IV SA/Gl 1078/06

WyrokWSA w Gliwicach2007-05-11

Skład orzekający: Teresa Kurcyusz - Furmanik, Elżbieta Kaznowska, Edyta Żarkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie organu odwoławczego o niedopuszczalności odwołania z powodu uchybienia terminu jest zasadne, jeśli strona uzupełniła braki formalne odwołania po wezwaniu organu?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy nie może uznać odwołania za niedopuszczalne z powodu uchybienia terminu, jeśli strona, wezwana do uzupełnienia braków formalnych (w tym w zakresie reprezentacji), uzupełniła je w wyznaczonym terminie. Pismo zawierające uzupełnione braki formalne odwołania, złożone w terminie, należy traktować jako skuteczne wniesienie odwołania, a jego niedopuszczenie stanowi naruszenie przepisów proceduralnych.
Stan faktyczny
Przedsiębiorstwo A S.A. wniosło odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta S. w sprawie przeznaczenia samochodu ciężarowego na potrzeby obrony państwa. Odwołanie zostało podpisane przez jednego członka zarządu. Wojewoda wezwał stronę do przesłania aktualnego wypisu z KRS w celu wykazania uprawnień do reprezentacji. Strona przesłała wypis z KRS oraz nowe, prawidłowo podpisane odwołanie. Wojewoda postanowieniem uznał odwołanie z dnia [...] r. za niedopuszczalne z powodu uchybienia terminu, traktując je jako odrębne od pierwszego, wadliwego odwołania. Skarżący zakwestionował to stanowisko, wskazując na błędne uznanie terminu za uchybiony.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Wojewody.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz - Furmanik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska Asesor WSA Edyta Żarkiewicz Protokolant st.sekr.sąd. Alicja Sadowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 maja 2007r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa A S.A. w S. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie świadczenia rzeczowego na rzecz obrony uchyla zaskarżone postanowienie. Decyzją z dnia [...]r. Nr [...] wydaną przez Prezydenta Miasta S. orzeczono w oparciu o art. 208 i art. 210 ust. 1 i 4 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej ( Dz. U. z 2004 r. Nr 214 poz. 2416/ o przeznaczeniu samochodu ciężarowego [...] o ładowności 2-8 ton pozostającego w posiadaniu Przedsiębiorstwa A Spółka Akcyjna w S., w ramach świadczeń rzeczowych, na potrzeby obrony państwa. Decyzja ta została doręczona stronie w dniu [...]r. W dniu [...]r. A SA skierowała za pośrednictwem Prezydenta Miasta S. do Wojewody [...] odwołanie od wyżej opisanej decyzji. Odwołanie podpisane zostało przez jednego członka zarządu. W dniu [...] Zastępca Dyrektora Wydziału Zarządzania Kryzysowego wystosował do odwołującego wezwanie do przesłania aktualnego wypisu z Krajowego Rejestru Sądowego w celu wykazania, czy osoba, która podpisała wniesione odwołanie była uprawniona do reprezentowania odwołującego. W dniu [...] r. do [...] Urzędu Wojewódzkiego w K. wpłynęło pismo A S.A. informujące, że dotyczy sprawy [...]. Pismo nadano w Urzędzie Pocztowym w dniu [...]r. Z treści pisma natomiast wynikało, iż w odpowiedzi na wezwanie organu z dnia [...] r. strona przesyła aktualny odpis KSR potwierdzający uprawnienia osób do reprezentowania A S.A. oraz ponownie przekazuje prawidłowo podpisane odwołanie z dnia [...] r. Do pisma załączone zostało odwołanie strony z datą [...] r. podpisane przez dwóch członków zarządu. Wojewoda [...] postanowieniem Nr [...] z dnia [...] r. działając na podstawie art. 134 k.p.a. uznał odwołanie wniesione bezpośrednio do organu odwoławczego w dniu [...] r. za niedopuszczalne z powodu uchybienia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia Wojewoda [...] podniósł, iż strona wniosła w dniu [...] r. odwołanie od decyzji Prezydenta Miasta S. nr [...] z dnia [...] r., a w związku z tym faktem została wezwana do przedłożenia wypisu z KRS. Wraz z wypisem z KRS przedsiębiorstwo przesłało drugie odwołanie od tej samej decyzji. To odwołanie podpisane zostało przez członka zarządu oraz prokurenta, co zgodnie z treścią wypisu z KRS stanowiło właściwą reprezentację dla odwołującego. Wojewoda wskazał, iż decyzja będąca przedmiotem odwołania zawierała pouczenie o terminach do wniesienia odwołania. Doręczona została odwołującemu w dniu [...] r., co wynika z dowodu doręczenia decyzji. Odwołanie natomiast strona wniosła w dniu [...] r. czyli z uchybieniem 14 dniowego terminu do wniesienia środka odwoławczego. Z powyższym rozstrzygnięciem strona nie zgodziła się wnosząc do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę. W skardze tej zakwestionowano pogląd organu odwoławczego, co do tego, by za datę wniesienia odwołania uznać datę uzupełnienia przez stronę braków formalnych odwołania. Skarżący wskazując na bezsporne daty doręczenia mu zaskarżonej decyzji oraz datę nadania w urzędzie pocztowym odwołania podniósł, iż błędne jest stanowisko organu odwoławczego co do uchybienia terminu do wniesienia środka odwoławczego. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wnosząc o oddalenie skargi, podtrzymał swoją dotychczasową argumentację, a dodatkowo stwierdził, iż organ nie wzywał skarżącego do uzupełnienia braków formalnych, gdyż był związany odwołaniem przesłanym przez Urząd Miasta S. wraz z dokumentami wytworzonymi w wyniku postępowania administracyjnego zakończonego decyzją I instancji. W opinii organu dwa odwołania wniesione przez skarżącego w różnych datach należało potraktować jako odrębne i wydać dwa odrębne akty administracyjne w tym zakresie. Wojewoda [...] wskazał, iż tak uczyniono, rozpoznając odrębnie odwołanie wniesione przez skarżącego w terminie do jego wniesienia i umarzając sprawę wobec nieprawidłowości tego odwołania. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 3 § 1 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która przeprowadzona jest pod względem zgodności z prawem ( art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych – Dz. U. Nr 153, poz. 1269). Rozpoznając skargę Wojewódzki Sąd Administracyjny mając na względzie treść art. 134 p.p.s.a., a zatem nie będąc związany granicami skargi, co oznacza między innymi uprawnienia do uwzględnienia skargi również ze względu na inne uchybienia niż te, które przytoczyła strona skarżąca, stwierdził, w ramach przeprowadzonej kontroli legalności zaskarżonej decyzji, iż skarga zasługuje na uwzględnienie, a zaskarżona decyzja analizowana pod kątem jej legalności, podlega uchyleniu, jako wydana z naruszeniem prawa procesowego w sposób mający znaczenie dla rozstrzygnięcia w sprawie. Na wstępie zauważyć należy, iż przepis art. 134 k.p.a. rozróżnia niedopuszczalność odwołania od uchybienia terminu do wniesienia odwołania. Są to dwie odrębne instytucje procesowe. Każde uchybienie terminu do wniesienia odwołania powoduje, że organ odwoławczy ma obowiązek stwierdzić to uchybienie wydając postanowienie przewidziane w art. 134 k.p.a., chyba że strona prosi o przywrócenie uchybionego terminu stosownie do art. 58 i następnych k.p.a. i wniosek ten zostanie uwzględniony. Odwołanie wniesione po upływie terminu do jego wniesienia jest przeto odwołaniem wniesionym po upływie terminu, a nie niedopuszczalnym w rozumieniu art. 134 k.p.a., bowiem termin ten może być stronie przywrócony na jej żądanie. Trzeba także zwrócić uwagę na pogląd wyrażony przez Wojewodę [...] w odpowiedzi na skargę, co do związania organu odwoławczego zawartością materiału sprawy zgromadzonego przed organem I instancji. Przede wszystkim zauważa się, iż istotą i celem postępowania administracyjnego jest załatwienie sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli ( art. 7 kpa ). Przy czym załatwienie sprawy należy rozumieć, jako załatwienie sprawy co do jej istoty w całości lub części ( art. 104 § 2 kpa ). Dotyczy to nie tylko postępowania toczącego się przed organami administracji I instancji lecz również toku postępowania odwoławczego, które nie ogranicza się do rozpoznania postawionych przez odwołujących zarzutów lecz jest w istocie ponownym, pełnym rozstrzygnięciem sprawy. Pozostawienie sprawy bez jej merytorycznego rozpoznania jest ostatecznością, która mieć może miejsce tylko wtedy, gdy nie ma prawnych możliwości rozstrzygnięcia merytorycznego. Bezsporne jest również, iż wnoszone przez strony postępowania administracyjnego odwołania od decyzji organu I instancji mają charakter podania, o jakim mowa jest w treści art. 63 § 1 k.p.a. Odwołania zatem mogą być wnoszone pisemnie, telegraficznie lub za pomocą dalekopisu, telefaksu, poczty elektronicznej albo za pomocą formularza umieszczonego na stronie internetowej właściwego organu administracji publicznej, umożliwiającego wprowadzenie danych do systemu teleinformatycznego tego organu, a także ustnie do protokołu, a do ich istotnych wymogów, zgodnie z treścią § 3 art. 63 k.p.a. zaliczyć należy podpis osoby wnoszącej odwołanie. Zgodnie z treścią art. 30 § 3 k.p.a. osoba prawna występująca jako strona w postępowaniu administracyjnym, musi być reprezentowana przez organ oznaczony w rejestrze sądowym ( KRS ), co oznacza, iż odwołanie osoby prawnej składają podmioty ją reprezentujące. Zgodnie z przywołaną wyżej normą prawną zawartą w treści art. 63 § 3 k.p.a.. wnoszone przez osoby prawne odwołania muszą być zatem podpisane przez podmioty ją reprezentujące, oznaczone w KRS. Uznanie za odwołanie pisma niepodpisanego w sposób zgodny z regulacją wyżej przytoczoną powodowałoby naruszenie zasady skargowości. Organ II instancji wystąpiłby bowiem w charakterze organu odwoławczego bez podstawy prawnej. Zgodnie jednak z przywołaną wcześniej zasadą prawdy obiektywnej, bez należytego wyjaśnienia wątpliwości co do reprezentacji strony, organ nie może odmówić "załatwienia" sprawy w rozumieniu zasad procedury administracyjnej. Braki w reprezentacji strony należą bowiem do usuwalnych braków formalnych, co następuje w drodze ich uzupełnienia. Wskazanie takie zawarte zostało wprost w treści art. 64 § 2 k.p.a. Jeżeli bowiem podanie ( w zw. z art. 63 § 1 kpa również odwołanie ) nie czyni zadość innym wymaganiom ustalonym w przepisach prawa, należy wezwać wnoszącego do usunięcia braków ze wskazaniem terminu i pouczeniem o skutkach niewykonania wymaganej czynności. Dopiero w przypadku niezastosowania się do wezwania organu staje się on uprawniony do uznania, iż podanie nie czyni zadość wymogom procedury administracyjnej i pozostawia je bez rozpoznania. Następuje to w formie czynności techniczno – procesowej, o podjęciu której – na podstawie art. 64 § 2 k.p.a. – organ ma obowiązek zawiadomić wnoszącego odwołanie. Kolejnym dopiero następstwem nieuzupełnienia braków formalnych podania, które stanowi odwołanie od decyzji organu I instancji jest nabranie przez tę decyzję cech ostateczności. Brak wezwania do uzupełnienia braków formalnych, a w konsekwencji odmowa merytorycznego rozpoznania sprawy uznana byłaby za uchybienie treści art. 7, art. 9 a przede wszystkim art. 64 § 2 k.p.a. Przechodząc zatem na grunt rozpoznawanej sprawy trzeba zauważyć, iż Wojewoda [...] nabrał wątpliwości w zakresie należytej reprezentacji strony odwołującej i w tym celu skierował do niej wezwanie o dostarczenie dokumentacji, mogącej pozwolić rozwiać powziętą wątpliwość. Jak wynika z treści skierowanego do skarżącego wezwania z dnia [...] r., nie została ona w sposób wyraźny wezwana do usunięcia braku formalnego odwołania, poprzez podpisanie go w sposób zgodny z treścią rejestru sądowego. Jednak wezwanie do przedstawienia organowi odwoławczemu wypisu z KRS, w celu ustalenia, czy osoba, która podpisała odwołanie, była do tego należycie umocowana, pod rygorem utrzymania w mocy zaskarżonej decyzji, oznaczało oczywistą możliwość uzupełnienia usuwalnego braku formalnego w zakresie reprezentacji strony odwołującej. Zauważa się iż w zakreślonym przez Wojewodę [...] terminie strona złożyła żądany wypis KRS, a nadto uzupełniła treść odwołania zgodnie z wymaganiami i art. 30 § 3 k.p.a. w zw. z art. 63 § 3 K.p.a. W tym miejscu trzeba zwrócić uwagę na pogląd przyjęty w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazujący, że pismo złożone przez stronę w organie I instancji w terminie przewidzianym do złożenia odwołania, w którym kwestionuje ona zasadność rozstrzygnięcia w doręczonej jej decyzji I instancji, należy – zgodnie z art. 7, 9 K.p.a. – uznać za odwołanie od tej decyzji, chociażby nie spełniało ono wszystkich warunków określonych w art. 63 k.p.a. jeżeli w zakreślonym terminie strona uzupełniła braki formalne tego odwołania ( por. wyroki NSA z dnia 11 marca 1992 r. Sygn. akt III SA 261/92 i z dnia 22 stycznia 1993 r. Sygn. akt SA/Kr 1988/92 opubl. Kodeks postępowania administracyjnego z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sądu Najwyższego i Trybunału Konstytucyjnego Wyd. Prawnicze, Warszawa 1995 r. str. 381 ). Powyższy pogląd podziela również Sąd rozpoznający niniejszą sprawę. Uprawnia on do uznania, iż skarżący zachował termin do wniesienia odwołania, gdyż przekazując prawidłowo podpisany egzemplarz odwołania w terminie, w którym wezwano go do udokumentowania prawidłowej reprezentacji przedsiębiorstwa, tym samym uzupełnił braki formalne złożonego środka odwoławczego. Jak z powyższego wynika Wojewoda [...] bezzasadnie przyjął, iż skarżący wniósł dwukrotnie odwołanie od tej samej decyzji, z czego jedno było wniesione w terminie spóźnionym do wniesienia środka odwoławczego. Naruszył tym samym podstawową zasadę procedury administracyjnej ( art. 7 k.p.a. ) nakazującą organom wyjaśnić sprawę zgodnie z interesem mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli, a w konsekwencji art. 134 k.p.a. orzekając o niedopuszczalności wobec nie wniesionego środka odwoławczego. Postępowanie zatem prowadzone w sprawie przed organem odwoławczym jako bezprzedmiotowe powinno zostać umorzone. Mając powyższe na względzie orzeczono na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło