IV SA/Gl 1022/11

PostanowienieWSA w Gliwicach2011-10-27

Skład orzekający: Andrzej Majzner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej świadczenia pielęgnacyjnego, które stanowi formę pomocy społecznej, powinien zostać uwzględniony, jeśli strona jest zwolniona z kosztów sądowych z mocy prawa?
Ratio decidendi
Wniosek o ustanowienie adwokata w sprawie dotyczącej świadczenia pielęgnacyjnego, które jest formą pomocy społecznej, powinien zostać uwzględniony, jeśli strona wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania. W takich przypadkach strona korzysta ze zwolnienia z kosztów sądowych z mocy prawa, a wniosek o ustanowienie adwokata podlega rozpoznaniu na podstawie przepisów o przyznaniu prawa pomocy w zakresie częściowym.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego. Skarżący oświadczył, że gospodaruje samotnie, opiekuje się chorą byłą żoną, nie uzyskuje dochodu, nie posiada zasobów pieniężnych ani nieruchomości. Dołączył zaświadczenie o statusie osoby bezrobotnej oraz decyzje o przyznaniu zasiłku okresowego i celowego, a także dokumenty dotyczące kosztów utrzymania.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono adwokata dla skarżącego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 27 października 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi A.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r., Nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata postanawia: ustanowić adwokata dla skarżącego; W dniu [...]r. A.D. nadał do Sądu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym oznaczył, iż domaga się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika procesowego w osobie adwokata. W treści wniosku skarżący podniósł, że gospodaruje samotnie, jednak sprawuje faktyczną opiekę nad swoją byłą żoną, która jest osobą przewlekle chorą i niezdolną do samodzielnej egzystencji, a przy tym nie ma innych osób, które mogłyby się nią zajmować. Równocześnie wnioskujący oświadczył, że nie uzyskuje żadnego dochodu, nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości (poza mieszkaniem "lokatorskim" o powierzchni [...] m2). Następnie, to jest w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia i uprawdopodobnienia danych ujętych we wniosku (zarządzenie z dnia 29 września 2011 r.), skarżący nadesłał zaświadczenie Powiatowego Urzędu Pracy w B. z dnia [...]r., potwierdzające, że od roku jest osobą bezrobotną i nie posiada prawa do zasiłku oraz kopie dwóch decyzji administracyjnych mocą których przyznano mu zasiłek okresowy w kwocie [...] zł miesięcznie i zasiłek celowy w ramach programu "Pomoc państwa w zakresie dożywiania", w wysokości [...] zł. Przedłożył także dokumenty potwierdzające wysokość ponoszonych przezeń kosztów utrzymania (czynsz wraz z opłatami za wodę i wywóz nieczystości, w kwocie [...] zł oraz opłaty za: gaz - w wysokości [...] zł i energię elektryczną, w kwocie [...] zł. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Na wstępie należy odnotować, że skarga w niniejszej sprawie została wniesiona na decyzję administracyjną wydaną w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego, które - co nie budzi wątpliwości - stanowi formę szeroko pojętej pomocy społecznej. Tymczasem z art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. wynika, że strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach dotyczących pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Wnioskujący korzysta więc ze zwolnienia od kosztów sądowych z mocy samego prawa, a w rezultacie jego wniosek w tym zakresie jest bezprzedmiotowy i jako taki nie podlega rozpoznaniu (strona została już o tym poinformowana przez Sąd wcześniejszym pismem z dnia 27 września 2011 r.). Odnosząc się natomiast do wniosku A.D. o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego godzi się przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do jej brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 cytowanej regulacji, mogącym obejmować ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dokonana w tym kontekście analiza stanu majątkowego i sytuacji życiowej skarżącego doprowadziła do konkluzji, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania. Z oświadczeń wyżej wymienionego wynika bowiem, iż nie posiada on żadnych zasobów finansowych ani majątku. Jest przy tym osobą bezrobotną, bez prawa do pobierania zasiłku (vide: nadesłane zaświadczenie z dnia [...]r.) i jedyne źródło utrzymania stanowią dla niego środki otrzymywane w ramach pomocy społecznej (patrz: nadesłane kopie decyzji o przyznaniu zasiłku okresowego i zasiłku celowego). W tym stanie rzeczy uznano, że wnioskodawca wykazał w sposób dostatecznie przekonujący, że opłacenie adwokata z wyboru znacznie przekracza jego możliwości płatnicze i dlatego postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a. w związku z art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło