IV SA/Gl 1197/07

Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Gliwicach Andrzej Majzner po rozpoznaniu w dniu 16 czerwca 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi W. P. (P.) i Stowarzyszenia A na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w W. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej, w kwestii wniosku o przyznanie skarżącej – W. P. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy; W piśmie procesowym datowanym na [...] W. P. wniosła o zwolnienie z opłat sądowych powołując się na okoliczność niskich dochodów. Z uwagi na fakt, iż powyższe żądanie nie zostało wyrażone w wymaganej przepisami formie, pismem z dnia [...] skarżącą wezwano do nadesłania wniosku o przyznanie prawa pomocy na urzędowym formularzu, według ustalonego wzoru. W. P. złożyła rzeczony formularz w dniu [...], precyzując, iż zakres jej żądania obejmuje zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu podniosła zarzuty odnoszące się do merytorycznych aspektów związanych z decyzją stanowiącą przedmiot zaskarżenia w sprawie. Nadto oświadczyła, iż pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym z córką i małoletnią wnuczką oraz, że nie posiada żadnych zasobów pieniężnych ani przedmiotów wartościowych. Jest natomiast właścicielką mieszkania o powierzchni [...]. Miesięczny dochód uzyskiwany przez rodzinę strony wykazany został w kwocie [...], na którą składa się pobierana przezeń [...] w wysokości [...] oraz wynagrodzenie za pracę jej córki w rozmiarze [...]. Ponieważ oświadczenia zawarte we wniosku uznano za niewystarczające pismem z dnia [...] skarżącą wezwano do uzupełnienia i uprawdopodobnienia danych, które zostały w nim ujęte. W szczególności stronę wezwano o udokumentowanie dochodu uzyskiwanego przez nią i córkę a nadto o podanie miesięcznej wysokości kosztów bieżącego utrzymania (czynsz, opłaty za tzw. media, zakup żywności, środków czystości, leczenie i zakup leków, inne wydatki). Wskazano przy tym, że wydatki ponoszone z tytułu czynszu, opłat za tzw. media oraz na leczenie i zakup leków powinny zostać udokumentowanie stosownymi dowodami wpłaty, fakturami VAT, paragonami itp. Wnioskująca nie udzieliła jednak na rzeczone wezwanie jakiejkolwiek odpowiedzi. W toku rozpoznania wniosku zważono, co następuje. Stosownie do art. 243 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwanej dalej p.p.s.a., stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Zgodnie zaś z art. 245 §1 przywołanej regulacji, prawo pomocy może zostać udzielone w zakresie częściowym lub całkowitym. Odnosząc się do wniosku W. P. należy podnieść, iż w myśl zasady sformułowanej w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a., przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym (zgodnie z art. 245 §3 tej ustawy mogącym obejmować między innymi zwolnienie od kosztów sądowych, na które składają się opłaty i wydatki) może nastąpić wtedy, gdy wykaże ona, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. O ewentualnym przyznaniu prawa pomocy przesądza zatem przesłanka zobiektywizowana, o czym świadczy słowo "wykazanie", które nakłada na stronę nie tylko powinność uprawdopodobnienia ale więcej, formułuje obowiązek wskazania przez nią obiektywnie zaistniałych przesłanek stanu rzeczywistego (por. P. Dobosz, Procedury administracyjne, model sądownictwa administracyjnego a "prawo pomocy" [w:] praca zbiorowa pod red. J. Stelmasiaka, J. Niczyporuka, S. Fundowicza, Polski model sądownictwa administracyjnego, Oficyna Wydawnicza VERBA s. c., Lublin 2003, s. 120). W tym też kontekście przyjąć należy, że rozstrzygnięcie wniosku zależy od tego, co zostało udowodnione przez stronę (por. J.P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wyd. Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, s.319). Zważywszy powyższe uznano, że okoliczności niniejszej sprawy nie uzasadniają uwzględnienia zgłoszonego żądania. Skarżąca nie uzupełniła bowiem danych wykazanych we wniosku ani nie udokumentowała okoliczności, na które się w nim powołała. Trzeba tu raz jeszcze zaznaczyć, że W. P. została do tego wyraźnie wezwana zarządzeniem z dnia [...], które zostało jej doręczone [...]. W wyznaczonym siedmiodniowym terminie, którego upływ nastąpił z dniem [...] wnioskodawczyni nie ustosunkowała się w żaden sposób do powyższego wezwania. Tymczasem niezłożenie wyjaśnień doprecyzowujących dane dotyczące sytuacji materialnej wyżej wymienionej oraz brak dokumentów potwierdzających okoliczności związane z tą sytuacją uniemożliwia uznanie jej oświadczeń za wiarygodne. W konsekwencji stwierdzić przyjdzie, że skarżąca nie wykazała w sposób dostatecznie przekonujący aby nie była w stanie uiścić pełnych kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w swym koniecznym utrzymaniu. Tym samym wymóg, o którym mowa w art. 246 §1 pkt 2 p.p.s.a. nie został w sprawie zachowany. Mając na względzie przywołane wyżej okoliczności postanowiono jak w sentencji, działając na podstawie art. 258 §1 i §2 pkt 7 p.p.s.a., w związku z art. 258 §3 oraz art. 246 §1 pkt 2 tej ustawy.