III SAB/Gl 753/24

WyrokWSA w Gliwicach2025-01-23

Skład orzekający: Krzysztof Wujek, Dorota Fleszer, Adam Pawlyta

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Ogrodu Zoologicznego dopuścił się bezczynności w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej polis ubezpieczeniowych, a jeśli tak, to czy bezczynność ta miała charakter rażącego naruszenia prawa?
Ratio decidendi
Organ dopuścił się bezczynności, ponieważ nie załatwił wniosku o udostępnienie informacji publicznej w formie czynności materialno-technicznej ani nie wydał decyzji odmownej. Organ nie wykazał, że żądana informacja nie stanowi informacji publicznej lub że nie jest zobowiązany do jej udostępnienia. Jednakże, bezczynność ta nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa, gdyż organ podjął pewne działania w celu załatwienia wniosku.
Stan faktyczny
Strona złożyła wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej polis ubezpieczeniowych Ogrodu Zoologicznego. Organ uznał żądaną informację za przetworzoną i wymagał wykazania szczególnej istotności dla interesu publicznego, a następnie podtrzymał swoje stanowisko, wskazując na potencjalny prywatny interes wnioskodawcy. Strona wniosła skargę na bezczynność organu, zarzucając naruszenie przepisów Konstytucji i ustawy o dostępie do informacji publicznej. Organ wniósł o odrzucenie skargi, argumentując jej przedwczesność z powodu braku ponaglenia.
Rozstrzygnięcie
1) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności bez rażącego naruszenia prawa; 2) zobowiązuje organ do załatwienia wniosku w terminie 14 dni od daty zwrotu akt wraz z prawomocnym wyrokiem; 3) zasądza od Dyrektora [...] Ogrodu Zoologicznego w C. na rzecz strony skarżącej 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek, Sędziowie Sędzia WSA Dorota Fleszer, Asesor WSA Adam Pawlyta (spr.), , po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 23 stycznia 2025 r. sprawy ze skargi J.C. na bezczynność Dyrektora [...] Ogrodu Zoologicznego w C. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności bez rażącego naruszenia prawa; 2) zobowiązuje organ do załatwienia wniosku w terminie 14 dni od daty zwrotu akt wraz z prawomocnym wyrokiem; 3) zasądza od Dyrektora [...] Ogrodu Zoologicznego w C. na rzecz strony skarżącej 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Pismem z 19 września 2024 r. J. C. (dalej: strona; skarżący) wniósł skargę na bezczynność [...] Ogrodu Zoologicznego w C. (dalej: organ) w przedmiocie wniosku o udzielenie informacji publicznej. W piśmie tym strona wnosiła o: 1. zobowiązanie [...] Ogrodu Zoologicznego w C. do załatwienia wniosku z 16 lipca 2024 r. i udostępnienie wnioskowanej informacji publicznej; 2. zasądzenie na swoją rzecz kosztów postępowania wg norm przepisanych. W uzasadnieniu strona wskazała, że wnioskiem z 16 lipca 2024 r. (złożonym za pośrednictwem poczty elektronicznej) wystąpiła do organu z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej obejmujący udzielenie informacji o posiadanej przez [...] Ogród Zoologiczny ochronie ubezpieczeniowej w następujących zakresach: ubezpieczenie mienia; ubezpieczenie maszyn i urządzeń od awarii; ubezpieczenie sprzętu elektronicznego; ubezpieczenie techniczne maszyn; ubezpieczenie odpowiedzialności cywilnej z tytułu prowadzenia działalności i posiadanego mienia; ubezpieczenie następstw nieszczęśliwych wypadków dla wolontariuszy według stanu aktualnego (na miesiąc lipiec 2024 r.) tj. wskazanie numeru polisy i daty rozpoczęcia i zakończenia ochrony ubezpieczeniowej w ramach danej polisy, a także o udostępnienie skanów polis ubezpieczeniowych dla ww. zakresów oraz wskazanie całkowitej kwoty przeznaczonej przez [...] Ogród Zoologiczny na zapłatę składek ubezpieczeniowych z tytułu ww. umów ubezpieczeń. W dniu 22 lipca 2024 r. strona otrzymała od organu wiadomość e-mail, w której poinformowano ją, że informacja publiczna, o udostępnienie której się zwrócono, jest informacją przetworzoną. Pismem z 5 sierpnia 2024 r. strona złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazując, że wnioskowana informacja nie stanowi informacji przetworzonej. W odpowiedzi z 13 sierpnia 2024 r. organ poinformował, że podtrzymuje dotychczasowe stanowisko uznając, że do udzielenia informacji wymagana jest "wnikliwa analiza posiadanej dokumentacji ubezpieczeniowej". Zaznaczono przy tym, że strona domaga się uzyskania określonych informacji, ale działa w interesie własnym (prywatnym), a nie publicznym. Natomiast zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowym może to stanowić, jak dalej wskazano, samodzielną podstawę do odmowy udzielenia informacji. W skardze na bezczynność strona przy tym podniosła zarzut naruszenia przez organ: 1. art. 61 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r. w zakresie, w jakim przepis ten stanowi podstawę prawa do uzyskiwania informacji publicznej poprzez błędne zastosowanie, polegające na nieudostępnieniu informacji publicznej na wniosek; 2. art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej poprzez nieuprawnione przyjęcie, że żądana informacja stanowiła informację przetworzoną i oczekiwanie wykazania szczególnej istotności udostępnienia żądanej informacji dla interesu publicznego, mimo iż zakres wniosku nie obejmował informacji publicznej przetworzonej; 3. art. 16 ust. 1 w zw. z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej poprzez jego niezastosowanie i niewydanie decyzji odmownej w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej w wyniku uznania, że żądana informacja stanowi informację publiczną przetworzoną. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie, ewentualnie o oddalenie. W jej uzasadnieniu argumentowano, że skarżący nie wysłał do tutejszej jednostki ponaglenia, o którym mowa w art. 53 ust. 2b ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skutkiem czego wniesiona skarga winna być uznana co najmniej za przedwczesną. Dalej wskazano, że stanowisko [...] Ogrodu Zoologicznego z 13 sierpnia 2024 r. w jakikolwiek sposób nie stanowiło i nie może być traktowane jako decyzja odmowna. Powyższe okoliczności, zdaniem organu, uzasadniają stanowisko o potrzebie odrzucenia skargi. W opinii organu brak wykazania interesu ze strony wnioskodawcy "może nie być przypadkowe, albowiem skarżący prawdopodobnie nie jest w stanie wykazać takiego interesu". Dlatego też, jak dalej naprowadzał organ: "nie ma to nic wspólnego z interesem publicznym, a może być związane wyłącznie z interesem prywatnym podmiotu gospodarczego. Tym samym opisane wyżej postępowanie, naszym zdaniem, jako nakierowane wyłącznie na realizację partykularnych interesów nie mogą zasługiwać na ochronę prawną, mając na uwadze zasady udostępniania informacji publicznych (wyłącznie w interesie publicznym)". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. z 19 sierpnia 2024 r., Dz.U. z 2024 r. poz. 1267) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która według art. 1 § 2 tej ustawy sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zgodnie zaś z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. z 23 maja 2024 r., Dz.U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a cytowanego art. 3 § 2 tej ustawy. Na wstępie przypomnieć należy, że prawo do uzyskania informacji publicznej wynika z art. 61 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej stanowiącego w ust. 1 zd. 1, że obywatel ma prawo do uzyskiwania informacji o działalności organów władzy publicznej oraz osób pełniących funkcje publiczne. Zasady realizacji tego prawa zawiera ustawa z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej, która w art. 1 ust. 1 stanowi, że każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Art. 2 ust. 1 u.d.i.p. określa kategorię podmiotów uprawnionych do uzyskania informacji jako "każdego". Stosownie do powołanego przepisu, każdemu przysługuje, z zastrzeżeniem art. 5, prawo dostępu do informacji publicznej. Ustawa ta nie definiuje jednak pojęcia bezczynności. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA), jak i w doktrynie prawa zgodnie podkreśla się, że organ administracji publicznej pozostaje w bezczynności w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (aktualny tekst jedn. z 2 kwietnia 2024 r., Dz.U. z 2024 r. poz. 572; dalej: k.p.a.) lub przepisach szczególnych, jeżeli nie dopełnił czynności określonych w art. 36 k.p.a. lub nie podjął innych działań wynikających z przepisów procesowych mających na celu usunięcie przeszkody w wydaniu decyzji (por. np.: wyroki NSA z 20 lipca 1999 r., I SAB 60/99; 8 lutego 2017 r., II GSK 5346/16; W. Chróścielewski, Glosa do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z 24 kwietnia 2015 r., I FSK 1881/14, "OSP" 2015, z. 12, poz. 116 oraz przywołana tam literatura). Zatem dla oceny, czy adresat wniosku pozostaje w bezczynności istotne jest ustalenie, czy jest on zobligowany do żądanego działania. W przypadku informacji publicznej zbadania wymaga, czy należy on do grupy podmiotów zobowiązanych do udostępnienia informacji publicznej, a także czy żądana informacja stanowi informację publiczną. W przypadku negatywnej odpowiedzi na którekolwiek z powyższych pytań, adresat nie jest zobowiązany do udzielenia informacji, a zatem jeśli tego nie czyni, nie można mu skutecznie postawić zarzutu bezczynności. Stosownie do art. 4 ust. 1 pkt 1 u.d.i.p., obowiązane do udostępniania informacji publicznej są organy władzy publicznej. Zgodnie zaś z art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. a) tiret pierwsze u.d.i.p., udostępnieniu podlega informacja publiczna, w szczególności o danych publicznych, w tym treść i postać dokumentów urzędowych, w szczególności treść aktów administracyjnych i innych rozstrzygnięć. Nadto w myśl art. 6 ust. 1 pkt 4 lit. b) oraz c) u.d.i.p. udostępnieniu podlegają także stanowiska w sprawach publicznych zajęte przez organ władzy publicznej i przez funkcjonariuszy publicznych w rozumieniu Kodeksu karnego oraz treść innych wystąpień i ocen dokonywanych przez organy władzy publicznej. Natomiast po myśli art. 6 ust. 2 u.d.i.p., dokumentem urzędowym jest treść oświadczenia woli lub wiedzy, utrwalona i podpisana w dowolnej formie przez funkcjonariusza publicznego w rozumieniu Kodeksu karnego w ramach jego kompetencji, skierowana do innego podmiotu lub złożona do akt sprawy. W ocenie Sądu Dyrektor [...] Ogrodu Zoologicznego jako podmiot reprezentujący ww. Ogród Zoologiczny, będący "samorządową jednostkę organizacyjną działającą w formie jednostki budżetowej Województwa [...]", która wykonuje zadania publiczne, jest samodzielnym podmiotem zobowiązanym w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 5 u.d.i.p., do udostępnienia informacji publicznej dotyczącej działalności Ogrodu Zoologicznego (por. § 3 ust. 1 Regulaminu Organizacyjnego [...] Ogrodu Zoologicznego w C.; karta nr 17 verte akt sądowych). W świetle przytoczonych przepisów nie ulega wątpliwości, że stosownie do art. 4 ust. 1 u.d.i.p. adresat wniosku z 16 lipca 2024 r. jest podmiotem zobligowanym do udzielenia informacji, jakie są w jego posiadaniu, a mają charakter informacji publicznej (art. 4 ust. 3 u.d.i.p.). Zresztą swego statusu jako podmiotu co do zasady zobowiązanego do udzielania informacji publicznej organ nie kwestionował. W okolicznościach badanej sprawy wnioskiem z 16 lipca 2024 r. skarżący zwracał się o udostępnienie informacji publicznej w zakresie związanym z uzyskaniem umów ubezpieczenia szczegółowo opisanych w jego uzasadnieniu. W odpowiedzi na powyższe, organ w piśmie z 22 lipca 2024 r. wskazał, że żądana informacja ma charakter przetworzony i dlatego też zobowiązał stronę do wykazania interesu prawnego. Natomiast pismem z 5 sierpnia 2024 r. zatytułowanym jako "wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy dostępu do informacji publicznej" skarżący argumentował, że żąda jedynie informacji prostej, a zatem podtrzymuje swój pierwotny wniosek w całości. W odpowiedzi, pismem z 13 sierpnia 2024 r., organ natomiast podtrzymał swoje stanowisko (tj. co do wymogu wykazania interesu prawnego wnioskodawcy w pozyskaniu informacji publicznej mającej charakter przetworzony) oraz dodatkowo wskazał, że argumentacja strony wskazuje na "intencje wykorzystania żądanych danych do celów niezwiązanych z interesem publicznym". Z treści skargi i odpowiedzi na skargę przy tym zgodnie wynika, że każda ze stron nie kwalifikowała pisma z 13 sierpnia 2024 r. jako "decyzji administracyjnej", która rozstrzygałaby definitywnie wniosek strony z 16 lipca 2024 r. Poza tym nie istniał spór co do tego, czy żądana przez stronę informacja podlega rozpoznaniu w trybie przepisów ustawy o dostępie do informacji publicznej (stosowna podstawa prawna została przedstawiona przez skarżącego we wniosku 16 lipca 2024 r. a przez organ w piśmie z 22 lipca 2024 r.). Biorąc pod uwagę, że wniosek strony - odczytując go literalnie - obejmował żądanie ujawnienia informacji publicznej w postaci dokumentacji ubezpieczeniowej związanej z dysponowaniem środkami publicznymi to organ winien był albo przekazać stronie skarżącej interesujące go dane w formie czynności materialno – technicznej albo wydać decyzję o odmowie udostępnienia informacji publicznej. Stosownie bowiem do art. 16 ust. 1 u.d.i.p. odmowa udostępnienia informacji publicznej oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2 u.d.i.p. przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji. Oznacza to, że zostały spełnione obie przesłanki, wskazujące na konieczność załatwienia wniosku skarżącego w trybie u.d.i.p. Prowadzi to do ustalenia, że rozpoznając wniosek strony organ naruszył prawo materialne, a w szczególności: - art. 1 ust. 1 u.d.i.p. stanowiący, że każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie; - art. 16 ust. 1 u.d.i.p., w myśl którego odmowa udostępnienia informacji publicznej (...) przez organ władzy publicznej następują w drodze decyzji, poprzez ich niezastosowanie. Stosownie do art. 13 ust. 1 u.d.i.p., udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2. Jednakże z ustawy o dostępie do informacji publicznej nie wynika, aby wszystkie dane winny podlegać ujawnieniu. Zastrzeżenie to wynika z art. 5 ust. 2 u.d.i.p. stanowiącego, że prawo do informacji publicznej podlega ograniczeniu ze względu na prywatność osoby fizycznej lub tajemnicę przedsiębiorcy. Poza tym należy zaznaczyć, że zakres przedmiotowy u.d.i.p. wytycza i obejmuje dostęp tylko do informacji publicznej, a nie publiczny dostęp do wszelkich informacji (por. m.in.: wyrok WSA w Białymstoku z 25 marca 2021 r., II SAB/Bk 19/21; wyrok WSA w Gdańsku z 22 lipca 2020 r., II SA/Gd 124/20; wyrok WSA w Gorzowie Wielkopolskim z 15 grudnia 2016 r., II SA/Go 652/16). Sąd orzekający w sprawie podziela także stanowisko wyrażone przez tutejszy Sąd w wyroku z 20 sierpnia 2024 r., III SAB/Gl 456/24, a mianowicie, że: "od podmiotów obowiązanych do udzielenia informacji publicznej nie można żądać innych informacji niż te które wynikają z zakresu wykonywanych zadań publicznych czy gospodarowania mieniem publicznym. Stanowiłoby to bowiem nadmierną ingerencję w sferę informacyjną tych podmiotów, wykraczającą ponad standard konstytucyjny". Przy czym, w ocenie Sądu, pismo organu z 13 sierpnia 2024 r. znak: L.dz. [...] nie jest decyzją administracyjną w ww. rozumieniu, gdyż nie załatwia sprawy zainicjowanej wnioskiem strony z 16 lipca 2024 r. złożonym w trybie informacji publicznej z następujących przyczyn. Otóż, na gruncie art. 16 u.d.i.p. taki charakter (uznania za decyzję), co najwyżej można by przypisać wyłącznie pismu odwołującemu się w swej treści do przesłanek wskazanych w art. 5 lub art. 14. ust 2 u.d.i.p., a nie pisma informującego, że "zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowym może to stanowić samodzielną podstawę do odmowy udzielenia informacji". Przede wszystkim jednak pismo organu z 13 sierpnia 2024 r. nie zawiera jednego z niezbędnych elementów decyzji administracyjnej wykreowanej w piśmiennictwie i orzecznictwie prawniczym czyli "rozstrzygnięcia". W istocie w koncepcji tej "rozstrzygnięcie" to rozstrzygnięcie konkretnej indywidualnej sprawy administracyjnej oznaczającej wiążące ustalenie konsekwencji stosowanego przepisu prawa materialnego, a to oznacza, że musi ono odnosić się do sprawy administracyjnej, a nie jakiegokolwiek innego wniosku nie skutkującego uruchomieniem postępowania administracyjnego. Rozstrzygnięcie to musi być przy tym stanowcze, a nie zawierać zwroty modalne, niedookreślone, a zatem takie, które nie dają jednoznacznej odpowiedzi stronie wnioskującej o dostęp do informacji publicznej co do rzeczywistego stanowiska organu jaki zajmuje. Zasadniczym warunkiem potraktowania pisma jako decyzji jest przede wszystkim załatwienie nim sprawy administracyjnej. Istotę sprawy administracyjnej określa art. 1 pkt 1 k.p.a., warunkując jej byt od działania właściwego organu uprawnionego do wydania decyzji, której adresatem jest konkretna strona, w oparciu o przepisy materialne, w sprawie indywidualnej. Decyzją zatem może być tylko takie pismo, które stosownie do art. 104 § 1 i § 2 k.p.a. załatwia jakąś sprawę administracyjną, rozstrzygając ją co do istoty. Przyjmowanie domniemania działania organu w formie procesowej (decyzji bądź postanowienia) zwiększa ochronę przyznawaną stronie, ale nie może stać w sprzeczności z ujawnioną wolą organu i jednoznaczną treścią podjętej przez niego czynności. Przykładowo w sytuacji, gdy pismo sprowadza się do przekazania danej osobie określonych faktów (informacji / porady prawnej), gdyż organ uznaje, że nie ma podstaw do jego działania w formie procesowej i informuje o tym adresata pisma, nie można posłużyć się zasadą, że postać (oznaczenie) pisma nie ma decydującego znaczenia. Skorzystanie z tej zasady nie może prowadzić bowiem do wniosku, że przekazana informacja jest decyzją w rozumieniu art. 107 § 1 k.p.a. Jeżeli przepisy wymagają załatwienia sprawy przez wydanie decyzji, to udzielenie tylko wyjaśnienia (informacji) sprowadzającego się do opisu faktów (czy też udzieleniu informacji co do treści przepisu prawa bądź aktualnych poglądów prezentowanych w orzecznictwie) powinno być rozumiane jako uchylenie się od wydania decyzji. Takie stanowisko zajął NSA m.in. w wyroku z 28 lutego 2024 r., III OSK 7245/21, LEX nr 3732129. Z wyżej wymienionych przyczyn Sąd nie podziela stanowiska organu zajmowanego w analizowanej sprawie, aby nie miał w ogóle obowiązku wydania w sprawie decyzji administracyjnej. Jeżeli, w ocenie organu, zaistniały określone przesłanki, które uniemożliwiają pozytywne rozpatrzenie wniosku strony, to organ powinien wydać decyzję administracyjną, jak również należycie uzasadnić swoje stanowisko, a także pouczyć stronę co do możliwości zainicjowania trybu odwoławczego. Zatem, nie przekazując informacji (w drodze czynności materialno – technicznej) ani nie wydając decyzji administracyjnej o odmowie jej ujawnienia stronie organ popadł w bezczynność, o czym – na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. - Sąd orzekł w pkt. 1. sentencji wyroku. Jednocześnie Sąd nie stwierdził, aby bezczynność miała charakter rażący. Świadczy o tym fakt, że – jak już wspomniano – organ nie zlekceważył złożonego wniosku i swych obowiązków w zakresie u.d.i.p. i przystąpił do jego załatwienia (pismo z 22 lipca 2024 r. i pismo z 13 sierpnia 2024 r.). Z tego też powodu Sąd stwierdził, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa, o czym orzekł na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a. Zgodnie z art. 149 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd, uwzględniając skargę na bezczynność, zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności, o czym Sąd orzekł w pkt 2. sentencji wyroku. Ponownie rozpoznając wniosek strony, organ zastosuje się do wyżej przedstawionej wykładni przepisów u.d.i.p. Elementem wymagającym wnikliwej oceny jest ustalenie charakteru żądanych przez J. C. informacji (publicznej). Mianowicie u.d.i.p. w art. 1 ust. 1 w zw. z art. 6 stanowi, że "każda informacja o sprawach publicznych" stanowi informację publiczną w rozumieniu ww. ustawy i podlega udostępnieniu na zasadach i w trybie określonym w niniejszej ustawie. Charakter publiczny należy przypisać jednak tylko tym informacjom, które odnoszą się do publicznej sfery działalności organów. Przeciwieństwem "sprawy publicznej" jest "sprawa prywatna" czyli niepubliczna, osobista, indywidualna, dotycząca sfery prywatnej człowieka lub innego podmiotu. Sprawami publicznymi nie są konkretne i indywidualne sprawy osób fizycznych, dotyczące problemu lub kwestii, która nie ma znaczenia dla większej ilości osób czy grup obywateli lub jest ważna dla funkcjonowania organów państwa. Przedmiotem takich indywidualnych spraw jest jedynie realizacja lub ochrona indywidualnych interesów podmiotu, którego sprawa dotyczy. Wobec tego informacja odnosząca się do takich kwestii nie dotyczy sprawy publicznej i nie powinna być udostępniana w trybie u.d.i.p., chociażby znajdowała się w dyspozycji organów. Podobnie, nie można przy pomocy u.d.i.p. starać się o uzyskanie informacji w swojej własnej sprawie (por. wyrok WSA w Gliwicach z 4 lipca 2024 r., III SAB/Gl 1/24, Legalis nr 3099930; wyrok WSA w Gliwicach z 19 listopada 2024 r., III SAB/Gl 632/24, LEX nr 3815619). W piśmie organu z 13 sierpnia 2024 r. zawarto stwierdzenie, że strona może domagać się informacji "do celów niezwiązanych z interesem publicznym". Kwestię tą następnie rozwinięto w uzasadnieniu odpowiedzi na skargę opierając się na przypuszczeniu, że chodzi "o interes prywatny podmiotu gospodarczego". Natomiast wcześniej organ zajmował stanowisko, że żądana przez stronę informacja jest