IV SA/Gl 1184/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Walentek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Kozicka Sędzia WSA Renata Siudyka Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 lipca 2014 r. sprawy ze skargi J. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku opiekuńczego postanawia: zawiesić postępowanie. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] wydaną przez Starszego Inspektora Gminnego Ośrodka Pomocy Społecznej w T. działającego z upoważnienia Wójta Gminy T. odmówiono J.P. prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad M.P. Orzeczenie wydane zostało na mocy art. 3 pkt 10 i 22, art. 5 ust. 2, art. 16a ust. 1, 2, 4, art. 20 ust. 3, art. 23 ust. 1-4, art. 24 ust. 1-2 oraz art. 32 ust. 2 ustawy z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (t. j. Dz. U. z 2006 r., nr 139 poz. 992 z późn. zm.) w związku z § 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 3 stycznia 2013 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenia rodzinne (Dz. U. z 2013 r., poz. 3). W motywach uzasadnienia decyzji organ I instancji przywołał przepis art. 16a ustawy o świadczeniach rodzinnych i stwierdził, że przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego zależne jest od spełnienia łącznie następujących warunków: istnienia stosunku alimentacyjnego między osobą ubiegającą się o świadczenie a osobą wymagającą opieki, szczególnych cech prawnych i faktycznych osoby wymagającej opieki, spełnienia kryterium dochodowego, rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w celu sprawowania opieki nad osobą niepełnosprawną oraz braku przeszkód wymienionych w art. 17 ust. 5 ustawy. Organ wskazał, że J.P. jest obciążony obowiązkiem alimentacyjnym względem niepełnosprawnej matki M.P. Ustalono również, że rodzina osoby sprawującej opiekę oraz rodzina osoby wymagającej opieki uzyskała w 2011 r. dochód w wysokości 984,72 zł miesięcznie, tj. 492,36 zł w przeliczeniu na osobę w rodzinie, który nie przekracza kwoty 623 zł uprawniającej do zasiłku opiekuńczego. Organ wskazał, że J.P. od września 2006 r. do 28 lutego 2013 r. prowadził działalność rolniczą w działach specjalnych produkcji rolnej i stwierdził, że "pojęcia działy specjalne produkcji rolnej nie można potraktować jako formy zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej" ponieważ przepis art. 3 pkt 22 ustawy o świadczeniach rodzinnych nie wymienia tej formy zatrudnienia. Organ podniósł ponadto, że w okresie od 26 lutego 210 r. do 24 maja 2013 r. M.P. przebywała w Zakładzie Opiekuńczo- Leczniczym w B., zatem stan faktyczny sprawy wskazuje, że strona zaprzestała prowadzenia działalności rolniczej w działach specjalnych produkcji rolnej w lutym 2013 r., czyli w okresie kiedy jego matka przebywała w Zakładzie. Reasumując organ I instancji stwierdził, że stosownie do przepisu art. 3 pkt 22 ustawy o świadczeniach rodzinnych J.P. nie zrezygnował z zatrudnienia. Na podstawie dokumentów potwierdzających przebieg zatrudnienia strony i ustalenia niepełnosprawności matki ustalono, że nie zachodzi związek przyczynowy pomiędzy rezygnacją z zatrudnienia a opieką nad matką. Od powyższej decyzji J.P. wniósł odwołanie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. wyrażając tym samym niezadowolenie z wydanego rozstrzygnięcia. W odwołaniu J.P. wskazał, że działy specjalne produkcji rolnej stanowią pracę ponieważ odprowadzane były składki na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne oraz osiągany był dochód. W wyniku wniesionego odwołania Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. dnia [...] r. wydało decyzję nr [...], mocą której na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (t. j. Dz. U. z 2013 r., poz. 267) utrzymano w mocy zaskarżone orzeczenie. Organ odwoławczy w pierwszej kolejności przywołał dotychczasowy przebieg postępowania wskazując przy tym prawne regulacje przedmiotu. Następnie Kolegium stwierdziło, że J.P. nie może zostać przyznane prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego w związku z opieką nad matką M.P., gdyż jak wynika z akt sprawy aby sprawować opiekę nad matką nie zrezygnował on z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej. Zdaniem organu art. 3 pkt 22 ustawy o świadczeniach rodzinnych określający pojęcie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej nie wymienia prowadzenia działów specjalnych produkcji rolnej. Ponadto jak wynika z akt sprawy J.P. zlikwidował dział specjalny produkcji rolnej (uprawa pieczarek) jeszcze w okresie kiedy jego matka przebywała w Zakładzie Opiekuńczo- Leczniczym w B. Powyższe ustalenia, w ocenie organu odwoławczego, wskazują, że J.P. nie zrezygnował z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad matką legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności, co jest warunkiem koniecznym do uzyskania prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego. We wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skardze J.P. z zarzucił Samorządowemu Kolegium Odwoławczemu w K. nieprawidłowy sposób oceny dowodów i faktów oraz nieujawnienie wszystkich istotnych dla wydania decyzji okoliczności. Uzasadniając swoje stanowisko skarżący wskazał, że zakończenie prowadzenia działów specjalnych produkcji rolnej dnia [...] r. było działaniem celowym, a nie przypadkowym, bowiem mając w perspektywie odbiór matki z Zakładu Opiekuńczo- Leczniczego w B. dnia [...] r., ze względu na specyfikę uprawy był zmuszony zakończyć ją w tym terminie. Skarżący podniósł jednocześnie, że zakres pojęcia działalności rolniczej obejmuje w całości działy specjalne produkcji rolnej, czyli określone rodzaje upraw i produkcji, które stanowią źródło przychodów. Poinformował, że prowadząc przez 5 lat i 7 miesięcy tą działalność był objęty obowiązkowym ubezpieczeniem rolników (ubezpieczenie społeczne i zdrowotne) w KRUS. Okres ten jest zaliczony do okresu składkowego i stanowi lata pracy przy obliczaniu emerytury lub renty z KRUS lub ZUS. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W dniu 12 grudnia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowił przedstawić Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne: czy art. 16a ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz.U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 z późniejszymi zmianami), w zakresie w jakim pomija wśród uprawnionych do uzyskania specjalnego zasiłku opiekuńczego osoby, na których ciąży obowiązek alimentacyjny i które nie podejmują zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby, w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji, jest zgodny z: art. 2, art. 18, art. 32 ust. 1, art. 71 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej. W ocenie Sądu, wyrok Trybunału Konstytucyjnego, rozstrzygający czy, mający w sprawie niniejszej zastosowanie przepis art. 16a ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003r. o świadczeniach rodzinnych (t.j. Dz.U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992 z późniejszymi zmianami) jest zgodny z art. 2, art. 18, art. 32 ust. 1, art. 71 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, będzie miał wpływ na ocenę legalności zaskarżonej decyzji. Zgodnie z treścią art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ), sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego lub przed Trybunałem Konstytucyjnym. Mając powyższe na uwadze, Sąd uznał, że zachodzi w sprawie przesłanka do zawieszenia postępowania sądowego, o której mowa w art. 125 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i na tej podstawie zawiesił postępowanie sądowe do czasu rozstrzygnięcia powyższego pytania prawnego przez Trybunał Konstytucyjny.