IV SA/Gl 1177/15
WyrokWSA w Gliwicach2016-07-13
Skład orzekający: Teresa Kurcyusz - Furmanik, Beata Kozicka, Edyta Żarkiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja umarzająca postępowanie administracyjne z powodu jego bezprzedmiotowości, która jednocześnie zawiera merytoryczne rozstrzygnięcie co do przedmiotu tego postępowania, a także decyzja utrzymująca ją w mocy, są dotknięte wadą rażącego naruszenia prawa, uzasadniającą stwierdzenie ich nieważności?Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta, ponieważ obie zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa. Decyzja organu I instancji umarzająca postępowanie z powodu jego bezprzedmiotowości, a jednocześnie zawierająca merytoryczne rozstrzygnięcie co do przedmiotu tego postępowania, stanowiła naruszenie art. 105 § 1 K.p.a. Ponadto, decyzja ta została wydana w trakcie toczącego się postępowania wznowieniowego dotyczącego tej samej sprawy. Zaskarżona decyzja Kolegium, utrzymując w mocy wadliwą decyzję organu I instancji, również naruszyła prawo, nie dostrzegając tych uchybień.Stan faktyczny
Skarżąca D. K. otrzymała dodatek mieszkaniowy decyzją Prezydenta Miasta. Następnie organ I instancji wznowił postępowanie i uchylił decyzję przyznającą dodatek, odmawiając jego przyznania. SKO uchyliło tę decyzję, nakazując ponowne postępowanie wyjaśniające. Organ I instancji umorzył postępowanie, uznając je za bezprzedmiotowe, ale jednocześnie zawarł w decyzji merytoryczne rozstrzygnięcie. SKO utrzymało w mocy decyzję organu I instancji, mimo że postępowanie wznowieniowe nie zostało zakończone. Skarżąca wniosła skargę do WSA, kwestionując ustalenie jej dochodu.Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Ś.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Teresa Kurcyusz - Furmanik Sędziowie Sędzia WSA Beata Kozicka Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz (spr.) Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 lipca 2016 r. sprawy ze skargi D. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Ś. z dnia [...] roku nr [...].
Prezydent Miasta Ś. decyzją z dnia [...] w wyniku rozpoznania wniosku skarżącej D. K. z dnia 4 marca 2013 r., przyznał jej dodatek mieszkaniowy w okresie od 1 marca 2013 r. do 31 sierpnia 2013 r. w wysokości 203,28 zł miesięcznie.
Następnie postanowieniem z dnia [...] organ I instancji, na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 K.p.a. wznowił z urzędu postępowanie w sprawie zakończonej w/w decyzją, ze względu na uzyskanie informacji, że stan faktyczny na dzień wydania decyzji przyznającej dodatek mieszkaniowy był inny niż deklarowany, strona nie wykazała bowiem dochodów z tytułu zatrudnienia w [...] .
Decyzją z dnia [...] organ I instancji, w wyniku wznowienia postępowania administracyjnego, na podstawie art. 151 § 1 pkt 2 K.p.a. uchylił decyzję z dnia [...] przyznającą stronie dodatek mieszkaniowy i odmówił dodatku mieszkaniowego.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze decyzją z dnia [...] uchyliło decyzję organu I instancji z dnia [...] stwierdzając, że konieczne jest przeprowadzenie ponownego postępowania wyjaśniającego na okoliczność wysokości dochodu rodziny.
Następnie pismem z dnia 22 czerwca 2015 r. organ I instancji zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego z urzędu na podstawie art. 61 § 4 K.p.a. w związku z wyżej wymienioną decyzją Kolegium.
Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta Ś. umorzył postępowanie wszczęte w dniu [...] w sprawie decyzji Prezydenta Miasta Ś. z dnia [...] o przyznaniu skarżącej D. K. dodatku mieszkaniowego na okres od 1 marca 2013 r. do 31 sierpnia 2013 r. uznając, że stało się stało bezprzedmiotowe. Jednocześnie w uzasadnieniu organ przedstawił szczegółowe ustalenia, w wyniku których stwierdził, że brak jest podstaw do zmiany kwoty dodatku mieszkaniowego przyznanego skarżącej decyzją z dnia [...]
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] utrzymało w mocy decyzję organu i instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że w wyniku prowadzonego postępowania administracyjnego organ I instancji umorzył postępowanie, z uwagi na jego bezprzedmiotowość, jednakże prowadzone postępowanie wznowieniowe dotyczące decyzji z dnia [...] nr [...] nie zostało zakończone stosowną decyzją i organ nie wydał jednego z rozstrzygnięć, o którym mowa w art. 151 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. Organ odwoławczy wskazał, że w ramach tego postępowania organ I instancji powinien wykonać zalecenia wskazane w decyzji Kolegium z dnia [...] Nr [...]
W skardze wniesionej od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, D. K. podniosła argumenty sprowadzające się do kwestionowania ustalenia przez organ wysokości jej dochodu.
Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje:
Na wstępie wskazać należało, że sądy administracyjne zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647), sprawują wymiar sprawiedliwości w zakresie swojej właściwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym § 2 wymienionego przepisu stanowi, iż kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Na podstawie art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r. poz. 718), zwanej dalej w skrócie P.p.s.a., Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie, uchyla zaskarżoną decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi; naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, bądź naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Ponadto stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 K.p.a. lub w innych przepisach, albo stwierdza ich wydanie z naruszeniem prawa.
Jednocześnie - według art. 134 § 1 P.p.s.a. - Sąd dokonuje kontroli rozstrzygnięć administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, nie będąc związany zarzutami, podstawą prawną i wnioskami sformułowanymi w skardze.
W wyniku przeprowadzenia kontroli zaskarżonej decyzji w powyższym zakresie, stwierdzić należało, że została wydana – podobnie jak i decyzja organu I instancji - z rażącym naruszeniem prawa, stanowiącym podstawę stwierdzenia jej nieważności.
Wymienioną decyzją organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] którą organ I instancji umorzył postępowanie administracyjne z uwagi na jego bezprzedmiotowość. Umorzenie dotyczyło postępowania wszczętego z urzędu w dniu 22 czerwca 2015 r. w sprawie decyzji Prezydenta Miasta Ś. z dnia[...] o przyznaniu skarżącej dodatku mieszkaniowego na okres od 1 marca 2013 r. do 31 sierpnia 2013 r.
Stwierdzając bezprzedmiotowość postępowania, organ I instancji jednocześnie przedstawił w decyzji, szczegółowe ustalenia, w wyniku których stwierdził, że brak jest podstaw do zmiany kwoty dodatku mieszkaniowego przyznanego skarżącej decyzją z dnia [...] Wobec tego – niezależnie od stwierdzenia bezprzedmiotowości postępowania - organ zawarł w tej decyzji merytoryczne rozstrzygnięcie dotyczące przedmiotu postępowania, a więc tego, czy są podstawy do zmiany kwoty dodatku mieszkaniowego, przyznanego skarżącej decyzją z dnia [...] Nawet wśród podstaw prawnych decyzji wymienił – obok art. 105 K.p.a., dotyczącego umorzenia postępowania – przepis art. 7 ust. 1a ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych ( Dz.U. z 2013 r. poz. 966 ze zm.).
Stanowiło to rażące naruszenie art. 105 § 1 K.p.a. z uwagi na to, że rozstrzygnięcie merytoryczne – co do przedmiotu postępowania, nie może mieć miejsca jednocześnie z umorzeniem tego postępowania z powodu jego bezprzedmiotowości.
Ponadto decyzja organu I instancji z dnia [...] została wydana pomimo toczącego się postępowania wznowieniowego, dotyczącego tej samej decyzji z dnia [...]
Zaskarżoną decyzją organ odwoławczy - utrzymując w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] - stwierdził jednocześnie, że prowadzone postępowanie wznowieniowe dotyczące decyzji z dnia [...] nr [...] nie zostało zakończone stosowną decyzją i organ nie wydał jednego z rozstrzygnięć, o którym mowa w art. 151 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. W związku z tym organ odwoławczy wskazał, że w ramach tego postępowania organ I instancji powinien wykonać zalecenia zawarte w decyzji Kolegium z dnia [...] Nr [...] a więc sprowadzające się do ustalenia, czy są podstawy do zmiany kwoty dodatku mieszkaniowego, przyznanego skarżącej decyzją z dnia [...]
Uwadze organu odwoławczego umknęło zatem również to, że pozostawienie w obrocie prawnym decyzji organu I instancji z dnia [...] spowoduje, że kwestie pozostające w granicach przedmiotu wcześniej wszczętego postępowania wznowieniowego, zostaną rozstrzygnięte w decyzji wydanej w postępowaniu wszczętym pomimo toczącego się już postępowania wznowieniowego co do tej samej decyzji ostatecznej.
W podsumowaniu stwierdzić zatem należało, że w niniejszej sprawie doszło do uchybienia przepisom postępowania stanowiącego rażące naruszenie prawa, o którym mowa w art. 156 § 1 pkt 2 K.p.a.
Wobec tego - na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a. - Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu I instancji.
W wyniku powyższego, organ jest zobowiązany do rozpoznania sprawy w ramach wszczętego postanowieniem z dnia [...] postępowania wznowieniowego.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło