IV SA/Gl 11/07
PostanowienieWSA w Gliwicach2007-11-07
Skład orzekający: Wiesław Morys, Beata Kalaga – Gajewska, Elżbieta Kaznowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przepisy ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, w związku z ustawą o świadczeniach rodzinnych, które pozbawiają prawa do zaliczki alimentacyjnej osoby wychowywane przez panny, kawalerów, wdowy, wdowców, osoby pozostające w separacji lub osoby rozwiedzione, jeśli wspólnie wychowują co najmniej jedno dziecko z jego rodzicem, są zgodne z Konstytucją RP (art. 18, art. 32 ust. 1, art. 71 ust. 1) oraz Konwencją o prawach dziecka?Ratio decidendi
Sąd zawiesił postępowanie sądowe, ponieważ rozstrzygnięcie sprawy zależało od wyniku postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym, który miał rozstrzygnąć o zgodności przepisów dotyczących prawa do zaliczki alimentacyjnej z Konstytucją RP i Konwencją o prawach dziecka. Sąd podzielił wątpliwości co do zgodności tych przepisów z prawem.Stan faktyczny
Skarżąca M.M. złożyła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., które utrzymało w mocy decyzję Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej odmawiającą jej zaliczki alimentacyjnej. Organ uznał, że skarżąca nie jest osobą samotnie wychowującą dzieci w rozumieniu przepisów, ponieważ żyje w związku z konkubentem, z którym ma dziecko. Skarżąca kwestionowała tę interpretację, wskazując na trudną sytuację życiową i brak obowiązku alimentacyjnego konkubenta wobec jej dzieci z poprzedniego związku.Rozstrzygnięcie
Zawieszono postępowanie sądowe.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Wiesław Morys Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga – Gajewska (spr.) Sędzia WSA Elżbieta Kaznowska Protokolant sekr. sąd. Arkadiusz Kmiotek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2007 r. sprawy ze skargi M.M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zaliczki alimentacyjnej postanawia: zawiesić postępowanie sądowe
Decyzją z dnia [...] r. działający z upoważnienia Burmistrza Miasta C. Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej, na podstawie art. 2 pkt 5 lit. a, art. 10 ust. 2 i art. 9 a ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. Nr 86, poz. 732 z późn. zm.), rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 7 czerwca 2005 r. w sprawie wzoru wniosku o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej oraz odpowiednich zaświadczeń (Dz. U. Nr 105, poz. 882) i art. 3 pkt 16 i 17 a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (tekst jednolity Dz. U. z 2006 r., Nr 139, poz. 992 z późn. zm.) odmówił M. M. świadczenia w formie zaliczki alimentacyjnej na dwoje dzieci K. K. i K. K., gdyż uznał, iż nie jest osobą samotnie wychowującą dzieci w myśl przepisów o świadczeniach rodzinnych, a tylko taka osoba - przy spełnieniu innych jeszcze przesłanek jest uprawniona do otrzymania żądanego świadczenia.
W odwołaniu od tej decyzji M. M. żądała wypłaty zaliczki alimentacyjnej na dwójkę dzieci, bowiem uznała, że skoro ich ojciec mimo zasądzonych alimentów nie łoży na ich utrzymanie, to jest osobą, która samotnie wychowuje te dzieci. Potwierdziła, że obecnie żyje w związku z konkubentem, z którym ma córkę, ale nie widzi powodów by jej konkubent utrzymywał dzieci z jej pierwszego małżeństwa.
Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia przywołało treść przepisów mających zastosowanie w sprawie i zaznaczyło, że zgodnie z treścią art. 3 pkt 17 a ustawy o świadczeniach rodzinnych pod pojęciem osoby samotnie wychowującej dziecko, która jest uprawniona do zaliczki alimentacyjnej - należy rozumieć - pannę, kawalera, wdowę, wdowca, osobę pozostającą w separacji orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu, osobę rozwiedzioną, chyba że wspólnie wychowuje co najmniej jedno dziecko z jego rodzicem. Zatem skoro odwołująca nie spełnia tych kryteriów, to nie mogła uzyskać wnioskowanego świadczenia.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżąca domagała się zmiany niekorzystnej dla niej decyzji i przyznania prawa do zaliczki alimentacyjnej, powołując się na bardzo trudną sytuację życiową i na fakt, że konkubent nie może ponosić obowiązku utrzymywania jej dzieci z poprzedniego związku.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o jej oddalenie, powołując się na argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji stwierdził, że nie znajduje podstaw do jej zmiany.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 125 §1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej w skrócie P.p.s.a. jedną z podstaw fakultatywnego zawieszenia postępowania przez sąd jest sytuacja, gdy rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym.
Mając na względzie powyższe trzeba zaznaczyć, że w zakresie innej sprawy zawisłej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Gdańsku, zarejestrowanej pod sygn. akt II SA/Gd 374/06 pojawiły się wątpliwości, co do tego, czy art. 2 ust. 5 lit a w związku z art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, w związku z art. 3 pkt 17a ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych, w zakresie, w jakim pozbawia prawa do zaliczki alimentacyjnej osoby, które są wychowywane przez panny, kawalerów, wdowy lub wdowców, osoby pozostające w separacji orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu, osoby rozwiedzione, wychowujące co najmniej jedno dziecko wspólnie z jego rodzicem, jest zgodny z art. 18, art. 32 ust. 1, art. 71 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej oraz z art. 27 Konwencji o prawach dziecka przyjętej przez Zgromadzenie Ogólne Narodów Zjednoczonych w dniu 20 listopada 1989 r. (Dz. U. z 1991 r., Nr 120, poz. 526 ze zm.).
Omawiane zagadnienie stało się przedmiotem pytania prawnego, które mocą postanowienia z dnia 13 grudnia 2006 r. zostało skierowane przez skład orzekający w tej sprawie do Trybunału Konstytucyjnego.
Na przedstawione pytanie prawne zarejestrowane pod sygn. akt P 7/07 Trybunał Konstytucyjny nie udzielił jeszcze odpowiedzi.
Tymczasem przedmiot niniejszej sprawy pozostaje w ścisłym związku ze stosowaniem unormowań objętych powołanym pytaniem prawnym. Zasadniczą przyczyną zaskarżonego rozstrzygnięcia pozbawiającego skarżącą prawa do zaliczki alimentacyjnej był bowiem fakt, iż w ocenie organów administracji orzekających w sprawie nie spełniała ona przesłanek wynikających z art. 2 ust. 5 lit a ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej w związku z art. 3 pkt 17a ustawy o świadczeniach rodzinnych.
Trzeba tu podkreślić, że Sąd w pełni podziela wątpliwość co do zgodności wskazanych przepisów z ustawą zasadniczą oraz z Konwencją o prawach dziecka i zgadza się z poglądami, które zostały wyrażone w przywołanym pytaniu prawnym z dnia 13 grudnia 2006 r. Zatem nie byłoby racjonalne występowanie z identycznym pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego w każdej podobnej sprawie, a literalne odczytanie cytowanych wyżej przepisów prawa nie pozwala na uwzględnienie złożonej przez skarżącą skargi.
W tym stanie rzeczy jest bezspornym, że rozstrzygnięcie w obecnie rozpatrywanej sprawie zależy od wyniku postępowania, które na skutek powołanego pytania prawnego zostanie przeprowadzone przed Trybunałem Konstytucyjnym.
Wobec powyższego Sąd, na podstawie art. 125 §1 pkt 1 P.p.s.a., postanowił o zawieszeniu z urzędu niniejszego postępowania sądowego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło