IV SA/Gl 1180/16
PostanowienieWSA w Gliwicach2017-02-16
Skład orzekający: Andrzej Majzner
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy stronie przysługuje prawo pomocy w zakresie ustanowienia radcy prawnego, biorąc pod uwagę jej sytuację materialną, dochody, koszty utrzymania oraz status niepełnosprawnej córki?Ratio decidendi
Sąd uznał, że skarżąca wykazała, iż nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku dla utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Pomimo relatywnie nie najniższego dochodu, znaczne koszty związane z utrzymaniem i leczeniem trwale niepełnosprawnej córki pochłaniają niemal cały dochód rodziny, uniemożliwiając oszczędności na pokrycie kosztów profesjonalnego pełnomocnika. W związku z tym, sąd postanowił ustanowić radcę prawnego z urzędu.Stan faktyczny
Skarżąca J. P. wniosła o ustanowienie radcy prawnego z urzędu w sprawie dotyczącej decyzji w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego. Złożyła również wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu podała, że jest emerytką, utrzymuje się z mężem i dorosłą, niepełnosprawną, ciężko chorą córką. Przedstawiła szczegółowe dane dotyczące dochodów, kosztów utrzymania rodziny oraz wydatków związanych z opieką nad córką.Rozstrzygnięcie
Ustanowiono dla skarżącej radcę prawnego z urzędu.Pełny tekst orzeczenia
Starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 16 lutego 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego w kwestii wniosku o przyznanie skarżącej prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie radcy prawnego postanawia: ustanowić dla skarżącej radcę prawnego z urzędu;
W treści skargi z dnia 30 listopada 2016 r. J. P. wniosła o ustanowienie radcy prawnego z urzędu.
Następnie, w dniu 26 stycznia 2017 r. skarżąca nadała do Sądu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym sprecyzowała, iż żąda nie tylko ustanowienia radcy prawnego lecz także zwolnienia od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu skarżąca podkreśliła, iż jest emerytką, pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z mężem i dorosłą, niepełnosprawną, ciężko chorą córką, która nie może się poruszać i jest niezdolna do samodzielnej egzystencji. Równocześnie zadeklarowała, że nie posiada żadnych zasobów pieniężnych. Posiada natomiast dom o powierzchni 110 m2 posadowiony na działce o pow. 1.414 m2 wraz z nieużytkami rolnymi o pow. 32 ar, a także dwunastoletni samochód marki [...], niezbędny ze względu na niepełnosprawność córki.
Miesięczny dochód gospodarstwa domowego wnioskodawczyni zadeklarowany został jako 3.637,19 zł, na co składają się emerytury pobierane przez nią (642,94 zł) oraz małżonka (2.349,62 zł), a także renta socjalna córki (644,63 zł).
Dodatkowo wnioskująca zaprezentowała szczegółowe wyliczenie miesięcznych kosztów utrzymania swej rodziny wskazując między innymi na znaczne wydatki związane z zakupem żywności (1.700 zł), opału (225 zł + drewno), opłatami za wodę, gaz i prąd (odpowiednio: 70 zł, 52 zł i 169 zł), zakupem leków i środków higienicznych (300 zł), ratą kredytu za wózek inwalidzki (116 zł) oraz z utrzymaniem samochodu (350 zł - paliwo i 91,25 zł - koszty ubezpieczenia i przeglądów).
Wraz z wnioskiem skarżąca nadesłała dokumenty źródłowe potwierdzające wysokość dochodów uzyskiwanych przez nią i członków jej rodziny oraz obrazujące rozmiar kosztów utrzymania swego gospodarstwa domowego, a także fakturę dokumentującą zakup wózka kąpielowego dla córki, za kwotę 510 zł.
Rozpoznając wniosek zważono, co następuje.
Stosownie do treści art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) - zwanej dalej "p.p.s.a.", stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym.
W pierwszej kolejności należy odnotować, że przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest decyzja administracyjna wydana w przedmiocie świadczenia pielęgnacyjnego, które to świadczenie stanowi formę szeroko pojętej pomocy społecznej. Stwierdzić zatem przyjdzie, że skarżąca jest w tej sprawie zwolniona od kosztów sądowych z mocy samego prawa, na podstawie art. 239 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., a co za tym idzie, jej wniosek o zwolnienie z obowiązku uiszczenia tych kosztów jest od samego początku bezprzedmiotowy i jako taki nie podlega rozpoznaniu (stanowisko zbieżne z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 1 lutego 2017 r. - karta nr 33 akt sprawy).
Odnosząc się natomiast do wniosku J.P. o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika trzeba wskazać, że po myśli art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej, prawa pomocy w zakresie częściowym (zgodnie z art. 245 § 3 p.p.s.a., mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata lub radcy prawnego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Zdaniem rozpoznającego wniosek, wymóg ten został przez stronę zachowany.
Trzeba wprawdzie odnotować, że dochód netto przypadający na rodzinę wyżej wymienionej w wysokości 3.637,19 zł trudno uznać za niski jak na osobę ubiegającą się o przyznanie prawa pomocy. Pomimo to jednak uznano, iż zgłoszone przez nią żądanie zasługuje na uwzględnienie. Wzięto bowiem pod uwagę fakt, że jej córka jest osobą trwale niepełnosprawną w stopniu znacznym od urodzenia, wymagającą stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji (vide: orzeczenie z dnia 6 listopada 2002 r. - karta nr 81 akt administracyjnych niniejszej sprawy), co implikuje konieczność ponoszenia relatywnie znacznych kosztów związanych z utrzymaniem, w tym z leczeniem, rehabilitacją i pielęgnacją tej osoby. Jak wynika z oświadczeń wnioskującej, suma wszystkich tych kosztów (które zostały w znacznej części udokumentowane) pochłania niemal całkowicie dochód jej rodziny, a w rezultacie stwierdzić przyjdzie, że nie jest ona w stanie poczynić oszczędności umożliwiających opłacenie należności, jakie wiążą się zazwyczaj z udziałem radcy prawnego w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Mając na względzie powyższe postanowiono jak w sentencji działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a. w związku z art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło