IV SA/Gl 120/05
WyrokWSA w Gliwicach2006-04-26
Skład orzekający: Wiesław Morys, Beata Kalaga-Gajewska, Tadeusz Michalik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba zarejestrowana jako bezrobotna, która nie przepracowała co najmniej 365 dni w okresie 18 miesięcy poprzedzających rejestrację i w związku z tym nie nabyła prawa do zasiłku dla bezrobotnych, może nabyć prawo do świadczenia przedemerytalnego?Ratio decidendi
Prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje osobie, która spełniła warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku dla bezrobotnych, a ponadto spełnia jedno z kryteriów określonych w art. 37 ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Brak prawa do zasiłku dla bezrobotnych z powodu niespełnienia warunku minimalnego okresu zatrudnienia (365 dni w ciągu 18 miesięcy przed rejestracją) uniemożliwia przyznanie świadczenia przedemerytalnego, nawet jeśli osoba posiada status bezrobotnego.Stan faktyczny
Skarżący M.S. złożył wniosek o przyznanie świadczenia przedemerytalnego. Organy administracji odmówiły przyznania świadczenia, ustalając, że skarżący, choć zarejestrował się jako bezrobotny, nie przepracował wymaganego minimalnego okresu (365 dni w ciągu 18 miesięcy przed rejestracją), co skutkowało brakiem prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Skarżący kwestionował te ustalenia, twierdząc, że spełnia warunki do świadczenia, a rozwiązanie jego ostatniej umowy o pracę (na czas określony) nastąpiło z winy pracodawcy. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, uznając decyzje organów za zgodne z prawem.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący: Sędzia NSA Wiesław Morys Sędziowie: WSA Beata Kalaga-Gajewska (spr.) NSA Tadeusz Michalik Protokolant: st. referent Arkadiusz Kmiotek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 kwietnia 2006 r. sprawy ze skargi M.S. na decyzję Wojewody Ś. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie należności przedemerytalnych oddala skargę
Decyzją z dnia [...]r. nr [...] wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta C., przez Kierownika Filii Powiatowego Urzędu Pracy w C., na podstawie art. 6 pkt 15 lit. b i art. 37 k ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jednolity: Dz. U. z 2003 r., nr 58, poz. 514 z późna. zmianami) w związku z art. 30 ust. 1 ustawy o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. nr 120, poz. 1252) M.S. odmówiono przyznania prawa do świadczenia przedemerytalnego.
Organ administracyjny ustalił, że strona [...] raz zarejestrowała się w Powiatowym Urzędzie Pracy w C. Filia K. w dniu [...]r. i decyzją z dnia [...]r. nr [...] uznano ją za osobę bezrobotną i odmówiono przyznania jej prawa do zasiłku, gdyż suma okresów zatrudnienia przypadających w okresie 18 miesięcy poprzedzających dzień rejestracji, była krótsza niż 365 dni.
Strona w dniu [...]r. złożyła wniosek z dnia [...]r. o przyznanie prawa do świadczenia przedemerytalnego. W jego uzasadnieniu wskazała, iż ma [...] lat, przepracowała [...] lat i [...] miesięcy, a u ostatniego pracodawcy pracowała [...] miesięcy i [...] dni oraz utraciła pracę nie własnej winy.
Po rozpatrzeniu tego wniosku decyzją z dnia [...]r. nr [...] odmówiono przyznania stronie świadczenia przedemerytalnego bez podania przyczyn tej odmowy.
W odwołaniu od tej decyzji strona nie zgodziła się z jej treścią twierdząc, iż spełniła warunki do otrzymania świadczenia przedemerytalnego.
Wojewoda Ś. decyzją z dnia [...]r. nr [...] wydaną na podstawie art. 138 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego uchylił decyzję organu pierwszej instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia uznając, iż jej rozstrzygnięcie wymaga przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w znacznej części.
W uzasadnieniu kasacyjnego rozstrzygnięcia organ odwoławczy wywiódł, iż decyzja organu pierwszej instancji wydana została bez przeanalizowania wymogów określonych w art. 37 k ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, ograniczając się jedynie do wskazania kryteriów przyznania wnioskowanego świadczenia i lakonicznego stwierdzenia, że nie zostały one spełnione.
