III SO/Gl 11/26

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dorota Fleszer po rozpoznaniu w dniu 1 lipca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku S. D. o ukaranie Zakładu Gospodarki Komunalnej w C. grzywną w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. w przedmiocie dostępu do informacji publicznej postanawia: 1. wymierzyć Zakładowi Gospodarki Komunalnej w C. grzywnę w wysokości 500 (słownie: piećset) złotych, 2. zasądzić od Zakładu Gospodarki Komunalnej w C. na rzecz wnioskodawcy S. D. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z dnia 30 marca 2026 r. strona złożyła wniosek o ukaranie Zakładu Gospodarki Komunalnej w C. (dalej: organ) grzywną w trybie art. 55 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2026 r. poz. 143, dalej p.p.s.a.) w przedmiocie dostępu do informacji publicznej - za nieprzekazanie sądowi w ustawowym terminie skargi. W uzasadnieniu wskazała, że 25 lutego 2026 r. za pośrednictwem organu administracji skierowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skargę na bezczynność w zakresie rozpoznania wniosku z 12 stycznia 2026 r. o udostępnienie informacji publicznej. Do momentu złożenia wniosku o wymierzenie grzywny organ nie przekazał skargi sądowi. W odpowiedzi na wniosek organ administracji wniósł o oddalenie wniosku ze względu na to, że skarga wraz z aktami i odpowiedzią na skargę została przekazana do sądu 13 maja 2926 r. a więc organ uczynił zadość ustawowemu obowiązkowi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 54 § 1 p.p.s.a. skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania jest przedmiotem skargi. Dotyczy to również skarg mających formę dokumentów elektronicznych. Co do zasady organ, przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, w postaci papierowej lub elektronicznej, w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania (art. 54 § 2 p.p.s.a.). Przedmiotem skargi z dnia 25 lutego 2026 r. była jednak bezczynność organu administracji w zakresie udostępnienia informacji publicznej, a to oznacza że w niniejszej sprawie zastosowanie znajdują przepisy ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (t.j.Dz. U. z 2022 r. poz.902), w szczególności art. 21 pkt 1, zgodnie z którym organ administracji przekazuje sądowi skargę wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie 15 dni od dnia jej otrzymania. W razie niezastosowania się przez organ do obowiązku przekazania skargi wraz z aktami i odpowiedzią na skargę do sądu we wskazanym terminie, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6. Postanowienie może być wydane na posiedzeniu niejawnym (art. 55 § 1 p.p.s.a.). Podkreślić należy, że grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a. ma charakter dyscyplinująco-restrykcyjny. Jest to środek, którego zastosowanie ma doprowadzić do wykonania przez organ obowiązku z art. 54 § 2 p.p.s.a., jednakże wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie tego obowiązku w terminie przewidzianym w ww. przepisie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 1024/06, publ.: orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto oprócz funkcji dyscyplinująco-restrykcyjnej, wymierzenie grzywny pełni również funkcję prewencyjną, na co zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 3 listopada 2009 r., (sygn. akt II GPS 3/09), wskazując, że ukaranie organu służy także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy. Obowiązek przekazania akt sprawy ma charakter bezwzględny i sama motywacja organu pozostaje bez znaczenia pod kątem możliwości nałożenia grzywny (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 24 listopada 2021 r., sygn. akt III OZ 1104/21). Wskazuje na to NSA w uzasadnieniu uchwały z 3 listopada 2009 r. II GPS 3/09 (pub.: orzeczenia.nsa.gov.pl), że ustanowienie terminu na dopełnienie obowiązku przekazania skargi, odpowiedzi na skargę i akt sprawy wyklucza jakąkolwiek swobodę organu w tym zakresie, a organ musi dochować terminu z art. 54 § 2 p.p.s.a. Rozpoznając wniosek o wymierzenie grzywny, sąd bierze pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., a także czas, jaki upłynął od wniesienia skargi oraz czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny, organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 381). Z akt niniejszej sprawy wynika, że skarga skierowana została do organu administracji 25 lutego 2026 r. i do dnia wpływu wniosku o ukaranie grzywną nie została do tut sądu przekazana. Do Sądu została ona bowiem dopiero skierowana 13 maja 2026 r. Nie budzi zatem wątpliwości, że w sprawie zostały spełnione przesłanki wymierzenia organowi grzywny. Odnosząc się do argumentacji zawartej w odpowiedzi na wniosek wskazać należy, że obowiązek przekazania w określonym terminie skargi wraz z aktami sprawy jest bezwzględny. Zatem wyjaśnienia organu, że obowiązku dokonała może wpływać jedynie na wysokość wymierzonej grzywny. Jak zaznaczono powyżej funkcja grzywny ma charakter nie tylko dyscyplinujący ale także prewencyjny a więc ukaranie organu służy także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości. W przedmiotowej sprawie skarga z 25 lutego 2026 r. została przekazana do tut. Sądu przez organ ale dopiero 13 maja 2026 r. Podkreślić w tym miejscu należy, ze organ miał na przekazanie 15 dni a przekazał skargę dopiero w maju a więc niespełna 3 miesiące po terminie. Ustalając wysokość grzywny, Sąd brał pod uwagę, że przedmiotowa sprawa dotyczy postępowania w trybie dostępu do informacji publicznej, które zawiera bardziej restrykcyjne unormowania co do terminu przekazania skargi Sądowi, ale sąd wziął także pod uwagę fakt, że organ wypełnił ciążący na nim obowiązek i przekazał skargę Sądowi. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 55 § 1 w związku z art.154 § 6 p.p.s.a. i art. 64 § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.