IV SA/Gl 1199/13

WyrokWSA w Gliwicach2014-09-02

Skład orzekający: Andrzej Matan, Beata Kalaga - Gajewska, Edyta Żarkiewicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wojewoda prawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, uznając, że prośba została wniesiona po terminie, mimo że przyczyna uchybienia terminu (choroba onkologiczna) nadal trwała?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy nieprawidłowo odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. Sąd uznał, że nie ma przeciwwskazań, aby zainteresowany złożył wniosek o przywrócenie terminu w czasie trwania przeszkody, a w szczególności w momencie, gdy jest w stanie ją przezwyciężyć. W sytuacji braku podstaw do obiektywnej oceny daty ustania przeszkody, organ powinien przyjąć za wiarygodne twierdzenia strony. Odmowa przywrócenia terminu z powodu niezachowania 7-dniowego terminu od ustania przyczyny uchybienia, gdy przyczyna ta nadal trwa, jest niezasadna.
Stan faktyczny
M. K. złożył odwołanie od decyzji Starosty W. wraz z prośbą o przywrócenie terminu po upływie 69 dni od daty, kiedy decyzja stała się ostateczna. Jako przyczynę uchybienia terminu podał zdiagnozowanie choroby nowotworowej i związane z tym wstrząs psychiczny oraz trudności w leczeniu. Wojewoda odmówił przywrócenia terminu, uznając, że prośba nie została wniesiona w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia, ponieważ leczenie nadal trwało. M. K. złożył skargę na postanowienie Wojewody, zarzucając naruszenie przepisów k.p.a. i błędną ocenę materiału dowodowego.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Wojewody.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Matan (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Beata Kalaga - Gajewska Sędzia WSA Edyta Żarkiewicz Protokolant Monika Rał po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 września 2014 r. sprawy ze skargi M. K. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania w sprawie statutu bezrobotnego uchyla zaskarżoną decyzję. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia 13 sierpnia 2013 r. nr [...], działając na podstawie art. 134 w związku z art. 129 § 2 k.p.a. oraz art. 58 i 59 odmówił M.K. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania oraz stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji nr [...] z dnia [...] r. Starosty W. w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej. W uzasadnieniu postanowienia podniesiono, iż M. K. otrzymał wskazaną wyżej decyzję w dniu 25 kwietnia 2013 r. Została ona wydana w wyniku wznowienia postępowania, zaś treścią jej rozstrzygnięcia było: 1/ uchylenie decyzji z dnia [...]r. w przedmiocie przyznania M. K. statusu osoby bezrobotnej z dniem 28 lutego 2011 r. 2/ uchylenie decyzji z dnia [...] r. w przedmiocie przyznania odwołującemu zasiłku dla bezrobotnych z dniem 8 marca 2011 r. i umorzenie postępowania; 3/ uchylenie decyzji z dnia [...] r. w przedmiocie utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych z dniem 8 września 2011r. i umorzenie postępowania; 4/ uchylenie decyzji z dnia [...] r. w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej z dniem 28.10.2011 r. i umorzenie postępowania. Przesłanką wznowienia postępowania oraz uchylenia powyższych rozstrzygnięć był fakt, iż w okresie od dnia 1 grudnia 2003 r. do dnia 28 lutego 2011r. był on zatrudniony w A S.A. we W. W świetle postanowień art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy spełniał zatem wymogów koniecznych do posiadania statusu osoby bezrobotnej, a w konsekwencji tego również do pobierania zasiłku dla bezrobotnych. Kwestionowaną decyzję M. K. odebrał w dniu 25 kwietnia 2013 r. (dowód: zwrotne potwierdzenie odbioru decyzji), natomiast odwołanie wraz z prośbą o przywrócenie terminu do jego wniesienia wysłał za pośrednictwem poczty dnia 3 lipca 2013 r,. czyli 69 dniu po uzyskaniu przez nią cechy ostateczności (decyzja stała się ostateczna dnia 9 maja 2013 r.). Zgodnie z art. 58 § 1 k.p.a. w razie uchybienia terminu należy przywrócić termin na prośbę zainteresowanego, jeżeli uprawdopodobni, że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. Odwołujący wraz z odwołaniem wysłanym za pośrednictwem poczty w dniu 3 lipca 2013 r. zwrócił się z prośbą o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania wyjaśniając, że leczy się onkologicznie ([...]), który zdiagnozowano 15 kwietnia 2013 r. Na potwierdzenie powyższego bezrobotny dołączył wyniki badań USG szyi z dnia 15 kwietnia 2013 r. W ocenie Wojewody [...], okoliczności te nie mogą stanowić podstawy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, gdyż leczenie rozpoczęło się w momencie zdiagnozowania choroby i trwa nadal, a zatem prośba o przywrócenie terminu nie została wniesiona w okresie siedmiu dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. Pismem z dnia 25 września 2013 r. M. K. wniósł skargę na powyższe postanowienie, żądając jego uchylenia. Do skargi załączył szereg dokumentów medycznych. W skardze podniósł zarzuty dotyczące naruszenia przepisów prawa procesowego: 1/ art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy , oraz dowolną ocenę zgromadzonego materiału dowodowego; 2/ art. 58 § 2 k.p.a. poprzez jego błędne zastosowanie w tej sprawie 3/ art. 107 § 3 k.p.a. poprzez nie podjęcie wszelkich niezbędnych kroków w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w zgodzie ze słusznym interesem strony, co znalazło wyraz w wadliwym uzasadnieniu faktycznym. W uzasadnieniu skargi wyjaśnia, iż rzeczywiście decyzję Starosty W. otrzymał w dniu 25 kwietnia 2013 r. Jednak w dniu 15 kwietnia 2013 r., po przeprowadzeniu badania USG, stwierdzono u niego [...]. Jak pisze: "Taka informacja złamała mi życie. Nie potrafiłem pogodzić się z rozpoznaniem i jego konsekwencjami. Nie myślałem logicznie szukając wówczas pomocy u innych lekarzy i prosząc o przeprowadzenie innych badań które mogłyby wykluczyć wcześniej postawioną diagnozę. Nie mogłem spać, jeść i byłem jednym kłębkiem nerwów." Kolejne badania cytologiczne, przeprowadzone w dniu 14 maja 2013 r., doprowadziły do rozpoznania płynu białkowego z licznymi komórkami ropnego odczynu zapalnego AB. W dniu 22 maja 2013 r. został skierowany na Oddział Laryngologiczny z rozpoznaniem guza [...]. Cały czas leczy się onkologicznie, jego stan raz jest lepszy, raz gorszy. Skarżący nie rozumie argumentacji organu, zdaniem którego nie jest możliwe przywrócenie terminu do wniesienia odwołania ze względu na dalsze leczenie. Jego stan psychiczny po dowiedzeniu się o wykryciu guza spowodował uchybienie terminowi, a nie dalsze leczenie onkologiczne. Nie było w tym jego winy. Była to choroba nagła, zagrażająca życiu i wstrząs psychiczny towarzyszący dowiedzeniu się o wykryciu guza obiektywnie uniemożliwił mu podjęcie czynności w postaci złożenia w terminie odwołania, jak też skorzystania w tym zakresie z pomocy innej osoby. Nie ma nikogo, kto mógłby go w tym wyręczyć. Obecnie stan psychiczny skarżącego jest trochę lepszy. Leczy się i jest szansa na wyleczenie. Zarzuca organowi odwoławczemu, iż nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w kwestii przyczyn uchybienia terminu, w szczególności nie sprawdził dokumentacji medycznej, nie wezwał strony celem uściślenia argumentacji dotyczącej leczenia onkologicznego. Nie wie jak długo będzie się leczył. Nie podziela argumentacja organu co do braku możliwości ubiegania się o przywrócenie terminu, w sytuacji kiedy nie ustała przyczyna jego niedochowania. Może prowadzić to do paradoksalnej konkluzji, iż w przypadku kilkuletniego leczenia nie byłby w stanie w ogóle odwołać się skutecznie od decyzji Starosty. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji, obejmującą badanie zaskarżonych aktów pod względem ich zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270) – zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., stanowiący, że Sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W odniesieniu do postanowień, bo tego rodzaju rozstrzygnięcie jest przedmiotem skargi w niniejszej sprawie, Sąd może je uchylić lub stwierdzić jego nieważność wyłącznie w przypadkach określonych w art. 145 § 1 p.p.s.a. – tj. gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono wpływ na wynik sprawy lub gdy wystąpią przyczyny nieważności wskazane w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach. Przedmiotem kontroli Sądu jest postanowienie Wojewody [...]postanowieniem z dnia [...] r. nr [...] zawierające dwa rozstrzygnięcia: pierwsze - odmawiające M.K. przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji nr [...] z dnia [...]r. Starosty W. w przedmiocie utraty statusu osoby bezrobotnej ; drugie - stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od tejże decyzji. Stan faktyczny rozpatrywanej sprawy, nie budzi wątpliwości. Decyzja Starosty W. z dnia [...] r. zostawała doręczona M. K .w dniu 25 kwietnia 2013 r. Odwołanie wraz z prośbą o przywrócenie terminu do jego wniesienia wysłał on za pośrednictwem poczty w dniu 3 lipca 2013 r. 14 dniowy termin do wniesienia odwołania, stosownie do art. 129 § 2 k.p.a., upływał w dniu 9 maja 2013 r. Spóźnienie zatem wynosiło 69 dniu. Wojewoda [...] zaskarżonym postanowieniem, powołując się na niespełnienie jednej z przesłanek warunkujących pozytywne rozstrzygnięcie w takiej sprawie odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, a w ślad za tym działając w oparciu o art. 134 k.p.a. stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W pierwszym rzędzie należy zauważyć, iż za dopuszczalne uznać trzeba wydanie postanowienia o uchybieniu terminu do złożenia odwołania w przypadku odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 kwietnia 2013 r., II GSK 151/12,LEX nr 1337094), przy czym drugie z tych rozstrzygnięć będzie, w istocie rzeczy, konsekwencją odmowy przywrócenia terminu. W świetle art. 58 k.p.a. przesłanki przywrócenia przez organ terminu są następujące: 1/ uprawdopodobnienie przez wnoszącego prośbę (zainteresowanego), że uchybienie nastąpiło bez jego winy. Wnoszący podanie (zainteresowany) musi zatem uprawdopodobnić istnienie okoliczności, które spowodowały niemożność dokonania czynności w przewidzianym terminie. W prośbie o przywrócenie terminu powinien wykazać, że mimo całej staranności nie udało mu się zachować terminu. Wiąże się to z takimi sytuacjami, kiedy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (wyr. NSA z dnia 14 stycznia 2000 r., I SA/Gd 794/99, niepubl.). Nie chodzi tutaj jednak o nadzwyczajny wysiłek, który stanowiłby zagrożenie dla zdrowia czy życia zainteresowanego (wyrok NSA z dnia 18 lipca 2001 r., SA 431/100, niepubl.). Istnienie po stronie tej osoby niedbalstwa, czy chociażby winy nieumyślnej, powoduje niemożność przywrócenia terminu (wyrok NSA z dnia 22 maja 1997 r., SA/Sz 630/96, niepubl.). Sama ocena, czy wystąpiły okoliczności powodujące niemożność zachowania terminu, należy do organu administracji publicznej rozpatrującego prośbę o przywrócenie terminu. Przeszkody powodujące uchybienie terminu powinny mieć charakter obiektywny, niezależny od zainteresowanego oraz trwać przez cały bieg terminu przewidzianego dla dokonania czynności procesowej (wyr. NSA z dnia 13 października 1999 r., IV SA 1656/97, niepubl.); 2/ wniesienie prośby o przywrócenie terminu; 3/ jednocześnie z wniesieniem prośby należy dokonać czynności, dla której przewidziany był uchybiony termin; 4/ wniesienie prośby o przywrócenie terminu i dokonanie czynności, dla której przewidziany był uchybiony termin, w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia. Ten 7-dniowy termin jest nieprzywracalny (art. 58 § 3 k.p.a.). Datą, od której należy liczyć ten termin, jest data uzyskania przez osobę zainteresowaną wiadomości o zdarzeniu powodującym rozpoczęcie biegu terminu. W przedmiotowej sprawie odmowa nastąpiła ze względu na niespełnienie ostatniej z wymienionych wyżej przesłanek, bowiem skarżący nie wniósł prośby o przywrócenie terminu w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu. W ocenie organu odwoławczego było to spowodowane tym, że przeszkoda leżąca u podstaw niedochowania termin u jeszcze nie ustała. W świetle okoliczności sprawy z tezą taką nie sposób się zgodzić. Jak można sądzić Wojewoda [...] uznał chorobę M.K. za usprawiedliwioną przyczynę niezłożenia odwołania w zakreślonym terminie. Innymi słowy rzecz ujmując, przyjął a priori (bez uzasadnienia), iż został uprawdopodobniony brak winy skarżącego w uchybieniu terminowi. Poza tym, co jest oczywiste w świetle akt sprawy, skarżący wniósł prośbę o przywrócenie terminu oraz dopełnił czynności, dla której termin był przewidziany. Wobec tego nie została spełniona tylko jedna z przesłanek warunkujących przywrócenie terminu ze względu na niezachowanie terminu do złożenia prośby o jego przywrócenie. W ocenie Sądu, nie ma żadnych przeciwwskazań, aby zainteresowany złożył wniosek i przywrócenie terminu w czasie trwania przeszkody, a w zasadzie w momencie, w którym wedle jego subiektywnego uznania jest w stanie ją przezwyciężyć. W sytuacji, w której brak jest podstaw do dokonania obiektywnej oceny co do daty, w której ustała przeszkoda do dokonania czynności obwarowanej terminem, organ rozpatrujący wniosek o przywrócenie terminu będzie zobligowany przyjąć za wiarygodne twierdzenie (wyjaśnienie) zainteresowanego. W tym stanie rzeczy, skoro wskazana przez organ odwoławczy przesłanka odmowy przywrócenia terminu nie zaistniała, a wszystkie przesłanki warunkujące przywrócenie powinny zostać spełnione kumulatywnie, zachodziła podstawa do uchylenia zaskarżonego postanowienia ze względu na istotne naruszenie prawa, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy. W dalszym postępowaniu Wojewoda [...], po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, mając na względzie ocenę prawna wyrażoną przez Sąd, dokona oceny warunków przywrócenia terminu na gruncie art. 58 k.p.a. i podejmie stosowne orzeczenie w tej sprawie. Wobec powyższego, uznając zarzuty podnoszone w skardze za uzasadnione, Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło