IV SA/Gl 1215/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Tadeusz Michalik Sędziowie Sędzia WSA Beata Kozicka Sędzia WSA Andrzej Matan (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 7 października 2015 r. sprawy ze skargi A. K. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania w sprawie dotyczącej prawa do stypendium dla osoby bezrobotnej oddala skargę. Pismem z dnia 9 września 2014 r. A.K. złożyła w Powiatowym Urzędzie Pracy w Ż. odwołanie od decyzji Starosty Powiatu w Ż. z dnia [...]r. znak: [...] orzekającej o uchyleniu ostatecznych decyzji: z dnia [...] r. w sprawie przyznania prawa do stypendium w okresie odbywania szkolenia od dnia 10.08.2010 r.; z dnia [...]r. w sprawie ustalenia wysokości stypendium za sierpień 2010r. na kwotę 457.00 zł. z dnia [...]r.; w sprawie utraty prawa do stypendium z dniem 28.08.2010r., z dnia [...] r.; w sprawie przyznania prawa do stypendium w wysokości 913,70 zł miesięcznie w okresie odbywania stażu od dnia 6.09.2011 r.; z dnia [...]r. w sprawie utraty prawa do stypendium z dniem 6.03.2012r. i z dnia [...]r. w sprawie utraty statusu osoby bezrobotnej z dniem 6.03.2012r. oraz orzekającej o umorzeniu postępowania w zakresie: przyznania prawa do stypendium w okresie odbywania szkolenia od dnia 10.08.2010r., ustalenia wysokości stypendium za sierpień 2010r., utraty prawa do stypendium z dniem 28.08.2010r., przyznania prawa do stypendium w okresie odbywania stażu od dnia 6.09.2011 r., utraty prawa do stypendium z dniem 6.03.2012r. oraz orzekającej o utracie przez stronę statusu osoby bezrobotnej z dniem 8.03.2010 r. Jednocześnie wraz z odwołaniem A.K. złożyła w PUP wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania od powyższej decyzji, która została jej doręczona w dniu 13 lutego 2014 r. Jak wywodzi we wniosku uchybiła terminowi bez swojej winy, bowiem po otrzymaniu przedmiotowej decyzji zwróciła się z prośbą do pracownika PUP o wyjaśnienie, jakie konsekwencje będą dla niej wynikać z treści tej decyzji i czy powinna wnieść od niej odwołanie. Nie miała w tym względzie stosownej wiedzy prawniczej ani tez doświadczenia w sprawach urzędowych, stąd nie była zorientowana w tych sprawach. Jak twierdzi, została poinformowana, że decyzja ta dotyczy wyłącznie kwestii przeszłych, a jej wydanie nie będzie miało jakiegokolwiek wpływu na jej sytuację aktualna czy przyszłą i nie ma potrzeby wnosić od niej odwołania. Informacje takie uzyskała w obecności córki M.Z.. Wniosła o przesłuchanie jej oraz córki na dowód tego, że została wprowadzona w błąd przez urzędnika PUP i z tego powodu nie złożyła odwołania od decyzji w odpowiednim terminie. Dopiero po zapoznaniu się z odpowiedzią na jej skargę wniesioną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję o zwrocie nienależnie pobranego świadczenia w kwocie 5.482,20 zł, którą otrzymała w dniu 2 września 2014 r., zorientowała się o konsekwencjach wydanej decyzji. Niezłożenie od niej odwołania spowodowało postępowanie w sprawie zwrotu stypendium za okres stażu. Strona twierdzi, że dopiero w dniu 2 września 2014r. dowiedziała się, że uchybiła terminowi do wniesienia odwołania od decyzji, od której zależy obowiązek zwrotu przez świadczenia. Od decyzji zobowiązującej ją do zwrotu świadczenia wniosła skargę do WSA (sygn. akt: IV SA/G1 760/14). Konkludując stwierdza, że bez swojej winy, działając w zaufaniu do pracownika PUP w Ż. i bazując na otrzymanych od niego informacjach, nie wniosła w terminie odwołania od decyzji z dnia [...]r., stąd wnosi o jego przywrócenie. Wojewoda [...] po rozpatrzeniu wniosku postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] odmówił przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu postanowienia wskazał na ustawowe przesłanki przywrócenia terminu procesowego określone w art. 58 § 1 k.p.a. podkreślając w szczególności, iż zainteresowany powinien uprawdopodobnić, że uchybienie nastąpiło bez jego winy, zaś prośbę o przywrócenie terminu należy wnieść w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia . Odnosząc się do pierwszej ze wskazanych przesłanek Wojewoda zauważył, że jako kryterium przy ocenie winy w uchybieniu terminu należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy.Przywrócenie terminu może mieć zatem miejsce tylko wtedy, gdy uchybienie terminu nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (m. in. orzeczenia NSA z dnia 20.05.I998r. sygn. akt I SA/Ka 1718/96, z dnia 25.09.1998r. sygn. akt I SA/Łd 575/98). W ocenie organu odwoławczego, przedstawione przez stronę okoliczności nie mogą uzasadniać braku winy w niezłożeniu odwołania w przepisanym terminie, bowiem o możliwości i terminie złożenia tego środka prawnego została odpowiednio pouczona w zaskarżonej decyzji. Kolejnym postanowieniem z dnia [...] r. Nr [...] Wojewoda [...] stwierdził uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W uzasadnieniu podniósł, iż zaistniały przesłanki z art. 134 k.p.a do stwierdzenia uchybienia terminu skoro decyzja została doręczona stronie w dniu 13 lutego 2014 r., natomiast odwołanie złożono w dniu 9 września 2014 r. Na postanowienie w sprawie odmowy przywrócenia terminu oraz na postanowienie stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania A.K. złożyła skargę, podnosząc w niej zarzuty dotyczące naruszenia prawa procesowego, w tym: 1/ art 7, 8 i 9 K.p.a. poprzez ich niezastosowanie polegające na nie podjęciu przez organ II instancji wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty Powiatu w Ż. z dnia [...]r. znak: [...] - w szczególności, gdy przedstawione przeze mnie okoliczności faktyczne tego wymagały, a ponadto wymagał tego mój interes jako strony postępowania , która wnosiła o przeprowadzenie dowodów, czego organ nie zrobił, co spowodowało utratę zaufania do działania organów zarówno I i II instancji i wydanie błędnego rozstrzygnięcia, 2/ art 75 § 1 i art 78 § 1 K.p.a. przez jego niezastosowanie polegające na pominięciu zawnioskowanego przeze mnie dowodów z zeznań świadka M.Z. i kierowniczki działu kadr Centrum Pulmonologii i Torakochirurgii w B. i błędne uznanie, że okoliczności sprawy nie wymagają przeprowadzenia dowodów - w sytuacji, gdy organ był do tego zobligowany, gdyż okoliczności sprawy, które miały znaczenia dla sprawy, nie zostały przez organ dostatecznie wyjaśnione. co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, 3/ art 77 § 1 K.p.a. poprzez błędne uznanie, że cały materiał dowodowy został dostatecznie zebrany i wyjaśniony - w sytuacji, gdy organ nie przeprowadził zawnioskowanych przeze mnie dowodów z zeznań świadków i dowodu z przesłuchania mnie jako strony na okoliczności, które miały istotne znaczenie w sprawie, a tym samym znaczący wpływ na treść rozstrzygnięcia, 4/ art 80 K.p.a. poprzez dokonanie przez organ oceny sprawy z pominięciem dowodów, które miały istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, przez co nie można uznać, aby organ rozstrzygnął sprawę w oparciu o całokształt materiału dowodowego 5/ art 86 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie polegające na pominięciu dowodu z mojego przesłuchania - w sytuacji gdy było to konieczne do wyjaśnienia okoliczności sprawy 6/ art 107 § 3 K.p.a. poprzez jego niezastosowanie i nie wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, na których się oparł, oraz przyczyn, z powodu których dowodom zawnioskowanym przeze mnie odmówił wiarygodności i mocy dowodowej. Skarżąca wniosła o uchylenie obu zaskarżonych postanowień Wojewody [...] w całości, zasądzenie od organu kosztów postępowania wg norm przepisanych oraz przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy -prawnego do reprezentowania jej w osobie radcy prawnego B.B. W uzasadnieniu skargi podnosi, w istocie rzeczy, analogiczne argumenty na rzecz przywrócenia terminu jak we wniosku o jego przywrócenie. W szczególności wskazuje na wprowadzenie jej w błąd przez pracownika PUP w Ż. co do konsekwencji wynikających z decyzji Starosty [...] z dnia [...] r. w sprawie uchylenia kilku decyzji ostatecznych, w tym decyzji w sprawie przyznania prawa do stypendium, co skutkowało nałożeniem na nią obowiązku zwrotu. Zasadniczy zarzut skargi wiąże się z brakiem wyjaśnienia przez organ odwoławczy tej właśnie kwestii, a więc wprowadzenia jej błąd przez pracownika PUP, co w jej mniemaniu powinno doprowadzić do wykazania braku jej winy w uchybieniu terminu. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] podtrzymuje swoje stanowisko wyrażone w postanowieniu, przy czym podkreśla, iż nawet wykazanie braku winy skarżącej w uchybieniu terminu skutkowałoby odmową jego przywrócenia ze względu na przekroczenie 7 dniowego terminu do złożenia wniosku o przywrócenie. We wniosku z dnia 8 września 2014 r. skarżąca twierdzi, iż o dopiero w dniu 2 września 2014 r., z treści odpowiedzi na skargę dotyczącą decyzji o zwrocie nienależnego świadczenia, dowiedziała się o konsekwencjach decyzji z [...] r., podczas gdy informacja taka była zawarta w decyzji Wojewody [...] z dnia [...] r. utrzymującej w mocy decyzję Starosty Ż. z dnia [...] r. w sprawie zwrotu nienależnie pobranego świadczenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) Sąd sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji, obejmującą badanie zaskarżonych aktów pod względem ich zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Zakres tej kontroli wyznacza art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., stanowiący, że Sąd orzeka w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W odniesieniu do postanowień, bo tego rodzaju rozstrzygnięcie jest przedmiotem skargi w niniejszej sprawie, Sąd może je uchylić lub stwierdzić jego nieważność wyłącznie w przypadkach określonych w art. 145 § 1 p.p.s.a. – tj. gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania, inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono wpływ na wynik sprawy lub gdy wystąpią przyczyny nieważności wskazane w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach. Przedmiotem kontroli Sądu jest ostateczne postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] r. Nr [...] w sprawie uchybienia przez A.K. terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty [...] z dnia [...] r. nr [...]. Kwestionowana przez skarżącą decyzja Starosty [...] z dnia [...] r., zawierająca prawidłowe pouczenie o terminie złożenia odwołania, została doręczona skutecznie skarżącej w trybie zwykłym w dniu 13 lutego 2014 r. Odwołanie, wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu, zostało złożone dopiero w dniu 9 września 2014 r. Jako powód niedochowania terminu do złożenia odwołania A.K. wskazuje na błędna informacje co do skutków przedmiotowej decyzji uzyskaną od pracownika PUP w Ż., przy czym chodziło jej o skutek w postaci potraktowania jako świadczenia nienależnego oraz obowiązek zwrotu pobranego stypendium, przyznanego jej jako osobie bezrobotnej. Wedle jej twierdzeń o skutkach tych dowiedziała się dopiero w dniu 2 września 2014 r. z odpowiedzi na skargę sporządzoną przez Wojewodę [...] ze względu na złożoną przez nią skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach na decyzję tego organu z dnia [...] r. w przedmiocie zwrotu nienależnie pobranego stypendium. Wojewoda [...] postanowieniem z dnia r. Nr [...] odmówił skarżącej przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, a Sąd wyrokiem z dnia 4 października 2015 r. sygn. akt 1215/14 oddalił skargę A.K. w tej sprawie. Wobec powyższego stwierdzenie uchybienia terminu do wniesienia odwołania znajduje pełne uzasadnienie w świetle art. 134 k.p.a. W świetle powyższych ustaleń nie znajdują uzasadnienia zarzuty podnoszone w skardze, odnoszące się w istocie rzeczy do postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania. W tym stanie rzeczy, skoro postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu terminu do wniesienia odwołania nie narusza prawa Sąd orzekł na mocy art. 151 p.p.s.a. jak w sentencji.