IV SA/Gl 1099/17

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Leszek Wolny po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego w kwestii wniosku o przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata z urzędu postanawia: ustanowić dla strony skarżącej adwokata z urzędu. Skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika procesowego z urzędu w osobie adwokata. W uzasadnieniu wniosku stwierdził, że aktualnie nie pracuje i nie osiąga żadnych dochodów. W tej sytuacji nie ma więc możliwości pokrycia kosztów wynagrodzenia pełnomocnika z wyboru. Wnioskodawca zaznaczył, że nie zna się na prawie. Skarżący prowadzi wspólne gospodarstwo domowe razem ze swoją matką I. K., co do której orzeczono znaczny stopień niepełnosprawności (orzeczenie o niepełnosprawności z dnia 21 maja 2015 r., wydane na stałe). Strona oświadczyła, że jest właścicielem w ¼ części mieszkania w P., które stanowi jego miejsce zamieszkania oraz jest właścicielem w ½ części gospodarstwa rolnego. Skarżący oświadczył, że gospodarstwo to otrzymał w spadku po ojcu w sierpniu 2014 r. Ziemię tę jednak uprawia na miejscu jego rodzina, a skarżący nie uzyskuje z tego tytułu żadnego dochodu. Strona oświadczyła, że jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku i oszacowała miesięczne koszty utrzymania: 960 zł (mieszkanie w P.); 605 zł (energia elektryczna); 325 zł (gaz); 65 zł (telewizja). Mając powyższe na uwadze, zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity w Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zmianami) – zwanej dalej P.p.s.a. – stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Z kolei zgodnie z art. 245 § 1 P.p.s.a., prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie pełnomocnika procesowego z urzędu w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 2 P.p.s.a.). Z kolei prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub części (...) lub obejmuje ustanowienie fachowego pełnomocnika w osobie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 3 P.p.s.a.). Zaznaczyć należy, że skarżący zażądał przyznania prawa pomocy w pełnym zakresie, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia pełnomocnika procesowego z urzędu. Jednakże zarządzeniem z dnia 17 listopada 2017 r. poinformowano go, że w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej, zgodnie z regulacją art. 239 pkt 1 lit. a P.p.s.a., strona skarżąca nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych. Z tego też powodu wniosek w zakresie żądania zwolnienia od kosztów sądowych nie podlega rozpoznaniu. Mając powyższe na uwadze, przyjąć należało, że skarżący składając wniosek o prawo pomocy, zażądał przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym, tj. w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W tym stanie rzeczy, odnosząc się do wniosku T. K., należy przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., zgodnie z którą, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Stwierdzić należy, że skarżący w sposób dostatecznie jasny wykazał aktualną sytuację majątkową swojego gospodarstwa domowego. Jego oświadczenia zawarte na druku urzędowego formularza PPF znalazły potwierdzenie w materiałach znajdujących się w aktach administracyjnych sprawy. Brak jest jakichkolwiek podstaw do stwierdzenia, aby dane te uległy w ostatnim czasie zmianie, a ściślej, aby jego sytuacja majątkowa poprawiła się. Jedynym dochodem wspólnego gospodarstwa domowego skarżącego jest świadczenie rentowe otrzymywane przez jego matkę w kwocie 1.380,95 zł netto. Matka wnioskodawcy jest osoba niepełnosprawną, a niepełnosprawność orzeczono na stałe. Rozpoznający wniosek dał wiarę oświadczeniu wnioskodawcy, zgodnie z którym posiadając ½ gospodarstwa rolnego, nie pobiera jednak z niego żadnego dochodu. W aktach sprawy znajdują się decyzje w sprawie umorzenia podatku rolnego, które są wydawane konsekwentnie od 2015 r. W ocenie rozpoznającego wniosek, po uregulowaniu opłat związanych z utrzymaniem domu i zakupie żywności, skarżący nie ma obiektywnie możliwości, aby we własnym zakresie ustanowić adwokata z wyboru. Mając powyższe na uwadze, postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. w związku z art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.