III SO/Gl 23/10

PostanowienieWSA w Gliwicach2010-11-30

Skład orzekający: Leszek Wolny

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawca, który wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, powinien zostać zwolniony od kosztów sądowych w postępowaniu przed sądem administracyjnym?
Ratio decidendi
Wnioskodawca, który wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny, powinien zostać zwolniony od kosztów sądowych. Sąd uznał, że przedstawione przez wnioskodawcę dokumenty rzetelnie i wyczerpująco udokumentowały jego stan majątkowy, co uzasadnia przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym.
Stan faktyczny
Wnioskodawca K. Z. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, odnoszący się do sprawy ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. w przedmiocie podatku od towarów i usług. Wnioskodawca przedstawił swoją sytuację materialną, wskazując na niskie dochody swoje i żony, utrzymanie dwójki dzieci, spłatę kredytu oraz brak majątku. Do wniosku dołączył zaświadczenia o zatrudnieniu i zarobkach, oświadczenia dotyczące kosztów mediów i biletów ulgowych, a także zeznania podatkowe i korespondencję z bankiem w związku z zaległościami kredytowymi.
Rozstrzygnięcie
Zwolniono wnioskodawcę od kosztów sądowych.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Leszek Wolny po rozpoznaniu w dniu 30 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku K. Z. o przyznanie prawa pomocy (odnoszącego się do sprawy z jego skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług) w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: zwolnić wnioskodawcę od kosztów sądowych. W uzasadnieniu wniosku o prawo pomocy, skarżący oświadczył, że jest zatrudniony jako pracownik [...]. Praca ta jest jego jedynym źródłem dochodu. Żona wnioskodawcy jest z kolei zatrudniona jako [...] w "[...]", gdzie otrzymuje wynagrodzenie na poziomie najniższej krajowej. Wnioskodawca ma dwoje dzieci, ich miesięczne utrzymanie zamyka się w kwocie około 1.000 zł. Samo utrzymanie rodziny wynosi miesięcznie około 1.000 zł. Działalność gospodarcza musiała zostać zlikwidowana, ponadto pozostaje jeszcze spłata kredytu, gdzie jedna rata wynosi 900 zł miesięcznie. Wnioskodawca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z żoną (B. Z.) oraz z dwojgiem dzieci: M. ([...] lat) i K. ([...] lat). Wnioskodawca nie posiada żadnego majątku, ani żadnych oszczędności, czy przedmiotów wartościowych, o wartości przekraczającej 3.000 Euro. Wynagrodzenie zarówno wnioskującego, jak i jego małżonki zamyka się w kwocie 1.317 zł brutto. Jako załączniki do wniosku, wnioskodawca dołączył zaświadczenia o zatrudnieniu i zarobkach – swoich i żony. Potwierdzają one dane zawarte w oświadczeniach zawartych na urzędowym formularzu wniosku PPF. Nadesłane zostało także oświadczenie z dnia [...] r., z którego wynika, że koszt mediów (wody, prądu elektrycznego oraz opału) jest rozliczany "przez trzy rodziny w rozbiciu na ilość domowników". Udział rodziny Z. w opłatach za media zamyka się średnio w kwocie 400 zł miesięcznie. Nadesłane zostały jednocześnie kserokopie poszczególnych rachunków i dowodów opłat za poszczególne media. Poza tym dołączone do akt zostały kserokopie dwóch miesięcznych biletów ulgowych PKS, dla synów wnioskodawcy. Cena takiego biletu dla syna M. wynosi 56,10 zł, a dla K. 40,90 zł. W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego z dnia 24 września 2010 r., wnioskujący nadesłał następujące dokumenty obrazujące jego aktualną sytuację majątkową: wspólne zeznania podatkowe wnioskodawcy i jego żony za lata 2009 i 2008 (PIT – 37) oraz swoją korespondencję z bankiem "A" S.A., prowadzoną w związku z zaległościami w spłacie zaciągniętych przez siebie kredytów. W piśmie przewodnim z dnia [...] r., wnioskodawca oświadczył natomiast, że on i jego małżonka otrzymują wynagrodzenie w gotówce, bezpośrednio w kasie pracodawcy i nie posiadają rachunków bankowych. Jednocześnie, wnioskodawca oświadczył, że nie prowadzi wspólnego gospodarstwa domowego z rodzinami S. i C.. Z rodzinami tymi zamieszkuje wnioskodawca i jego rodzina – łącznie [...] osób. Poszczególne kwoty opłat za konkretne media są uiszczane po przeliczeniu ich zużycia przez poszczególną rodzinę. Nie ma jednocześnie oddzielnych liczników, które wykazywałyby ile dana rodzina zużywa określonych mediów. Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej P.p.s.a. – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) lub obejmuje ustanowienie fachowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Na wstępie należy zaznaczyć, że strona składając wniosek o prawo pomocy zażądała jedynie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych. Wniosek ten, obejmował więc jedynie żądanie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. Mając to na uwadze, odnosząc się do wniosku K. Z., należy przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którą, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli na zasadzie art. 245 § 3 P.p.s.a., mogącym obejmować zwolnienie od kosztów sądowych, na które składają się opłaty i wydatki) może nastąpić wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym kontekście należy uznać, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania w całości. W pierwszej kolejności należy stwierdzić, że wnioskodawca udokumentował swój aktualny stan majątkowy w sposób rzetelny i wyczerpujący. Z analizy przedłożonych przez niego dokumentów wynika, że spełnia on przesłanki skutkujące przyznaniem prawa pomocy w zakresie częściowym. Wnioskodawca pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym ze swoją żoną i dwójką małoletnich dzieci. Źródłem dochodu w tym gospodarstwie jest wynagrodzenie wnioskodawcy i małżonka. Są to niskie wynagrodzenia, a na utrzymaniu jest dwoje dzieci. W efekcie dochód na jedną osobę zamknie się w granicach 500 zł. Nie należy jednocześnie tracić z pola widzenia faktu, że wnioskodawca ma zaległości kredytowe, co stanowi dodatkowe, istotne obciążenie domowego budżetu. Mając na względzie powyższe uznano, iż wnioskodawca wykazał w sposób dostatecznie wiarygodny, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Skutkowało to zwolnieniem wnioskującego od kosztów sądowych. Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło