IV SA/Gl 111/08

WyrokWSA w Gliwicach2008-06-03

Skład orzekający: Wiesław Morys, Beata Kalaga-Gajewska, Tadeusz Michalik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przekroczenie kryterium dochodowego, nawet nieznaczne, wyklucza przyznanie zaliczki alimentacyjnej, pomimo trudnej sytuacji materialnej i rodzinnej wnioskodawcy?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przekroczenie kryterium dochodowego, określonego w ustawie o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, bez względu na jego wysokość i przyczynę, stanowi bezwzględną przesłankę negatywną do przyznania zaliczki alimentacyjnej. Organy administracji prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego, nie dopuszczając się naruszeń, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy.
Stan faktyczny
Pani I.D. złożyła wniosek o przyznanie zaliczki alimentacyjnej dla córki D. D. Organ I instancji odmówił przyznania świadczenia, wskazując na przekroczenie kryterium dochodowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, podtrzymując argumentację o niespełnieniu kryterium dochodowego. Skarżąca w skardze do WSA podtrzymała swoje stanowisko, akcentując trudną sytuację materialną i niewielkie przekroczenie dochodu.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Wiesław Morys (spr.) Sędziowie WSA Beata Kalaga-Gajewska NSA Tadeusz Michalik Protokolant Sekretarz Magdalena Kurpis po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 czerwca 2008r. sprawy ze skargi I.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zaliczki alimentacyjnej oddala skargę. Decyzją z dnia [...] Inspektor Działu Świadczeń Rodzinnych i Zaliczek Alimentacyjnych działając z upoważnienia Prezydenta Miasta K. odmówił przyznania Pani I. D. zaliczki alimentacyjnej dla córki D. D. W podstawie prawnej wskazano art. 7 do 10 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. Nr 86, poz. 732 z późn. zm.) i art. 104 k.p.a. W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że skarżąca nie spełnia kryteriów dochodowych określonych w art. 7 ust. 2 cytowanej wyżej ustawy. Dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie przekracza bowiem kwotę [...] zł. Skarżąca powołując się na trudną sytuację materialną i częste choroby dziecka odwołała się od powyższej decyzji. W odwołaniu zaakcentowała fakt, iż jej dochód w przeliczeniu na członka rodziny tylko nieznacznie przekracza kwotę określoną w ustawie. Ponadto ze względu na to, że dziecko często choruje, nie jest w stanie podjąć dodatkowej pracy, ponosi przy tym dodatkowe koszty na zakup lekarstw. Samorządowe Kolegium Odwoławcze na mocy art. 138 § 1 k.p.a. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. Powołując się na treść art. 7 ust. 2 ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych i zaliczce alimentacyjnej wskazało, że zaliczka alimentacyjna przysługuje tylko w takiej sytuacji gdy dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy nie przekracza kwoty [...] zł. Rodzina skarżącej nie spełnia kryterium dochodowego do przyznania zaliczki alimentacyjnych, gdyż osiągnięty przez nią dochód w przeliczeniu na osobę w rodzinie wynosi [...]zł. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego I. D. powołała się argumenty zawarte w odwołaniu od decyzji, akcentując swoją trudną sytuację materialną. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowaną argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz.1269) Sąd ten sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wspomnianego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z brzmienia art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) wynika natomiast, że tylko w przypadku, gdy Sąd stwierdzi bądź to naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź to naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź wreszcie inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wówczas uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części. Gdy zaś ustali istnienie przesłanek z art. 156 k.p.a., wówczas stwierdza ich nieważność bądź niezgodność z prawem. Przy tym z mocy art. 134 § 1 cytowanej ustawy tejże kontroli legalności dokonuje także z urzędu, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując oceny zaskarżonej decyzji zgodnie ze wskazanymi normami Wojewódzki Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, iż zarzuty skargi nie są zasadne. Skarga nie zasługuje również na uwzględnienie z przyczyn, które Sąd obowiązany był wziąć pod uwagę działając z urzędu. Przesłanki uprawniające do otrzymania zaliczki alimentacyjnej określone są w art. 7 ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej. Stosownie do przepisu art. 7 ust.1 wymienionej ustawy zaliczka alimentacyjna przysługuje osobie uprawnionej do ukończenia 18 roku życia albo, w przypadku, gdy uczy się w szkole wyższej, do ukończenia 24 roku życia. Na podstawie art. 2 pkt 5 powołanej ustawy ilekroć w ustawie jest mowa o osobie uprawnionej oznacza to osobę uprawnioną do świadczenia alimentacyjnego na podstawie tytułu wykonawczego, którego egzekucja jest bezskuteczna, jeżeli osoba uprawniona jest wychowywana przez osobę samotnie wychowującą dziecko w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych, osoba ta jest wychowywana przez osobę pozostającą w związku małżeńskim z osobą, która przebywa w zakładzie karnym powyżej 3 miesięcy albo jest całkowicie ubezwłasnowolniona, ponadto jest to osoba ucząca się, w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych. W art. 7 ust. 2 tejże ustawy jest zawarte kryterium dochodowe, którego spełnienie jest warunkiem uzyskania zaliczki alimentacyjnej, zaliczka ta przysługuje, tylko wówczas gdy dochód rodziny w przeliczeniu na osobę w rodzinie nie przekracza kwoty [...] zł. W rozpoznawanej sprawie odmówiono skarżącej przyznania zaliczki alimentacyjnej z powodu przekroczenia tegoż kryterium. Powołana ustawa nie reguluje sposobu obliczania dochodu rodziny, a zatem w tym zakresie stosuje się przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych albowiem myśl art. 18 ust. 2 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników oraz zaliczce alimentacyjnej w sprawach nieuregulowanych w tej ustawie stosuje się odpowiednio przepisy ustawy o świadczeniach rodzinnych, jeżeli nie są z nią sprzeczne, a także przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Z art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 ze zm.) wynika, że dochód rodziny określa się poprzez obliczenie przeciętnego miesięcznego dochodu członka rodziny uzyskanego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres zasiłkowy. Zgodnie z § 15 Rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. Nr 105, poz. 881 ze zm.) pomniejsza się uzyskany dochód o podatek należny, składki na ubezpieczenie społeczne, oraz składki na ubezpieczenie zdrowotne. Mając na uwadze powyższe zasady, organy prawidłowo ustaliły dochód rodziny. W oparciu o zaświadczenie o wysokości uzyskanych przez członków rodziny w roku poprzedzającym okres zasiłkowy podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach ogólnych wydanym przez Naczelnika Pierwszego Urzędu Skarbowego w K. oraz o oświadczenie skarżącej, zgodnie z którym nie uzyskała ona we wskazanym okresie żadnych dochodów nie podlegających opodatkowaniu ustalono, że miesięczny dochód w przeliczeniu na osobę wynosi [...] zł. Skarżąca w skardze do sądu ani w poprzedzającym je odwołaniu nie kwestionuje wysokości dochodów określonych przez organy ani sposobu ich obliczenia. Powołując się na trudną materialną szczegółowo wylicza koszty miesięcznego utrzymania siebie i swojej córki. Zdaniem skarżącej trudna sytuacja materialna i rodzinna oraz przekroczenie w opinii skarżącej tylko nieznacznie wysokości dochodu uprawniającego do otrzymania zaliczki alimentacyjnej, są wystarczającymi przesłankami do przyznania jej tegoż świadczenia. Argumenty te są chybione, gdyż jakiekolwiek przekroczenie wspomnianego kryterium i to bez względu na przyczynę, wyklucza przyznanie przedmiotowego świadczenia. Mając na względzie przedstawione powyżej okoliczności sprawy -zdaniem Sądu - skarga nie zasługuje na uwzględnienie z uwagi na cytowane na wstępie uregulowania ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Organy administracji rozpatrujące niniejszą sprawę nie dopuściły się naruszenia przepisów zarówno postępowania administracyjnego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż prawidłowo oceniły zaistniały stan faktyczny, jak i przy jego ocenie, nie naruszyły przepisów prawa materialnego, które miały zastosowanie w sprawie. Należy przy tym zaakcentować, że organy nie mają w tym zakresie samodzielności, zobowiązane są bezwzględnie przestrzegać obowiązujące zapisy ustawy. Nie mogą zatem brać pod uwagę innych okoliczności, niż te które zostały wskazane w ustawie, nie mogą uzależniać przyznania zaliczki od takich okoliczności jak trudna sytuacja materialna i rodzinna, w sytuacji gdy przekroczone zostało kryterium dochodowe określone w ustawie. Wobec powyższego stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa, co nakazuje oddalić skargę w oparciu o art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło