III SAB/Gl 8/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Krzysztof Wujek, Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz, Sędzia WSA Małgorzata Jużków (spr.), Protokolant st. sekr. sąd. Marta Mielczarek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 sierpnia 2014 r. przy udziale – sprawy ze skargi W. P. na bezczynność Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w C. w przedmiocie bezczynności organów administracji publicznej w sprawie podatku od towarów i usług oddala skargę. Pismem z dnia [...] r. W. P. (dalej powoływany, jako: "strona", "skarżący") wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na bezczynność organu – Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w C. w związku ze złożoną przez niego w dniu [...]r. korektą deklaracji podatkowej VAT-7 za maj 2012 r. i wnioskiem o zwrot nadwyżki podatku naliczonego nad należnym wynikającej z tej korekty. W uzasadnieniu skargi uzupełnionym pismem z dnia [...]r. podniósł, że w dniu [...]r. skierował do organu skargę na bezczynność Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w C., którą ten przekazał Dyrektorowi Izby Skarbowej w K.. Do dnia wniesienia skargi nie została mu jednak doręczona decyzja dotycząca złożonej korekty deklaracji za maj 2012 r. W odpowiedzi na skargę oraz piśmie z dnia [...]r. organ wniósł o jej oddalenie. Wskazał, że w dniu [...]r. skarżący złożył wniosek o zwrot nadwyżki podatku VAT w kwocie [...] zł, wynikającej z deklaracji VAT-7 załączonej do wniosku, zgodnie z art. 87 ust. 6 ustawy z dnia o podatku od towarów i usług (t.j. Dz. U. z 2011 r. nr 64, poz. 332, dalej ustawa VAT). Organ uznał zasadność żądanego zwrotu w terminie przypadającym na dzień [...]r. W dniach [...]r. została przeprowadzona kontrola podatkowa w zakresie prawidłowości rozliczenia podatku VAT za maj 2012 r., która nie wykazała nieprawidłowości i za ten miesiąc nie zostało wszczęte postępowanie podatkowe. Żądana kwota zwrotu nie została też przekazana na rachunek bankowy skarżącego, gdyż w dniu [...]r. została zajęta w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym z wniosku Ministra Finansów i w oparciu o tytuł wykonawczy z dnia [...]r. nr [...]. Informację o powyższym W. P. powziął z zawiadomienia o zajęciu wierzytelności z dnia [...]r. nr [...]. Dalej wyjaśnił, że skarżący złożył deklarację za czerwiec 2012 r., w której również wykazał kwotę [...] zł do zwrotu, jako nadwyżkę do przeniesienia z poprzedniego miesiąca. Rozliczenie w podatku VAT za czerwiec 2012 r., było przedmiotem postępowania podatkowego zakończonego wydaniem decyzji administracyjnej. Organ uznał, że podatnik nieprawidłowo w deklaracji za ten miesiąc rozliczył podatek VAT i określił go w prawidłowej kwocie decyzją. Również decyzją określił zobowiązanie w podatku VAT za miesiące od sierpnia 2012 do stycznia 2013 r. Decyzje te zostały przez W. P. zaskarżone wniesieniem odwołania, a ostateczne decyzje dotyczące określenia podatku VAT za czerwiec, sierpień do listopada 2012 r. zostały zaskarżone do sądu administracyjnego. Jednocześnie wyjaśnił, że wniesiona przez skarżącego skarga na przewlekłość postępowania organu w zwrocie wnioskowanej nadpłaty nie została przez Dyrektora Izby Skarbowej uwzględniona, o czym skarżący został powiadomiony pismem z dnia [...]r. nr [...]. Uzasadniając bezzasadność skargi organ wskazał liczne orzecznictwo sądów administracyjnych potwierdzających prezentowany przez niego pogląd. Wskazał także, że prawidłowość wszczęcia i prowadzenia egzekucji administracyjnej była przedmiotem kontroli sądowej, w tym Naczelnego Sądu Administracyjnego, który wypowiedział się w tej kwestii w wyroku z dnia 10 lipca 2012 r. sygn. akt II FSK 2555/10. Przedmiotem kontroli instancyjnej była również poddana prawidłowość zajęcia wierzytelności stanowiącej nadwyżkę podatku VAT do zwrotu na rachunek podatnika za maj 2012 r. Postanowieniem z dnia [...]r. oddalono skargę na czynność egzekucyjną. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem Ministra Finansów z dnia [...]r., a jego prawidłowość została poddana kontroli WSA w Warszawie. Skarga nie została jeszcze rozpatrzona. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Na podstawie art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z zm., dalej p.p.s.a.), kontrola sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje również orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1- 4a. Dotyczy to takich spraw, które mogą być zakończone decyzją lub postanowieniem, albo odnoszą się do innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa według stanu prawnego i faktycznego istniejącego w chwili orzekania. Zgodnie z przepisem art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1- 4a p.p.s.a., zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub interpretacji lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jednocześnie sąd stwierdza, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa. W razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala (art. 151 p.p.s.a.). Z, instytucja skargi na bez przywołanych regulacji wynika, że skarga na bezczynność organu ma na celu ochronę strony poprzez doprowadzenie do wydania rozstrzygnięcia w sprawie. Przesłanki, których jednoczesne zaistnienie warunkuje powstanie stanu bezczynności w toku postępowania administracyjnego to po pierwsze brak działania organu, przyjmujący postać "niezałatwienia sprawy" będącej przedmiotem postępowania oraz, po drugie, upływ terminu do załatwienia sprawy (zob. M. Miłosz, Bezczynność organu administracji publicznej w postępowaniu administracyjnym, LEX 2011). W przypadku skargi na bezczynność, dokonując badania jej zasadności sąd czyni to według stanu prawnego i na podstawie akt sprawy istniejących w dniu wydania orzeczenia sądowego. Sąd nie bada natomiast, w niniejszym postępowaniu, prawidłowości rozstrzygnięć wydawanych przez organy. Wobec tego należało zauważyć, że skarżący wnioskiem z [...]r. domagał się od Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w C. zwrotu nadpłaty podatku VAT wynikającej z rozliczenia tego podatku za maj 2012 r., a w skardze na bezczynność żądał wydania decyzji określającej zobowiązanie za ten miesiąc i wypłatę wynikającej ze złożonej deklaracji kwoty nadwyżki wraz z odsetkami liczonymi od [...] r. uzasadnienie żądania wynikało z faktu, iż organ nie wydał za ten miesiąc decyzji określającej zobowiązanie ani też nie zwrócił kwoty nadwyżki wynikającej z deklaracji podatnika. Z przekazanych Sądowi akt administracyjnych wynika, że istota sporu pomiędzy skarżącym a organem podatkowym sprowadza się do odmiennej oceny przyczyny braku wpływu na konto podatnika wnioskowanej nadwyżki podatku VAT w kwocie [...] zł, wykazanej w deklaracji VAT-7 za maj 2012 r. Zdaniem podatnika, wobec braku jakichkolwiek nieprawidłowości w rozliczeniu za ten miesiąc, co wynika z przeprowadzonej kontroli, wykazana nadwyżka winna by zwrócona na jego konto, zgodnie z jego wola wyrażoną we wniosku. Organ natomiast nie dokonał wpłaty na konto ani nie wydał decyzji określającej zobowiązanie w podatku VAT za ten miesiąc w kwocie innej niż wykazana w deklaracji. Organ natomiast wskazuje, że nie kwestionuje prawidłowości rozliczenia podatku za sporny okres i nie miał podstawy faktycznej i prawnej (art. 23 § 3 Ordynacji podatkowej) do wydania decyzji, gdyż zobowiązanie za maj 2012 r. zostało prawidłowo przez podatnika wykazane w deklaracji z [...]r. Tym samym żądanie wydania przez organ decyzji nie znajduje uzasadnienia, a zarzut przewlekłości w wydaniu decyzji chybiony. Również chybiony jest zarzut bezczynności w zwrocie żądanej nadwyżki, w sytuacji, gdy organ działając, jako organ egzekucyjny dokonał zajęcia kwoty nadwyżki na podstawie tytułu wykonawczego, o czym powiadomił skarżącego zawiadomieniem o zajęciu wierzytelności z dnia [...]r. W tym miejscu należy zauważyć, co podkreślił organ, że prawidłowość i prowadzenie egzekucji administracyjnej w stosunku do skarżącego było przedmiotem kontroli sądowej. Potwierdzeniem tego twierdzenia jest wyrok NSA z dnia 10 lipca 2012 r. sygn.. akt II FSK 2555/10. Niezależnie od kontroli postępowania egzekucyjnego, skarżący zaskarżył w trybie instancyjnym prawidłowość dokonania zajęcia wierzytelności w postaci nadwyżki podatku VAT za maj 2012 r. Powyższe dowodzi, że nie zgadzając się z dokonanym zajęciem egzekucyjnym wykazanej nadwyżki zarzuca organowi bezczynność i zwłokę w jej zwrocie na jego konto bankowe. W konsekwencji powyższego Sąd doszedł do przekonania, że postawiony w skardze zarzut, że Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w C. pozostaje bezczynny w sprawie wydania decyzji i zwrotu nadwyżki podatku VAT za maj 2012 r., nie zasługiwał na uwzględnienie. Jak wskazuje się w orzecznictwie sądowym, skarga na bezczynność organów zasadna może być tylko w tych przypadkach, w których organy zobowiązane do wydania decyzji i postanowień, bądź do dokonania określonej czynności, z ustawowego obowiązku nie wywiążą się w określonym terminie (por. wyrok WSA w Łodzi z dnia 30 stycznia 2013 r., sygn. akt II SAB/Łd 140/12, publ. CBOIS). Wskazać przy tym należy, że Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w C. występuje w niniejszej sprawie zarówno, jako organ podatkowy i organ egzekucyjny, który działa na zlecenie wierzyciela - na podstawie wystawionego przez niego tytułu wykonawczego, któremu przekazuje wyegzekwowane należności. Organ ten nie jest uprawniony do zajęcia stanowiska w kwestii zasadności powstania egzekwowanych należności, czy też do badania zasadności obowiązku objętego przekazanym mu do realizacji tytułem wykonawczym.. Sąd w niniejszej sprawie stwierdził, że organ w kwestii wniosku o zwrot nadpłaty skarżącego z dnia [...]r. nie pozostawał w stanie bezczynności, ponieważ podjął czynności zmierzające do załatwienia tego wniosku i zbadania jego zasadności, a nawet uznał za zasadny. Jednakże fakt zajęcia żądanej kwoty na poczet innych zaległości podatkowych w dniu [...]r., przed ustawowym terminem zwrotu, który przypadał na dzień [...]r. uczynił go bezprzedmiotowym. O zajęciu wierzytelności skarżący został powiadomiony [...]r. O przewlekłości można by było mówić, gdyby organowi dało się skutecznie postawić zarzut niedochowania należytej staranności w takim podejmowaniu czynności, by zakończyły się one w rozsądnym terminie. W niniejszej sprawie wniosek skarżącego wpłynął do organu w dniu [...]r., a organ odpowiedział na niego i wyjaśnił sytuację pismem datowanym na dzień [...] r. o zajęciu wierzytelności. Odnosząc się natomiast do pozostałych żądań zawartych w piśmie z dnia [...] r., z racji oddalenia skargi Sąd uznał je za przedwczesne lub niedopuszczalne prawnie (rozstrzygniecie sprawy, co do istoty). W tym stanie rzeczy oraz w świetle poczynionych przez Sąd rozpoznający skargę rozważań należało stwierdzić, że zarzuty skarżącego okazały się niezasadne i skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. - oddalił.