IV SA/Gl 1153/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Szczepan Prax (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 października 2013 r. sprawy ze skargi U. M. i A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia dziecka uchyla zaskarżoną decyzję. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] o odmowie przyznania A.M. prawa do jednorazowej zapomogi z tytułu urodzenia się jego dwóch synów: S. i J. Rozstrzygnięcie to oparto na przepisie art. 15 b ust. 5 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (j.t. Dz. U. Nr 139 z 2006 r., poz. 992 ze zm.), według którego przedmiotowa zapomoga przysługuje, jeżeli kobieta pozostawała pod opieką medyczną nie później niż od 10 tygodnia ciąży do porodu. Tymczasem żona wnioskodawcy dysponowała jedynie zaświadczeniem, że pozostawała pod opieką medyczną od 20 tygodnia ciąży. Kolegium zauważyło, że na mocy art. 3 ustawy z dnia 5 marca 2010 r. nowelizującej ustawę o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. Nr 50, poz. 301) do 31.12.2011 r. zapomoga przysługiwała po przedstawieniu zaświadczenia lekarskiego lub zaświadczenia wystawionego przez położoną, potwierdzającego co najmniej jedno badanie kobiety w okresie ciąży przez lekarza ginekologa lub położną, jednak w niniejszej sprawie wniosek został złożony już po tej dacie, bo w dniu [...], aczkolwiek z ustalenia organu I instancji wynika, że dzieci urodziły się [...]. Według organów w grę wchodzi wymóg z art. 15 b ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych, który nie został spełniony. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego U. i A.M. wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji. Skarżący zarzucili, że podczas ciąży, z której urodziły się ich bliźniaki, przepis art. 15 b ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych nie obowiązywał. Wskazali na orzeczenia sądów administracyjnych, według których obowiązek wykazywania pozostawania pod opieką medyczną od 10 tygodnia ciąży dotyczy kobiet znajdujących się w dziesiątym tygodniu ciąży od 1.01.2012 r. Odpowiadając na skargę organ odwoławczy postulował jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Organy administracyjne orzekające w sprawie zastosowały bowiem przepisy prawa materialnego zupełnie abstrahując od ukształtowanej już jednolicie w orzecznictwie sądowym interpretacji art. 15 b ust. 5 ustawy o świadczeniach rodzinnych, w związku z art. 3 ustawy nowelizacyjnej z dnia 5 marca 2010 r. Sprowadza się ona do stwierdzenia, że wymieniony w tym pierwszym przepisie obowiązek nie może dotyczyć sytuacji, gdy 10 tydzień ciąży przypada przed dniem 1 stycznia 2012 r. Przeciwny pogląd prowadziłby do naruszenia wynikającego z konstytucyjnej zasady demokratycznego państwa prawa (art. 2 Konstytucji RP) zakazu działania prawa wstecz oraz zasady zaufania obywatela do państwa, zasady ochrony praw nabytych i konstytucyjnie zagwarantowanej ochrony rodziny, macierzyństwa i rodzicielstwa (art. 18 Konstytucji) – tak np. w wyroku tut. Sądu z 14.06.2013 r., sygn. akt IV SA/GL 725/12 i przytoczonych w nim orzeczeniach. Ten kierunek wykładni Sąd w obecnym składzie podziela, a ponieważ z uwagi na datę urodzenia dzieci skarżących wykładnia ta ma zastosowanie w niniejszej sprawie, to należało uznać, że zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organ administracyjny uwzględni powyższą ocenę prawną. Z wywiedzionych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) orzeczono, jak w sentencji.