IV SA/Gl 1188/12

PostanowienieWSA w Gliwicach2013-11-28

Skład orzekający: Andrzej Majzner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej statusu bezrobotnego, w której skarżący jest zwolniony z kosztów sądowych z mocy prawa, należy rozpoznać wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych oraz czy spełnione zostały przesłanki do ustanowienia adwokata z urzędu?
Ratio decidendi
Wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej statusu bezrobotnego jest bezprzedmiotowy, gdyż skarżący jest zwolniony z tych kosztów z mocy prawa na podstawie art. 239 pkt 1 lit. b) PPSA. Natomiast wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu został uwzględniony, ponieważ skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów pełnej obsługi prawnej bez uszczerbku dla utrzymania swojego niepełnosprawnego dziecka i siebie, co potwierdza jej trudna sytuacja materialna i brak dochodów z działalności gospodarczej.
Stan faktyczny
Skarżąca J.F. złożyła skargę na decyzję Wojewody dotyczącą jej statusu bezrobotnego. W trakcie postępowania wniosła o ustanowienie pełnomocnika z urzędu oraz zwolnienie od kosztów sądowych, powołując się na trudną sytuację materialną, chorobę, brak dochodów i konieczność utrzymania małoletniego niepełnosprawnego dziecka. Przedłożyła dokumenty potwierdzające zadłużenie, wysokość otrzymywanych świadczeń oraz brak przychodów z działalności gospodarczej.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono adwokata dla skarżącej.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 28 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.F. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie statusu bezrobotnego w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata postanawia: ustanowić adwokata dla skarżącej; W treści pisma procesowego datowanego na 3 października 2013 r. J.F. wniosła o ustanowienie pełnomocnika z urzędu powołując się na trudną sytuację materialną oraz na skomplikowany, jej zdaniem, charakter sprawy. Następnie, to jest w odpowiedzi na wezwanie z dnia 14 października 2013 r. skarżąca przedłożyła urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym sprecyzowała (rubryka nr 5), iż domaga się nie tylko ustanowienia adwokata lecz nadto także zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu strona podkreśliła, że z uwagi na leczenie po przebytym wypadku, od 16 maja 2008 r. pozostawała bez pracy i dochodów, co spowodowało powstanie znacznych zaległości płatniczych. Dopiero we wrześniu 2012 r. podjęła działalność gospodarczą, na rozpoczęcie której musiała pożyczyć pieniądze od rodziny. Równocześnie skarżąca oświadczyła, że nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości (zamieszkuje w lokalu komunalnym o powierzchni 43,75 m2) zaś na dochód przypadający na jej dwuosobowe gospodarstwo domowe (ma na wychowaniu małoletnie niepełnosprawne dziecko), składa się zasiłek pielęgnacyjny oraz przychód z tytułu działalności gospodarczej. Do wniosku strona dołączyła między innymi dokumenty potwierdzające wysokość zadłużenia obciążającego ją z tytułu należności za zamieszkiwany lokal w wysokości 12.865,64 zł, wydruk z rachunku bankowego, potwierdzający otrzymanie "zasiłków za październik 2013 r." z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ł., w wysokości 1.400 zł oraz kopię księgi przychodów i rozchodów prowadzonej w zakresie działalności gospodarczej, obejmującej zapisy za maj, czerwiec i część lipca 2013 r. Następnie, to jest w odpowiedzi na wezwanie do uzupełnienia danych ujętych we wniosku (zarządzenie z dnia 31 października 2013 r.) skarżąca nadesłała pismo procesowe datowane na 18 listopada 2013 r., w którym podała między innymi, iż w związku z wypowiedzeniem jej umowy najmu lokalu przez właściciela (z uwagi na zaległości czynszowe) obecnie nie uzyskuje dochodów z działalności gospodarczej i szuka tańszego lokalu. Na potwierdzenie swoich wywodów strona nadesłała deklarację VAT - 7, za lipiec - gdzie wykazała sprzedaż w kwocie 8073 zł oraz za sierpień i wrzesień, gdzie nie wykazała już jakichkolwiek przychodów do opodatkowania. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) - zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Na wstępie trzeba wyjaśnić, że przedmiotem skargi J.F. jest decyzja administracyjna wydana w przedmiocie statusu bezrobotnego. Tymczasem zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. b) p.p.s.a., strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach dotyczących statusu bezrobotnego nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe należy podnieść, że wnioskodawczyni korzysta w niniejszej sprawie ze zwolnienia od kosztów sądowych z mocy samego prawa, a w rezultacie jej wniosek w omawianym zakresie jest bezprzedmiotowy i jako taki nie podlega rozpoznaniu (strona została już o tym poinformowana przez Sąd wcześniejszym pismem z dnia 7 listopada 2013 r.). Odnosząc się natomiast do wniosku J.F. o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika godzi się przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do jej brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 tej ustawy, mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dokonana w tym kontekście analiza stanu majątkowego i sytuacji życiowej strony doprowadziła do konkluzji, że wymóg warunkujący uwzględnienie zgłoszonego żądania został spełniony. Z oświadczeń wyżej wymienionej wynika bowiem, że nie posiada ona żadnych środków finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku. Jest przy tym obciążona znacznym zadłużeniem (vide: wezwanie przesądowe o zapłatę odszkodowania - karta nr 27 akt sprawy), ma na wychowaniu niepełnosprawne dziecko i utrzymuje się ze świadczeń z pomocy społecznej w kwocie ogółem 1.553 zł miesięcznie (patrz: wydruk z rachunku bankowego - karta nr 28 akt sprawy). Nadto, jakkolwiek ma zarejestrowaną działalność gospodarczą, to jednak w okresie dwóch ostatnich miesięcy nie uzyskała z tego tytułu przychodów (co uprawdopodabniają deklaracje VAT-7 za sierpień i wrzesień 2013 r. - karty nr 50 i 51 akt sprawy). W tym stanie rzeczy uznano, że wnioskująca wykazała w sposób dostatecznie przekonujący, że nie jest w stanie poczynić oszczędności wystarczających na pokrycie kosztów, jakie mogą wiązać się z reprezentowaniem w sprawie przez fachowego pełnomocnika. Dlatego postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a., oraz w oparciu o art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło