IV SA/Gl 1083/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax Sędziowie Sędzia WSA Teresa Kurcyusz - Furmanik Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz - Kunicka (spr.) Protokolant Paulina Nowak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lipca 2012 r. sprawy ze skargi M. D. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie zasiłku stałego uchyla zaskarżone postanowienie. Postanowieniem z dnia [...] . Zastępca Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w B., działający z upoważnienia Prezydenta Miasta, na podstawie art. 113 § 1 K.p.a. z urzędu sprostował błąd rachunkowy zawarty w pouczeniu decyzji nr [...] z dnia [...] W uzasadnieniu wskazał, że w pouczeniu decyzji administracyjnej uchylającej decyzję przyznającą na rzecz M. D. zasiłek stały, wystąpił błąd rachunkowy polegający na błędnie podanej kwocie do zwrotu przez ZUS. Podniósł, iż w miejsce informacji, że wystąpił do ZUS o potrącenie pobranego przez wyżej wymienionego zasiłku stałego za okres od 1 września 2005 r. do 31 stycznia 2006 r. w łącznej wysokości 1.686,50 zł. (tj. IX –X /05 po 326,50 zł. oraz XI/05 do I/06 po 344,50 zł. miesięcznie) z przyznanych świadczeń rentowych powinno być, że wystąpił do ZUS o potrącenie pobranego przez wyżej wymienionego zasiłku stałego za okres od 1 września 2005 r. do 31 stycznia 2006 r. w łącznej wysokości 1.559,25 zł. (tj. IX /05 do I/06 po 311,85 zł. miesięcznie) z przyznanych świadczeń rentowych. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., postanowieniem z dnia [...] Nr [...], na podstawie art. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych oraz art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 Kodeksu postępowania administracyjnego, po rozpoznaniu zażalenia M. D., utrzymało w mocy postanowienie organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że zgodnie z art. 113 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony sprostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Podniósł, że postanowienie organu pierwszej instancji z dnia [...] prostujące błąd rachunkowy w pouczeniu decyzji Nr [...] z dnia [...] zostało wydane prawidłowo, gdyż błąd w pouczeniu ww. decyzji należy uznać za błąd rachunkowy. Organ podkreślił, iż oczywistość omyłki rachunkowej można stwierdzić porównując tekst pouczenia ww. decyzji z aktami sprawy, z których wynika, że strona w okresie od września 2005 r. do stycznia 2006 r. otrzymywała rentę inwalidzką z ZUS w wysokości 311,85 zł., a więc w wysokości niższej od przyznanego zasiłku stałego. Organ wskazał, że nieprawidłowo zatem obliczono kwotę, jaką miał potrącić ZUS z wypłacanych świadczeń tytułem pobranego za ww. okres zasiłku stałego. W tym zakresie dodał, że zgodnie z art. 99 ust. 1 i 3 ustawy o pomocy społecznej osobie, której przyznano emeryturę lub rentę za okres, za który wypłacono zasiłek stały lub zasiłek okresowy, Zakład Ubezpieczeń Społecznych oraz inne organy rentowe, które przyznały emeryturę lub rentę, wypłacają to świadczenie pomniejszone o kwotę odpowiadającą wysokości wypłaconych za ten okres zasiłków i przekazują te kwoty na rachunek bankowy właściwego ośrodka pomocy społecznej. Wskazał, że kwota pomniejszenia, o której mowa w ust. 1, nie może być wyższa niż przyznana za ten okres kwota emerytury lub renty. Ponadto organ odwoławczy podkreślił, że błąd rachunkowy nie wystąpił w samej decyzji, czy jej uzasadnieniu, ale w pouczeniu, a tym samym jego sprostowanie nie prowadzi do zmiany merytorycznej orzeczenia. W skardze od powyższego postanowienia M. D. wniósł o stwierdzenie jego nieważności, ewentualnie o jego uchylenie i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. Podniósł zarzut naruszenia przez organ odwoławczy przepisów postępowania, tj. art. 138 § 1 pkt 1 K.p.a. Ponadto zarzucił naruszenie art. 113 K.p.a. podnosząc, że rozstrzygnięcie prostujące błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w decyzji wydanej przez inny organ jest rozstrzygnięciem wydanym bez podstawy prawnej w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Na rozprawie skarżący podtrzymał żądania i wnioski skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wymienionego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), zwanej dalej P.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi; naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ponadto stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa. Jednocześnie na podstawie art. 134 § 1 P.p.s.a., Sąd dokonuje kontroli rozstrzygnięć administracji publicznej pod względem zgodności z prawem nie będąc związany zarzutami, podstawą prawną i wnioskami sformułowanymi w skardze. W wyniku przeprowadzenia kontroli w wyżej wskazanym zakresie stwierdzić należało, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec tego wystąpiły podstawy do jego uchylenia. Zaskarżonym postanowieniem organ odwoławczy utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji z dnia [...] o sprostowaniu decyzji tego organu z dnia [...] nr [...]. W związku z tym podkreślenia wymagało, że na podstawie art. 113 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej może z urzędu lub na żądanie strony sprostować w drodze postanowienia błędy pisarskie i rachunkowe oraz inne oczywiste omyłki w wydanych przez ten organ decyzjach. Wobec treści cytowanego przepisu wskazać należało, że – jak wielokrotnie stwierdzono w orzecznictwie oraz literaturze – nie podlegają sprostowaniu w omawianym trybie błędy i omyłki istotne, których dopuszczono się w stosowaniu prawa, a więc co do ustalenia prawa obowiązującego, stanu faktycznego i jego kwalifikacji prawnej oraz ustalenia konsekwencji prawnych zastosowania określonej normy prawnej ( B. Adamiak, Rektyfikacja decyzji w postępowaniu administracyjnym, AUWr 1988, Nr 153, s. 9 – 10). Naczelny Sąd Administracyjny, w wyroku z dnia 4 maja 1988 r. podkreślił, że przedmiotem sprostowania nie mogą być mylne ustalenia faktyczne organu administracji lub mylne zastosowanie przepisu prawnego (por. wyrok NSA z dnia 4 maja 1988 r., III SA 1466/87, publ. OSP 1990, Nr 11-12, poz. 398). Natomiast w zaskarżonym postanowieniu organ odwoławczy wskazał, że oczywistość omyłki rachunkowej w pouczeniu decyzji z dnia [...] sprostowanej postanowieniem organu pierwszej instancji z dnia [...] można stwierdzić porównując tekst pouczenia ww. decyzji z aktami sprawy, z których wynika, że strona w okresie od września 2005 r. do stycznia 2006 r. otrzymywała rentę inwalidzką z ZUS w wysokości 311,85 zł., a więc w wysokości niższej od przyznanego zasiłku stałego. Wobec tego organ odwoławczy podniósł w zaskarżonym postanowieniu, że nieprawidłowo obliczono kwotę, jaką miał potrącić ZUS z wypłacanych świadczeń tytułem pobranego za ww. okres zasiłku stałego i w związku z tym stwierdził, że postanowienie organu pierwszej instancji z dnia[...] . prostujące błąd rachunkowy w pouczeniu decyzji z dnia [...] zostało wydane prawidłowo, gdyż błąd w pouczeniu ww. decyzji należy uznać za błąd rachunkowy. Cytowane stwierdzenie organu odwoławczego jest konsekwencją błędnej wykładni i zastosowania przepisu art. 113 § 1 k.p.a., przytoczonego w uzasadnieniu zaskarżonego rozstrzygnięcia. Przede wszystkim bowiem podkreślenia wymagało, iż nie do przyjęcia jest uznanie, że wystąpiła oczywista omyłka rachunkowa w sytuacji, gdy organ dokonuje zmiany ustaleń faktycznych, będących podstawą przedmiotowego obliczenia. Natomiast, jak wynika z uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, na podstawie ponownej analizy akt sprawy stwierdzono, że strona w okresie od września 2005 r. do stycznia 2006 r. otrzymywała rentę inwalidzką z ZUS w wysokości 311,85 zł. i tej treści ustalenie stanowiło przyczynę wydania postanowienia przez organ I instancji, które zostało utrzymane w mocy zaskarżonym postanowieniem organu odwoławczego. W wyniku przeprowadzenia kontroli w zakresie zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia stwierdzić zatem należało, że przy jego wydaniu doszło do naruszenia cytowanego wyżej art. 113 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego. Nie ulega również wątpliwości, że wskazane uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, dotyczyło przecież podstaw zastosowania sprostowania decyzji administracyjnej. Wobec tego - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. - Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ odwoławczy uwzględni przedstawione wyżej wskazania dotyczące podstaw i zakresu zastosowania art. 113 K.p.a.