III SAB/Gl 90/21
WyrokWSA w Gliwicach2021-08-31
Skład orzekający: Anna Apollo, Magdalena Jankiewicz, Marzanna Sałuda
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Okręgowa Rada Lekarska pozostaje w bezczynności w zakresie udostępnienia informacji publicznej dotyczącej numerów rejestracyjnych członków wraz ze wskazaniem rejonu wyborczego IX kadencji 2022-2026 oraz całego pliku elektronicznego służącego do wydrukowania insertu?Ratio decidendi
Organ nie pozostaje w bezczynności, jeśli udostępnił informacje publiczne w Biuletynie Informacji Publicznej, wskazując adresy stron internetowych, pod którymi znajdują się dane dotyczące imion i nazwisk, przynależnych rejonów wyborczych oraz numerów rejestracyjnych. Sposób udostępnienia informacji, nawet jeśli jest kłopotliwy lub czasochłonny dla strony, nie uzasadnia zarzutu bezczynności, jeśli organ spełnił wymogi ustawy o dostępie do informacji publicznej.Stan faktyczny
Skarżący wniósł skargę na bezczynność Okręgowej Rady Lekarskiej w K. w sprawie rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej dotyczącej numerów rejestracyjnych członków wraz ze wskazaniem rejonu wyborczego IX kadencji 2022-2026 oraz pliku elektronicznego służącego do wydrukowania insertu. Organ wskazał, że informacje te zostały opublikowane w Biuletynie Informacji Publicznej oraz na stronie Naczelnej Rady Lekarskiej, a także wyjaśnił, że numer rejestracyjny nie jest obligatoryjnym elementem list rejonów wyborczych. Skarżący podniósł, że uzyskanie informacji jest czasochłonne i obarczone błędami ze względu na powtarzające się nazwiska.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Apollo Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Jankiewicz (spr.) Sędzia WSA Marzanna Sałuda po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 31 sierpnia 2021 r. sprawy ze skargi J. P. na bezczynność Okręgowej Rady Lekarskiejw K. w przedmiocie udostępniania informacji publicznej oddala skargę.
Pismem z [...]r. skarżący J. P. wniósł skargę na bezczynność ,,A’’ w K. w sprawie rozpatrzenia wniosku o udostępnienie informacji publicznej.
Z akt sprawy wynika, że e-mailem z [...]r. skarżący wniósł do [...] Izby Lekarskiej w K. o udostępnienie następujących informacji odnośnie jej członków: numerów rejestracyjnych, imion i nazwisk, oznaczenia przynależnego rejonu wyborczego IX kadencji 2022-2026. Jednocześnie wniósł o udostępnienie insertu do kwietniowego numeru biuletynu [...] Izby Lekarskiej.
W odpowiedzi z [...]r. Prezes [...]IL wskazał, że informacje dotyczące imion i nazwisk oraz oznaczenia przynależnych rejonów wyborczych IX kadencji 2022-2026 zostały opublikowane w Biuletynie Informacji Publicznej [...] Izby Lekarskiej i dostępne są pod adresem: https://bip.izba-lekarska.org.pl/wybory-ix- kadencja/rejony-wyborcze.
Z kolei numer rejestracyjny możliwy jest do uzyskania i dostępny jest publicznie pod adresem: http://rejestr.nil.org.pl/xml/nil/rejlek/hurtd.
Odnośnie insertu do kwietniowego numeru biuletynu wyjaśnił, że stanowił on korespondencję adresowaną do każdego z osobna konkretnego lekarza członka [...]IL i został wysłany wraz z pismem [...] Izby Lekarskiej ,,B’’. Zawierał on pismo przewodnie wraz formularzem wniosku o przeniesienie do innego rejonu wyborczego i wpisanie na listę tego rejonu oraz imienną listę członków rejonu wyborczego, do którego należy konkretny lekarz. Wskazał, że lista jest dostępna pod adresem: https:/bip.izba-lekarska.org.pl/wvborv-ix-kadencja/rejony-wyborcze oraz, że nie posiada kopii insertu. Przesłał natomiast wzór pisma przewodniego będącego jego częścią. Wynikało z niego, że członkom [...]IL przekazana została imienna lista osób z rejonu wyborczego, do którego adresat należy oraz że możliwa jest zmiana rejonu wyborczego. Wskazano w nim adres strony internetowej, pod którym znajduje się wykaz rejonów wyborczych wraz z imienną listą ich członków. Znajdował się tam także wzór wniosku o przeniesienie.
W ponagleniu z [...]r. skarżący wniósł o udostępnienie następujących informacji dotyczących podziału członków [...] Izby Lekarskie na rejony wyborcze: numerów rejestracyjnych członków wraz ze wskazaniem rejonu wyborczego IX kadencji 2022-2026; całego pliku elektronicznego który służył do wydrukowania insertu zawierającego między innymi wskazanie rejonu wyborczego IX kadencji 2022-2026 dla członków [...] Izby Lekarskiej. Oświadczył, że uzyskanie całości wnioskowanej informacji ze wskazanego w piśmie z [...] r. źródła (http://rejestr.nil.org.pl) zabrałaby mu ponad 5 lat.
[...]r. Prezes [...]IL stwierdził, że informacje w żądanym zakresie zostały publicznie udostępnione, o czym skarżący był informowany w piśmie z [...] r. Informacje publiczne, o których mowa w pkt 1 pisma z [...] r. udostępnione są w sposób całodobowy i nieprzerwany i w piśmie z [...] r. podano adres stosownej strony internetowej, który po raz kolejny wskazał.
Wyjaśnił, że zgodnie z art. 52 ust 4 ustawy z 2 grudnia 2009 r. o izbach lekarskich Naczelna Rada Lekarska udostępnia informacje zawarte w Centralnym Rejestrze Lekarzy, o których mowa wart. 49 ust. 5 pkt 1, 2, 11-13, 22-25, 31-34 i 42-44, w trybie informacji publicznej. W tych ramach udostępniany jest m.in. numer rejestracyjny w okręgowym rejestrze lekarzy. Link do rejestru prowadzonego przez Naczelną Radę Lekarską został zamieszczony na stronie Biuletynu Informacji Publicznej [...] Izby Lekarskiej pod adresem: https://bip.izba-lekarska.org.pl/.
Prezes [...]IL wyraził pogląd, że wskazanie powyższych źródeł dostępu do informacji publicznej stanowi spełnienie żądania objętego wnioskiem. Poinformował także, że informacje zawarte w insercie do kwietniowego numeru biuletynu w części, w jakiej mają one charakter informacji publicznych, tożsame są z informacjami dostępnymi we wskazanych powyżej źródłach, pod adresami stron internetowych.
W tym miejscu wskazać trzeba, że skarżący [...]r. wystąpił do tego samego organu z kolejnym wnioskiem o udzielenie przedmiotowo zbieżnych informacji, a skarga go dotycząca stała się przedmiotem odrębnego rozpoznania.
Pismem z [...]r. strona wywiodła skargę do sądu administracyjnego, w której zarzuciła nieudostępnienie informacji w części dotyczącej numerów rejestracyjnych lub jego elementów wraz z jednoczesnym wskazaniem rejonu wyborczego. Wniósł o zobowiązanie organu do prawidłowego rozpatrzenia wniosku z [...]r. zmodyfikowanego [...]r. w zakresie udostępnienie numerów rejestracyjnych wraz z jednoczesnym wskazaniem rejonu wyborczego. Wniosek ewentualny dotyczył pisma strony z [...]r., zatem pozostaje poza granicami przedmiotowej sprawy.
W uzasadnieniu skargi podniósł, że udostępnione przez organ informacje zawierały jedynie imiona i nazwiska, ale nie numery rejestracyjne na listach wyborczych. Powołując się na art. 52 ust. 4 ustawy o izbach lekarskich podniósł, że Naczelna Rada lekarska udostępnia informacje zawarte w Centralnym Rejestrze Lekarzy, ale w rejestrze tym nie ma informacji o przynależności członków [...]IL do rejonów wyborczych i to jedynie [...]IL jest dysponentem danych dotyczących rejonów wyborczych, które obejmują także numery rejestracyjne. Przyznał, że choć istnieje możliwość uzyskania numerów rejestracyjnych dla wszystkich członków [...]IL poprzez złożenie wniosku do Naczelnej Rady Lekarskiej, to przypisanie tych danych do informacji upublicznionej przez organ wiąże się z dość licznymi błędami ze względu na niejednoznaczność wskazań imion i nazwisk choćby z powodu powtarzania się tych samych imion i nazwisk. Przyznał też, że numer rejestracyjny pojedynczego lekarza czy też lekarza dentysty możliwy jest do uzyskania przez wskazaną przez organ stronę internetową. Jednakże, zabezpieczenia zawarte na tej stronie ograniczają możliwości sprawdzania numerów rejestracyjnych do maksymalnie dziesięciu wyszukiwań w ciągu dwóch godzin, zatem czas potrzebny do sprawdzenia wszystkich prawie [...] tysięcy członków [...]IL czyni takową czynność praktycznie niewykonalną. Skarżący wskazał, że możliwy jest oczywiście płatny dostęp do Centralnego Rejestru Lekarzy, ale nie zgodził się z koncepcją handlu danymi osobowymi lekarzy i lekarzy dentystów, nawet jeśli zyski wynoszące obecnie rocznie ponad [...] mln złotych są przeznaczane na szlachetne cele.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o oddalenie skargi.
Powtórzył, że informacje obejmujące personalia lekarzy i ich przynależność do rejonu wyborczego są opublikowane w BIP pod wskazanym adresem. Natomiast dane lekarzy i ich numery rejestracyjne są udostępniane przez Naczelną Radę Lekarską pod wskazanym w odpowiedzi adresem. Podkreślił, że numer rejestracyjny nie jest wymaganym Regulaminem elementem list rejonów wyborczych, o których mowa we wnioskach skarżącego. Podniósł, że udostępnienie informacji publicznych, których dotyczyły wnioski nastąpiło w drodze ogłaszania w BIP, zatem organ nie pozostaje w bezczynności.
W piśmie z [...]r. skarżący wniósł o połączenie spraw dot. jego wniosków z [...] i [...]r. oraz sformułował wniosek odnośnie drugiego z nich, rozpoznawanego przez Sąd pod odrębną sygnaturą. Wyraził pogląd, że dane dostępne na wskazanej stronie internetowej są zmienione wskutek przenoszenia się członków [...]IL pomiędzy rejonami. Odnośnie informacji otrzymanej od NIL dot. numerów rejestracyjnych podniósł, że kilkuset członków [...]IL ma te same imiona i nazwiska, co uniemożliwia pełną identyfikację składu rejonów wyborczych. Podniósł, że pełnomocnictwo procesowe organu umocowuje pełnomocnika do reprezentowania osoby prawnej – [...]IL, choć stroną jest Okręgowa rada Lekarska czyli jeden z kilku jej organów. Stwierdził, że chociaż otrzymał od NRL imiona, nazwiska i numery rejestracyjne wszystkich członków [...]IL, to jednak nie określają one rejonów wyborczych poszczególnych członków. Wynika z nich także, że [...] członków ma identyczne imiona i nazwiska, co uniemożliwia jednoznaczną identyfikację składów rejonów wyborczych.
W piśmie z [...]r. pełnomocnik organu powtórzył, że imienne listy członków rejonów wyborczych zostały opublikowane na stronach, które zostały skarżącemu wskazane, przez co organ spełnił wymóg udostępnienia informacji. Stwierdził, że na dzień złożenia wniosku, na BIP znajdowały się listy rejonów wyborczych w wersji aktualnej w okresie od [...] do [...]r. Po tej dacie istotnie uległy one zmianie w związku z podjęciem uchwały nr [...] Okręgowej Komisji Wyborczej w K. z [...]r. w sprawie ustalenia ostatecznej listy członków rejonów wyborczych oraz liczby mandatów w rejonach wyborczych, na mocy której uwzględniono zmiany. Wskazał, że pierwotna wersję opublikował w BIP pod wskazanym adresem, jednak nie odpowiada ona aktualnej liście rejonów wyborczych.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Na podstawie art. 1 § 1 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, która według art. 1 § 2 tej ustawy – co do zasady - sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.
Natomiast zgodnie z art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.), kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1 – 4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a cytowanego art. 3 § 2 tej ustawy.
Prawo do uzyskania informacji publicznej uzależnione jest od spełnienia przesłanek przedmiotowych i podmiotowych:
- przedmiotem wniosku musi być informacja publiczna w rozumieniu art. 1 ust. 1 w związku z art. 6 ustawy z 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j. Dz. U. z 2020r., poz. 2176), dalej powoływana jako "u.d.i.p.";
- adresatem żądania są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne;
- podmioty obowiązane do udostępnienia informacji publicznej w posiadaniu żądanych informacji.
Analizując kolejno ww. przesłanki stwierdzić należy, że wniosek dotyczy informacji publicznej. Dokumenty wytworzone w toku postępowania wyborczego dotyczą niewątpliwie sfery publicznej. W sprawie niniejszej jest to zresztą okoliczność niesporna; sporem pozostaje objęte, czy organ samorządu lekarskiego udostępnił ją zgodnie z zasadami określonymi w udip.
Odnośnie przesłanki drugiej zauważyć należy, że wniosek o udostępnienie informacji publicznej został złożony do [...] Izby Lekarskiej.
Izby lekarskie są jednostkami organizacyjnymi samorządu zawodowego lekarzy i lekarzy dentystów, o czym stanowi art. 3 ust. 1 ustawy z 2 grudnia 2009 r. o izbach lekarskich (t.j Dz. U. z 2019r., poz. 965), w wersji obowiązującej w dacie złożenia wniosku. Posiadają one osobowość prawną (art. 3 ust. 2 ustawy o izbach lekarskich). Zgodnie z art. 4 ust. 1 pkt 2 u.d.i.p., obowiązane do udostępnienia informacji publicznej są organy samorządów gospodarczych i zawodowych.
W myśl art. 21 ustawy o izbach lekarskich, organami okręgowej izby lekarskiej są:
1) okręgowy zjazd lekarzy;
2) okręgowa rada lekarska;
3) okręgowa komisja rewizyjna;
4) okręgowy sąd lekarski;
5) okręgowy rzecznik odpowiedzialności zawodowej.
Oznacza to, że jakkolwiek literalnie wniosek został skierowany do osoby prawnej, to jednak nie ma wątpliwości, że czynności w sprawach informacji publicznej należą do jej organu. Zgodnie z art. 25 ustawy o izbach lekarskich, okręgowa rada lekarska kieruje działalnością okręgowej izby lekarskiej w okresie między okręgowymi zjazdami lekarzy. Stosownie do art. 26 ust. 1 i 2 ustawy w skład okręgowej rady lekarskiej wchodzą prezes okręgowej rady lekarskiej i jej członkowie wybrani przez okręgowy zjazd lekarzy. Prezydium okręgowej rady lekarskiej stanowią prezes oraz wybrani przez radę spośród jej członków wiceprezesi, sekretarz, skarbnik i członkowie prezydium. Co najmniej jeden z wiceprezesów jest lekarzem dentystą. Wreszcie przywołać trzeba art. 27 ustawy, określający kompetencje prezesa okręgowej rady lekarskiej. Wynika z niego, że prezes okręgowej rady lekarskiej w szczególności:
1) kieruje pracą rady i prezydium rady;
2) przewodniczy obradom rady i prezydium rady.
Wskazuje to, że ww. przepis przyznaje kompetencje kierownicze prezesowi okręgowej rady lekarskiej. Jest to uprawnienie do bieżącego, całościowego kierowania zarówno pracami zarówno rady, jak i prezydium oraz przewodniczenia w posiedzeniach tych organów. Nadto zgodnie z art. 26 ust. 1 w skład okręgowej rady lekarskiej wchodzą prezes okręgowej rady lekarskiej i jej członkowie wybrani przez okręgowy zjazd lekarzy. Jest to więc ciało kolegialne, które zbiera się okresowo. Tym samym to prezes okręgowej rady lekarskiej umocowany jest do reprezentowania izby lekarskiej na zewnątrz, udzielania stosownych pełnomocnictw czy podpisywania uchwał zarówno rady, jak i prezydium. Oznacza to, że w okresach pomiędzy zjazdami lekarzy to okręgowa rada lekarska jest organem wykonawczym izby lekarskiej, a reprezentuje ją i kieruje jej pracami prezes.
Z zestawienia powyższych przepisów wynika, że wniosek o udzielenie informacji został skierowany do podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji mającej walor informacji publicznej. Skoro Prezes Rady reprezentuje ją i kieruje jej pracami, to w skład tych kompetencji wchodzi także uprawnienie do udzielenia pełnomocnictwa procesowego.
Wskazuje to także na niezasadność zarzutu skarżącego, sformułowane w jego piśmie procesowym, w którym kwestionował on uprawnienie pełnomocnika do reprezentacji Okręgowej Rady Lekarskiej, skoro pełnomocnictwa procesowego udzielił mu Prezes Rady (karta 26).
Odnośnie dysponowania żądaną informacją przypomnieć należy, że przedmiotem wniosku strony było uzyskanie trzech grup informacji: danych personalnych lekarzy, ich numerów rejestracyjnych i oznaczenia przynależnego im rejonu wyborczego IX kadencji 2022-2026.
Stosownie do art. 7 ust. 1 pkt 1, udostępnianie informacji publicznych następuje w drodze ogłaszania informacji publicznych, w tym dokumentów urzędowych, w Biuletynie Informacji Publicznej.
Zatem organ wskazując adresy stron internetowych, pod którymi zamieszczone były dane dot.:
- imion i nazwisk oraz przynależnych wskazanym osobom rejonów wyborczych (jeden adres)
- numery rejestracyjne (kolejny adres) zadośćuczynił wnioskowi strony w trybie przewidzianym w u.d.i.p., zatem nie można mu przypisać bezczynności. Organ wskazał bowiem pełną ścieżkę, pod którą można uzyskać interesujące wnioskodawcę dane. To, że sposób ten może się okazać kłopotliwy dla strony lub czasochłonny nie uzasadnia zarzutu bezczynności. U.d.i.p. nie obliguje organu do udzielenia informacji w ujęciu najbardziej dla strony dogodnym. Biorąc pod uwagę, że organ zadośćuczynił swym obowiązkom wynikającym z u.d.i.p. skarga okazała się nieuzasadniona.
Natomiast § 13 ust. 10 Regulaminu wyborów do organów izby lekarskich nakazuje Komisji Wyborczej publikację w BIP jedynie listy członków rejonów wyborczych i informowanie o tym członków rejonu wyborczego. Regulamin ten nie stanowi, aby numer rejestracyjny był obligatoryjnym elementem list rejonów wyborczych, które są przedmiotem wniosku strony.
Również insert do kwietniowego wydania biuletynu nie zawierał łącznego zestawienia trzech zbiorów żądanych danych. Z pisma przewodniego, które zostało doręczone stronie także wynika, że znajdowała się w nim jedynie imienna lista członków i adres elektroniczny, pod którą się ona znajduje, wraz z wykazem rejonów wyborczych. Nie zawierała ona numerów rejestracyjnych.
Natomiast dane personalne członków [...]IL wraz z numerami rejestracyjnymi skarżący otrzymał od NRL, co przyznał w pkt. 5 swego pisma procesowego z [...]r., (karta 183 akt sądowych). Dane te Rada udostępnia na podstawie art. 52 ust. 4 ustawy o izbach lekarskich w trybie u.d.i.p. W ten sposób skarżący otrzymał wszystkie trzy grupy żądanych danych, a zatem uzyskał pełną informację, która była przedmiotem jego zainteresowania. Wyklucza to przypisanie organowi zarzutu bezczynności. Fakt, że wśród wszystkich członków [...]IL istnieje kilkusetosobowa grupa, w której niektóre nazwiska jej członków się powielają, nie jest zależny od organów – niektórzy członkowie [...]IL po prostu noszą te same nazwiska.
Biorąc pod uwagę, że Sąd stwierdził, że skarga jest nieuzasadniona, zobowiązany był do jej oddalenia, o czym orzekł na podstawie art. 151 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło