IV SA/Gl 1189/12

PostanowienieWSA w Gliwicach2013-11-29

Skład orzekający: Referendarz sądowy Andrzej Majzner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej statusu bezrobotnego, w której skarżący jest zwolniony z kosztów sądowych z mocy prawa, należy rozpoznać wniosek o ustanowienie adwokata w ramach prawa pomocy?
Ratio decidendi
Wniosek o ustanowienie adwokata w ramach prawa pomocy w sprawie dotyczącej statusu bezrobotnego, w której skarżący jest zwolniony z kosztów sądowych z mocy prawa, podlega rozpoznaniu. Skoro skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów związanych z ustanowieniem pełnomocnika bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny, wniosek o ustanowienie adwokata powinien zostać uwzględniony.
Stan faktyczny
Skarżąca J.F. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie ustanowienia adwokata i zwolnienia od kosztów sądowych w sprawie dotyczącej jej statusu bezrobotnego. Skarżąca przedstawiła swoją trudną sytuację materialną, wskazując na brak środków finansowych, znaczne zadłużenie, konieczność utrzymania małoletniego dziecka oraz ograniczone dochody z działalności gospodarczej. Wniosek został złożony w związku z prowadzonym postępowaniem dotyczącym decyzji Wojewody w przedmiocie statusu bezrobotnego.
Rozstrzygnięcie
Ustanowiono adwokata dla skarżącej.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 29 listopada 2013 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J.F. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie statusu bezrobotnego w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata postanawia: ustanowić adwokata dla skarżącej; W dniu 27 października 2013 r. J. F. nadała do Sądu urzędowy formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy, w którym sprecyzowała (rubryka nr 5), iż domaga się ustanowienia adwokata, a nadto także zwolnienia od kosztów sądowych. W uzasadnieniu strona podkreśliła, że z uwagi na leczenie po przebytym wypadku, od 16 maja 2008 r. pozostawała bez pracy i dochodów, co spowodowało powstanie znacznych zaległości płatniczych. Dopiero we wrześniu 2012 r. podjęła działalność gospodarczą, na rozpoczęcie której musiała pożyczyć pieniądze od rodziny. Równocześnie skarżąca oświadczyła, że nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, przedmiotów wartościowych ani nieruchomości (zamieszkuje w lokalu komunalnym o powierzchni 43,75 m2) zaś na dochód przypadający na jej dwuosobowe gospodarstwo domowe (ma na wychowaniu małoletnie niepełnosprawne dziecko), składa się zasiłek pielęgnacyjny oraz przychód z tytułu działalności gospodarczej. Do wniosku strona dołączyła między innymi dokumenty potwierdzające wysokość zadłużenia obciążającego ją z tytułu należności za zamieszkiwany lokal w wysokości 12.865,64 zł, wydruk z rachunku bankowego, potwierdzający otrzymanie "zasiłków za październik 2013 r." z Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w Ł., w wysokości 1.400 zł oraz kopię księgi przychodów i rozchodów prowadzonej w zakresie działalności gospodarczej, obejmującej zapisy za maj, czerwiec i część lipca 2013 r. Następnie, to jest w dniu 25 listopada 2013 r. skarżąca nadesłała pismo procesowe datowane na 18 listopada 2013 r., w którym złożyła dodatkowe oświadczenia dotyczące swojej sytuacji materialnej i życiowej. W tym zakresie podała między innymi, iż w związku z wypowiedzeniem jej umowy najmu lokalu przez właściciela (z uwagi na zaległości czynszowe) obecnie nie uzyskuje dochodów z działalności gospodarczej i szuka tańszego lokalu. Na potwierdzenie swoich wywodów strona nadesłała deklaracje VAT - 7 za sierpień i wrzesień 2013 r., gdzie nie wykazała jakichkolwiek przychodów do opodatkowania. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) - zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Na wstępie trzeba wyjaśnić, że przedmiotem skargi J.F. jest decyzja administracyjna wydana w przedmiocie statusu bezrobotnego. Tymczasem zgodnie z art. 239 pkt 1 lit. b) p.p.s.a., strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach dotyczących statusu bezrobotnego nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Mając na uwadze powyższe należy podnieść, że wnioskodawczyni korzysta w niniejszej sprawie ze zwolnienia od kosztów sądowych z mocy samego prawa, a w rezultacie jej wniosek w omawianym zakresie jest bezprzedmiotowy i jako taki nie podlega rozpoznaniu. Odnosząc się natomiast do wniosku J.F. o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika godzi się przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do jej brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 p.p.s.a., mogącym obejmować m. in. ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Dokonana w tym kontekście analiza stanu majątkowego i sytuacji życiowej strony doprowadziła do konkluzji, że wymóg warunkujący uwzględnienie zgłoszonego żądania został spełniony. Z oświadczeń wyżej wymienionej wynika bowiem, że nie posiada ona żadnych środków finansowych ani łatwego do spieniężenia majątku. Jest przy tym obciążona znacznym zadłużeniem (vide: wezwanie przesądowe o zapłatę odszkodowania - karta nr 21 akt sprawy), ma na wychowaniu niepełnosprawne dziecko i utrzymuje się ze świadczeń z pomocy społecznej w kwocie ogółem 1.553 zł miesięcznie (patrz: wydruk z rachunku bankowego - karta nr 19 akt sprawy). Nadto, jakkolwiek ma zarejestrowaną działalność gospodarczą, to jednak w okresie dwóch ostatnich miesięcy nie uzyskała z tego tytułu przychodów (co uprawdopodabniają deklaracje VAT-7 za sierpień i wrzesień 2013 r. - karty nr 47 i 48 akt sprawy). W tym stanie rzeczy uznano, że wnioskująca wykazała w sposób dostatecznie przekonujący, że nie jest w stanie poczynić oszczędności wystarczających na pokrycie kosztów, jakie mogą wiązać się z reprezentowaniem w sprawie przez fachowego pełnomocnika. Dlatego postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a., oraz w oparciu o art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło