IV SA/Gl 1190/07

PostanowienieWSA w Gliwicach2008-02-13

Skład orzekający: Andrzej Majzner

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej statusu bezrobotnego powinien zostać umorzony jako bezprzedmiotowy, a wniosek o ustanowienie adwokata uwzględniony?
Ratio decidendi
Postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych zostało umorzone jako bezprzedmiotowe, ponieważ skarżąca korzysta ze zwolnienia z mocy samego prawa na podstawie art. 239 pkt 1 lit. b p.p.s.a. Wniosek o ustanowienie adwokata został uwzględniony na podstawie art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a., ponieważ skarżąca wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania bez uszczerbku dla swojego utrzymania i utrzymania rodziny, biorąc pod uwagę jej niskie dochody i obciążenia kredytowe.
Stan faktyczny
Skarżąca B. S. wniosła skargę na decyzję Wojewody Ś. odmawiającą jej statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku. W ramach skargi złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy, obejmujący zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Po wezwaniach do uzupełnienia wniosku i przedstawienia dokumentów, sąd rozpoznał wniosek. Skarżąca wykazała niskie dochody własne i dochody rodziców, a także obciążenia kredytowe rodziny.
Rozstrzygnięcie
1. Umorzono postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych jako bezprzedmiotowe. 2. Ustanowiono adwokata dla skarżącej.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi B. S. na decyzję Wojewody Ś. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie statusu bezrobotnego, w kwestii wniosku skarżącej o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata postanawia: 1. umorzyć postępowanie w zakresie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych jako bezprzedmiotowe; 2. ustanowić adwokata dla skarżącej. W treści skargi z dnia [...] B. S. zawarła wniosek o ustanowienie adwokata z urzędu podnosząc, iż jest osobą [...] i nie osiąga żadnego dochodu. Z uwagi na fakt, iż powyższe żądanie nie zostało wyrażone w wymaganej przepisami formie, pismem z dnia [...] skarżącą wezwano do nadesłania wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, według ustalonego wzoru. B. S. złożyła rzeczony formularz w dniu [...]. Jakkolwiek w rubryce nr 4 nie sprecyzowała zakresu swego żądania, to jednak treść wywodów zawartych w rubryce nr 5 nie pozostawia wątpliwości co do tego, że jej intencją było wnioskowanie nie tylko o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika lecz nadto także o zwolnienie od kosztów sądowych. Równocześnie skarżąca zadeklarowała, że pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z rodzicami i nie posiada żadnych nieruchomości, przedmiotów wartościowych ani zasobów pieniężnych (poza kwotą [...]). Jej rodzice są natomiast właścicielami domu jednorodzinnego o powierzchni [...]. Miesięczny dochód brutto gospodarstwa domowego strony zadeklarowany został w kwocie [...], stanowiącej sumę [...] pobieranej przez jej matkę w wysokości [...] oraz [...] jej ojca w kwocie [...]. Nadto strona powołała się na okoliczność, iż matka pokrywa koszty jej nauki w wysokości [...] miesięcznie i spłaca kredyt (wysokość miesięcznej raty to [...]). Ponieważ oświadczenia zawarte we wniosku uznano za niewystarczające, pismem z dnia [...] skarżącą wezwano do uzupełnienia i udokumentowania danych, które zostały nim wykazane. W odpowiedzi B. S. nadesłała dokumenty potwierdzające wysokość kosztów utrzymania jej gospodarstwa domowego (opłaty za telefon, za zużycie wody, prądu, gazu, itd.), kopie [...] umów kredytowych wraz z harmonogramami spłat oraz przekaz pocztowy dokumentujący wysokość [...] pobranej przez jej ojca a także zaświadczenie potwierdzające wysokość [...] matki. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Na wstępie należy odnotować, że skarga w niniejszej sprawie wniesiona została na decyzję, mocą której odmówiono uznania skarżącej za osobę bezrobotną i przyznania jej prawa do zasiłku. Zgodnie zaś z art. 239 pkt 1 lit. b p.p.s.a., strona skarżąca działanie lub bezczynność organu w sprawach dotyczących statusu bezrobotnego, zasiłków oraz innych należności i uprawnień przysługujących osobie bezrobotnej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Wnioskująca korzysta zatem w niniejszej sprawie ze zwolnienia od kosztów sądowych z mocy samego prawa, a w rezultacie postępowanie w kwestii zwolnienia jej od rzeczonych kosztów było bezprzedmiotowe i z tego powodu należało je umorzyć działając na podstawie art. 161 §1 pkt 3 i §2 p.p.s.a. w związku z art. 258 §1 i §3 tej ustawy. Odnosząc się natomiast do wniosku B. S. o ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika procesowego godzi się przywołać zasadę wyrażoną w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. Stosownie do jej brzmienia, przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (czyli po myśli art. 245 §3 tej ustawy, mogącym obejmować między innymi ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego) następuje wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. W tym kontekście uznano, że okoliczności sprawy uzasadniają uwzględnienie zgłoszonego żądania. Z oświadczeń skarżącej oraz z nadesłanych w toku postępowania dokumentów źródłowych wynika bowiem, że nie posiada ona oszczędności ani innych zasobów pieniężnych (poza kwotą [...]), nie osiąga żadnego dochodu, jest osobą [...] (patrz: orzeczenie stanowiące kartę nr 15 akt niniejszej sprawy) i pozostaje na utrzymaniu rodziców. Z kolei jej matka i ojciec uzyskują dochód netto w kwocie ogółem [...] (patrz: nadesłane przez wnioskującą zaświadczenie [...] z dnia [...] potwierdzające wysokość [...] jej matki oraz przekaz pocztowy dokumentujący wysokość [...] pobranej przez ojca za grudzień 2007 r.), co w przeliczeniu na jedną osobę w rodzinie daje zaledwie [...]. Równocześnie nie należy tracić z pola widzenia, że rodzina B. S. jest obciążona kosztami związanymi ze spłatą [...] kredytów zaś miesięczny wydatek z tego tytułu wynosi [...]. W świetle zaprezentowanych faktów nie budzi wątpliwości, że uiszczenie kosztów, jakie mogą wiązać się z udziałem w sprawie adwokata przekracza możliwości płatnicze skarżącej i mogłoby poskutkować niemożnością zaspokojenia elementarnych potrzeb życiowych jej rodziny. Zważywszy podniesione wyżej okoliczności postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a., w związku z art. 258 §3 oraz z art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło