IV SA/Gl 1015/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga-Gajewska Sędzia WSA Stanisław Nitecki (spr.) Protokolant st. ref. Ewa Pasiek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 września 2009 r. sprawy ze skargi V.Z. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zaliczki alimentacyjnej oddala skargę Prezydent Miasta B. decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 18 ust. 2 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. Nr 86, poz. 732 ze zm.) oraz art. 149 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego odmówił wznowienia postępowania administracyjnego w sprawie skargi o wznowienie w związku z wejściem w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23 czerwca 2008 r. dotyczącego prawa do zaliczki alimentacyjnej zakończonej decyzją ostateczną z dnia [...] r. Nr [...]. W uzasadnieniu tej decyzji stwierdził, że w dniu [...] r. V.Z. złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zapoczątkowanej żądaniem z dnia [...]r. dotyczącym zaliczki alimentacyjnej dla M. Z.. Podstawą złożenia wniosku o wznowienie postępowania stało się opublikowanie w dniu 7 lipca 2008 r. wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23 czerwca 2008 r. sygn. akt P 18/06. Odmowa wznowienia postępowania spowodowana została tym, że wniosek o wznowienie postępowania składa się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, a w przedmiotowej sprawie wniosek taki został złożony po upływie tego terminu. Odwołanie od tej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. wniosła V.Z., która zwróciła się o ponowne rozpatrzenie sprawy. Prośbę swoją uzasadniła tym, że o orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego nie została poinformowana przez pracowników pomocy społecznej, a powinny tak uczynić. Nadto zaznaczyła, że środki pieniężne przeznaczone są na potrzeby syna, który uczęszcza do [...] klasy i od 4 lat nie otrzymuje żadnych świadczeń. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] r. Nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu swojej decyzji organ odwoławczy wpierw przedstawił dotychczasowy przebieg postępowania, a następnie przystąpił do analizy stanu normatywnego w sprawie i w tym zakresie przywołał treść art. 145a Kodeksu postępowania administracyjnego oraz orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23 czerwca 2008 r. sygn. akt P 18/06, który został opublikowany w Dzienniku Ustaw z dnia 7 lipca 2008 r. Następnie organ ten zaznaczył, że od wskazanej daty rozpoczął się bieg jednomiesięcznego terminu do wniesienia przez stronę skargi o wznowienie postępowania w sprawie zaliczki alimentacyjnej i upłynął on w dniu 7 sierpnia 2008 r., natomiast wniosek strony został złożony w dniu 4 września 2008 r., czyli znacznie po upływie terminu do wniesienia stosownej skargi. Uchybienie terminowi powoduje bezskuteczność skargi o wznowienie postępowania. Merytoryczne rozpatrywanie wniosku strony przez organ pierwszej instancji było niedopuszczalne, nadto z analogicznego powodu nie jest możliwe przywrócenie terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania. Z powyższym rozstrzygnięciem nie zgodziła się V. Z., która wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. W skardze tej wystąpiła o zmianę zaskarżonej decyzji. W motywach skargi podniosła, że decyzja ta nie odpowiada przepisom prawa, ponieważ w ustawowym terminie nie można było złożyć stosownego pisma, gdyż organ administracji nie pouczył strony o tym, w jakim terminie należy złożyć stosowne pismo. Nadto zaznaczyła, iż jak tylko dowiedziała się o istniejącej możliwości to taki wniosek niezwłocznie złożyła. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, a w motywach podtrzymało swoje stanowisko zajęte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Kontrola legalności zaskarżonej decyzji przeprowadzona w oparciu o postanowienia art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) nie wykazała, aby zaskarżona decyzja naruszała wymogi prawa, a zgodnie z treścią art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd administracyjny uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy jak również naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W pierwszej kolejności przyjdzie zwrócić uwagę na treść obowiązujących unormowań prawnych. Stosownie do postanowień art. 145a Kodeksu postępowania administracyjnego można żądać wznowienia postępowania administracyjnego w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, na podstawie którego została wydana decyzja. Skargę o wznowienie wnosi się w terminie jednego miesiąca od dnia wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. Natomiast zgodnie z brzmieniem art. 149 § 3 wyżej wymienionego Kodeksu odmowa wznowienia postępowania następuje w drodze decyzji administracyjnej. W świetle przywołanych przepisów strona postępowania dysponuje prawem zwrócenia się do organu administracji ze skargą o wznowienie postępowania administracyjnego w przypadku, gdy w następstwie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego okaże się, że przepis prawa, który stanowił podstawę wydania decyzji administracyjnej jest sprzeczny z przepisami Konstytucji. Jednocześnie prawodawca wskazał termin, w którym strona może z przysługującego jej prawa skorzystać. Przekroczenie tego terminu stanowi negatywną przesłankę wznowienia postępowania, a organ wydaje decyzję o odmowie wznowienia postępowania. Z uwagi na to, że jest to termin procesowy po jego przekroczeniu strona składając wniosek może występować o jego przywrócenie, a ocena zasadności wniosku dokonywana jest na ogólnych zasadach unormowanych w art. 58 Kodeksu postępowania administracyjnego. W rozpatrywanej sprawie skarżąca wniosek o wznowienie postępowania sporządziła w dniu [...] r. a w siedzibie organu pierwszej instancji złożyła w dniu 4 września 2008 r. Zatem wniosek ten został wniesiony do organu pierwszej instancji 29 dni po upływie przewidzianego terminu. W piśmie tym brak jest wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania, jak również jakiejkolwiek sugestii związanej z tym, że wniesiony został z uchybieniem terminu. W świetle powyższego mając na uwadze treść art. 145a § 2 w związku z art. 149 § 3 Kodeksu postępowania administracyjnego organy administracji w drodze decyzji administracyjnej odmówiły wznowienia postępowania z uwagi na złożenie stosownej skargi po upływie prawem przewidzianego terminu. Takie działanie organów administracji znajduje umocowanie w przepisach prawa i odpowiada ich brzmieniu. Zatem tutejszy Sąd nie znajduje podstaw do uznania, że zaskarżona decyzja, jak również poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji wydana została z naruszeniem prawa, a tylko taka okoliczność daje podstawy do uwzględnienia skargi. Skarżąca w skardze podniosła, że pracownicy organów administracji nie poinformowali jej o ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego z dnia 23 czerwca 2008 r. sygn. akt P 16/06, a z uwagi na zatrudnienie w instytucji zajmującej się pomocą osobom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej było to ich obowiązkiem. Na wstępie przyjdzie zauważyć, że Kodeks postępowania administracyjnego w art. 9 zawiera zasadę, że strona postępowania administracyjnego nie może ponieść szkody z powodu nieznajomości przepisów prawa, a zatem przepis ten dokonuje wyłomu w fundamentalnej zasadzie stanowiącej, że ingorantia iuris nocet (nieznajomość prawa szkodzi). Jednakże należy zauważyć, że ograniczenie przewidziane powyższym przepisem obowiązuje w ściśle określonych ramach, a mianowicie od dnia wszczęcia postępowania administracyjnego do momentu jego zakończenia, a tym samym nie występuje ono już po zakończeniu postępowania administracyjnego. W świetle powyższego zarzut skarżącej, że organ administracji jej nie poinformował o orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego nie może być rozpatrywany w kategoriach naruszenia postanowień wyżej wymienionego art. 9. Dodatkowo należy zaznaczyć, że skarżąca łączy brak informacji o terminie złożenia skargi o wznowienie postępowania po orzeczeniu Trybunału Konstytucyjnego z obowiązkami pracowników socjalnych, których zadaniem jest pomoc osobom znajdującym się w trudnej sytuacji materialnej. Stanowisko skarżącej nie może zostać uwzględnione, ponieważ zaliczka alimentacyjna nie jest świadczeniem przyznawanym w ramach pomocy społecznej, a tym samym nie mają do niej zastosowania unormowania przewidziane tą ustawą. Skoro Sąd nie znalazł podstaw prawnych do uwzględnienia skargi, to stosownie do postanowień art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało skargę oddalić. SJ/