Kierownik Filii Powiatowego Urzędu Pracy w C., na podstawie upoważnienia Prezydenta Miasta C., decyzją z dnia [...]r. nr [...], wydaną po ponownym przeanalizowaniu całokształtu zebranego w sprawie materiału dowodowego, odmówił przyznania M.S. prawa do świadczenia przedemerytalnego. Jako podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia powołał art. 37 k oraz art. 6 pkt 15 lit. b ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jednolity: Dz. U. z 2003 r., Nr 58, poz. 514 z późn. zm.) w związku z art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 39 kwietnia 2004 r. o świadczeniach przedemerytalnych (Dz. U. Nr 120, poz. 1252). W jego uzasadnieniu wskazał, iż strona na dzień złożenia wniosku tj. w dniu [...] r. była osobą bezrobotną, ale bez prawa do zasiłku, bo w ciągu 18 miesięcy poprzedzających rejestrację była zatrudniona łącznie tylko przez [...] miesięcy i [...] dni. Dodatkowo akcentował, iż strona po uwzględnieniu pracy w [...] posiada okres uprawniający do emerytury w wymiarze [...] lat [...] miesięcy i [...] dni, ale nie spełniła warunku określonego w art. 37 k ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, bowiem ukończyła [...] lat życia, a nie wymagane tym przepisem 63 lata. Odnosząc się do treści poszczególnych punktów art. 37 k ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, organ pierwszej instancji wykazał, iż strona nie spełniła również warunków określonych w punkcie 2 – 5 powołanego przepisu, bowiem jej ostatni stosunek pracy z pracodawcą nie został rozwiązany z przyczyn dotyczących zakładu pracy, bądź w związku z jego niewypłacalnością, ale umowa o [...] strony została rozwiązana z upływem czasu na jaki została zawarta, bowiem była umową zawartą na czas określony. Zatem strona posiadając na dzień rejestracji [...] lat, a na dzień złożenia wniosku o świadczenie przedemerytalne [...] lat, a także dokumentując okres uprawniający do emerytury wynoszący [...] lat, [...] miesiące i [...] dni oraz będąc osobą bez prawa do zasiłku dla bezrobotnych nie spełniła żadnego z warunków ustawowych uprawniających do przyznania jej prawa do świadczenia przedemerytalnego.
W odwołaniu strona twierdziła, że spełnia warunek do przyznania wnioskowanego świadczenia na podstawie art. 37 k ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, bowiem jej ostatnia umowa o pracę była zawarta na czas określony trwania [...] i strona nie miała żadnego wpływu na termin jej rozwiązania, dlatego uznała, iż jej rozwiązanie nastąpiło z winy ostatniego pracodawcy.
Decyzją z dnia [...]r. nr [...] Wojewoda Ś., po rozpatrzeniu odwołania, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku z art. 37 k ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, podzielając przedstawione w niej ustalenia i wnioski. W jej uzasadnieniu zaznaczył, iż powołany w podstawie prawnej rozstrzygnięcia art. 37 k ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu uzależnia prawo do świadczenia przedemerytalnego między innymi od uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku dla bezrobotnych, jeżeli mężczyzna spełni dodatkowe warunki, takie jak:
- osiągnął wiek co najmniej 63 lata i posiada okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 25 lat;
- do dnia rozwiązania stosunku pracy lub służbowego z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w którym był zatrudniony przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, ukończył 55 lat;
- do dnia rozwiązania stosunku pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, w którym był zatrudniony przez okres nie krótszy niż 6 miesięcy, osiągnął okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 40 lat;
- do dnia 31 grudnia roku poprzedzającego rozwiązanie stosunku pracy, posiada okres uprawniający do emerytury wynoszący co najmniej 39 lat, a rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło w związku z niewypłacalnością pracodawcy w rozumieniu ustawy z dnia 29 grudnia 1993 r. o ochronie roszczeń pracowniczych w razie niewypłacalności pracodawcy. Zdaniem organu odwoławczego strona nie spełniła żadnego z wymienionych warunków niezbędnych do uzyskania prawa do świadczenia przedemerytalnego, bowiem w dniu złożenia wniosku legitymowała się wyłącznie statusem osoby bezrobotnej, a nie również prawem do zasiłku dla bezrobotnych.
W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżący uznał zaskarżoną decyzję za krzywdzącą i wniósł o jej uchylenie. Zakwestionował wynik postępowania administracyjnego i podniósł, że długie lata sumiennie pracował, dlatego był przekonany, że otrzyma świadczenie przedemerytalne.
Odpowiadając na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjne zważył, co następuje:
Skarga jest bezzasadna, bowiem rozstrzygnięcie zawarte w zaskarżonej decyzji nie narusza przepisów prawa.
Zgodnie z art. 1 § 1 i § 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej. Tylko w przypadku naruszeń prawa, określonych w art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), Sąd może zaskarżoną decyzję uchylić, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem.
W sytuacji gdy zaskarżone rozstrzygnięcie odpowiada prawu, możliwość jego wzruszenia jest wykluczona, a skarga podlega oddaleniu.
Przedmiotem postępowania administracyjnego w niniejszej sprawie był wniosek skarżącego z dnia [...]r. o przyznanie mu prawa do świadczenia przedemerytalnego.
Rozpoznając ten wniosek organ administracji pierwszej instancji badał, czy zachodzą przesłanki do przyznania tego prawa określone w art. 37 k ust. 1 obowiązującej w dacie rejestracji skarżącego ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003r., Nr 58, poz. 514, z póżn. zm.).
Na marginesie sprawy wyjaśnić trzeba, iż kwestię uprawnień do zasiłków i innych świadczeń dla bezrobotnych reguluje obecnie ustawa z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. Nr 99, poz.1001 z późn. zm.), która weszła w życie z dniem 1 czerwca 2004 r. Stosownie do treści jej art. 29 ust. 2 i art. 30 ust. 1 do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tej ustawy stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (Dz. U. z 2003 r., Nr 58, poz. 514, z póżn. zm.), w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 maja 2004 r., w tym również rozpatruje się wnioski o ustalenie prawa do świadczenia przedemerytalnego złożone przez osoby, które zarejestrowały się w urzędzie pracy i spełniały w tej dacie spełniały warunki do jego nabycia przed dniem przejęcia przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych przyznawania i wypłaty świadczeń przedemerytalnych.
Zgodnie z treścią art. 37 l ust. 1 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu, prawo do świadczenia przedemerytalnego przysługuje osobie, która spełniła warunki do jego nabycia w dniu rejestracji w powiatowym urzędzie pracy, dlatego sytuację skarżącego należało ocenić na gruncie przepisów obowiązujących na dzień jego rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy w C. Filia K., czyli w dniu [...]r.
Tak więc, jeszcze raz podkreślić należy, iż prawo do wnioskowanego świadczenia mogłoby przysługiwać skarżącemu tylko wtedy, gdyby spełniał on warunki określone w treści art. 37 k ust. 1 obowiązującej wówczas ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu.
Przepis ten ma charakter bezwzględnie obowiązujący i nie daje organom administracji ani sądowi administracyjnemu uprawnień do uznaniowego traktowania oraz rozstrzygania o problematyce uregulowanej jego treścią.
Zgodnie z jego treścią świadczenie przedemerytalne przysługuje osobie spełniającej określone w ustawie o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu warunki do uzyskania statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku, a ponadto spełnia jedno z kryteriów, określonych w punktach od 1 do 5 tego samego przepisu.
W tym stanie rzeczy uznać należy za prawidłową decyzję organu pierwszej instancji, wobec dokonanych w toku postępowania ustaleń, tym bardziej, iż skarżący nie podważa istnienia przesłanek do uznania go tylko za osobę ze statusem bezrobotnego, wydaną wcześniej w oparciu o złożone przez niego oświadczenia i dokumenty.
W rozpoznawanej sprawie organy obu instancji prawidłowo zatem uznały, że skarżący, rejestrując się jako bezrobotny w dniu [...]r., nie spełniał warunków przewidzianych w tym przepisie, bowiem w okresie 18 miesięcy przed zarejestrowaniem nie pracował łącznie przez co najmniej 365 dni i w związku z tym nie uzyskał prawa do zasiłku dla bezrobotnych, a jedynie status bezrobotnego. Tym samym nie spełnił niezbędnego warunku określonego w zdaniu pierwszym art. 37 k ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu i dlatego jego wniosek nie mógł być rozpatrzony pozytywnie.
Zaznaczyć należy, że dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy ta okoliczność ma podstawowe znaczenie i wynika ona bezspornie z ustaleń dokonanych przez organy administracji.
Odnosząc się do zarzutów skargi stwierdzić należy, iż nie zasługują one na aprobatę i w tym zakresie trzeba podzielić argumentację organu odwoławczego zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz powtórzoną w odpowiedzi na skargę.
Podnieść należy, że skarżący błędnie wiąże prawo do świadczenia przedemerytalnego z tym, iż jego zdaniem rozwiązanie umowy o pracę z ostatnim pracodawcą nastąpiło z winy tego pracodawcy, bowiem nie przedłużył on skarżącemu umowy o pracę, zawartej jedynie na czas określony. W szczególności należy podkreślić, iż umowa na czas określony ulega rozwiązaniu z chwilą upływu czasu na jaki została zawarta i nie można interpretować jej w odmienny sposób, tak aby wykazywać, iż to z winy pracodawcy została ona rozwiązana.
W tym stanie faktycznym i prawnym Sąd nie dopatrzył się takiego naruszenia przepisów prawa materialnego, które miałoby wpływ na wynik sprawy, jak i naruszenia przepisów postępowania, które mogłoby mieć istotny wpływ na wynik rozstrzygnięć w tej sprawie (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy p.p.s.a.). Podjęte rozstrzygnięcie zostało bowiem wydane w oparciu o dostarczony przez skarżącego materiał dowodowy, po wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy i dokonaniu poprawnych rozważań prawnych zawartych w jego uzasadnieniu.
Reasumując, podjęte w sprawie rozstrzygnięcie pomimo subiektywnych odczuć skarżącego należy uznać za prawidłowe.
Nie znajdując zatem podstaw do uwzględnienia skargi, na podstawie art. 151 i art. 132 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę należało oddalić, co orzeczono w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło