodnie z treścią art. 29 ust. 3 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne: "Rozgraniczenia nieruchomości dokonują wójtowie (burmistrzowie, prezydenci miast) oraz w wypadkach określonych w ustawie sądy." W tym stanie rzeczy, do kompetencji organu administracji I instancji, jakim jest w niniejszej sprawie Prezydent Miasta S., ustawodawca przekazał postępowanie administracyjne dotyczące rozgraniczenia nieruchomości. Postępowanie to toczy się według przepisów ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, Na mocy art. 2271 tej ustawy: "Przedmiotem skargi może być w szczególności zaniedbanie lub nienależyte wykonywanie zadań przez właściwe organy albo przez ich pracowników, naruszenie praworządności lub interesów skarżących, a także przewlekłe lub biurokratyczne załatwianie sprawy". Z kolei art. 171 pkt.1 ustawy stanowi, że w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego- organami wyższego stopnia w rozumieniu kodeksu są samorządowe kolegia odwoławcze, zaś art. 2291 pkt. 7 stanowi, że skargi wnosi się do organu wyższego stopnia. Wobec powyższego należy stwierdzić, że pisma Prezydenta Urzędu Miasta S. z [...] i z [...] zawierały błędne pouczenia skierowane do skarżących. Skarżący zaś w pierwszej kolejności winni złożyć skargę na bezczynność Prezydenta Miasta S. do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K.. Dopiero po wyczerpaniu toku instancyjnego w postępowaniu administracyjnym skarżącym przysługiwała skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W tym miejscu zacytować należy przepis art. 52 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi: "Skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie (...)".
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 58 § 1 pkt. 6 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) przedmiotową skargę należało odrzucić jako niedopuszczalną.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło