IV SA/Gl 1167/14

PostanowienieWSA w Gliwicach2015-03-13

Skład orzekający: Andrzej Majzner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata powinien zostać uwzględniony, gdy skarżący korzysta ze zwolnienia od kosztów sądowych z mocy prawa w sprawie dotyczącej pomocy społecznej i wykaże trudną sytuację materialną?
Ratio decidendi
Wniosek o ustanowienie adwokata w ramach prawa pomocy powinien zostać uwzględniony, jeśli skarżący wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W przypadku spraw dotyczących pomocy społecznej, skarżący jest zwolniony z kosztów sądowych z mocy prawa, co czyni wniosek w tym zakresie bezprzedmiotowym, ale nie wyklucza przyznania prawa pomocy w zakresie ustanowienia pełnomocnika, jeśli jego sytuacja materialna to uzasadnia.
Stan faktyczny
Skarżący T.G. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wskazał na trudną sytuację materialną, bezrobocie, utrzymywanie się z zasiłku i świadczeń z pomocy społecznej, samotne gospodarowanie oraz brak zasobów pieniężnych i majątkowych. Skarga dotyczyła decyzji w przedmiocie specjalnego zasiłku celowego.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono adwokata dla skarżącego.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 13 marca 2015 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi T. G. (G.) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku celowego w kwestii wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata postanawia: ustanowić adwokata dla skarżącego; W dniu 3 marca 2015 r. T.G. złożył do Sądu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym wskazał, iż domaga się zwolnienia od kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata. W uzasadnieniu powołał się na brak wiedzy prawniczej koniecznej do obrony swoich interesów oraz na trudną sytuację materialną wywodząc, iż jest osobą bezrobotną i utrzymuje się z zasiłku, do którego prawo utraci w bieżącym miesiącu (marzec 2015 r.), a nadto ze świadczeń z pomocy społecznej. Równocześnie wnioskujący oświadczył, iż gospodaruje samotnie oraz, że nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości i zamieszkuje w lokalu socjalnym o powierzchni 17,70 m2. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) - zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Na wstępie należy odnotować, że skarga w niniejszej sprawie została wniesiona na decyzję administracyjną wydaną w przedmiocie specjalnego zasiłku celowego będącego jednym ze świadczeń z pomocy społecznej. Tymczasem z art. 239 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. wynika, że strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach dotyczących pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Wnioskujący korzysta więc ze zwolnienia od kosztów sądowych z mocy samego prawa, a w rezultacie jego wniosek w tym zakresie jest bezprzedmiotowy i jako taki nie podlega rozpoznaniu (strona została już o tym poinformowana przez Sąd wcześniejszym pismem z dnia 9 marca 2015 r.). Odnosząc się natomiast do wniosku T.G. o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego godzi się przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do jej brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 cytowanej regulacji, mogącym obejmować ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dokonana w tym kontekście analiza stanu majątkowego skarżącego doprowadziła do konkluzji, że spełnił on wymóg warunkujący uwzględnienie jego żądania. Z oświadczeń wyżej wymienionego wynika bowiem, iż nie posiada on żadnych zasobów finansowych ani jakiegokolwiek majątku. Równocześnie jest osobą bezrobotną i jedynym źródłem utrzymania jest dla niego zasiłek, w kwocie netto 572,87 zł (vide: zaświadczenie Powiatowego Urzędu Pracy w R. - karta nr 11 akt sprawy) oraz świadczenia z pomocy społecznej. Nie budzi zatem wątpliwości, że nie jest w stanie wygenerować środków wystarczających na opłacenie adwokata z wyboru. Zważywszy powyższe postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a., w związku z art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło