III SO/Gl 7/21

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Herman po rozpoznaniu w dniu 12 lipca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku J. F. o wymierzenie grzywny Dyrektorowi Zespołu Szkół Ogólnokształcących w S. za nieprzekazanie sądowi w ustawowym terminie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. postanawia: 1. wymierzyć Dyrektorowi Zespołu Szkół Ogólnokształcących w S. grzywnę w wysokości [...] (słownie: [...]) zł, 2. zasądzić od Dyrektora Zespołu Szkół Ogólnokształcących w S. na rzecz J. F. kwotę [...] zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z dnia [...] r. skarżący złożył wniosek o wymierzenie grzywny Dyrektorowi Zespołu Szkół Ogólnokształcących w S. za nieprzekazanie sądowi w ustawowym terminie skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w trybie art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej p.p.s.a.). W uzasadnieniu wniosku podniósł, że 16 kwietnia 2021 r. za pośrednictwem ePUAP złożył skargę na bezczynność Dyrektora Zespołu Szkół Ogólnokształcących w S. w przedmiocie udostepnienia informacji publicznej. Do czasu złożenia wniosku o wymierzenie grzywny organ administracji, pomimo wielokrotnych wezwań kierowanych przez Sąd, nie wykonał w całości obowiązku wynikającego z przepisu art. 55 § 1 p.p.s.a., tj. nie przekazał prawidłowo skargi. Dodatkowo podkreślił, że organ administracji nie może skutecznie zasłaniać się problemami wewnętrznymi występującymi w działalności podmiotu. Również wskazywane przez organ administracji trudności w działalności i organizacji pracy, spowodowane maturami, nie mogą stanowić usprawiedliwienia niedopełnienia ciążących obowiązków. W odpowiedzi na wniosek organ administracji wniósł o jego oddalenie wskazując, że złożył dokumenty do Sądu w terminie, a jedynie sama skarga została przesłana z opóźnieniem. Dodatkowo zaakcentował, że prawnik miejski nie nadąża z odpowiedziami na wnioski i pisma skarżącego, którego zachowanie jest szczególnego rodzaju przykładem nadużycia przepisów prawa, mającym na celu sparaliżowanie funkcjonowania jednostki administracji publicznej. Uporczywe wysyłanie wniosków, które wymagają obszernych i szczegółowych odpowiedzi absorbuje pracowników szkoły. Sam zaś skarżący nie próbuje dbać o dobro publiczne i troszczyć się o placówkę, a jedynie utrudnia jej funkcjonowanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 54 § 1 i 2 p.p.s.a. organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania są przedmiotem skargi przekazuje skargę sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od daty jej otrzymania. Przepisy szczególne mogą przewidywać wyjątki od wskazanej zasady, ustalając inne terminy przekazywania skarg do sądu administracyjnego przez organy administracji publicznej. Takim szczególnym przepisem jest art. 21 pkt 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz. U. z 2020 r. poz. 2176 dalej u.d.i.p.). Przepis ten stanowi, że do skarg rozpatrywanych w postępowaniach o udostępnienie informacji publicznej stosuje się przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, z tym, że przekazanie sądowi akt i odpowiedzi na skargę następuje w terminie 15 dni od dnia otrzymania skargi przez organ administracji. W myśl art. 55 § 1 p.p.s.a, w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 p.p.s.a, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny. Grzywna przewidziana w art. 55 § 1 p.p.s.a. ma charakter fakultatywny, wobec tego nawet w razie spełnienia wskazanych w tym przepisie przesłanek, sąd nie jest zobligowany do jej orzeczenia. Obowiązkiem sądu jest uwzględnienie wszystkich okoliczności sprawy. Oprócz funkcji dyscyplinującej oraz represyjnej, wymierzenie grzywny z art. 55 § 1 p.p.s.a. pełni również funkcję prewencyjną. Ukaranie organu służy bowiem także zapobieganiu naruszeniom prawa w przyszłości, zarówno przez ukarany organ, jak i przez inne organy (tak też przyjął Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09, ONSA/WSA 2010/1/2). Sąd orzeka o grzywnie według swego uznania i wymierza ją w wysokości adekwatnej do stopnia niewypełnienia przez organ obowiązku przesłania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie, z uwzględnieniem okresu w jakim organ pozostawał w zwłoce oraz okoliczności faktycznych, które legły u podstaw uchybienia przez organ temu obowiązkowi. Jak wynika z akt sprawy III KO/Gl 76/21, skarga na bezczynność w przedmiocie rozpoznania wniosku z dnia [...] r. o udostępnienie informacji publicznej wpłynęła do elektronicznej skrzynki podawczej organu administracji [...] r. W dniu [...] r. do tut. Sądu wpłynęły akta administracyjne sprawy wraz z odpowiedzią na skargę oraz wydrukiem skargi sporządzonym przez organ administracji. W dniu [...] r. wezwano organ administracji do prawidłowego przekazania skargi do elektronicznej skrzynki podawczej Sądu. W odpowiedzi z [...] r. organ administracji poinformował, że skarga została przesłana drogą tradycyjną, jednocześnie wskazał, że opóźnienie w przekazaniu spowodowane jest odbywającymi się maturami. Do pisma dołączono ponadto 13 załączników, jednakże zabrakło wśród nich skargi. [...] r., w odpowiedzi na kolejne wezwanie Sądu, organ ponownie podkreślił, że skarga została przekazana, tym razem przy korespondencji z [...] r. Dopiero w odpowiedzi na kolejne wezwanie Sądu z [...] r. organ administracji przekazał prawidłowo skargę w dniu [...] r. Wskazane okoliczności świadczą zatem, że organ administracji nie dochował obowiązku przekazania skargi w ustawowym terminie, którego bieg zakończył się z dniem [...] r. Nie można jednocześnie uznać, że organ wypełnił ciążący na nim obowiązek przekazując w dniu [...] r. (data stempla pocztowego) własny wydruk skargi wraz z odpowiedzią na skargę oraz aktami sprawy. Zgodnie bowiem z treścią z art. 54 p.p.s.a. i § 3 pkt 2 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 27 maja 2019 r. w sprawie szczegółowego sposobu oraz szczegółowych warunków przekazania skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę do sądu administracyjnego (Dz.U. poz. 1003) skargę sporządzoną w formie dokumentu elektronicznego organ przekazuje do elektronicznej skrzynki podawczej sądu. Oznacza to, że obowiązkiem organu jest przekazanie do sądu skargi w oryginalnej, niezmienionej postaci tj. w takiej samej formie w jakiej wpłynęła na elektroniczną skrzynkę podawczą organu wraz z załącznikami. Tylko bowiem taka forma umożliwia sądowi weryfikację prawidłowości złożonych podpisów. Natomiast wszelkie trudności, błędy czy nieprawidłowości w zakresie kształtowania i obsługiwania przez organy administracji publicznej systemów służących do komunikacji z tymi organami nie mogą być przerzucane na korzystających z tych systemów, a więc na podmioty korzystające z konstytucyjnego prawa dostępu do informacji publicznej (zob. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 listopada 2015 r., sygn. akt I OZ 1414/15, orzeczenia.nsa.gov.pl). Ustalając zaś wysokość grzywny, Sąd brał pod uwagę, że przedmiotowa sprawa dotyczy postępowania w trybie dostępu do informacji publicznej, które zawiera bardziej restrykcyjne unormowania co do terminu przekazania skargi Sądowi, a także fakt, że opóźnienie organu w wykonaniu powyższego obowiązku było znaczne. Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 55 § 1 w związku z art.154 § 6 p.p.s.a. i art. 64 § 3 p.p.s.a., orzekł jak w punkcie 1 sentencji postanowienia. O zwrocie kosztów postępowania w punkcie 2 sentencji postanowienia, obejmujących wpis od wniosku – [...] zł, orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.