informacją przetworzoną (wymaga "wykazania interesu szczególnie istotnego dla interesu publicznego" – por. pismo organu z 22 lipca 2024 r.). Ponownie rozpoznając sprawę organ winien zatem jednoznacznie rozstrzygnąć, czy żądana przez stronę informacja dotyczy "sprawy publicznej", czy też nie. Jeśli organ stwierdzi, że żądanie strony nie dotyczy sprawy publicznej w rozumieniu art. 1 ust. 1 u.d.i.p. i w zw. z art. 3 ust. 2 u.d.i.p., a jedynie realizuje interes własny (prywatny) strony to wyda decyzję odmawiającą stronie informacji o jakie ubiega się we wniosku z 16 lipca 2024 r. Organ będzie przy tym pamiętał aby należycie uargumentować swoje stanowisko. Natomiast w przypadku stwierdzenia, że wniosek strony odnosi się do kwestii, które ma znaczenie dla większej liczby osób czy grup obywateli lub jest ważna dla funkcjonowania organów państwa, to organ dokonana ponownej weryfikacji wniosku strony w celu ustalenia, czy żądana informacja jest informacją publiczną prostą, czy też przetworzoną. O ile organ uzna, że jest informacją przetworzoną, to w dalszej kolejności rozważy, czy strona zdołała wykazać w niniejszej sprawie "interes szczególnie istotny dla interesu publicznego". W konsekwencji stwierdzenia, że zakres wniosku z 16 lipca 2024 r. dotyczy wyłącznie informacji prostej a sprawa ma charakter publiczny organ rozpozna wniosek strony i wyda w drodze czynności materialno-technicznej żądaną przez stronę informację. Natomiast w przypadku stwierdzenia, że wniosek z 16 lipca 2024 r. odnosi się do informacji przetworzonej, a strona nie zdołała wykazać, że pozyskanie żądanej informacji jest szczególnie istotne dla interesu publicznego, to w takim przypadku organ wyda decyzję odmowną, w której odpowiednio uargumentuje swoje stanowisko. Organ będzie przy tym pamiętał, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej dotyczy informacji przetworzonej wtedy, gdy dla jego realizacji dysponent nie tylko wyszukuje w posiadanych zasobach odpowiednie informacje, lecz na podstawie posiadanych (a następnie wyszukanych) informacji sporządza inny dokument, do którego wytworzenia potrzebne jest dokonanie analizy. W każdym wypadku, gdy podmiot zobowiązany do udostępnienia informacji publicznej powołuje się na to, że żądana informacja publiczna ma charakter przetworzony i okoliczność ta stanowi podstawę decyzji administracyjnej o odmowie jej udostępnienia, zobowiązany jest w uzasadnieniu decyzji podać fakty, które będą tę ocenę potwierdzać. Konieczne jest zatem wykazanie, jakie konkretnie działania należy podjąć celem przetworzenia informacji, ilu pracowników i przez jaki czas będzie zaangażowanych w ten proces, czy żądane informacje składają się z informacji prostych, a jeżeli tak, to gdzie i w jakich kategoriach zbiorów się znajdują. W tym miejscu wyjaśnić także należało, że przedmiotowa skarga nie podlegała odrzuceniu, o co postulował organ w odpowiedzi na skargę. Zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem sądów administracyjnych w sprawach dotyczących problematyki dostępu do informacji publicznej, nie ma konieczności poprzedzania skargi na bezczynność uprzednim ponagleniem kierowanym do pytanego podmiotu co wprost wynika z odformalizowanego i szybkiego trybu postępowania w sprawach tego rodzaju (por. wyrok NSA z 10 marca 2023 r., III OSK 2464/21, Legalis nr 2907212; wyrok WSA w Gdańsku z 27 lipca 2023 r., III SAB/Gd 132/23, Legalis nr 2968266). Na zasądzone koszty postępowania sądowego składa się jedynie 100 zł wpisu od skargi, gdyż strona działała osobiście (pkt 3 sentencji wyroku).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło