IV SA/Gl 1203/07
PostanowienieWSA w Gliwicach2008-05-05
Skład orzekający: Teresa Kurcyusz-Furmanik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba ubiegająca się o zwolnienie od kosztów sądowych w postępowaniu administracyjnym, posiadająca oszczędności i utrzymująca się z emerytury i świadczenia przedemerytalnego, może zostać uznana za zdolną do pokrycia kosztów sądowych bez uszczerbku dla siebie i rodziny?Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że łączny dochód skarżącej i jej męża, wynoszący [...] zł, pozwala na pokrycie kosztów sądowych bez uszczerbku dla siebie i rodziny. Sąd podkreślił, że strona wnosząca skargę do sądu administracyjnego musi liczyć się z koniecznością poniesienia kosztów i racjonalnie zarządzać swoimi zasobami, a sytuacja materialna skarżącej, mimo iż nie jest sytuacją osoby zamożnej, pozwala na spełnienie obowiązku wniesienia opłaty od skargi.Stan faktyczny
Skarżąca I. C. wniosła skargę na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych, dołączając wniosek o zwolnienie od opłat sądowych ze względu na niskie dochody. Z formularza PPF wynikało, że posiada oszczędności i samochód, a utrzymuje się z emerytury i świadczenia przedemerytalnego męża. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, uznając jej sytuację finansową za pozwalającą na pokrycie wpisu. Skarżąca złożyła sprzeciw, kwestionując ocenę swojej sytuacji materialnej i wskazując na schorzenia oraz bieżące potrzeby.Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy skarżącej I. C. w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący – Sędzia WSA Teresa Kurcyusz-Furmanik po rozpoznaniu w dniu 5 maja 2008r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi I. C. i Stowarzyszenia A na decyzję Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych w Warszawie z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie świadczenia pieniężnego z tytułu pracy przymusowej w kwestii wniosku o przyznanie skarżącej I. C. prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych postanawia: odmówić przyznania prawa pomocy
W dniu [...] I. C. skierowała do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę na decyzję Kierownika Urzędu do spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych. Do skargi załączyła wniosek o zwolnienie od opłat sądowych motywując go swymi niewysokimi dochodami.
Ze złożonego przez skarżącą formularza PPF wynikało, iż posiada oszczędności w wysokości [...] zł, samochód osobowy marki [...] , rok produkcji [...], a utrzymuje się wraz z mężem z uzyskiwanej przez siebie emerytury i świadczenia przedemerytalnego męża w łącznej wysokości [...] zł.
Postanowieniem z dnia [...] wydanym przez referendarza sądowego w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym odmówiono skarżącej przyznania prawa pomocy uznając, iż jej sytuacja finansowa pozwala na pokrycie wpisu od skargi wynoszącego [...] zł.
Od wskazanego postanowienia skarżąca złożyła sprzeciw, w którym zaprzeczyła, by można uznać ją za osobę zamożną. Wskazała, iż jest osobą starszą, w dodatku schorowaną, a uzyskiwane przez nią i jej męża dochody pozwalają jej na pokrycie niezbędnych potrzeb dnia codziennego. Posiadane przez nią oszczędności natomiast maleją ze względu na wydatki związane z koniecznością zakupów sprzętów gospodarstwa domowego.
We wniesionym sprzeciwie zwróciła się ponadto do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego o udzielenie informacji o wysokości kosztów sądowych związanych z wniesioną przez nią sprawą.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Instytucja prawa pomocy uregulowana została w treści art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi / Dz. U. Nr 153 poz. 1270/. zwanej dalej p.p.s.a.
Zgodnie z zawartą tam regulacją prawną skarżącej przysługuje prawo do domagania się zwolnienia od ponoszenia kosztów sądowych, a także do przyznania profesjonalnej pomocy w postaci adwokata lub radcy prawnego. Warunkiem przyznania zwolnienia od kosztów sądowych jest z jednej strony wykazanie, że na stronie ciąży obowiązek uiszczenia konkretnych opłat sądowych, a z drugiej, że nie może ich uiścić bez uszczerbku dla siebie i swej rodziny.
Zważywszy, iż przedmiotem sprawy są świadczenia pieniężne z tytułu pracy przymusowej, zachodzi przesłanka w postaci wymogu uiszczenia opłaty sądowej.
Rozpoznając żądanie skarżącej Sąd wziął przeto pod uwagę jej sytuację materialną. Prawo pomocy przysługiwać może bowiem stronie, której sytuacja materialna nie pozwala na pokrycie związanych z tym kosztów bez uszczerbku dla siebie i rodziny.
Zdaniem Sądu dochód skarżącej, jaki uzyskuje łącznie z jej mężem, z którym pozostaje we wspólności gospodarczej, a to kwota [...] zł całkowicie uzasadnia pogląd, iż jest ona w stanie w pełni pokryć wydatki związane z prowadzeniem przez siebie sprawy sądowo-administracyjnej.
Strona występująca ze skargą do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego musi liczyć się z koniecznością poniesienia kosztów sądowych i w związku z tym w sposób racjonalny i oszczędny rozporządzać swymi zasobami.
Sąd może podzielić stanowisko skarżącej, iż jej sytuacja finansowa nie jest sytuacją osoby zamożnej, jednakże pozwala bez popadnięcia w niedostatek spełnić obowiązek wniesienia opłaty od skargi. Argumentu zawarte w sprzeciwie nie pozwalają na odmienne stanowisku.
W tym stanie rzeczy , na podstawie art.246 § 1 p.p.s.a orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło