IV SA/Gl 1148/14
PostanowienieWSA w Gliwicach2015-02-10
Skład orzekający: Andrzej Majzner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy strona w sprawie dotyczącej odpłatności za pobyt dziecka w rodzinie zastępczej, która jest zwolniona z mocy prawa z kosztów sądowych, może uzyskać prawo pomocy w zakresie ustanowienia adwokata?Ratio decidendi
Strona, która jest zwolniona z mocy prawa z kosztów sądowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym, może nadal ubiegać się o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z jego udziałem w postępowaniu bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Wniosek o zwolnienie z kosztów sądowych w takim przypadku jest bezprzedmiotowy, ale nie wyklucza możliwości przyznania pomocy w innej formie.Stan faktyczny
Skarżący M.G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata i zwolnienia od kosztów sądowych, powołując się na trudną sytuację materialną (bezrobotny, żona niepełnosprawna, troje dzieci) i brak wiedzy prawniczej. Sprawa dotyczyła decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. w przedmiocie odpłatności za pobyt dziecka w rodzinie zastępczej. Sąd uznał, że skarżący jest zwolniony z mocy prawa z kosztów sądowych, ale jego wniosek o ustanowienie adwokata podlega rozpoznaniu.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono adwokata dla skarżącego.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 10 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi M.G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie odpłatności za pobyt dziecka w rodzinie zastępczej w kwestii wniosku o przyznanie skarżącemu prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata postanawia: ustanowić adwokata dla skarżącego;
W dniu 20 stycznia 2015 r. M. G. złożył do Sądu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym oznaczył, iż domaga się ustanowienia adwokata oraz zwolnienia od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu skarżący powołał się na brak wiedzy prawniczej koniecznej do obrony swoich interesów oraz na trudną sytuację materialną wywodząc, iż jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku, pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z małżonką (osoba niepełnosprawna w stopniu umiarkowanym) i trojgiem małoletnich dzieci, zaś jedynym źródłem utrzymania są dla nich: wynagrodzenie żony, w kwocie netto od 705,01 zł do 887,60 zł oraz alimenty na dzieci, w wysokości ogółem 500 zł miesięcznie.
Równocześnie wnioskodawca zadeklarował, że nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości.
Do wniosku dołączone zostały kserokopie stosownych dokumentów potwierdzających okoliczności podnoszone przez stronę.
W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje.
Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej "p.p.s.a.", stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym.
W pierwszej kolejności należy odnotować, że przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja administracyjna wydana w przedmiocie odpłatności za pobyt dziecka w rodzinie zastępczej, czyli dotycząca problematyki z zakresu szeroko pojętej pomocy społecznej. W konsekwencji, strona jest w tej sprawie zwolniona od kosztów sądowych z mocy samego prawa, na podstawie art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., a co za tym idzie, jej wniosek o zwolnienie z obowiązku uiszczenia tych kosztów jest bezprzedmiotowy i jako taki nie podlega rozpoznaniu (skarżący został o tym fakcie poinformowany przez Sąd wcześniejszym pismem z dnia 3 lutego 2015 r.).
Odnosząc się natomiast do wniosku M. G. o ustanowienie adwokata należy przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do jej brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 cytowanej regulacji, mogącym obejmować ustanowienie
jednego z wymienionych w tym przepisie profesjonalnych pełnomocników) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
W tym kontekście uznano, że wnioskujący spełnił przesłankę warunkującą uwzględnienie jego żądania.
Z oświadczeń wyżej wymienionego wynika, iż nie posiada on żadnych zasobów finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku. Dokumenty nadesłane wraz z wnioskiem potwierdzają przy tym, że jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku (vide: decyzja Prezydenta Miasta G. - karta nr 19 akt sprawy), zaś miesięczny dochód netto przypadający na jego pięcioosobowe gospodarstwo domowe wynosi zaledwie około 1.200 - 1.350 zł (patrz: zaświadczenie pracodawcy małżonki skarżącego potwierdzające wysokość jej wynagrodzenia - karta nr 24 akt sprawy oraz dokumenty potwierdzające wysokość pobieranych alimentów na dzieci), co daje per capita zaledwie 240 – 270 zł, a tym samym nie umożliwia dokonania w zasadzie jakichkolwiek oszczędności.
W tym stanie rzeczy uznano, iż wnioskodawca wykazał w sposób dostatecznie przekonujący, że nie jest w stanie wygenerować środków pozwalających na opłacenie należności związanych z udziałem adwokata w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Dlatego postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a. w związku z art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło