III SO/Gl 19/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman po rozpoznaniu w dniu 7 listopada 2022 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Wojewody [...] o wymierzenie grzywny w trybie art. 55 § 1 ppsa Radzie Gminy C. w przedmiocie skargi organu nadzoru na uchwałę rady gminy w sprawie określenia rodzajów świadczeń przyznawanych w ramach pomocy zdrowotnej dla nauczycieli szkół i przedszkoli prowadzonych przez gminę postanawia: wymierzyć Radzie Gminy C. grzywnę w wysokości 1000 (tysiąc) złotych. Pismem z 29 sierpnia 2022 r. Wojewoda [...] złożył wniosek o wymierzenie, w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm., dalej p.p.s.a.), Radzie Gminy C. grzywny za nieprzekazanie sądowi w ustawowym terminie skargi z dnia 8 października 2021 r. na uchwałę z dnia 27 kwietnia 2007 r. nr [...] w sprawie określenia rodzajów świadczeń przyznawanych w ramach pomocy zdrowotnej dla nauczycieli szkół i przedszkoli prowadzonych przez Gminę C. oraz warunków i sposobu ich przyznawania. W odpowiedzi na wniosek Wójt Gminy C. wyjaśnił, że przez niedopatrzenie pracownika sekretariatu nie otrzymał skargi. Pracownik ten nie otworzył bowiem elektronicznej korespondencji otrzymanej od Wojewody [...] na skrzynkę ePUAP gminy. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 54 § 1 i 2 p.p.s.a., skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie jest przedmiotem skargi. Organ zaś przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej otrzymania. W razie niezastosowania się do wskazanego obowiązku, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. (art. 55 § 1 zd. pierwsze p.p.s.a.). Podkreślić należy, że grzywna, o której mowa w art. 55 § 1 p.p.s.a. ma charakter dyscyplinująco-restrykcyjny. Jest to środek, którego zastosowanie ma doprowadzić do wykonania przez organ obowiązku z art. 54 § 2 p.p.s.a., jednakże wyłączną, materialnoprawną przesłanką takiego orzeczenia jest niewypełnienie tego obowiązku w terminie przewidzianym w ww. przepisie (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 lipca 2006 r., sygn. akt II OSK 1024/06, publ.: orzeczenia.nsa.gov.pl). Ponadto oprócz funkcji dyscyplinująco-restrykcyjnej, wymierzenie grzywny pełni również funkcję prewencyjną, na co zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 3 listopada 2009 r., (sygn. akt II GPS 3/09), wskazując, że ukaranie organu służy także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy. Obowiązek przekazania akt sprawy ma charakter bezwzględny i sama motywacja organu pozostaje bez znaczenia pod kątem możliwości nałożenia grzywny (tak Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z 24 listopada 2021 r., sygn. akt III OZ 1104/21). Wskazuje na to NSA w uzasadnieniu uchwały z 3 listopada 2009 r. II GPS 3/09 (pub.: orzeczenia.nsa.gov.pl), że ustanowienie terminu na dopełnienie obowiązku przekazania skargi, odpowiedzi na skargę i akt sprawy wyklucza jakąkolwiek swobodę organu w tym zakresie, a organ musi dochować terminu z art. 54 § 2 p.p.s.a. Rozpoznając wniosek o wymierzenie grzywny, sąd bierze pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy, a więc między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a., a także czas, jaki upłynął od wniesienia skargi, oraz czy przed rozpatrzeniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny, organ ten obowiązek wypełnił i wyjaśnił powody niedotrzymania terminu (T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2011, s. 381). Z akt sądowych niniejszej sprawy wynika, że skarga z 8 października 2021 r. na uchwałę Rady Gminy C. z dnia 27 kwietnia 2007 r. nr [...] została przekazana do Sądu dopiero 21 września 2022 r. tj. po upływie prawie roku od jej złożenia. Nie budzi zatem wątpliwości, że skarga została przekazana sądowi ze znacznym uchybieniem terminu wskazanego w art. 54 § 2 p.p.s.a, co oznacza, że w niniejszej sprawie zostały spełnione przesłanki wymierzenia organowi grzywny. Wymierzenie grzywny w niniejszej sprawie ma zatem przede wszystkim charakter represyjny. Orzekając grzywnę w wysokości 1000 zł sąd miał na uwadze zarówno wyjaśnienia organu w zakresie przyczyn opóźnienia przekazania skargi, czas trwania opóźnienia, a także pozycję, sytuację organu administracji oraz przykład, jaki postępowanie tego organu daje innym i wagę uchybienia w świetle standardów państwa prawnego. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 55 § 1 w związku z art.154 § 6 p.p.s.a. i art. 64 § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.